# Rahmân Sûresi, 53. Âyet (55:53) > فَبِأَىِّ ءَالَآءِ رَبِّكُمَا تُكَذِّبَانِ *Febi-eyyi âlâ-i rabbikumâ tukeżżibân(i)* **Meal (Diyanet):** O halde, Rabbinizin hangi nimetlerini yalanlıyorsunuz? **Kaynak:** https://terzibabairfanmektebi.com/tefsir/55/53 --- ## Kelime Tahlili {"summary":"Rahmân Suresi'nin bu ayeti, Allah'ın insanlara ve cinlere bahşettiği nimetlerin büyüklüğünü vurgulayarak, bu nimetleri yalanlamanın veya inkâr etmenin anlamsızlığını sorgular. Ayet, 'âlâ' kelimesi üzerinden nimetlerin hem maddi hem manevi boyutunu, 'rabb' kelimesiyle de bu nimetlerin kaynağını ve terbiye edici gücü öne çıkarır.","keyConcepts":[{"word":"ءَالَآءِ","root":"أ ل و","rootLatin":"e-l-v","meaning":"Bu kelime, Allah'ın kullarına bahşettiği nimetleri, lütufları ve kudretinin eserlerini ifade eder.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'âlâ' kelimesini 'nimet' ve 'kudretin eseri' olarak açıklar. Ayetteki kullanımıyla, Allah'ın insan ve cinlere yönelik sayısız lütfunu, onların hayatlarını idame ettirmelerini sağlayan her türlü ihsanı kapsar. Bu, sadece maddi değil, aynı zamanda manevi ve idrakî nimetleri de içerir. (el-Müfredât, s. 89)"},{"author":"Ebû Ubeyde","work":"Mecâzü'l-Kur'ân","detail":"Ebû Ubeyde, 'âlâ' kelimesinin 'nimetler' anlamına geldiğini belirtir. Bu ayetteki tekrarı, Allah'ın nimetlerinin çokluğuna ve çeşitliliğine dikkat çekmek içindir. Her bir 'âlâ', Allah'ın kudretinin ve cömertliğinin bir nişanesidir ve bu nimetleri yalanlamak, aslında Allah'ın varlığını ve kudretini yalanlamak anlamına gelir. (Mecâzü'l-Kur'ân, c. 2, s. 240)"},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Izutsu, Kur'an'daki 'nimet' kavramının sadece maddi iyilikleri değil, aynı zamanda Allah'ın insanlara bahşettiği hidayet, akıl ve irade gibi manevi lütufları da kapsadığını belirtir. 'Âlâ' kelimesi, bu geniş anlam yelpazesini temsil eder ve ayetteki sorgulama, bu kapsamlı nimetler karşısında nankörlüğün anlamsızlığını vurgular. (Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar, s. 187)"}]},{"word":"رَبِّكُمَا","root":"ر ب ب","rootLatin":"r-b-b","meaning":"Bu kelime, terbiye eden, yetiştiren, sahip olan ve yöneten anlamlarına gelir; burada hem insanlara hem de cinlere hitaben 'sizin Rabbiniz' demektir.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'Rabb' kelimesinin asıl anlamının 'bir şeyi tedricen kemale erdirmek' olduğunu ifade eder. Ayetteki 'Rabbiniz' ifadesi, Allah'ın insan ve cinleri yaratan, besleyen, terbiye eden ve tüm işlerini idare eden mutlak sahibi olduğunu vurgular. Nimetlerin kaynağı O olduğu için, O'nun Rabliğini inkâr etmek, nimetleri de inkâr etmek demektir. (el-Müfredât, s. 340)"},{"author":"Ebu'l-Bekâ el-Kefevî","work":"el-Külliyyât","detail":"Kefevî, 'Rabb' kelimesinin 'malik, seyyid, müdebbir, mürebbi' gibi anlamlara geldiğini belirtir. Ayetteki 'Rabbiniz' ifadesi, Allah'ın hem insanlara hem de cinlere karşı olan bu kapsamlı sahiplik ve terbiye edicilik vasfını öne çıkarır. Nimetlerin O'ndan gelmesi, O'nun Rabliğinin bir delilidir. (el-Külliyyât, s. 476)"},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Izutsu, 'Rabb' kavramının Kur'an'da Allah'ın yaratıcı, koruyucu ve hükmedici rolünü ifade ettiğini belirtir. Ayetteki 'Rabbiniz' ifadesi, Allah'ın insan ve cinler üzerindeki mutlak otoritesini ve onlara karşı olan lütufkâr terbiye ediciliğini vurgular. Nimetlerin O'ndan gelmesi, O'nun Rabliğinin en açık göstergesidir. (Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar, s. 115)"}]},{"word":"تُكَذِّبَانِ","root":"ك ذ ب","rootLatin":"k-z-b","meaning":"Bu kelime, yalanlamak, inkâr etmek, doğru olmadığını iddia etmek anlamlarına gelir ve burada hem insanlara hem de cinlere yönelik bir sorgulama içerir.","sources":[{"author":"İbn Kuteybe","work":"Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân","detail":"İbn Kuteybe, 'tekzîb'in 'yalanlama' veya 'inkâr etme' anlamına geldiğini belirtir. Ayetteki 'tükezzibân' ifadesi, Allah'ın apaçık nimetlerini görmezden gelmeyi, onların Allah'tan geldiğini reddetmeyi veya bu nimetlerin değerini küçümsemeyi ifade eder. Bu, sadece sözlü bir yalanlama değil, aynı zamanda fiili bir nankörlüktür. (Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân, s. 430)"},{"author":"Semîn el-Halebî","work":"Umdetü'l-Huffâz","detail":"Semîn el-Halebî, 'tekzîb'in 'bir şeyin doğru olmadığını iddia etmek' olduğunu açıklar. Ayetteki bağlamda, Allah'ın nimetlerinin varlığını veya