# Kamer Sûresi, 1. Âyet (54:1)

>  ٱقْتَرَبَتِ ٱلسَّاعَةُ وَٱنشَقَّ ٱلْقَمَرُ

*İkterabeti-ssâ'atu venşakka-lkamer(u)*

**Meal (Diyanet):** Kıyamet yaklaştı ve ay yarıldı.

**Kaynak:** https://terzibabairfanmektebi.com/tefsir/54/1

---

## Kelime Tahlili

{"summary":"Kamer Suresi'nin ilk ayeti, kıyametin yakınlığını ve ayın yarılması mucizesini haber verirken, bu olayların dilbilimsel olarak 'yaklaşma' ve 'yarılma' fiilleriyle ifade edilişini ve 'saat' ile 'ay' kavramlarının semantik derinliğini ortaya koymaktadır. Ayet, hem zamanın sonuna hem de kozmik bir olaya işaret eden güçlü bir anlatıma sahiptir.","keyConcepts":[{"word":"ٱقْتَرَبَتِ","root":"ق ر ب","rootLatin":"k-r-b","meaning":"Kıyamet vaktinin gelmesinin çok yakın olduğunu, neredeyse gerçekleşmek üzere olduğunu ifade eder.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Kurb (قرب) kelimesi, mekan veya zaman açısından yakınlığı ifade eder. 'İkterabet' (اقتربت) ise, bir şeyin vuku bulmasının çok yakınlaştığını, neredeyse gerçekleşmek üzere olduğunu belirtir. Ayetteki kullanımı, kıyamet saatinin artık kaçınılmaz bir şekilde yaklaştığını vurgular."},{"author":"Ebû Ubeyde","work":"Mecâzü'l-Kur'ân","detail":"Arapçada 'ikterabe' (اقترب) fiili, bir şeyin vuku bulma zamanının yaklaştığını mecazi olarak ifade eder. Burada kıyamet saatinin gelmesinin kaçınılmazlığını ve yakınlığını anlatmak için kullanılmıştır, sanki eliyle dokunulacak kadar yakınmış gibi."}]},{"word":"ٱلسَّاعَةُ","root":"س و ع","rootLatin":"s-v-'-","meaning":"Kıyamet gününü, dünyanın sonunu ve hesap vaktini ifade eden belirli bir zaman dilimidir.","sources":[{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Kur'an'da 'es-Sâ'ah' (الساعة) kavramı, sadece bir zaman dilimi olmaktan öte, dünyanın sonu, diriliş ve hesap günü gibi eskatolojik olayların tamamını kapsayan merkezi bir kavramdır. Ayetteki kullanımı, bu büyük olayın yakınlığını haber verir."},{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Sâ'ah (ساعة) kelimesi, az bir zaman dilimini ifade eder. Ancak Kur'an'da özel olarak kıyamet gününe, yani insanların hesaba çekileceği o belirli ve ani zamana isim olmuştur. Ayetteki 'es-Sâ'ah', kıyametin kendisini ve onun yakınlığını belirtir."},{"author":"Fîrûzâbâdî","work":"Basâiru Zevi't-Temyîz","detail":"Sâ'ah (ساعة), Kur'an'da genellikle kıyamet günü için kullanılan bir isimdir. Bu kullanım, kıyametin aniden ve beklenmedik bir şekilde geleceğine işaret eder. Ayetteki 'es-Sâ'ah', bu ani ve kaçınılmaz sonu temsil eder."}]},{"word":"ٱنشَقَّ","root":"ش ق ق","rootLatin":"ş-k-k","meaning":"Ayın fiziksel olarak ikiye ayrılması mucizesini ifade eder.","sources":[{"author":"İbn Kuteybe","work":"Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Şakka (شق) fiili, bir şeyi yarmak, bölmek anlamına gelir. 'İnşakka' (انشق) ise, kendiliğinden yarılmak, ayrılmak demektir. Ayetteki 'inşakka'l-kamer' ifadesi, ayın mucizevi bir şekilde ikiye ayrılmasını anlatır."},{"author":"Ebû Ubeyde","work":"Mecâzü'l-Kur'ân","detail":"Arapçada 'inşakka' (انشق) fiili, bir şeyin ortadan ikiye ayrılması veya yarılması anlamında kullanılır. Ayetteki 'inşakka'l-kamer' ifadesi, ayın fiziksel olarak ikiye ayrılması mucizesini mecazi değil, hakiki anlamda ifade eder."},{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Şakk (شق) kelimesi, bir şeyi uzunlamasına yarmak, ayırmak demektir. 'İnşakka' (انشق) ise, bu yarılmanın kendiliğinden veya bir dış etkiyle gerçekleştiğini gösterir. Ayetteki 'inşakka'l-kamer', ayın mucizevi bir şekilde iki parçaya ayrılmasını ifade eder."}]},{"word":"ٱلْقَمَرُ","root":"ق م ر","rootLatin":"k-m-r","meaning":"Gökyüzündeki ay, Allah'ın kudretinin bir delili olarak ikiye ayrılan gök cismidir.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Kamer (قمر) kelimesi, bilinen gök cismi olan ayı ifade eder. Kur'an'da ay, Allah'ın kudretinin ve yaratıcılığının bir işareti olarak sıkça zikredilir. Bu ayette ise, mucizevi bir olayın nesnesi olarak, Allah'ın peygamberine verdiği bir delil olarak yer alır."},{"author":"Ebû Bekir es-Sicistânî","work":"Nüzhetü'l-Kulûb","detail":"Kamer (قمر), geceyi aydınlatan, bilinen gök cismidir. Ayetteki 'el-kamer' ifadesi, bu gök cisminin, kıyametin yaklaştığına dair bir işaret olarak mucizevi bir şekilde yarılmasını anlatır."},{"author":"Ebu'l-Bekâ el-Kefevî","work":"el-Külliyyât","detail":"Kamer (قمر), semada bulunan, ışığını güneşten alan ve yeryüzünü aydınlatan cisimdir. Ayetteki 'el-kamer', bu bilinen gök cisminin, peygamberin mucizesi olarak ikiye ayrılmasını ifade eder, bu da Allah'ın kudretinin büyüklüğünü gösterir."}]}]}

