# Rahmân Sûresi, 67. Âyet (55:67) > فَبِأَىِّ ءَالَآءِ رَبِّكُمَا تُكَذِّبَانِ *Febi-eyyi âlâ-i rabbikumâ tukeżżibân(i)* **Meal (Diyanet):** O halde, Rabbinizin hangi nimetlerini yalanlıyorsunuz? **Kaynak:** https://terzibabairfanmektebi.com/tefsir/55/67 --- ## Kelime Tahlili {"summary":"Bu ayet, Rahmân Suresi'nin tekrar eden nakaratıdır ve Allah'ın sayısız nimetlerine karşı nankörlüğü reddetme ve tefekkür etmeye davet etme amacı taşır. Ayet, 'âla' kelimesiyle nimetlerin genişliğini, 'Rab' kelimesiyle bu nimetlerin kaynağını ve 'tükedzibân' kelimesiyle de bu nimetleri yalanlamanın anlamsızlığını vurgular.","keyConcepts":[{"word":"ءَالَآءِ","root":"أ ل و","rootLatin":"e-l-v","meaning":"Allah'ın kullarına bahşettiği maddi ve manevi lütuflar, nimetler ve kudret nişaneleri.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'âlâ' kelimesini 'nimet' (نعمة) olarak açıklar ve bu kelimenin çoğulunun 'âlâ' (آلاء) olduğunu belirtir. Ayetteki kullanımıyla, Allah'ın insanlara ve cinlere bahşettiği sayısız lütuf ve ihsanları ifade eder ki, bunlar üzerinde düşünülmesi ve şükredilmesi gereken şeylerdir."},{"author":"Ebû Ubeyde","work":"Mecâzü'l-Kur'ân","detail":"Ebû Ubeyde, 'âlâ' kelimesini 'nimetler' (نعم) olarak tefsir eder. Rahmân Suresi'ndeki bu tekrar eden ayette, Allah'ın yaratılışta ve rızıkta gösterdiği kudret ve cömertliğin somut delilleri olan nimetlere işaret eder."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Izutsu, Kur'an'daki 'nimet' kavramının sadece maddi iyilikleri değil, aynı zamanda Allah'ın insanlara bahşettiği hidayet, akıl ve diğer manevi lütufları da kapsadığını belirtir. 'Âlâ' kelimesi, bu geniş anlamıyla, Allah'ın varlığının ve birliğinin delilleri olan tüm bu lütufları ifade eder."}]},{"word":"رَبِّكُمَا","root":"ر ب ب","rootLatin":"r-b-b","meaning":"Her şeyi yaratan, terbiye eden, besleyen, sahip olan ve yöneten yüce varlık olan Allah.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'Rab' kelimesinin 'terbiye eden, ıslah eden, sahip olan, efendi' gibi anlamlara geldiğini belirtir. Ayetteki 'Rabbiniz' ifadesi, insan ve cinlerin yaratıcısı, yöneticisi ve tüm nimetlerin kaynağı olan Allah'ı işaret eder, O'nun mutlak otoritesini ve merhametini vurgular."},{"author":"Ebu'l-Bekâ el-Kefevî","work":"el-Külliyyât","detail":"Kefevî, 'Rab' kelimesinin 'malik, seyyid, mürebbi' (sahip, efendi, terbiye edici) anlamlarını taşıdığını ifade eder. Ayetteki 'Rabbiniz' hitabı, Allah'ın insan ve cinler üzerindeki mutlak egemenliğini, onları besleyip büyüten ve işlerini idare eden yegane güç olduğunu vurgular."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Izutsu, 'Rab' kavramının Kur'an'da Allah'ın yaratıcı, rızık verici ve hükümranlık sahibi vasıflarını bir araya getiren merkezi bir kavram olduğunu açıklar. Ayetteki 'Rabbiniz' ifadesi, bu tüm vasıflarıyla Allah'ın, bahşettiği nimetlerin yegane kaynağı olduğunu ve bu nimetlerin inkar edilemezliğini ortaya koyar."}]},{"word":"تُكَذِّبَانِ","root":"ك ذ ب","rootLatin":"k-z-b","meaning":"Bir şeyi gerçek dışı saymak, inkar etmek, yalanlamak veya reddetmek.","sources":[{"author":"İbn Kuteybe","work":"Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân","detail":"İbn Kuteybe, 'tekzîb' (yalanlama) kelimesini 'bir şeyin doğru olmadığını iddia etmek' olarak açıklar. Ayetteki 'tükedzibân' fiili, insan ve cinlerin, Allah'ın açıkça görünen ve hissedilen nimetlerini inkar etme veya reddetme eylemini ifade eder ve bu eylemin anlamsızlığını sorgular."