# Kamer Sûresi, 50. Âyet (54:50)

> وَمَآ أَمْرُنَآ إِلَّا وَٰحِدَةٌ كَلَمْحٍۭ بِٱلْبَصَرِ

*Vemâ emrunâ illâ vâhidetun kelemhin bilbasar(i)*

**Meal (Diyanet):** Emrimiz ancak bir tek emirdir. Göz kırpması gibidir. (Anında gerçekleşir.)

**Kaynak:** https://terzibabairfanmektebi.com/tefsir/54/50

---

## Kelime Tahlili

{"summary":"Kamer Suresi 50. ayet, Allah'ın kudretinin ve iradesinin anlık ve kesinliğini vurgulamaktadır. Ayet, ilahi emrin süratli ve engellenemez oluşunu, bir göz kırpması benzetmesiyle somutlaştırmaktadır.","keyConcepts":[{"word":"أَمْرُنَا","root":"أ م ر","rootLatin":"e-m-r","meaning":"Allah'ın buyruğu, emri ve yaratma iradesi.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'emr' kelimesinin hem 'iş, durum' hem de 'emir, buyruk' anlamlarına geldiğini belirtir. Ayetteki 'emrunâ' ifadesi, Allah'ın yaratma ve yönetme iradesini, yani bir şeyi oldurma buyruğunu ifade eder. Bu bağlamda, Allah'ın bir şeyi dilediğinde anında gerçekleşmesini sağlayan kudretli sözüdür."},{"author":"Ebu'l-Bekâ el-Kefevî","work":"el-Külliyyât","detail":"Kefevî, 'emr'in 'şân' (iş, durum) ve 'kavl' (söz, buyruk) manalarını taşıdığını açıklar. Ayetteki kullanımı, Allah'ın bir şeyi yaratma veya gerçekleştirme konusundaki kesin ve bağlayıcı sözünü, yani 'ol' demesiyle her şeyin oluvermesini ifade eder. Bu, ilahi iradenin mutlak gücünü gösterir."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Izutsu, Kur'an'da 'emr' kavramının Allah'ın yaratıcı ve düzenleyici iradesini, evreni yöneten ilahi kanunu ifade ettiğini belirtir. Bu ayetteki 'emrunâ', Allah'ın bir şeyi yaratma veya bir olayı gerçekleştirme konusundaki mutlak ve anlık buyruğunu, yani 'kün fe yekûn' (ol der, o da oluverir) ilkesini yansıtır."}]},{"word":"وَٰحِدَةٌ","root":"و ح د","rootLatin":"v-h-d","meaning":"Tek, biricik, eşsiz ve anlık oluşu ifade eder.","sources":[{"author":"İbn Kuteybe","work":"Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân","detail":"İbn Kuteybe, 'vâhide' kelimesinin burada 'bir defa' veya 'bir an' anlamına geldiğini belirtir. Ayetteki 'emrunâ illâ vâhide' ifadesi, Allah'ın emrinin tekrara veya zamana ihtiyaç duymadan, tek bir anda ve kesinlikle gerçekleştiğini vurgular."},{"author":"Ebû Ubeyde","work":"Mecâzü'l-Kur'ân","detail":"Ebû Ubeyde, 'vâhide'nin burada 'bir kere' veya 'bir tek' anlamında kullanıldığını, Allah'ın emrinin tek bir sözle veya tek bir iradeyle anında gerçekleştiğini ifade ettiğini belirtir. Bu, ilahi kudretin süratini ve etkinliğini mecazi bir anlatımla ortaya koyar."},{"author":"Semîn el-Halebî","work":"Umdetü'l-Huffâz","detail":"Semîn el-Halebî, 'vâhide'nin burada 'bir defalık' veya 'bir anlık' anlamında olduğunu, Allah'ın emrinin gerçekleşmesi için birden fazla eyleme veya zamana ihtiyaç duyulmadığını, tek bir iradeyle her şeyin olup bittiğini vurguladığını açıklar. Bu, Allah'ın mutlak kudretinin bir göstergesidir."}]},{"word":"كَلَمْحٍ","root":"ل م ح","rootLatin":"l-m-h","meaning":"Bir göz kırpması, anlık bir bakış gibi çok kısa bir zaman dilimini ifade eder.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'lemh' kelimesinin 'hızlıca bakmak, göz ucuyla görmek' anlamına geldiğini belirtir. Ayetteki 'ke-lemh' ifadesi, Allah'ın emrinin gerçekleşme hızını, bir göz kırpması kadar kısa bir sürede, anında ve gecikmeksizin vuku bulduğunu anlatmak için kullanılan bir benzetmedir."},{"author":"Fîrûzâbâdî","work":"Basâiru Zevi't-Temyîz","detail":"Fîrûzâbâdî, 'lemh'in 'gözün bir şeyi hızla görmesi' olduğunu ve bu kelimenin sürat ve ani oluşu ifade ettiğini açıklar. Ayetteki 'ke-lemh' benzetmesi, Allah'ın buyruğunun gerçekleşmesinin ne kadar çabuk ve anlık olduğunu, hiçbir gecikme veya zorluk olmaksızın meydana geldiğini vurgular."},{"author":"Mevlüt Güngör","work":"Kur'ân-ı Kerîm'de Kelime Anlam Bilgisi","detail":"Güngör, 'lemh'in Kur'an'da genellikle ani ve hızlı gerçekleşen olayları tasvir etmek için kullanıldığını belirtir. Bu ayetteki 'ke-lemh', Allah'ın emrinin zaman ve mekan sınırlamalarından münezzeh olduğunu, bir göz kırpması kadar kısa bir sürede, yani anında ve kesinlikle gerçekleştiğini ifade eden güçlü bir mecazdır."}]},{"word":"بِٱلْبَصَرِ","root":"ب ص ر","rootLatin":"b-s-r","meaning":"Göz, görme duyusu; burada 'göz kırpması' benzetmesinin aracıdır.","sources":[{"author":"Ebû Bekir es-Sicistânî","work":"Nüzhetü'l-Kulûb","detail":"Sicistânî, 'basar' kelimesinin 'göz' ve 'görme duyusu' anlamına geldiğini belirtir. Ayetteki 'bi'l-basar' ifadesi, 'lemh' (göz kırpması) eyleminin gerçekleştiği organı, yani gözü işaret eder. Bu, benzetmenin somutluğunu artırarak, Allah'ın emrinin ne kadar hızlı ve belirgin olduğunu vurgular."},{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'basar'ın hem 'göz' organı hem de 'idrak etme, görme' fiili anlamına geldiğini açıklar. Ayetteki 'bi'l-basar' ifadesi, 'göz ile' anlamında olup, 'göz kırpması' benzetmesini tamamlar. Bu, ilahi emrin gerçekleşme hızının, insan algısının en hızlı eylemlerinden biri olan göz kırpmasıyla eşdeğer olduğunu gösterir."}]}]}

