# Zâriyât Sûresi, 58. Âyet (51:58)

> إِنَّ ٱللَّهَ هُوَ ٱلرَّزَّاقُ ذُو ٱلْقُوَّةِ ٱلْمَتِينُ

*İnna(A)llâhe huve-rrazzâku żû-lkuvveti-lmetîn(u)*

**Meal (Diyanet):** Şüphesiz Allah rızık verendir, güçlüdür, çok kuvvetlidir.

**Kaynak:** https://terzibabairfanmektebi.com/tefsir/51/58

---

## Kelime Tahlili

{"summary":"Zâriyât Suresi'nin 58. ayeti, Allah'ın mutlak rızık verici ve sonsuz güç sahibi olduğunu vurgulamaktadır. Ayet, 'Razzâk', 'Kuvvet' ve 'Metîn' kavramları üzerinden Allah'ın kudretini ve kullarına olan lütfunu dilbilimsel bir derinlikle ifade eder.","keyConcepts":[{"word":"ٱلرَّزَّاقُ","root":"ر ز ق","rootLatin":"r-z-q","meaning":"Allah'ın kullarına sürekli ve bolca rızık veren sıfatıdır.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'rızk' kelimesini 'verilen şey' olarak tanımlar ve hem dünyevi hem de uhrevi nimetleri kapsadığını belirtir. 'Razzâk' ise bu rızkı sürekli ve kesintisiz veren, kullarının ihtiyaçlarını karşılayan Allah'ın mübalağalı ismidir. Ayetteki kullanımı, Allah'ın rızık verme eyleminin mutlak ve tek kaynağı olduğunu vurgular."},{"author":"Fîrûzâbâdî","work":"Basâiru Zevi't-Temyîz","detail":"Fîrûzâbâdî, 'rızk'ın hem maddi gıdaları hem de manevi faydaları içerdiğini ifade eder. 'Razzâk' isminin ayetteki kullanımı, Allah'ın sadece insanlara değil, tüm canlılara rızık veren, onların yaşamlarını sürdürmeleri için gerekli olan her şeyi temin eden yegane varlık olduğunu gösterir."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Izutsu, 'rızk' kavramının Kur'an'da sadece maddi geçim kaynağı olarak değil, aynı zamanda Allah'ın lütfu ve ihsanı olarak da kullanıldığını belirtir. 'Razzâk' sıfatı, Allah'ın cömertliğini ve kullarına karşı olan merhametini ifade eder; bu ayette de Allah'ın rızık verme eyleminin O'nun mutlak kudretinin bir tezahürü olduğu vurgulanır."}]},{"word":"ٱلْقُوَّةِ","root":"ق و ي","rootLatin":"k-v-y","meaning":"Allah'ın mutlak gücünü, kudretini ve her şeye yeten kuvvetini ifade eder.","sources":[{"author":"Ebû Ubeyde","work":"Mecâzü'l-Kur'ân","detail":"Ebû Ubeyde, 'kuvvet' kelimesini 'iktidar' ve 'kudret' anlamında kullanır. Ayetteki 'zû'l-kuvveti' ifadesi, Allah'ın her şeye muktedir olduğunu, hiçbir şeyin O'nun gücünün önüne geçemeyeceğini ve O'nun iradesinin her şeyin üzerinde olduğunu mecazi bir dille anlatır."},{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'kuvvet'i 'bir şeyi yapmaya muktedir olma' olarak tanımlar. Allah'a nispet edildiğinde ise bu, O'nun sınırsız ve sonsuz kudretini ifade eder. Ayetteki 'zû'l-kuvveti' ifadesi, Allah'ın rızık verme eylemini de bu mutlak kuvvetiyle gerçekleştirdiğini, dolayısıyla O'nun rızıklandırmasının asla kesintiye uğramayacağını vurgular."},{"author":"Ebu'l-Bekâ el-Kefevî","work":"el-Külliyyât","detail":"Kefevî, 'kuvvet'i 'bir şeyin varlığını sürdürmesini sağlayan ve onu etkileyen güç' olarak açıklar. Ayetteki 'zû'l-kuvveti' ifadesi, Allah'ın sadece rızık veren değil, aynı zamanda bu rızkı yaratma ve sürdürme gücüne de sahip olduğunu, O'nun kudretinin her şeyi kapsadığını belirtir."}]},{"word":"ٱلْمَتِينُ","root":"م ت ن","rootLatin":"m-t-n","meaning":"Allah'ın gücünün sağlam, sarsılmaz ve asla zayıflamayan niteliğini ifade eder.","sources":[{"author":"İbn Kuteybe","work":"Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân","detail":"İbn Kuteybe, 'metîn' kelimesini 'sağlam, kuvvetli ve sarsılmaz' olarak açıklar. Allah'ın 'el-Metîn' olması, O'nun kudretinin ve iradesinin asla zayıflamayacağını, hiçbir şeyin O'nu aciz bırakamayacağını ifade eder. Ayetteki kullanımı, Allah'ın rızık verme ve güç sahibi olma sıfatlarının kalıcı ve mutlak olduğunu pekiştirir."},{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'metîn' kelimesinin 'sağlamlık, dayanıklılık ve kuvvet' anlamlarına geldiğini belirtir. Allah'a nispet edildiğinde ise bu, O'nun kudretinin ve hükmünün asla değişmeyeceğini, zayıflamayacağını ve bozulmayacağını ifade eder. Ayette 'el-Metîn' sıfatı, Allah'ın 'er-Razzâk' ve 'zû'l-kuvveti' sıfatlarının sağlamlığını ve sürekliliğini vurgular."},{"author":"Semîn el-Halebî","work":"Umdetü'l-Huffâz","detail":"Semîn el-Halebî, 'metîn' kelimesinin 'sağlam ve kuvvetli' anlamına geldiğini, Allah için kullanıldığında ise O'nun kudretinin ve hükmünün sarsılmaz olduğunu ifade ettiğini belirtir. Ayetteki 'el-Metîn' sıfatı, Allah'ın rızık verme ve güç sahibi olma vasıflarının mutlak ve ebedi olduğunu, hiçbir dış etkenin bunları değiştiremeyeceğini gösterir."}]}]}

