# Necm Sûresi, 51. Âyet (53:51)

> وَثَمُودَا۟ فَمَآ أَبْقَىٰ

*Ve śemûde femâ ebkâ*

**Meal (Diyanet):** (50-51) Şüphesiz O, önce gelen Ad kavmini ve Semud kavmini helak etti ve hiç kimseyi bırakmadı.

**Kaynak:** https://terzibabairfanmektebi.com/tefsir/53/51

---

## Kelime Tahlili

{"summary":"Necm Suresi 51. ayet, geçmiş kavimlerin helak edilişini ve geride hiçbir şey bırakılmamasını vurgulayarak Allah'ın kudretini ve adaletini ortaya koymaktadır. Ayet, 'Semud' kavminin yok edilişini ve bu yok edilişin 'geri bırakmama' eylemiyle nasıl gerçekleştiğini dilbilimsel olarak ele almaktadır.","keyConcepts":[{"word":"ثَمُودَا۟","root":"ث م د","rootLatin":"s-m-d","meaning":"Hz. Salih'in peygamber olarak gönderildiği, helak edilmiş eski bir Arap kavmi.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'Semud' kelimesini Kur'an'da adı geçen, Hz. Salih'in kavmi olarak tanımlar. Ayetteki kullanımı, bu kavmin Allah tarafından helak edildiğini ve geçmişte kalmış bir ibret vesilesi olduğunu gösterir. (el-Müfredât, s. 257)"},{"author":"Ebû Ubeyde","work":"Mecâzü'l-Kur'ân","detail":"Ebû Ubeyde, 'Semud'u Kur'an'da zikredilen, helak edilmiş bir ümmet olarak ele alır. Ayetteki 'فَمَآ أَبْقَىٰ' ifadesiyle birlikte düşünüldüğünde, Semud'un tamamen ortadan kaldırıldığını ve geride hiçbir iz bırakılmadığını mecazi olarak ifade eder. (Mecâzü'l-Kur'ân, c. 2, s. 248)"},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Izutsu, Kur'an'da 'Semud' gibi kavimlerin zikredilmesinin, Allah'ın geçmişteki müdahalelerini ve peygamberlere karşı çıkanların akıbetini göstermek için kullanıldığını belirtir. Bu ayette Semud, ilahi gazabın bir örneği olarak sunulur. (Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar, s. 189)"}]},{"word":"أَبْقَىٰ","root":"ب ق ي","rootLatin":"b-q-y","meaning":"Geriye bir şey bırakmamak, tamamen yok etmek, helak etmek.","sources":[{"author":"İbn Kuteybe","work":"Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân","detail":"İbn Kuteybe, 'أَبْقَىٰ' fiilinin 'bırakmadı, geride tutmadı' anlamında kullanıldığını belirtir. Ayetteki bağlamda, Allah'ın Ad ve Semud kavimlerini tamamen yok ettiğini, onların nesillerinden veya eserlerinden hiçbir şeyi geride bırakmadığını ifade eder. (Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân, s. 445)"},{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'بَقِيَ' kökünün 'kalmak, devam etmek' anlamına geldiğini, 'أَبْقَىٰ' fiilinin ise 'bir şeyi kalıcı kılmak' veya olumsuz bağlamda 'kalmasına izin vermemek, yok etmek' anlamında kullanıldığını açıklar. Bu ayetteki 'فَمَآ أَبْقَىٰ' ifadesi, Allah'ın bu kavimlerden hiçbir kalıntı bırakmadığını, onları tamamen ortadan kaldırdığını vurgular. (el-Müfredât, s. 104)"},{"author":"Mevlüt Güngör","work":"Kur'ân-ı Kerîm'de Kelime Anlam Bilgisi","detail":"Güngör, 'ب ق ي' kökünün Kur'an'daki kullanımlarını incelerken, 'إبقاء' (if'al babından) fiilinin bazen 'bir şeyi olduğu gibi bırakmak' bazen de olumsuz edatlarla kullanıldığında 'hiçbir şey bırakmamak, tamamen ortadan kaldırmak' anlamında geldiğini belirtir. Necm 51'deki kullanım, ikinci anlamı pekiştirir ve ilahi helakın kesinliğini gösterir. (Kur'ân-ı Kerîm'de Kelime Anlam Bilgisi, s. 312)"}]}]}

## Tefsir

{"topics":["kissa-gecmis-kavimler","musrikler","ahiret-mukafat"]}

## Tefsir

[{"position":1,"surface":"وَ","pos":"harf","posDetail":"Atıf Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{},"irabReason":"Mebnî","gloss":"ve"},{"position":1,"surface":"ثَمُودَا۟","pos":"isim","posDetail":"Özel İsim","root":"ث-م-د","rootLatin":"s-m-d","lemma":"ثَمُود","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mansûb","state":"Marife"},"irabReason":"Mef'ûlün bih olduğu için mansûb","gloss":"Semûd'u"},{"position":2,"surface":"فَ","pos":"harf","posDetail":"Atıf Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"فَ","form":"-","features":{},"irabReason":"Mebnî","gloss":"böylece"},{"position":2,"surface":"مَآ","pos":"harf","posDetail":"Nefiy Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"مَا","form":"-","features":{},"irabReason":"Mebnî","gloss":"değil"},{"position":3,"surface":"أَبْقَىٰ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî","root":"ب-ق-ي","rootLatin":"b-q-y","lemma":"أَبْقَى","form":"İf'âl","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"bırakmadı"}]

## Bu Âyetin İşârî/Tasavvufî Olarak Ele Alındığı Eserler

- **Necm (Yıldız) Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *53/51*
- **Terzi Baba (Cilt 1)** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *53/51*
- **Necm (Yıldız) Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *53/51*
- **Terzi Baba (Cilt 1)** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *53/51*