# Tûr Sûresi, 37. Âyet (52:37)

> أَمْ عِندَهُمْ خَزَآئِنُ رَبِّكَ أَمْ هُمُ ٱلْمُصَۣيْطِرُونَ

*Em ‘indehum ḣazâ-inu rabbike em humu-lmusaytirûn(e)*

**Meal (Diyanet):** Yoksa, Rabbinin hazineleri onların yanında mıdır? Ya da her şeye hakim olan kendileri midir?

**Kaynak:** https://terzibabairfanmektebi.com/tefsir/52/37

---

## Kelime Tahlili

{"summary":"Bu ayet, müşriklerin Allah'a ortak koşma ve ilahi kudrete meydan okuma iddialarını reddederken, onların acizliğini ve sınırlılıklarını vurgulamaktadır. 'Hazineler' ve 'musaytirun' kavramları üzerinden ilahi egemenlik ve insan acizliği arasındaki keskin zıtlık ortaya konulur.","keyConcepts":[{"word":"خَزَآئِنُ","root":"خ-ز-ن","rootLatin":"h-z-n","meaning":"Allah'ın kudretini, mülkiyetini ve tasarrufunu ifade eden, sınırsız imkan ve kaynakları barındıran yer veya şeylerdir.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'hazine' (خزينة) kelimesinin 'bir şeyi korumak, muhafaza etmek' anlamındaki 'hizn' kökünden geldiğini belirtir. Ayetteki 'hazâin' ise Allah'ın kudret ve mülkiyetindeki sınırsız kaynakları, ilahi sırları ve takdirleri ifade eder; müşriklerin bu ilahi hazinelere sahip olamayacakları vurgulanır."},{"author":"Ebû Ubeyde","work":"Mecâzü'l-Kur'ân","detail":"Ebû Ubeyde, 'hazâin' kelimesinin mecazi bir kullanım olduğunu ve burada Allah'ın rızık, rahmet, kudret gibi tasarruflarını ifade ettiğini belirtir. Ayetteki bağlamda, müşriklerin bu ilahi tasarruflara ortak olamayacakları, onlara hükmedemeyecekleri anlatılır."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Izutsu, Kur'an'daki 'hazine' kavramının sadece maddi zenginlikleri değil, aynı zamanda ilahi bilginin, kudretin ve takdirin de bir sembolü olduğunu ifade eder. Bu ayette, Allah'ın sınırsız kudret ve bilgisinin müşriklerin elinde olmadığı, dolayısıyla onların ilahi işlere müdahale edemeyecekleri vurgulanır."}]},{"word":"رَبِّكَ","root":"ر-ب-ب","rootLatin":"r-b-b","meaning":"Yaratıcı, sahip, terbiye edici ve her şeyin idaresini elinde tutan yüce varlık olan Allah'ı ifade eder.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'Rab' kelimesinin 'terbiye etmek, ıslah etmek, bir şeyi tedricen kemale erdirmek' anlamlarına geldiğini belirtir. Ayetteki 'Rabbin' ifadesi, Hz. Muhammed'e hitaben, tüm varlıkların yaratıcısı, sahibi ve yöneticisi olan Allah'ın mutlak otoritesini vurgular; bu otoritenin müşriklerin elinde olmadığına dikkat çeker."},{"author":"Ebu'l-Bekâ el-Kefevî","work":"el-Külliyyât","detail":"Kefevî, 'Rab' isminin Allah'a mahsus olduğunu ve O'nun yaratma, rızıklandırma, yönetme ve terbiye etme sıfatlarını kapsadığını açıklar. Ayetteki 'Rabbin' kelimesi, ilahi egemenliğin ve tasarrufun tek sahibinin Allah olduğunu, müşriklerin bu sıfatlara ortak olamayacaklarını ifade eder."},{"author":"Mevlüt Güngör","work":"Kur'ân-ı Kerîm'de Kelime Anlam Bilgisi","detail":"Güngör, 'Rab' kavramının Kur'an'da genellikle 'yaratıcı, rızık verici, hükümran' anlamlarında kullanıldığını ve ilahi otoritenin merkezini oluşturduğunu belirtir. Bu ayette, 'Rabbinin hazineleri' ifadesiyle, Allah'ın sınırsız kudret ve mülkiyetinin, müşriklerin iddia ettiği gibi onların kontrolünde olmadığını vurgular."}]},{"word":"ٱلْمُصَۣيْطِرُونَ","root":"س-ط-ر","rootLatin":"s-t-r","meaning":"Her şeye hükmeden, egemen olan, işleri kontrol eden ve üzerinde tam yetkiye sahip olan kimselerdir.","sources":[{"author":"İbn Kuteybe","work":"Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân","detail":"İbn Kuteybe, 'musaytir' kelimesinin 'bir şeyin üzerine musallat olmak, onu kontrol altına almak, hükmetmek' anlamlarına geldiğini belirtir. Ayetteki 'musaytirun' ifadesi, müşriklerin kendilerini ilahi işlere hükmeden, her şeyi kontrol eden varlıklar olarak görme iddialarını reddeder; onların böyle bir güce sahip olmadıklarını vurgular."},{"author":"Semîn el-Halebî","work":"Umdetü'l-Huffâz","detail":"Semîn el-Halebî, 'musaytir' kelimesinin 'satr' kökünden türediğini ve 'bir şeyi düzenlemek, sıraya koymak, kontrol etmek' anlamlarını taşıdığını ifade eder. Ayetteki bağlamda, müşriklerin evrenin işleyişine veya ilahi takdire müdahale etme, onu düzenleme gibi bir yetkilerinin olmadığını, dolayısıyla ilahi egemenliğe ortak olamayacaklarını belirtir."},{"author":"Fîrûzâbâdî","work":"Basâiru Zevi't-Temyîz","detail":"Fîrûzâbâdî, 'musaytir' kelimesinin 'bir şeyi kuşatmak, ona hakim olmak, onu idare etmek' anlamlarına geldiğini açıklar. Bu ayette, müşriklerin kendilerini Allah'ın işlerine hakim, O'nun kudretine ortak gören kibirli iddialarının geçersiz olduğu, gerçek hakimiyetin yalnızca Allah'a ait olduğu vurgulanır."}]}]}

