# Rahmân Sûresi, 68. Âyet (55:68)

> فِيهِمَا فَـٰكِهَةٌ وَنَخْلٌ وَرُمَّانٌ

*Fîhimâ fâkihetun ve naḣlun ve rummân(un)*

**Meal (Diyanet):** İçlerinde her türlü meyve, hurma ve nar vardır.

**Kaynak:** https://terzibabairfanmektebi.com/tefsir/55/68

---

## Kelime Tahlili

{"summary":"Rahmân Suresi'nin 68. ayeti, cennet tasvirinde yer alan meyveleri zikrederek, 'fâkihe', 'nahl' ve 'rummân' kelimeleri üzerinden cennetin zenginliğini ve çeşitliliğini vurgulamaktadır. Bu kelimeler, cennetin maddî güzelliklerini ve nimetlerini ifade eden temel kavramlardır.","keyConcepts":[{"word":"فَـٰكِهَةٌ","root":"ف ك ه","rootLatin":"f-k-h","meaning":"Ayette cennetteki çeşitli ve lezzetli meyveleri ifade eder.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'fâkihe' kelimesini 'yenilen ve lezzet alınan her şey' olarak tanımlar. Ayetteki bağlamda, cennet ehlinin zevk alacağı, dünyadaki meyvelerden üstün ve farklı nitelikteki tüm meyveleri kapsar."},{"author":"Ebû Ubeyde","work":"Mecâzü'l-Kur'ân","detail":"Ebû Ubeyde, 'fâkihe'yi genel olarak 'meyve' anlamında kullanır. Ayetteki 'fâkihe' kelimesi, cennetteki nimetlerin çeşitliliğini ve bolluğunu ifade eden genel bir terim olarak yer alır."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Izutsu, Kur'an'daki 'fâkihe' kavramının sadece maddî bir yiyecek olmanın ötesinde, cennetin vaat edilen huzur ve mutluluğunun bir sembolü olduğunu belirtir. Ayetteki kullanımı, cennetin maddî ve manevî zenginliğini bir arada sunar."}]},{"word":"وَنَخْلٌ","root":"ن خ ل","rootLatin":"n-h-l","meaning":"Ayette cennetteki hurma ağaçlarını ve onların ürünlerini ifade eder.","sources":[{"author":"İbn Kuteybe","work":"Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân","detail":"İbn Kuteybe, 'nahl' kelimesini 'hurma ağacı' olarak açıklar. Ayetteki 'nahl', cennetin bereketli ve verimli doğasını, özellikle de hurmanın besleyici ve lezzetli bir meyve olarak cennetteki varlığını vurgular."},{"author":"Ebû Bekir es-Sicistânî","work":"Nüzhetü'l-Kulûb","detail":"Sicistânî, 'nahl' kelimesinin tekil ve çoğul anlamlarını belirtir. Ayetteki 'nahl', cennetteki hurma ağaçlarının bolluğuna ve bu ağaçlardan elde edilen hurmaların cennet nimetleri arasında özel bir yere sahip olduğuna işaret eder."},{"author":"Mevlüt Güngör","work":"Kur'ân-ı Kerîm'de Kelime Anlam Bilgisi","detail":"Güngör, 'nahl' kelimesinin Kur'an'da genellikle bereket, rızık ve cennet tasvirlerinde kullanıldığını belirtir. Ayetteki 'nahl', cennetin vaat edilen zenginliklerinden biri olarak hurmanın önemini pekiştirir."}]},{"word":"وَرُمَّانٌ","root":"ر م ن","rootLatin":"r-m-n","meaning":"Ayette cennetteki nar ağaçlarını ve nar meyvesini ifade eder.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'rummân' kelimesini 'nar' olarak tanımlar. Ayetteki 'rummân', cennetin meyve çeşitliliğini ve güzelliğini tamamlayan, özel bir lezzete sahip bir meyve olarak zikredilir."},{"author":"Fîrûzâbâdî","work":"Basâiru Zevi't-Temyîz","detail":"Fîrûzâbâdî, 'rummân' kelimesinin nar meyvesi olduğunu ve Kur'an'da cennet tasvirlerinde yer aldığını belirtir. Ayetteki kullanımı, cennetin sunduğu nimetlerin zenginliğini ve estetik çeşitliliğini vurgular."},{"author":"Ebu'l-Bekâ el-Kefevî","work":"el-Külliyyât","detail":"Kefevî, 'rummân' kelimesinin nar meyvesi olduğunu ve bu meyvenin Kur'an'da özel olarak zikredilmesinin, onun cennet nimetleri arasındaki ayrıcalıklı konumuna işaret ettiğini belirtir. Ayetteki bağlamda, cennetin güzelliklerini ve lezzetlerini tamamlayan bir unsur olarak yer alır."}]}]}

## Tefsir

{"topics":["cennet","tabiat-ayetleri","ahiret-mukafat"]}

## Tefsir

[{"position":1,"surface":"فِي","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"فِي","form":"-","features":{},"irabReason":"Harf-i cer olduğu için mebnî","gloss":"içinde"},{"position":1,"surface":"هِمَا","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هُوَ","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Tesniye","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr mahalde mebnî","gloss":"ikisi"},{"position":2,"surface":"فَاكِهَةٌ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ف-ك-ه","rootLatin":"f-k-h","lemma":"فَاكِهَة","form":"-","features":{"gender":"Müennes","number":"Müfred","irab":"Merfû","state":"Nekre"},"irabReason":"Mübteda-i muahhar olduğu için merfû","gloss":"meyve"},{"position":3,"surface":"وَ","pos":"harf","posDetail":"Atıf Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{},"irabReason":"Atıf harfi olduğu için mebnî","gloss":"ve"},{"position":3,"surface":"نَخْلٌ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ن-خ-ل","rootLatin":"n-kh-l","lemma":"نَخْل","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Merfû","state":"Nekre"},"irabReason":"Önceki isme atfedildiği için merfû","gloss":"hurma"},{"position":4,"surface":"وَ","pos":"harf","posDetail":"Atıf Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{},"irabReason":"Atıf harfi olduğu için mebnî","gloss":"ve"},{"position":4,"surface":"رُمَّانٌ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ر-م-ن","rootLatin":"r-m-n","lemma":"رُمَّان","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Merfû","state":"Nekre"},"irabReason":"Önceki isme atfedildiği için merfû","gloss":"nar"}]

## Bu Âyetin İşârî/Tasavvufî Olarak Ele Alındığı Eserler

- **Er-Rahmân** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *55/68*
- **Er-Rahmân** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *55/68*
- **Er-Rahmân** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *55/68*
- **Er-Rahmân** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *55/68*
- **Özün Özü ve Sırrın Sırrı (Cilt 4)** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *55/27-78*
- **Özün Özü ve Sırrın Sırrı (Cilt 4)** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *55/27-78*