# Necm Sûresi, 24. Âyet (53:24)

> أَمْ لِلْإِنسَـٰنِ مَا تَمَنَّىٰ

*Em lil-insâni mâ temennâ*

**Meal (Diyanet):** Yoksa insan (kayıtsız şartsız), her temenni ettiği şeye sahip mi olacaktır?

**Kaynak:** https://terzibabairfanmektebi.com/tefsir/53/24

---

## Kelime Tahlili

{"summary":"Necm Suresi 24. ayet, insanın arzu ve beklentilerinin mutlak gerçekleşebilirliğini sorgulayan retorik bir ifade taşır. Ayet, insanın sınırlı iradesi ve ilahi takdir arasındaki ilişkiyi 'temennâ' kavramı üzerinden vurgular.","keyConcepts":[{"word":"لِلْإِنسَـٰنِ","root":"أ ن س","rootLatin":"e-n-s","meaning":"Bu bağlamda 'insan', arzu ve beklentileri olan, sınırlı bir varlık olarak ele alınır.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"İsfehânî, 'insan' kelimesinin 'ünsiyet' ve 'nisyan' köklerinden türeyebileceğini belirtir. Ayetteki kullanımıyla, insanın unutkanlığına ve sınırlı bilgisine işaret ederek, her istediğine ulaşamayacağı gerçeğini vurgular."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Izutsu, Kur'an'da 'insan' kavramının genellikle zayıflığı, aceleciliği ve nankörlüğü gibi özelliklerle birlikte anıldığını ifade eder. Bu ayette de insanın, ilahi irade karşısındaki acizliğine ve her arzusunun gerçekleşemeyeceğine dikkat çekilir."}]},{"word":"مَا","root":"م ا","rootLatin":"m-a","meaning":"Bu bağlamda 'ma', 'her ne' veya 'her umduğu şey' anlamında olup, insanın arzu ettiği geniş bir yelpazeyi ifade eder.","sources":[{"author":"Ebû Ubeyde","work":"Mecâzü'l-Kur'ân","detail":"Ebû Ubeyde, 'ma' edatının Kur'an'da farklı bağlamlarda kullanıldığını ve bu ayetteki gibi istifham (soru) edatıyla birlikte geldiğinde, olumsuz bir anlam taşıdığını belirtir. Yani, 'insanın umduğu her şey onun mudur?' sorusuyla, 'hayır, değildir' cevabı ima edilir."},{"author":"Semîn el-Halebî","work":"Umdetü'l-Huffâz","detail":"Semîn el-Halebî, 'ma'nın burada 'mâ-i mevsûle' (bağlaç olan 'ma') olarak kullanıldığını ve 'ellezî' (o şey ki) anlamını taşıdığını açıklar. Bu durumda, 'insanın temenni ettiği şey' anlamına gelir ve temenni edilen şeylerin genişliğini kapsar."}]},{"word":"تَمَنَّىٰ","root":"م ن ي","rootLatin":"m-n-y","meaning":"Bu kelime, insanın arzu ettiği, umduğu, hayal ettiği veya gerçekleşmesini istediği şeyleri ifade eder.","sources":[{"author":"İbn Kuteybe","work":"Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân","detail":"İbn Kuteybe, 'temennâ' fiilinin 'arzu etmek, dilemek, ummak' anlamlarına geldiğini belirtir. Ayetteki kullanımıyla, insanın sadece kendi arzu ve isteklerine dayanarak bir şeylere sahip olamayacağı gerçeğini vurgular."},{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"İsfehânî, 'temennî'nin, 'nefsin bir şeyi arzu etmesi ve ona ulaşmayı istemesi' olduğunu açıklar. Bu ayette ise, insanın arzu ettiği her şeyin gerçekleşmesinin ilahi iradeye bağlı olduğu, kendi başına yeterli olmadığı mesajı verilir."},{"author":"Mevlüt Güngör","work":"Kur'ân-ı Kerîm'de Kelime Anlam Bilgisi","detail":"Güngör, 'temennâ' fiilinin Kur'an'da genellikle gerçekleşmesi zor veya imkansız olan arzular için kullanıldığını belirtir. Bu ayette de, insanın kendi başına her arzusuna ulaşamayacağı, bu konuda bir yanılgı içinde olduğu ima edilir."}]}]}

## Tefsir

{"topics":["dunya-ahiret-dengesi","imtihan-bela","mal-mulk"]}

## Tefsir

[{"position":1,"translit":"Em"},{"position":2,"translit":"lil-insâni"},{"position":3,"translit":"mâ"},{"position":4,"translit":"temennâ"}]

## Tefsir

[{"position":1,"surface":"أَمْ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Atıf","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"أَمْ","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"yoksa","binaDurumu":"Mebnî"},{"position":2,"surface":"لِ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"لِ","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"için","binaDurumu":"Mebnî","gorev":"Harf-i cer"},{"position":2,"surface":"الْإِنسَـٰنِ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ا-ن-س","rootLatin":"a-n-s","lemma":"إِنسَان","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mecrûr","state":"Marife"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"insan","irabMarker":"kesra ile","binaDurumu":"Mu'reb","gorev":"Harf-i cerin mecrûru"},{"position":3,"surface":"مَا","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Mevsûl","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"مَا","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"İsm-i mevsûl olduğu için mebnî","gloss":"şey","binaDurumu":"Mebnî (ism-i mevsûl)","gorev":"Mübteda"},{"position":4,"surface":"تَمَنَّىٰ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî","root":"م-ن-ي","rootLatin":"m-n-y","lemma":"تَمَنَّىٰ","form":"Tefa''ul","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"umdu","binaDurumu":"Mebnî","gorev":"Mâzî fiil"}]

## Bu Âyetin İşârî/Tasavvufî Olarak Ele Alındığı Eserler

- **2023 Umre Dosyası** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *53.sûre 19-26.âyetler*
- **Necm (Yıldız) Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *53/24*
- **Terzi Baba (Cilt 1)** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *53/24*
- **Necm (Yıldız) Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *53/24*
- **Terzi Baba (Cilt 1)** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *53/24*