## Tefsir

{"topics":["rizik","esma-i-husna","tevhid"]}

## Tefsir

[{"position":1,"surface":"إِنَّ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Te'kid ve Nasb","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"إِنَّ","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"Şüphesiz","binaDurumu":"Mebnî","gorev":"Nâsih harf"},{"position":2,"surface":"ٱللَّهَ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Celâl","root":"ا-ل-ه","rootLatin":"a-l-h","lemma":"ٱللَّه","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mansûb","state":"Marife"},"irabReason":"İnne'nin ismi olduğu için mansûb","gloss":"Allah","irabMarker":"fetha ile","binaDurumu":"Mu'reb","gorev":"Nâsih harfin ismi"},{"position":3,"surface":"هُوَ","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هُوَ","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Merfû"},"irabReason":"Fasl zamiri olduğu için mebnî ve mahallen merfû","gloss":"O","binaDurumu":"Mebnî (munfasıl zamir)"},{"position":4,"surface":"ٱلرَّزَّاقُ","pos":"isim","posDetail":"Sıfat-ı Müşebbehe","root":"ر-ز-ق","rootLatin":"r-z-q","lemma":"رَزَّاق","form":"Fa''âl","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Merfû","state":"Marife"},"irabReason":"İnne'nin haberi olduğu için merfû","gloss":"rızık veren","irabMarker":"damme ile","binaDurumu":"Mu'reb","gorev":"Nâsih harfin haberi"},{"position":5,"surface":"ذُو","pos":"isim","posDetail":"Esmâ-i Hamse","root":"ذ-و-و","rootLatin":"dh-w-w","lemma":"ذُو","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Merfû","state":"Nekre"},"irabReason":"Önceki ismin (er-Rezzâk) sıfatı olduğu için merfû","gloss":"sahibi","irabMarker":"vâv ile","binaDurumu":"Mu'reb","gorev":"Nâsih harfin haberi","izafet":"Muzâf"},{"position":6,"surface":"ٱلْقُوَّةِ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ق-و-ي","rootLatin":"q-w-y","lemma":"قُوَّة","form":"-","features":{"gender":"Müennes","number":"Müfred","irab":"Mecrûr","state":"Marife"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mecrûr","gloss":"kuvvet","irabMarker":"kesra ile","binaDurumu":"Mu'reb","gorev":"Muzâfun ileyh"},{"position":7,"surface":"ٱلْمَتِينُ","pos":"isim","posDetail":"Sıfat-ı Müşebbehe","root":"م-ت-ن","rootLatin":"m-t-n","lemma":"مَتِين","form":"Fa'îl","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Merfû","state":"Marife"},"irabReason":"Önceki ismin (er-Rezzâk) sıfatı olduğu için merfû","gloss":"sağlam, metin","irabMarker":"damme ile","binaDurumu":"Mu'reb","gorev":"Sıfat"}]

## Tefsir

[{"position":1,"translit":"İnna"},{"position":2,"translit":"(A)llâhe"},{"position":3,"translit":" huve"},{"position":4,"translit":"rrazzâku"},{"position":5,"translit":" żû"},{"position":6,"translit":"lkuvveti"},{"position":7,"translit":"lmetîn(u)"}]

## Bu Âyetin İşârî/Tasavvufî Olarak Ele Alındığı Eserler

- **Zâriyât Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *51/58*
- **Zâriyât Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *51/58*
- **Zâriyât Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *51/58*
- **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 8** — Ahmet Avni Konuk · *51/58*
- **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 8** — Ahmet Avni Konuk · *51/58*
- **Zâriyât Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *51/58*
- **Zâriyât Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *51/58*
- **Zâriyât Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *51/58*
- **Mesnevî'den Hikâyeler** — Ahmet Avni Konuk · *51/58*