# Hadîd Sûresi, 6. Âyet (57:6) > يُولِجُ ٱلَّيْلَ فِى ٱلنَّهَارِ وَيُولِجُ ٱلنَّهَارَ فِى ٱلَّيْلِ ۚ وَهُوَ عَلِيمٌۢ بِذَاتِ ٱلصُّدُورِ *Yûlicu-lleyle fî-nnehâri ve yûlicu-nnehâra fî-lleyl(i)(c) ve huve ‘alîmun biżâti-ssudûr(i)* **Meal (Diyanet):** Geceyi gündüze sokar, gündüzü de geceye sokar. O, göğüslerin özünü (kalplerde olanı) hakkıyla bilendir. **Kaynak:** https://terzibabairfanmektebi.com/tefsir/57/6 --- ## Kelime Tahlili {"summary":"Bu ayet, Allah'ın evrensel düzenleyici gücünü ve her şeyi kuşatan ilmini vurgular. Gece ve gündüzün birbirine geçişi, O'nun kudretinin bir göstergesi olarak sunulurken, kalplerdeki sırları bilmesi O'nun mutlak ilmine işaret eder.","keyConcepts":[{"word":"يُولِجُ","root":"و ل ج","rootLatin":"v-l-c","meaning":"Bir şeyi diğerinin içine sokmak, katmak, dahil etmek anlamındadır ve burada gece ile gündüzün birbirine karışmasını ifade eder.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Vülûc (وُلُوج), bir şeyin diğerinin içine girmesidir. 'Yûlicu' fiili, Allah'ın geceyi gündüze, gündüzü geceye sokmasını, yani birinin süresini diğerine ekleyerek uzatıp kısaltmasını ve birinin özelliklerini diğerine geçirmesini ifade eder. Ayetteki kullanımı, bu geçişin ilahi bir düzenleme ile gerçekleştiğini gösterir."},{"author":"Ebû Ubeyde","work":"Mecâzü'l-Kur'ân","detail":"Yûlicu (يُولِجُ), 'yudhilu' (يُدْخِلُ) yani 'sokar, dahil eder' demektir. Geceyi gündüze katması, gecenin bir kısmını gündüze, gündüzün bir kısmını geceye dahil etmesi, böylece birinin diğerinin yerine geçmesini ve sürelerinin değişmesini mecazi olarak anlatır."},{"author":"Semîn el-Halebî","work":"Umdetü'l-Huffâz","detail":"Vülûc, bir şeyin diğerinin içine girmesi ve onunla karışmasıdır. Ayetteki 'yûlicu' fiili, Allah'ın kudretiyle gece ve gündüzün birbirine karışmasını, birinin diğerinin yerini almasını ve sürelerinin ilahi bir hikmetle düzenlenmesini ifade eder. Bu, sadece bir zaman diliminin diğerine eklenmesi değil, aynı zamanda birinin özelliklerinin diğerine nüfuz etmesidir."}]},{"word":"ٱلَّيْلَ","root":"ل ي ل","rootLatin":"l-y-l","meaning":"Güneşin batışından doğuşuna kadar olan karanlık zaman dilimi.","sources":[{"author":"İbn Kuteybe","work":"Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Leyl (الليل), güneşin batışından şafağın sökmesine kadar olan zamandır. Ayetteki kullanımı, gündüzün zıttı olarak, Allah'ın kudretinin tecelligahı olan kozmik bir zaman dilimini ifade eder."},{"author":"Fîrûzâbâdî","work":"Basâiru Zevi't-Temyîz","detail":"Leyl, karanlığın hüküm sürdüğü, dinlenmenin ve sükûnetin olduğu vakittir. Ayette 'yûlicu' fiiliyle birlikte kullanılması, bu karanlık zaman diliminin ilahi bir düzenlemeyle gündüze karıştığını ve bu geçişin Allah'ın kudretini gösterdiğini vurgular."}]},{"word":"ٱلنَّهَارَ","root":"ن ه ر","rootLatin":"n-h-r","meaning":"Güneşin doğuşundan batışına kadar olan aydınlık zaman dilimi.