# Rahmân Sûresi, 71. Âyet (55:71) > فَبِأَىِّ ءَالَآءِ رَبِّكُمَا تُكَذِّبَانِ *Febi-eyyi âlâ-i rabbikumâ tukeżżibân(i)* **Meal (Diyanet):** O halde, Rabbinizin hangi nimetlerini yalanlıyorsunuz? **Kaynak:** https://terzibabairfanmektebi.com/tefsir/55/71 --- ## Kelime Tahlili {"summary":"Rahmân Suresi'nin bu ayeti, Allah'ın insanlara ve cinlere bahşettiği nimetlerin büyüklüğünü vurgulayarak, bu nimetleri inkâr etmenin veya yalanlamanın anlamsızlığını sorgulamaktadır. Ayet, 'âlâ' ve 'tükezzibân' kelimeleri üzerinden ilahi lütuf ve bu lütfa karşı takınılan tavır arasındaki ilişkiyi dilbilimsel olarak derinleştirmektedir.","keyConcepts":[{"word":"ءَالَآءِ","root":"أ ل و","rootLatin":"e-l-v","meaning":"Allah'ın kullarına bahşettiği maddi ve manevi lütuflar, nimetler ve ihsanlar.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'âlâ' kelimesini 'nimet' olarak açıklar ve bu nimetlerin hem dünya hem de ahiret saadetini kapsadığını belirtir. Ayetteki kullanımıyla, Allah'ın insanlara ve cinlere verdiği sayısız lütfu ifade eder ki, bu lütuflar inkâr edilemez derecede açıktır."},{"author":"Ebû Ubeyde","work":"Mecâzü'l-Kur'ân","detail":"Ebû Ubeyde, 'âlâ' kelimesinin 'nimetler' anlamına geldiğini ve Kur'an'da bu şekilde kullanıldığını ifade eder. Ayetteki bağlamda, Rabbin insanlara ve cinlere bahşettiği açık ve görünür nimetleri kastederek, bu nimetlerin varlığının sorgulanamaz olduğunu vurgular."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Izutsu, 'nimet' kavramının Kur'an'daki merkeziyetine dikkat çeker ve 'âlâ'nın bu nimetlerin somut tezahürlerini ifade ettiğini belirtir. Ayetteki 'âlâ', Allah'ın yaratılışındaki mükemmellik, rızık ve rehberlik gibi geniş kapsamlı lütufları kapsar ve bu lütufların inkârının imkansızlığını dile getirir."}]},{"word":"رَبِّكُمَا","root":"ر ب ب","rootLatin":"r-b-b","meaning":"Sizi yaratan, terbiye eden, besleyen, koruyan ve işlerinizi idare eden Rabbiniz.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'Rab' kelimesini 'terbiye eden, ıslah eden, malik olan' anlamlarında açıklar. Ayetteki 'Rabbiniz' ifadesi, hem insanları hem de cinleri kapsayan, onları yoktan var eden, besleyen, eğiten ve tüm işlerini düzenleyen yüce varlığı ifade eder. Bu, nimetlerin kaynağına işaret eder."},{"author":"Ebu'l-Bekâ el-Kefevî","work":"el-Külliyyât","detail":"Kefevî, 'Rab' kelimesinin 'sahip, malik, terbiye edici' anlamlarını taşıdığını ve Allah için kullanıldığında bu anlamların en üst düzeyde tecelli ettiğini belirtir. Ayetteki 'Rabbiniz' ifadesi, nimetleri bahşeden ve bu nimetlerin değerini en iyi bilen otoriteyi vurgular."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Izutsu, 'Rab' kavramının Kur'an'da Allah'ın yaratıcı, besleyici ve yönetici sıfatlarını bir araya getiren merkezi bir kavram olduğunu vurgular. Ayetteki 'Rabbiniz' ifadesi, nimetlerin sadece birer lütuf olmakla kalmayıp, aynı zamanda ilahi bir düzenin ve sahipliğin tezahürü olduğunu gösterir."}]},{"word":"تُكَذِّبَانِ","root":"ك ذ ب","rootLatin":"k-z-b","meaning":"İnkâr etmek, yalanlamak, doğru olmadığını iddia etmek.","sources":[{"author":"İbn Kuteybe","work":"Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân","detail":"İbn Kuteybe, 'tekzîb' kelimesini 'yalanlama, inkâr etme' olarak açıklar. Ayetteki 'tükezzibân' ifadesi, Rabbin açıkça görünen ve hissedilen nimetlerini bile bile inkâr etme, onların varlığını veya Allah'tan geldiğini reddetme eylemini ifade eder. Bu, nankörlüğün bir tezahürüdür."