# Mâide Sûresi, 98. Âyet (5:98)

> ٱعْلَمُوٓا۟ أَنَّ ٱللَّهَ شَدِيدُ ٱلْعِقَابِ وَأَنَّ ٱللَّهَ غَفُورٌ رَّحِيمٌ

*İ'lemû enna(A)llâhe şedîdu-l'ikâbi veenna(A)llâhe ġafûrun rahîm(un)*

**Meal (Diyanet):** Bilin ki, Allah'ın cezası çetindir ve Allah çok bağışlayandır, çok merhamet edendir.

**Kaynak:** https://terzibabairfanmektebi.com/tefsir/5/98

---

## Tefsir

{"topics":["esma-i-husna","ahiret-mukafat","cehennem","cennet"]}

## Tefsir

[{"position":1,"surface":"ٱعْلَمُوٓا۟","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Emir","root":"ع-ل-م","rootLatin":"'-l-m","lemma":"عَلِمَ","form":"Mücerred","features":{"tense":"Emir","voice":"Ma'lûm","person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Emir fiil olduğu için mebnî","gloss":"Bilin"},{"position":2,"surface":"أَنَّ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Tevkîd ve Nasb","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"أَنَّ","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"şüphesiz ki"},{"position":3,"surface":"ٱللَّهَ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Celâl","root":"ا-ل-ه","rootLatin":"a-l-h","lemma":"ٱللَّه","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mansûb","state":"Marife"},"irabReason":"أَنَّ'nin ismi olduğu için mansûb","gloss":"Allah'ın"},{"position":4,"surface":"شَدِيدُ","pos":"isim","posDetail":"Sıfat-ı Müşebbehe","root":"ش-د-د","rootLatin":"ş-d-d","lemma":"شَدِيد","form":"Mücerred","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Merfû","state":"Nekre"},"irabReason":"أَنَّ'nin haberi olduğu için merfû","gloss":"şiddetli"},{"position":5,"surface":"ٱلْعِقَابِ","pos":"isim","posDetail":"Masdar","root":"ع-ق-ب","rootLatin":"'-q-b","lemma":"عِقَاب","form":"İf'âl","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mecrûr","state":"Marife"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mecrûr","gloss":"azabın"},{"position":6,"surface":"وَأَنَّ","pos":"harf","posDetail":"Atıf Harfi + Harf-i Tevkîd ve Nasb","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَأَنَّ","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"ve şüphesiz ki"},{"position":7,"surface":"ٱللَّهَ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Celâl","root":"ا-ل-ه","rootLatin":"a-l-h","lemma":"ٱللَّه","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mansûb","state":"Marife"},"irabReason":"أَنَّ'nin ismi olduğu için mansûb","gloss":"Allah'ın"},{"position":8,"surface":"غَفُورٌۭ","pos":"isim","posDetail":"Sıfat-ı Müşebbehe","root":"غ-ف-ر","rootLatin":"ğ-f-r","lemma":"غَفُور","form":"Mücerred","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Merfû","state":"Nekre"},"irabReason":"أَنَّ'nin haberi olduğu için merfû","gloss":"bağışlayan"},{"position":9,"surface":"رَّحِيمٌۭ","pos":"isim","posDetail":"Sıfat-ı Müşebbehe","root":"ر-ح-م","rootLatin":"r-h-m","lemma":"رَحِيم","form":"Mücerred","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Merfû","state":"Nekre"},"irabReason":"Önceki ismin sıfatı olduğu için merfû","gloss":"merhamet eden"}]

