# Hucurât Sûresi, 5. Âyet (49:5)

> وَلَوْ أَنَّهُمْ صَبَرُوا۟ حَتَّىٰ تَخْرُجَ إِلَيْهِمْ لَكَانَ خَيْرًا لَّهُمْ ۚ وَٱللَّهُ غَفُورٌ رَّحِيمٌ

*Velev ennehum saberû hattâ taḣruce ileyhim lekâne ḣayran lehum(c) va(A)llâhu ġafûrun rahîm(un)*

**Meal (Diyanet):** Onlar, sen yanlarına çıkıncaya kadar sabretselerdi, elbette kendileri için daha iyi olurdu. Allah, çok bağışlayandır, çok merhamet edendir.

**Kaynak:** https://terzibabairfanmektebi.com/tefsir/49/5

---

## Kelime Tahlili

{"summary":"Hucurât Suresi'nin 5. ayeti, peygambere karşı gösterilmesi gereken edep ve sabrın önemini vurgulamaktadır. Ayet, sabır, hayır, bağışlama ve merhamet gibi temel kavramlar üzerinden ahlaki bir öğüt sunar.","keyConcepts":[{"word":"صَبَرُوا۟","root":"ص ب ر","rootLatin":"s-b-r","meaning":"Zorluklara karşı dayanmak, kendini tutmak ve acele etmemek anlamında bir fiildir.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Sabır (صبر), nefsi, akıl ve şeriatın gerektirdiği şeylere hapsetmek veya onlardan alıkoymaktır. Ayetteki 'sabrettiler' ifadesi, Peygamber'in yanlarına çıkmasını beklerken acele etmeyip, edebe riayet etmeleri gerektiğini belirtir."},{"author":"Ebu'l-Bekâ el-Kefevî","work":"el-Külliyyât","detail":"Sabır (صبر), nefsi, hoşlanmadığı şeylere katlanmaya zorlamak ve onlardan şikayet etmemektir. Bu ayetteki sabır, Peygamber'in meşguliyetini göz önünde bulundurarak, onun müsait olmasını beklemeyi ifade eder."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Kur'an'da sabır (صبر), genellikle zorluklar karşısında gösterilen metanet ve sebatkarlık olarak geçer. Bu ayette ise, peygamberlik makamına duyulan saygının bir gereği olarak, onun özel zamanına müdahale etmeme ve bekleyiş içinde olma anlamını taşır."}]},{"word":"تَخْرُجَ","root":"خ ر ج","rootLatin":"h-r-c","meaning":"Bir yerden dışarı çıkmak, ayrılmak veya görünmek anlamında bir fiildir.","sources":[{"author":"İbn Kuteybe","work":"Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Çıkmak (خروج), bir şeyin bulunduğu yerden ayrılmasıdır. Ayetteki 'sen çıkıncaya kadar' ifadesi, Peygamber'in kendi isteğiyle ve uygun gördüğü zamanda odasından dışarı çıkmasını beklemeyi anlatır."},{"author":"Ebû Ubeyde","work":"Mecâzü'l-Kur'ân","detail":"Çıkmak (خروج), bir yerden ayrılmak veya ortaya çıkmak demektir. Burada, Peygamber'in odasından dışarıya, yani onların yanına gelmesini ifade eder."},{"author":"Mevlüt Güngör","work":"Kur'ân-ı Kerîm'de Kelime Anlam Bilgisi","detail":"H-r-c kökü, genellikle bir yerden ayrılma, dışarıya yönelme anlamlarını içerir. Ayetteki 'tahruce' fiili, Peygamber'in kendi iradesiyle ve uygun bir zamanda odasından çıkıp onlarla buluşmasını beklemeyi vurgular."}]},{"word":"خَيْرًا","root":"خ ي ر","rootLatin":"h-y-r","meaning":"Daha iyi, daha hayırlı veya daha faydalı olan şey anlamında bir isimdir.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Hayır (خير), herkesin arzu ettiği, faydalı ve güzel olan şeydir. Ayetteki 'daha hayırlı olurdu' ifadesi, sabretmenin, hem dünyevi hem de uhrevi açıdan daha iyi bir sonuç doğuracağını belirtir."},{"author":"Fîrûzâbâdî","work":"Basâiru Zevi't-Temyîz","detail":"Hayır (خير), şerrin zıddıdır ve faydalı olan her şeyi kapsar. Bu ayette, Peygamber'e karşı edebe riayet ederek sabretmenin, onlar için daha büyük bir iyilik ve fazilet olacağını ifade eder."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Kur'an'da 'hayr' (خير), genellikle Allah'ın rızasına uygun olan, ahlaki ve manevi değeri yüksek olan şeyleri ifade eder. Burada, sabır göstermenin, Allah katında daha makbul ve mükafatı daha büyük bir davranış olduğunu vurgular."}]},{"word":"غَفُورٌ","root":"غ ف ر","rootLatin":"ğ-f-r","meaning":"Günahları örten, bağışlayan ve affeden anlamında Allah'ın sıfatıdır.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Ğafûr (غفور), günahları çokça örten ve affeden demektir. Ayetteki bu sıfat, sabır göstermeyenlerin hatalarını Allah'ın bağışlayabileceğine işaret eder, ancak sabrın daha üstün olduğunu da ima eder."},{"author":"Ebu'l-Bekâ el-Kefevî","work":"el-Külliyyât","detail":"Ğafûr (غفور), Allah'ın kullarının günahlarını örten ve onları cezalandırmayan sıfatıdır. Bu bağlamda, Peygamber'e karşı yapılan edep dışı davranışların affedilebileceğini, ancak sabrın daha faziletli olduğunu gösterir."}]},{"word":"رَّحِيمٌ","root":"ر ح م","rootLatin":"r-h-m","meaning":"Çok merhametli, acıyan ve şefkat gösteren anlamında Allah'ın sıfatıdır.","sources":[{"author":"Semîn el-Halebî","work":"Umdetü'l-Huffâz","detail":"Rahîm (رحيم), Allah'ın kullarına karşı çok merhametli olduğunu ifade eden bir sıfattır. Bu ayette, Allah'ın bağışlayıcılığının yanı sıra, kullarına karşı şefkatli olduğunu ve onların tövbelerini kabul edebileceğini belirtir."},{"author":"Fîrûzâbâdî","work":"Basâiru Zevi't-Temyîz","detail":"Rahîm (رحيم), rahmeti bol olan demektir. Bu sıfat, Allah'ın kullarına karşı olan engin merhametini ve onlara karşı lütufkar olduğunu gösterir. Ayette, sabır göstermeyenlerin dahi Allah'ın rahmetinden ümit kesmemeleri gerektiği mesajını verir."}]}]}

## Bu Âyetin İşârî/Tasavvufî Olarak Ele Alındığı Eserler

- **Hucurât Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *5. ÂYETLER*
- **Hucurât Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *49/5*
- **Hucurât Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *49/5*
- **Hucurât Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *49/5*
- **Hucurât Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *49/5*