# Rahmân Sûresi, 44. Âyet (55:44)

> يَطُوفُونَ بَيْنَهَا وَبَيْنَ حَمِيمٍ ءَانٍ

*Yatûfûne beynehâ ve beyne hamîmin ân(in)*

**Meal (Diyanet):** Onlar, cehennem ateşi ile yüksek derecede kaynar su arasında gider gelirler.

**Kaynak:** https://terzibabairfanmektebi.com/tefsir/55/44

---

## Kelime Tahlili

{"summary":"Bu ayet, cehennem ehlinin azabını tasvir ederken, 'dolaşma' fiili ve 'kaynar su' kavramları üzerinden azabın sürekliliğini ve şiddetini vurgulamaktadır. Özellikle 'hâmîm ânin' terkibi, suyun sadece sıcak değil, aynı zamanda son derece kaynar ve yakıcı olduğunu ifade eder.","keyConcepts":[{"word":"يَطُوفُونَ","root":"ط و ف","rootLatin":"t-v-f","meaning":"Cehennem ehlinin ateş ile kaynar su arasında sürekli ve çaresizce hareket etmesini ifade eder.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Tavf (طوف), bir şeyin etrafında dönmektir. Ayetteki 'yetûfûne' (يَطُوفُونَ) fiili, cehennem ehlinin azap mekanları arasında sürekli ve çaresizce dönüp durmasını, bir yerden diğerine sürüklenmesini anlatır. Bu, azabın kesintisizliğini ve ondan kaçışın imkansızlığını gösterir."},{"author":"Ebu'l-Bekâ el-Kefevî","work":"el-Külliyyât","detail":"Tavf (طوف), bir şeyin etrafında dolaşmak, dönmektir. Ayetteki kullanımı, cehennemliklerin ateş ve kaynar su arasında sürekli bir hareket halinde olmalarını, bir azaptan diğerine geçişlerini ifade eder. Bu, azabın döngüsel ve kesintisiz doğasını vurgular."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Kur'an'da 'tavf' (طوف) kökünden türeyen kelimeler genellikle bir şeyin etrafında dönme, dolaşma anlamını taşır. Bu ayetteki 'yetûfûne' (يَطُوفُونَ) fiili, cehennem ehlinin azap unsurları arasında çaresizce ve sürekli bir döngü içinde hareket etmesini, bir tür hapsedilmişlik ve kaçınılmazlık durumunu sembolize eder."}]},{"word":"حَمِيمٍ","root":"ح م م","rootLatin":"h-m-m","meaning":"Son derece sıcak, kaynar ve yakıcı suyu ifade eder ki bu, cehennem azabının bir parçasıdır.","sources":[{"author":"İbn Kuteybe","work":"Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Hâmîm (حَمِيم), son derece sıcak olan sudur. Cehennem ehlinin içeceği ve üzerine dökülecek olan bu su, yakıcı ve azap vericidir. Ayetteki 'hâmîm' (حَمِيمٍ) kelimesi, cehennemdeki suyun sıradan bir sıcak su değil, aksine en üst derecede kaynar ve acı veren bir nitelikte olduğunu belirtir."},{"author":"Ebû Ubeyde","work":"Mecâzü'l-Kur'ân","detail":"Hâmîm (حَمِيم), kaynar sudur. Kur'an'da cehennem tasvirlerinde sıkça geçen bu kelime, azabın şiddetini ve yakıcılığını ifade eder. Ayetteki 'hâmîm' (حَمِيمٍ) kelimesi, cehennem ateşinin yanı sıra, azabın bir diğer unsuru olan son derece kaynar suyu temsil eder."},{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Hâmîm (حَمِيم), hararetin en şiddetli derecesine ulaşmış sudur. Kur'an'da cehennemliklerin içeceği olarak zikredilir ve onların azabını artırır. Bu ayetteki 'hâmîm' (حَمِيمٍ) kelimesi, cehennem ehlinin maruz kaldığı azabın sadece ateşle sınırlı olmadığını, aynı zamanda son derece yakıcı ve kaynar su ile de devam ettiğini gösterir."}]},{"word":"ءَانٍ","root":"أ ن ي","rootLatin":"e-n-y","meaning":"Kaynar suyun en üst derecede sıcak, yani 'kaynama noktasına ulaşmış' olduğunu pekiştirir.","sources":[{"author":"Ebû Bekir es-Sicistânî","work":"Nüzhetü'l-Kulûb","detail":"Ânin (آنٍ), harareti son haddine ulaşmış, yani kaynamış demektir. 'Hâmîm ânin' (حَمِيمٍ ءَانٍ) terkibi, suyun sadece sıcak değil, aynı zamanda kaynar ve yakıcı olduğunu vurgular. Bu, cehennemdeki suyun azap verici niteliğini daha da şiddetlendirir."},{"author":"Semîn el-Halebî","work":"Umdetü'l-Huffâz","detail":"Ânin (آنٍ), 'enâ' (أنى) fiilinden türemiş olup, bir şeyin zamanının gelmesi veya olgunlaşması anlamına gelir. Burada ise suyun kaynama noktasına ulaşması, yani hararetinin en üst seviyeye çıkması anlamındadır. 'Hâmîm ânin' (حَمِيمٍ ءَانٍ) ifadesi, cehennemdeki kaynar suyun şiddetini ve yakıcılığını pekiştirir."},{"author":"Fîrûzâbâdî","work":"Basâiru Zevi't-Temyîz","detail":"Ânin (آنٍ), 'enâ' (أنى) fiilinden türemiş olup, bir şeyin nihai noktasına ulaşması, olgunlaşması veya zamanının gelmesi anlamındadır. 'Hâmîm ânin' (حَمِيمٍ ءَانٍ) terkibinde ise suyun kaynama noktasının en üst seviyesine ulaşmış olduğunu, yani son derece kaynar ve yakıcı olduğunu ifade eder. Bu, azabın derecesini ve şiddetini artırır."}]}]}

