# Necm Sûresi, 54. Âyet (53:54)

> فَغَشَّىٰهَا مَا غَشَّىٰ

*Feġaşşâhâ mâ ġaşşâ*

**Meal (Diyanet):** (53-54) O, "Mu'tefike"yi de kaldırıp yere çarpmış ve onlara örttüğü azap örtüsünü örtmüştür.

**Kaynak:** https://terzibabairfanmektebi.com/tefsir/53/54

---

## Kelime Tahlili

{"summary":"Necm Suresi'nin 54. ayeti, Allah'ın Lut kavmine uyguladığı helakı 'örtme' ve 'kaplama' fiilleri üzerinden tasvir etmektedir. Ayet, bu fiillerin tekrarıyla olayın şiddetini ve kuşatıcılığını vurgular.","keyConcepts":[{"word":"فَغَشَّىٰهَا","root":"غ ش ي","rootLatin":"ğ-ş-y","meaning":"Allah'ın Lut kavminin şehirlerini helak ederek üzerlerini tamamen örtmesi, kaplaması ve görünmez kılmasıdır.","sources":[{"author":"İbn Kuteybe","work":"Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân","detail":"İbn Kuteybe, 'ğ-ş-y' kökünün 'örtmek, kaplamak' anlamlarına geldiğini belirtir. Ayetteki 'feğaşşâhâ' ifadesi, Lut kavminin şehirlerinin üzerine azabın gelerek onları tamamen kuşatmasını ve görünmez hale getirmesini ifade eder. Bu, helakın şiddetini ve geride hiçbir şey bırakmadığını gösterir."},{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'ğaşâ' fiilinin bir şeyi başka bir şeyle örtmek, gizlemek manasına geldiğini açıklar. Ayetteki kullanımı, Allah'ın Lut kavminin meskun yerlerini öyle bir azapla kapladığını ki, sanki üzerlerine bir örtü çekilerek tamamen yok edildiklerini ve gözden kaybolduklarını anlatır."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Izutsu, Kur'an'daki fiillerin bazen sadece fiziksel bir eylemi değil, aynı zamanda ilahi bir hükmü ve sonucunu da ifade ettiğini belirtir. 'Ğaşşâhâ' fiili, burada sadece fiziksel bir örtme değil, aynı zamanda ilahi bir ceza olarak şehirlerin varlığının tamamen silinmesini ve üzerlerinin azapla kaplanmasını sembolize eder."}]},{"word":"مَا غَشَّىٰ","root":"غ ش ي","rootLatin":"ğ-ş-y","meaning":"Allah'ın Lut kavminin şehirlerini örttüğü şeyin büyüklüğünü, dehşetini ve tam anlamıyla kuşatıcılığını vurgulayan müphem bir ifadedir.","sources":[{"author":"Ebû Ubeyde","work":"Mecâzü'l-Kur'ân","detail":"Ebû Ubeyde, 'mâ ğaşşâ' ifadesinin 'ne ile örttü' veya 'ne kadar büyük bir şeyle örttü' anlamında olduğunu belirtir. Bu, azabın mahiyetinin ve şiddetinin insan tasavvurunun ötesinde olduğunu, dolayısıyla müphem bırakılarak dehşetinin artırıldığını ifade eder."},{"author":"Semîn el-Halebî","work":"Umdetü'l-Huffâz","detail":"Semîn el-Halebî, 'mâ ğaşşâ' ifadesindeki 'mâ'nın tefhîm (büyüklüğü ve dehşeti ifade etme) için geldiğini açıklar. Bu, Allah'ın o şehirleri öyle bir şeyle örttüğünü ki, bu örtünün mahiyeti ve büyüklüğü tarif edilemezdir; bu da helakın korkunçluğunu ve tamlığını vurgular."},{"author":"Mevlüt Güngör","work":"Kur'ân-ı Kerîm'de Kelime Anlam Bilgisi","detail":"Güngör, Kur'an'da 'mâ' edatının bazen bir fiilin veya olayın büyüklüğünü, şaşırtıcılığını veya tarif edilemezliğini ifade etmek için kullanıldığını belirtir. 'Mâ ğaşşâ' ifadesi, Lut kavminin başına gelen azabın sıradan bir olay olmadığını, aksine ilahi kudretin dehşet verici bir tecellisi olduğunu semantik olarak güçlendirir."}]}]}

## Tefsir

{"topics":["kissa-gecmis-kavimler","ahiret-mukafat","hukuk-ceza"]}

## Tefsir

[{"position":1,"surface":"فَ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Atıf","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"فَ","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"ve, sonra"},{"position":1,"surface":"غَشَّىٰ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî","root":"غ-ش-و","rootLatin":"gh-sh-w","lemma":"تَغْشِيَة","form":"Tef'îl","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"örttü, kapladı"},{"position":1,"surface":"هَا","pos":"harf","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هَا","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müennes","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mef'ûlün bih olduğu için mahallen mansûb","gloss":"onu"},{"position":2,"surface":"مَا","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Mevsûl","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"مَا","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Fâil olduğu için mahallen merfû'","gloss":"o şey ki"},{"position":3,"surface":"غَشَّىٰ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî","root":"غ-ش-و","rootLatin":"gh-sh-w","lemma":"تَغْشِيَة","form":"Tef'îl","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"örttü, kapladı"}]

## Bu Âyetin İşârî/Tasavvufî Olarak Ele Alındığı Eserler

- **Necm (Yıldız) Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *53/54*
- **Terzi Baba (Cilt 1)** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *53/54*
- **Necm (Yıldız) Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *53/54*
- **Terzi Baba (Cilt 1)** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *53/54*