# Kamer Sûresi, 55. Âyet (54:55)

> فِى مَقْعَدِ صِدْقٍ عِندَ مَلِيكٍ مُّقْتَدِرٍۭ

*Fî mak'adi sidkin ‘inde melîkin muktedir(in)*

**Meal (Diyanet):** Muktedir bir hükümdarın katında, doğruluk meclisindedirler.

**Kaynak:** https://terzibabairfanmektebi.com/tefsir/54/55

---

## Kelime Tahlili

{"summary":"Kamer Suresi 55. ayet, takva sahiplerinin ahiretteki yüce makamını ve Allah katındaki konumunu tasvir etmektedir. Ayet, 'mak'ad-ı sıdk' ve 'melîk-i muktedir' kavramları üzerinden bu müstesna durumu dilbilimsel bir derinlikle ifade eder.","keyConcepts":[{"word":"مَقْعَدِ","root":"ق-ع-د","rootLatin":"k-a-d","meaning":"Oturulacak yer, makam, mevki.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'ka'd' kökünü oturmak, yerleşmek ve bir yerde ikamet etmek olarak açıklar. Ayetteki 'mak'ad' ise, cennetteki yüce ve kalıcı makamı, takva sahiplerine tahsis edilmiş şerefli yeri ifade eder. Bu, geçici bir oturma değil, ebedi bir ikametgah ve mertebedir."},{"author":"Ebû Ubeyde","work":"Mecâzü'l-Kur'ân","detail":"Ebû Ubeyde, 'mak'ad-ı sıdk' ifadesini 'doğruluk ve hakikat makamı' olarak yorumlar. Burada 'mak'ad', mecazi olarak, cennetin kendisi ve orada elde edilecek olan şerefli konumu belirtir. Bu makam, takva sahiplerinin dünyadaki sadakatlerinin bir karşılığıdır."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Izutsu, 'mak'ad' gibi mekan bildiren kelimelerin Kur'an'da çoğu zaman sembolik bir anlam taşıdığını belirtir. 'Mak'ad-ı sıdk' ifadesi, sadece fiziksel bir yer değil, aynı zamanda manevi bir mertebe, doğruluk ve güvenilirlik üzerine kurulu bir statüye işaret eder. Bu, Allah katındaki itibarın bir göstergesidir."}]},{"word":"صِدْقٍ","root":"ص-د-ق","rootLatin":"s-d-k","meaning":"Doğruluk, hakikat, sadakat.","sources":[{"author":"İbn Kuteybe","work":"Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân","detail":"İbn Kuteybe, 'sıdk' kelimesini 'doğruluk ve hakikat' olarak açıklar. 'Mak'ad-ı sıdk' ifadesinde 'sıdk', bu makamın gerçekliğini, sağlamlığını ve vaat edilenin kesinlikle gerçekleşeceğini vurgular. Aynı zamanda, bu makama layık olanların dünyadaki sadakat ve doğruluklarını da ima eder."},{"author":"Fîrûzâbâdî","work":"Basâiru Zevi't-Temyîz","detail":"Fîrûzâbâdî, 'sıdk'ın hem sözde hem de fiildeki doğruluğu kapsadığını belirtir. Ayetteki 'mak'ad-ı sıdk', cennetin vaadinin doğruluğunu ve takva sahiplerinin Allah'a olan iman ve amellerindeki sadakatlerinin bir neticesi olarak bu makama ulaştıklarını gösterir."},{"author":"Mevlüt Güngör","work":"Kur'ân-ı Kerîm'de Kelime Anlam Bilgisi","detail":"Güngör, 'sıdk' kavramının Kur'an'da sadece sözlü doğruluğu değil, aynı zamanda niyet, amel ve ahde vefayı da içerdiğini vurgular. 'Mak'ad-ı sıdk', bu kapsamlı doğruluğun bir ödülü olarak, güvenilir ve şerefli bir makamı ifade eder."}]},{"word":"مَلِيكٍ","root":"م-ل-ك","rootLatin":"m-l-k","meaning":"Hükümdar, sahip, mutlak güç sahibi.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'melîk' kelimesini 'mülkün sahibi, her şeye hükmeden' olarak açıklar. 'Melîk', 'mâlik'ten daha üstün bir anlam taşır; mutlak ve sınırsız egemenliği ifade eder. Ayetteki 'melîk', Allah'ın kainat üzerindeki tam ve kamil hükümranlığını vurgular."},{"author":"Ebu'l-Bekâ el-Kefevî","work":"el-Külliyyât","detail":"Kefevî, 'melîk'in 'mülk' kökünden türediğini ve 'mülk'ün sahibi olan, dilediği gibi tasarruf eden varlık olduğunu belirtir. Ayetteki 'melîk', Allah'ın kudret ve egemenliğinin sınırsızlığını, O'nun her şeye kadir olduğunu ve cennetin de O'nun mülkü olduğunu ifade eder."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Izutsu, 'melîk' kavramının Kur'an'da Allah'ın mutlak otoritesini ve egemenliğini vurgulayan temel bir terim olduğunu belirtir. Bu bağlamda 'melîk', cenneti ve oradaki makamları bahşeden, her şeyin sahibi ve yöneticisi olan Allah'ın yüceliğini ve kudretini pekiştirir."}]},{"word":"مُّقْتَدِرٍۭ","root":"ق-د-ر","rootLatin":"k-d-r","meaning":"Her şeye gücü yeten, kudretli.","sources":[{"author":"Semîn el-Halebî","work":"Umdetü'l-Huffâz","detail":"Semîn el-Halebî, 'muktedir' kelimesinin 'kudret' kökünden geldiğini ve 'her şeye gücü yeten, dilediğini yapmaya muktedir olan' anlamına geldiğini açıklar. Ayetteki 'muktedir', Allah'ın sınırsız kudretini, vaat ettiği cenneti ve oradaki makamları yaratma ve bahşetme gücünü vurgular."},{"author":"Fîrûzâbâdî","work":"Basâiru Zevi't-Temyîz","detail":"Fîrûzâbâdî, 'muktedir'in 'kadir'den daha mübalağalı bir anlam taşıdığını, tam ve kamil kudreti ifade ettiğini belirtir. Bu, Allah'ın sadece gücü yeten değil, aynı zamanda her şeyi en mükemmel şekilde yapabilen olduğunu gösterir. Cennetin ve 'mak'ad-ı sıdk'ın bu 'muktedir' olan Allah tarafından bahşedilmesi, onların yüceliğini ve kesinliğini pekiştirir."},{"author":"Mevlüt Güngör","work":"Kur'ân-ı Kerîm'de Kelime Anlam Bilgisi","detail":"Güngör, 'muktedir' kelimesinin Kur'an'da Allah'ın sıfatı olarak kullanıldığında, O'nun iradesini gerçekleştirmede hiçbir engelle karşılaşmadığını ve her şeye tam anlamıyla hakim olduğunu ifade ettiğini belirtir. Bu bağlamda, takva sahiplerine vaat edilen makamın, 'muktedir' olan Allah tarafından kesinlikle verileceği ve O'nun kudretinin bir tecellisi olduğu vurgulanır."}]}]}