},{"author":"Semîn el-Halebî","work":"Umdetü'l-Huffâz","detail":"Semîn el-Halebî, 'k-z-b' kökünden türeyen kelimelerin 'gerçeğin aksini söylemek veya inanmak' anlamını taşıdığını belirtir. Ayetteki 'tükedzibân' fiili, Allah'ın varlığına ve kudretine delil olan nimetleri görmezden gelme, onları başkasına atfetme veya tamamen inkar etme durumunu ele alır."},{"author":"Mevlüt Güngör","work":"Kur'ân-ı Kerîm'de Kelime Anlam Bilgisi","detail":"Güngör, 'k-z-b' kökünün Kur'an'da genellikle 'hakikati reddetme, yalanlama' anlamında kullanıldığını vurgular. Bu ayetteki 'tükedzibân' fiili, Allah'ın açıkça görünen nimetlerini inkar etmenin, O'nun varlığını ve birliğini reddetmekle eşdeğer bir nankörlük olduğunu ifade eder."}]}]} ## Tefsir {"topics":["rizik","sukur","tabiat-ayetleri"]} ## Tefsir [{"position":1,"surface":"فَ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Atıf","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"فَ","form":"-","features":{},"irabReason":"Atıf harfi olduğu için mebnî","gloss":"öyleyken, o halde"},{"position":1,"surface":"بِ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"بِ","form":"-","features":{},"irabReason":"Harf-i cer olduğu için mebnî","gloss":"ile, -e"},{"position":1,"surface":"أَيِّ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i İstifham","root":"ا-ي-ي","rootLatin":"a-y-y","lemma":"أَيّ","form":"-","features":{"irab":"Mecrûr","state":"Nekre"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"hangi"},{"position":2,"surface":"ءَالَآءِ","pos":"isim","posDetail":"Masdar","root":"ا-ل-و","rootLatin":"a-l-w","lemma":"أَلَا","form":"-","features":{"gender":"Müennes","number":"Cemi","irab":"Mecrûr","state":"Marife"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mecrûr","gloss":"nimetler"},{"position":3,"surface":"رَبِّ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ر-ب-ب","rootLatin":"r-b-b","lemma":"رَبّ","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mecrûr","state":"Marife"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mecrûr","gloss":"Rab"},{"position":3,"surface":"كُمَا","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"كُمَا","form":"-","features":{"person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Tesniye","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mebnî mahallen mecrûr","gloss":"ikinizin"},{"position":4,"surface":"تُكَذِّبَانِ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"ك-ذ-ب","rootLatin":"k-dh-b","lemma":"كَذَّبَ","form":"Tef'îl","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Tesniye","irab":"Merfû"},"irabReason":"Nasb veya cezm edatından etkilenmediği için merfû","gloss":"yalanlarsınız"}] ## Bu Âyetin İşârî/Tasavvufî Olarak Ele Alındığı Eserler - **Er-Rahmân** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *55/67* - **Er-Rahmân** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *55/67* - **Özün Özü ve Sırrın Sırrı (Cilt 4)** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *55/27-78* - **Özün Özü ve Sırrın Sırrı (Cilt 4)** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *55/27-78*