## Tefsir

{"topics":["kiyamet","musrikler"]}

## Tefsir

[{"position":1,"surface":"ٱقْتَرَبَتِ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî","root":"ق-ر-ب","rootLatin":"q-r-b","lemma":"اِقْتَرَبَ","form":"İfti'âl","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müennes","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"yaklaştı"},{"position":2,"surface":"ٱلسَّاعَةُ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"س-و-ع","rootLatin":"s-w-ʿ","lemma":"سَاعَة","form":"-","features":{"gender":"Müennes","number":"Müfred","irab":"Merfû","state":"Marife"},"irabReason":"Fâil olduğu için merfû","gloss":"saat, kıyamet"},{"position":3,"surface":"وَ","pos":"harf","posDetail":"Atıf Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"ve"},{"position":3,"surface":"ٱنشَقَّ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî","root":"ش-ق-ق","rootLatin":"ş-q-q","lemma":"اِنْشَقَّ","form":"İnfi'âl","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"yarıldı"},{"position":4,"surface":"ٱلْقَمَرُ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ق-م-ر","rootLatin":"q-m-r","lemma":"قَمَر","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Merfû","state":"Marife"},"irabReason":"Fâil olduğu için merfû","gloss":"ay"}]

## Bu Âyetin İşârî/Tasavvufî Olarak Ele Alındığı Eserler

- **Kamer Sûresi** · *54/1*
- **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 11** — Ahmed Avni Konuk · *54/1*
- **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 4** — Ahmed Avni Konuk · *54/1*
- **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 4** — Ahmed Avni Konuk · *54/1*
- **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 11** — Ahmed Avni Konuk · *54/1*
- **Kamer Sûresi** · *54/1*
- **Kamer Sûresi** · *54/1*
- **Kamer Sûresi** · *54/1*
- **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 11** — Ahmed Avni Konuk · *54/1*
- **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 11** — Ahmed Avni Konuk · *54/1*
- **Kamer Sûresi** · *54/1*
- **Kamer Sûresi** · *54/1*