## Tefsir

{"topics":["cennet","takva","ahiret-mukafat"]}

## Tefsir

[{"position":1,"surface":"فِى","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"فِي","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"içinde"},{"position":2,"surface":"مَقْعَدِ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Mekân","root":"ق-ع-د","rootLatin":"q-ʿ-d","lemma":"مَقْعَد","form":"Mef'al","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mecrûr","state":"Nekre"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"oturulan yer"},{"position":3,"surface":"صِدْقٍ","pos":"isim","posDetail":"Masdar","root":"ص-د-ق","rootLatin":"ṣ-d-q","lemma":"صِدْق","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mecrûr","state":"Nekre"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mecrûr","gloss":"doğruluk"},{"position":4,"surface":"عِندَ","pos":"isim","posDetail":"Zarf-ı Mekân","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"عِنْدَ","form":"-","features":{"irab":"Mansûb","state":"Nekre"},"irabReason":"Zarf olduğu için mansûb","gloss":"katında"},{"position":5,"surface":"مَلِيكٍ","pos":"isim","posDetail":"Sıfat-ı Müşebbehe","root":"م-ل-ك","rootLatin":"m-l-k","lemma":"مَلِيك","form":"Fa'îl","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mecrûr","state":"Nekre"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mecrûr","gloss":"hükümdar"},{"position":6,"surface":"مُّقْتَدِرٍۭ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Fâil","root":"ق-د-ر","rootLatin":"q-d-r","lemma":"مُقْتَدِر","form":"İfti'âl","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mecrûr","state":"Nekre"},"irabReason":"Önceki ismin sıfatı olduğu için mecrûr","gloss":"güçlü"}]

## Bu Âyetin İşârî/Tasavvufî Olarak Ele Alındığı Eserler

- **Yûnus Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *54/55*
- **Esmâü'l-Hüsnâ (Cilt 2)** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *54/55*
- **Kamer Sûresi** · *54/55*
- **Hicr Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *54/55*
- **Hucurât Sûresi** · *54/55*
- **Haşr Sûresi** · *54/55*
- **Esmâü'l-Hüsnâ (Cilt 2)** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *54/55*
- **Kamer Sûresi** · *54/54-55*
- **Bendeki Terzi Babam (Cilt 1)** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *54/55*
- **Kamer Sûresi** · *54/55*
- **Kamer Sûresi** · *54/55*
- **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 3** — Ahmed Avni Konuk · *54/55*