## Tefsir

{"topics":["kader","tevhid","yaratilis"]}

## Tefsir

[{"position":1,"surface":"وَ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Atıf","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{},"irabReason":"Mebnî","gloss":"ve"},{"position":1,"surface":"مَآ","pos":"harf","posDetail":"Nefiy Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"مَا","form":"-","features":{},"irabReason":"Mebnî","gloss":"değildir"},{"position":2,"surface":"أَمْرُ","pos":"isim","posDetail":"Masdar","root":"ء-م-ر","rootLatin":"ham-r","lemma":"أَمْر","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Merfû","state":"Marife"},"irabReason":"Mübteda olduğu için merfû","gloss":"buyruğumuz"},{"position":2,"surface":"نَآ","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"نَا","form":"-","features":{"person":"1.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mecrûr","gloss":"bizim"},{"position":3,"surface":"إِلَّا","pos":"harf","posDetail":"Hasr Edatı","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"إِلَّا","form":"-","features":{},"irabReason":"Mebnî","gloss":"ancak"},{"position":4,"surface":"وَٰحِدَةٌۭ","pos":"isim","posDetail":"Sıfat-ı Müşebbehe","root":"و-ح-د","rootLatin":"w-h-d","lemma":"وَاحِد","form":"-","features":{"gender":"Müennes","number":"Müfred","irab":"Merfû","state":"Nekre"},"irabReason":"Haber olduğu için merfû","gloss":"bir"},{"position":5,"surface":"كَ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"كَ","form":"-","features":{},"irabReason":"Mebnî","gloss":"gibi"},{"position":5,"surface":"لَمْحٍۭ","pos":"isim","posDetail":"Masdar","root":"ل-م-ح","rootLatin":"l-m-h","lemma":"لَمْح","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mecrûr","state":"Nekre"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"göz kırpması"},{"position":6,"surface":"بِ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"بِ","form":"-","features":{},"irabReason":"Mebnî","gloss":"ile"},{"position":6,"surface":"ٱلْبَصَرِ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ب-ص-ر","rootLatin":"b-s-r","lemma":"بَصَر","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mecrûr","state":"Marife"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"göz"}]

## Bu Âyetin İşârî/Tasavvufî Olarak Ele Alındığı Eserler

- **Er-Rahmân** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *54. sure 50. ayette*
- **Gökyüzü İnsanları Araştırması (Cilt 2)** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *54. sure 50. ayette*
- **Özün Özü ve Sırrın Sırrı (Cilt 4)** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *54. sure 50. ayette*
- **Özün Özü ve Sırrın Sırrı (Cilt 4)** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *54. sure 50. ayette*
- **Kamer Sûresi** · *54. sure 50. ayette*
- **Kalem Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *54. sure 50. ayette*
- **Lübbü'l-Lübb (Özün Özü)** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *54. sure 50. ayette*
- **Kamer Sûresi** · *50. ayette*
- **Kamer Sûresi** · *50. ayette*
- **Kamer Sûresi** · *54/50*
- **Terzi Baba Necdet Ardıç — Biyografi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *54/50*
- **Kamer Sûresi** · *54/50*