## Tefsir

{"topics":["tevhid","kufur-sirk","gayb"]}

## Tefsir

[{"position":1,"surface":"أَمْ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Atıf","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"أَمْ","form":"-","features":{},"irabReason":"Mebnî","gloss":"yoksa"},{"position":2,"surface":"عِندَ","pos":"isim","posDetail":"Zarf-ı Mekan","root":"ع-ن-د","rootLatin":"Ain-n-d","lemma":"عِنْدَ","form":"-","features":{"irab":"Mansûb","state":"Nekre"},"irabReason":"Zarf olduğu için mansûb","gloss":"yanında"},{"position":2,"surface":"هُمْ","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هُوَ","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mebnî mahallen mecrûr","gloss":"onların"},{"position":3,"surface":"خَزَآئِنُ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"خ-ز-ن","rootLatin":"kh-z-n","lemma":"خَزِينَة","form":"-","features":{"number":"Cemi","irab":"Merfû","state":"Nekre"},"irabReason":"Mübteda olduğu için merfû","gloss":"hazineleri"},{"position":4,"surface":"رَبِّ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ر-ب-ب","rootLatin":"r-b-b","lemma":"رَبّ","form":"-","features":{"irab":"Mecrûr","state":"Nekre"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mecrûr","gloss":"Rabbinin"},{"position":4,"surface":"كَ","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"أَنْتَ","form":"-","features":{"person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mebnî mahallen mecrûr","gloss":"senin"},{"position":5,"surface":"أَمْ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Atıf","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"أَمْ","form":"-","features":{},"irabReason":"Mebnî","gloss":"yoksa"},{"position":6,"surface":"هُمُ","pos":"isim","posDetail":"Münfasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هُوَ","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Merfû"},"irabReason":"Mübteda olduğu için mebnî mahallen merfû","gloss":"onlar"},{"position":7,"surface":"ٱلْمُصَۣيْطِرُونَ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Fâil","root":"س-ط-ر","rootLatin":"s-ṭ-r","lemma":"مُسَيْطِر","form":"Fa'lale","features":{"number":"Cemi","gender":"Müzekker","irab":"Merfû","state":"Marife"},"irabReason":"Haber olduğu için merfû","gloss":"işe hakim olanlar"}]

## Bu Âyetin İşârî/Tasavvufî Olarak Ele Alındığı Eserler

- **Tûr Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *52/36-40*
- **Tûr Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *52/36-40*