},{"author":"Semîn el-Halebî","work":"Umdetü'l-Huffâz","detail":"Semîn el-Halebî, 'tekzîb'in hakikati örtme ve gerçeği yalanlama anlamına geldiğini belirtir. Ayetteki 'tükezzibân' ifadesi, Rabbin nimetlerinin apaçık delillerine rağmen, bu nimetleri görmezden gelme veya onların kaynağını inkâr etme fiilini kınayıcı bir üslupla sorgular."},{"author":"Mevlüt Güngör","work":"Kur'ân-ı Kerîm'de Kelime Anlam Bilgisi","detail":"Güngör, 'kezeb' kökünün 'doğrunun zıddı olanı söylemek veya iddia etmek' anlamını taşıdığını belirtir. Ayetteki 'tükezzibân' ifadesi, Allah'ın nimetlerinin varlığını ve kaynağını yalanlama, yani bu nimetlerin gerçekliğini ve ilahi menşeini inkâr etme eylemini ifade eder. Bu, sadece sözlü bir yalanlama değil, aynı zamanda kalben bir reddediştir."}]}]} ## Tefsir {"topics":["rizik","tabiat-ayetleri","sukur"]} ## Tefsir [{"position":1,"surface":"فَ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Atıf","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"فَ","form":"-","features":{},"irabReason":"Atıf harfi olduğu için mebnî","gloss":"öyleyken"},{"position":1,"surface":"بِ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"بِ","form":"-","features":{},"irabReason":"Harf-i cer olduğu için mebnî","gloss":"ile"},{"position":1,"surface":"أَيِّ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i İstifham","root":"ا-ي-ي","rootLatin":"a-y-y","lemma":"أَيّ","form":"-","features":{"irab":"Mecrûr","state":"Nekre"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"hangi"},{"position":2,"surface":"ءَالَآءِ","pos":"isim","posDetail":"Masdar","root":"ا-ل-و","rootLatin":"a-l-w","lemma":"أَلَا","form":"-","features":{"gender":"Müennes","number":"Cemi","irab":"Mecrûr","state":"Marife"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mecrûr","gloss":"nimetler"},{"position":3,"surface":"رَبِّ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ر-ب-ب","rootLatin":"r-b-b","lemma":"رَبّ","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mecrûr","state":"Marife"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mecrûr","gloss":"Rab"},{"position":3,"surface":"كُمَا","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"أَنْتُمَا","form":"-","features":{"person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Tesniye","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mebnî mahallen mecrûr","gloss":"ikinizin"},{"position":4,"surface":"تُكَذِّبَانِ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"ك-ذ-ب","rootLatin":"k-dh-b","lemma":"كَذَّبَ","form":"Tef'îl","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Tesniye","irab":"Merfû"},"irabReason":"Nasb ve cezm edatlarından etkilenmediği için merfû","gloss":"yalanlarsınız"}] ## Bu Âyetin İşârî/Tasavvufî Olarak Ele Alındığı Eserler - **Er-Rahmân** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *55/71* - **Er-Rahmân** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *55/71* - **Özün Özü ve Sırrın Sırrı (Cilt 4)** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *55/27-78* - **Özün Özü ve Sırrın Sırrı (Cilt 4)** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *55/27-78*