# Kamer Sûresi, 8. Âyet (54:8)

> مُّهْطِعِينَ إِلَى ٱلدَّاعِ ۖ يَقُولُ ٱلْكَـٰفِرُونَ هَـٰذَا يَوْمٌ عَسِرٌ

*Muhti'îne ilâ-ddâ'(i)(s) yekûlu-lkâfirûne hâżâ yevmun ‘asir(un)*

**Meal (Diyanet):** Davetçiye doğru koşarlarken kafirler, "Bu zor bir gün" derler.

**Kaynak:** https://terzibabairfanmektebi.com/tefsir/54/8

---

## Kelime Tahlili

{"summary":"Kamer Suresi'nin 8. ayeti, kıyamet günündeki dehşeti ve inkarcıların o günkü durumunu tasvir etmektedir. Ayet, insanların çağırana doğru koşuşunu ve inkarcıların o günü 'zorlu' olarak nitelendirmesini dilbilimsel bir derinlikle ele alır.","keyConcepts":[{"word":"مُّهْطِعِينَ","root":"هطع","rootLatin":"h-t-a","meaning":"Çağırana doğru boyunlarını uzatarak, gözleri dalgın bir şekilde hızla koşanlar.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'ihṭâʿ' kelimesini, bir şeye doğru boynu uzatmak ve gözleri dikmek olarak açıklar. Ayetteki 'muhṭiʿîn' ifadesi, kıyamet gününde insanların çağırana doğru, gözleri şaşkınlıkla sabitlenmiş bir halde hızla ilerlemesini ifade eder."},{"author":"İbn Kuteybe","work":"Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân","detail":"İbn Kuteybe, 'muhṭiʿîn' kelimesini 'boyunlarını uzatmış, gözlerini dikmiş' olarak tefsir eder. Bu, çağırana doğru hızlı ve kararlı bir yönelişi, aynı zamanda korku ve şaşkınlık içindeki bir hali yansıtır."},{"author":"Ebû Ubeyde","work":"Mecâzü'l-Kur'ân","detail":"Ebû Ubeyde, bu kelimenin 'hızla koşmak ve boynu uzatmak' anlamında kullanıldığını belirtir. Ayetteki bağlamda, kabirlerinden çıkan insanların çağırana doğru tereddütsüz ve hızlı bir şekilde yönelişini mecazi olarak ifade eder."}]},{"word":"ٱلدَّاعِ","root":"دعو","rootLatin":"d-a-w","meaning":"Kıyamet günü insanları hesaba çağıran melek veya ilahi çağrı.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'daʿâ' fiilinin 'çağırmak, davet etmek' anlamlarına geldiğini belirtir. 'ed-Dâʿî' ise çağıran kişidir. Ayetteki 'ed-Dâʿî', kıyamet günü insanları dirilişe ve hesaba çağıran ilahi bir güç veya meleği ifade eder."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Izutsu, 'daʿvet' kavramının Kur'an'da genellikle Allah'ın insanları doğru yola veya ahiret hesabına çağırması bağlamında kullanıldığını vurgular. 'ed-Dâʿî' bu çağrının somutlaşmış halidir ve kıyamet gününün kaçınılmazlığını simgeler."}]},{"word":"ٱلْكَـٰفِرُونَ","root":"كفر","rootLatin":"k-f-r","meaning":"Allah'ın ayetlerini ve ahiret gününü inkar edenler, nankörler.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'küfr' kelimesinin asıl anlamının 'örtmek' olduğunu, dolayısıyla 'kâfir'in hakkı örten, inkar eden kişi olduğunu belirtir. Ayetteki 'el-kâfirûn', kıyamet gününün gerçekliğini ve Allah'ın çağrısını dünyada inkar edenleri ifade eder."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Izutsu, 'küfr' kavramının Kur'an'da sadece inançsızlık değil, aynı zamanda Allah'ın nimetlerine karşı nankörlük ve O'nun ayetlerini bile bile reddetme anlamı taşıdığını açıklar. Ayetteki 'el-kâfirûn', bu inkar ve nankörlüğün ahiretteki acı sonucunu yaşayanlardır."},{"author":"Mevlüt Güngör","work":"Kur'ân-ı Kerîm'de Kelime Anlam Bilgisi","detail":"Güngör, 'küfr'ün Kur'an'daki semantik alanını incelerken, bu kelimenin sadece imanın zıddı olmadığını, aynı zamanda gerçeği gizleme, örtme ve inkâr etme eylemini de kapsadığını belirtir. Ayetteki 'el-kâfirûn', bu eylemlerinin sonucunda kıyamet gününün dehşetiyle yüzleşenlerdir."}]},{"word":"عَسِرٌ","root":"عسر","rootLatin":"a-s-r","meaning":"Zor, çetin, sıkıntılı ve güçlüklerle dolu.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'usrun' kelimesinin 'zorluk, güçlük' anlamına geldiğini belirtir. Ayetteki 'asir' kelimesi, kıyamet gününün inkarcılar için ne kadar çetin, sıkıntılı ve tahammül edilemez bir gün olacağını vurgular."},{"author":"Ebû Bekir es-Sicistânî","work":"Nüzhetü'l-Kulûb","detail":"Sicistânî, 'asir' kelimesini 'şiddetli ve zor' olarak açıklar. Bu, inkarcıların kıyamet gününde karşılaşacakları azabın ve hesabın ağırlığını, o günün onlar için ne denli katlanılmaz olacağını ifade eder."},{"author":"Ebu'l-Bekâ el-Kefevî","work":"el-Külliyyât","detail":"Kefevî, 'usr' kelimesinin 'kolaylığın zıddı' olduğunu ve 'zorluk, sıkıntı' anlamında kullanıldığını belirtir. Ayetteki 'yevmun asir', inkarcıların dünyadaki rahatlık ve inkarının aksine, ahirette karşılaşacakları büyük zorluğu ve çetinliği tasvir eder."}]}]}

## Bu Âyetin İşârî/Tasavvufî Olarak Ele Alındığı Eserler

- **Kamer Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *54/8*
- **Kamer Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *54/8*
- **Kamer Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *54/8*
- **Kamer Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *54/8*