## Kelime Tahlili

{"summary":"Bu ayet, Allah'ın hem cezalandırıcı gücünü hem de affedici ve merhametli sıfatlarını vurgulayarak, kullarına bir uyarı ve müjdeyi bir arada sunmaktadır. 'Şedîdü'l-ıkâb' ve 'Gafûr-Rahîm' kavramları, Allah'ın adalet ve rahmet dengesini dilbilimsel olarak ortaya koyar.","keyConcepts":[{"word":"ٱعْلَمُوٓا۟","root":"ع ل م","rootLatin":"a-l-m","meaning":"Bilmek, idrak etmek, kesin bilgiye sahip olmak anlamındadır ve burada bir emirdir.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"İlim, bir şeyin hakikatini idrak etmektir. Bu ayetteki 'İ'lemû' emri, sadece bilgi edinmeyi değil, aynı zamanda bu bilginin gerektirdiği şekilde hareket etmeyi ve Allah'ın bu sıfatlarını kalben tasdik etmeyi ifade eder."},{"author":"Ebu'l-Bekâ el-Kefevî","work":"el-Külliyyât","detail":"İlim, bir şeyi olduğu gibi kavramaktır. Ayetteki 'İ'lemû' ifadesi, Allah'ın azabının şiddetini ve rahmetinin genişliğini kesin bir bilgiyle kavramayı, bu bilginin şüpheye yer bırakmayacak şekilde yerleşmesini talep eder."}]},{"word":"شَدِيدُ","root":"ش د د","rootLatin":"ş-d-d","meaning":"Şiddetli, çetin, kuvvetli ve katı olmak anlamındadır.","sources":[{"author":"İbn Kuteybe","work":"Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Şiddet, bir şeyin kuvvetli ve katı olmasıdır. Ayetteki 'şedîdü'l-ıkâb' ifadesi, Allah'ın cezasının çok çetin, kaçınılmaz ve caydırıcı olduğunu vurgular."},{"author":"Ebû Ubeyde","work":"Mecâzü'l-Kur'ân","detail":"Şiddet, bir şeyin gücünün ve etkisinin büyüklüğünü ifade eder. Burada 'şedîdü'l-ıkâb', Allah'ın azabının büyüklüğünü ve tesirinin kuvvetini mecazi olarak anlatır, bu da O'nun kudretinin bir göstergesidir."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Şiddet kavramı, Kur'an'da genellikle olumsuz bir bağlamda, özellikle ceza ve azapla ilişkilendirilir. 'Şedîdü'l-ıkâb' ifadesi, Allah'ın adaletinin ve O'na karşı gelmenin sonuçlarının ciddiyetini vurgulayan merkezi bir kavramdır."}]},{"word":"ٱلْعِقَابِ","root":"ع ق ب","rootLatin":"a-k-b","meaning":"Cezalandırmak, bir şeyin ardından gelmek, sonuçlandırmak anlamındadır.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Ukûbet (ıkâb), bir fiilin ardından gelen cezadır. Ayetteki 'el-ıkâb', Allah'ın günahkârları, yaptıkları fiillerin bir sonucu olarak cezalandırmasını ifade eder ve bu cezanın şiddetli olduğu belirtilir."},{"author":"Semîn el-Halebî","work":"Umdetü'l-Huffâz","detail":"İkâb, bir suçun veya günahın ardından gelen karşılıktır. Bu ayette, Allah'ın 'şedîdü'l-ıkâb' olması, O'nun adaletinin tecellisi olarak, günahkârların hak ettikleri cezayı gecikmeksizin ve şiddetli bir şekilde vereceğini gösterir."}]},{"word":"غَفُورٌ","root":"غ ف ر","rootLatin":"ğ-f-r","meaning":"Günahları örten, bağışlayan, affeden anlamındadır.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Ğufrân, bir şeyi örterek korumaktır. Allah'ın 'Gafûr' olması, kullarının günahlarını örtmesi, onları bağışlaması ve bu günahların kötü sonuçlarından koruması demektir. Bu ayette, şiddetli azabın yanında O'nun affediciliğinin de vurgulanması bir dengeyi ifade eder."},{"author":"Fîrûzâbâdî","work":"Basâiru Zevi't-Temyîz","detail":"Ğafûr, çokça bağışlayan demektir. Bu sıfat, Allah'ın rahmetinin genişliğini ve kullarının tövbeleri karşısında günahları affetmeye olan meylini gösterir. Ayetteki kullanımı, O'nun azabının şiddetine rağmen, tövbe edenler için bir umut kapısı olduğunu belirtir."}]},{"word":"رَّحِيمٌ","root":"ر ح م","rootLatin":"r-h-m","meaning":"Çok merhametli, acıyan, şefkat gösteren anlamındadır.","sources":[{"author":"Ebû Bekir es-Sicistânî","work":"Nüzhetü'l-Kulûb","detail":"Rahîm, kullarına karşı çok merhametli olan, onlara nimetler veren ve şefkat gösteren demektir. Bu ayette 'Gafûr' sıfatıyla birlikte zikredilmesi, Allah'ın affediciliğinin merhametinden kaynaklandığını ve O'nun kullarına karşı daima lütufkâr olduğunu pekiştirir."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Rahmet, Kur'an'ın temel kavramlarından biridir ve Allah'ın yaratılmışlara karşı gösterdiği şefkat ve lütfu ifade eder. 'Rahîm' sıfatı, Allah'ın bu merhametinin sürekli ve kapsayıcı olduğunu, O'nun azabının şiddetine rağmen rahmetinin her şeyi kuşattığını belirtir."}]}]}