bu nimetlerin Allah'tan geldiğini yalanlamak anlamına gelir. Bu, aynı zamanda Allah'ın kudretini ve cömertliğini inkâr etmektir. (Umdetü'l-Huffâz, c. 3, s. 125)"},{"author":"Mevlüt Güngör","work":"Kur'ân-ı Kerîm'de Kelime Anlam Bilgisi","detail":"Güngör, 'kezeb' kökünün Kur'an'da genellikle 'gerçeği reddetme, yalan söyleme' anlamlarında kullanıldığını belirtir. Bu ayetteki 'tükezzibân' ise, Allah'ın açıkça görünen nimetlerini inkâr etme, onlara karşı nankörlük etme ve bu nimetlerin kaynağını reddetme anlamını taşır. Bu, aynı zamanda Allah'ın varlığına ve birliğine karşı bir meydan okumadır. (Kur'ân-ı Kerîm'de Kelime Anlam Bilgisi, s. 210)"}]}]} ## Tefsir {"topics":["rizik","tabiat-ayetleri","sukur"]} ## Tefsir [{"position":1,"surface":"فَ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Atıf","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"فَ","form":"-","features":{},"irabReason":"Atıf harfi olduğu için mebnî","gloss":"öyleyken","binaDurumu":"Mebnî"},{"position":1,"surface":"بِ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"بِ","form":"-","features":{},"irabReason":"Harf-i cer olduğu için mebnî","gloss":"ile","binaDurumu":"Mebnî","gorev":"Harf-i cer"},{"position":1,"surface":"أَيِّ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i İstifham","root":"ا-ي-ي","rootLatin":"a-y-y","lemma":"أَيّ","form":"-","features":{"irab":"Mecrûr","state":"Nekre"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"hangi","binaDurumu":"Mebnî (ism-i istifhâm)","gorev":"Harf-i cerin mecrûru","izafet":"Muzâf"},{"position":2,"surface":"ءَالَآءِ","pos":"isim","posDetail":"Masdar","root":"ا-ل-و","rootLatin":"a-l-w","lemma":"أَلَاء","form":"-","features":{"gender":"Müennes","number":"Cemi","irab":"Mecrûr","state":"Marife"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mecrûr","gloss":"nimetler","irabMarker":"kesra ile","binaDurumu":"Mu'reb","gorev":"Muzâfun ileyh","izafet":"Muzâf"},{"position":3,"surface":"رَبِّ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ر-ب-ب","rootLatin":"r-b-b","lemma":"رَبّ","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mecrûr","state":"Marife"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mecrûr","gloss":"Rab","irabMarker":"kesra ile","binaDurumu":"Mu'reb","gorev":"Muzâfun ileyh","izafet":"Muzâf"},{"position":3,"surface":"كُمَا","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"كُمَا","form":"-","features":{"person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Tesniye","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mebnî mahallen mecrûr","gloss":"ikinizin","binaDurumu":"Mebnî (muttasıl zamir)","gorev":"Muzâfun ileyh"},{"position":4,"surface":"تُكَذِّبَانِ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"ك-ذ-ب","rootLatin":"k-dh-b","lemma":"كَذَّبَ","form":"Tef'îl","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Tesniye","irab":"Merfû"},"irabReason":"Nasb veya cezm edatından etkilenmediği için merfû","gloss":"yalanlarsınız","binaDurumu":"Mebnî (muttasıl zamir)","gorev":"Muzâri fiil"}] ## Tefsir [{"position":1,"translit":"Febi-eyyi"},{"position":2,"translit":"âlâ-i"},{"position":3,"translit":"rabbikumâ"},{"position":4,"translit":"tukeżżibân(i)"}] ## Bu Âyetin İşârî/Tasavvufî Olarak Ele Alındığı Eserler - **Terzi Baba Necdet Ardıç — Biyografi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *55/53* - **Terzi Baba Necdet Ardıç — Biyografi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *55/53* - **Er-Rahmân** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *55/53* - **Er-Rahmân** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *55/53* - **Kur'ân-ı Kerîm'de Yolculuk — 53. Âyetler ve Terzi Baba** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *55/53* - **Kur'ân-ı Kerîm'de Yolculuk — 53. Âyetler ve Terzi Baba** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *55/53* - **Özün Özü ve Sırrın Sırrı (Cilt 4)** — Muhyiddin İbnü'l-Arabi · *55/27-78* - **Terzi Baba Necdet Ardıç — Biyografi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *55/53* - **Kur'ân-ı Kerîm'de Yolculuk — 53. Âyetler ve Terzi Baba** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *55/53* - **Kur'ân-ı Kerîm'de Yolculuk — 53. Âyetler ve Terzi Baba** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *55/53* - **Özün Özü ve Sırrın Sırrı (Cilt 4)** — Muhyiddin İbnü'l-Arabi · *55/27-78* - **Terzi Baba Necdet Ardıç — Biyografi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *55/53*