# Necm Sûresi, 14. Âyet (53:14)

> عِندَ سِدْرَةِ ٱلْمُنتَهَىٰ

*‘İnde sidrati-lmuntehâ*

**Meal (Diyanet):** Sidretü'l-Münteha'nın yanında.

**Kaynak:** https://terzibabairfanmektebi.com/tefsir/53/14

---

## Kelime Tahlili

{"summary":"Necm Suresi 14. ayet, Hz. Peygamber'in (s.a.v.) Cebrail'i ikinci kez gördüğü mekânı tasvir etmektedir. Ayet, 'Sidretü'l-Müntehâ' kavramı etrafında dönerek, bu özel ve kutsal mekânın sınırlarını ve önemini dilbilimsel olarak vurgular.","keyConcepts":[{"word":"سِدْرَةِ","root":"س د ر","rootLatin":"s-d-r","meaning":"Bu kelime, 'Sidre ağacı' anlamına gelir ve ayette özel bir ağacı, 'Sidretü'l-Müntehâ'yı ifade eder.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'sidre' kelimesinin 'sedr' kökünden geldiğini ve bu kökün 'örtmek, perdelemek' anlamlarına da işaret ettiğini belirtir. Ayetteki 'Sidretü'l-Müntehâ' ise, varlık âlemlerinin son sınırı, ötesine geçilemeyen bir nokta olarak tasvir edilen mübarek bir ağaçtır. Bu ağaç, ilahi sırların ve gayb âleminin bir perdesi olarak da düşünülebilir."},{"author":"Ebû Bekir es-Sicistânî","work":"Nüzhetü'l-Kulûb","detail":"Sicistânî, 'sidre' kelimesinin cennetteki bir ağacın adı olduğunu ve bu ağacın gölgesinin çok geniş olduğunu ifade eder. Ayetteki kullanımıyla, bu ağaç, Hz. Peygamber'in (s.a.v.) miraç yolculuğunda ulaştığı, meleklerin ve ruhların son durağı olan mübarek bir mekânı sembolize eder."}]},{"word":"ٱلْمُنتَهَىٰ","root":"ن ه ي","rootLatin":"n-h-y","meaning":"Bu kelime, 'son, nihayet, sınır' anlamına gelir ve 'Sidre' kelimesiyle birleşerek 'son sınır ağacı'nı ifade eder.","sources":[{"author":"İbn Kuteybe","work":"Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân","detail":"İbn Kuteybe, 'müntehâ' kelimesinin 'nihayet' ve 'son' anlamına geldiğini belirtir. Ayetteki 'Sidretü'l-Müntehâ' terkibinde ise, bu ağacın, meleklerin ve ruhların ilahi emirlere ulaşmada son durağı, ötesine geçilemeyen bir sınır olduğunu vurgular."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Izutsu, 'nihayet' ve 'son' anlamındaki 'müntehâ' kelimesinin Kur'an'daki kullanımının, belirli bir sınırın veya son noktanın ötesine geçilemezliğini ifade ettiğini belirtir. 'Sidretü'l-Müntehâ' bağlamında, bu kavram, yaratılmışların bilgi ve erişiminin son sınırını, ilahi âlemin başlangıç noktasını işaret eder."},{"author":"Semîn el-Halebî","work":"Umdetü'l-Huffâz","detail":"Semîn el-Halebî, 'müntehâ' kelimesinin 'intihâ' fiilinden türediğini ve 'bir şeyin sonuna ulaşmak' anlamına geldiğini açıklar. Ayetteki 'Sidretü'l-Müntehâ' ise, varlık âlemlerinin sonu, meleklerin ve peygamberlerin dahi ötesine geçemediği, ilahi kudretin ve sırların tecelli ettiği nihai bir noktayı ifade eder."}]}]}

## Tefsir

{"topics":["peygamberlik","gayb","melekler"]}

## Tefsir

[{"position":1,"surface":"عِندَ","pos":"isim","posDetail":"Zarf-ı Mekan","root":"ع-ن-د","rootLatin":"'-n-d","lemma":"عِندَ","form":"-","features":{"irab":"Mansûb","state":"Nekre"},"irabReason":"Zarf-ı mekan olduğu için mansûb","gloss":"yanında, katında","binaDurumu":"Mebnî","gorev":"Mekân zarfı","izafet":"Muzâf"},{"position":2,"surface":"سِدْرَةِ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"س-د-ر","rootLatin":"s-d-r","lemma":"سِدْرَة","form":"-","features":{"gender":"Müennes","number":"Müfred","irab":"Mecrûr","state":"Nekre"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mecrûr","gloss":"sidre ağacı","irabMarker":"kesra ile","binaDurumu":"Mu'reb","gorev":"Muzâfun ileyh","izafet":"Muzâf"},{"position":3,"surface":"ٱلْمُنتَهَىٰ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Mekan/Zaman","root":"ن-ه-ي","rootLatin":"n-h-y","lemma":"مُنْتَهَى","form":"İftial","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mecrûr","state":"Marife"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mecrûr","gloss":"son, nihayet","irabMarker":"takdîrî kesra ile","binaDurumu":"Mu'reb","gorev":"Muzâfun ileyh"}]

## Tefsir

[{"position":1,"translit":"‘İnde"},{"position":2,"translit":"sidrati"},{"position":3,"translit":"lmuntehâ"}]

## Bu Âyetin İşârî/Tasavvufî Olarak Ele Alındığı Eserler

- **Mübârek Geceler** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *53/1-18*
- **İsrâ Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *53/1-18*
- **Mübârek Geceler** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *53/1-18*
- **Dur Rabbın Namazda (Cilt 2)** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *53/1-18*
- **Terzi Baba (Cilt 1)** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *53/14*
- **Mübârek Geceler** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *53/14*
- **İsrâ Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *53/1-18*
- **Dur Rabbın Namazda (Cilt 2)** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *53/14*
- **İsrâ Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *53/1-18*
- **Necm (Yıldız) Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *53/14*
- **Dur Rabbın Namazda (Cilt 2)** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *53/1-18*
- **İsrâ Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *53/1-18*