## Tefsir

{"topics":["cehennem","ahiret-mukafat"]}

## Tefsir

[{"position":1,"surface":"يَطُوفُونَ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"ط-و-ف","rootLatin":"ṭ-w-f","lemma":"طَافَ","form":"Mücerred","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Merfû"},"irabReason":"Nasb ve cezm edatı olmadığı için merfû","gloss":"dolaşırlar"},{"position":2,"surface":"بَيْنَ","pos":"isim","posDetail":"Zarf-ı Mekan","root":"ب-ي-ن","rootLatin":"b-y-n","lemma":"بَيْنَ","form":"-","features":{"irab":"Mansûb","state":"Marife"},"irabReason":"Zarf olduğu için mansûb","gloss":"arasında"},{"position":2,"surface":"هَا","pos":"harf","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"-","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müennes","number":"Müfred","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mecrûr","gloss":"onun"},{"position":3,"surface":"وَ","pos":"harf","posDetail":"Atıf Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"-","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"ve"},{"position":3,"surface":"بَيْنَ","pos":"isim","posDetail":"Zarf-ı Mekan","root":"ب-ي-ن","rootLatin":"b-y-n","lemma":"بَيْنَ","form":"-","features":{"irab":"Mansûb","state":"Marife"},"irabReason":"Atıf harfi ile önceki zarfa atfedildiği için mansûb","gloss":"arasında"},{"position":4,"surface":"حَمِيمٍ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ح-م-م","rootLatin":"ḥ-m-m","lemma":"حَمِيم","form":"-","features":{"irab":"Mecrûr","state":"Nekre"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mecrûr","gloss":"kaynar su"},{"position":5,"surface":"ءَانٍ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Fâil","root":"ء-ن-ي","rootLatin":"ʾ-n-y","lemma":"آنٍ","form":"Mücerred","features":{"irab":"Mecrûr","state":"Nekre"},"irabReason":"Önceki ismin sıfatı olduğu için mecrûr","gloss":"kaynar, çok sıcak"}]

## Bu Âyetin İşârî/Tasavvufî Olarak Ele Alındığı Eserler

- **Er-Rahmân** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *44. ayette*
- **Er-Rahmân** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *44. ayette*
- **Er-Rahmân** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *55/44*
- **Er-Rahmân** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *55/44*
- **A'lâ ve Gâşiye Sûreleri** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *55/44*
- **A'lâ ve Gâşiye Sûreleri** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *55/44*
- **Özün Özü ve Sırrın Sırrı (Cilt 4)** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *55/27-78*
- **Özün Özü ve Sırrın Sırrı (Cilt 4)** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *55/27-78*
- **Er-Rahmân** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *44. ayette*
- **Er-Rahmân** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *44. ayette*