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Nehâr (النهار), güneşin doğuşundan batışına kadar olan aydınlık vakittir. Ayetteki bağlamda, gece ile birlikte zikredilmesi, Allah'ın evrendeki düzenleyici gücünü ve zamanın akışını kontrol edişini gösteren bir çift olarak sunulur."},{"author":"Ebu'l-Bekâ el-Kefevî","work":"el-Külliyyât","detail":"Nehâr, aydınlığın ve çalışmanın vaktidir. Ayetteki 'yûlicu' fiiliyle birlikte kullanılması, gündüzün de gece gibi ilahi bir iradeyle düzenlendiğini, süresinin uzayıp kısalabildiğini ve bu geçişin Allah'ın mutlak kudretinin bir delili olduğunu ifade eder."}]},{"word":"عَلِيمٌ","root":"ع ل م","rootLatin":"a-l-m","meaning":"Her şeyi bilen, ilmi kuşatıcı olan demektir.","sources":[{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Kur'an'da 'Alîm' (عَلِيمٌ) ismi, Allah'ın mutlak ve sınırsız ilmini ifade eder. Bu ilim, sadece görünenleri değil, aynı zamanda gizli olanları, kalplerdeki düşünceleri ve niyetleri de kapsar. Ayette 'bi-zâti's-sudûr' (kalplerde olanı) ifadesiyle birlikte kullanılması, O'nun ilminin derinliğini ve her şeyi kuşatıcılığını vurgular."},{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"İlim (العلم), bir şeyi olduğu gibi idrak etmektir. 'Alîm' ise, ilmi çok olan, her şeyi bilen demektir. Ayetteki 'Alîm' sıfatı, Allah'ın sadece dışsal olayları değil, aynı zamanda insanların kalplerinde gizledikleri en mahrem düşünceleri ve niyetleri de bildiğini ifade eder, bu da O'nun mutlak ve sınırsız kudretinin bir göstergesidir."}]},{"word":"ٱلصُّدُورِ","root":"ص د ر","rootLatin":"s-d-r","meaning":"Göğüsler, mecazi olarak kalplerin ve içsel düşüncelerin, sırların bulunduğu yer.","sources":[{"author":"Mevlüt Güngör","work":"Kur'ân-ı Kerîm'de Kelime Anlam Bilgisi","detail":"Kur'an'da 'sadr' (صدر) kelimesi, fiziksel göğüs anlamının yanı sıra, mecazi olarak kalbin, düşüncelerin, niyetlerin ve sırların merkezi olarak kullanılır. 'Bi-zâti's-sudûr' ifadesi, Allah'ın sadece dışa vuran eylemleri değil, aynı zamanda kalplerde gizlenen en derin sırları ve düşünceleri de bildiğini vurgular."},{"author":"Ebû Bekir es-Sicistânî","work":"Nüzhetü'l-Kulûb","detail":"Sadr (صدر), göğüs demektir. Kur'an'da ise genellikle kalbin, yani insanın iç dünyasının, niyetlerinin ve gizli düşüncelerinin merkezi olarak kullanılır. Ayetteki 'bi-zâti's-sudûr' ifadesi, Allah'ın ilminin, insanların en gizli düşüncelerine ve kalplerinde sakladıkları sırlara kadar nüfuz ettiğini gösterir."}]}]} ## Tefsir {"topics":["tabiat-ayetleri","esma-i-husna","yaratilis"]} ## Tefsir [{"position":1,"surface":"يُولِجُ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"و-ل-ج","rootLatin":"w-l-j","lemma":"أَوْلَجَ","form":"İf'âl","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Merfû"},"irabReason":"Nasb veya cezm edatından etkilenmediği için merfû","gloss":"katar"},{"position":2,"surface":"ٱلَّيْلَ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ل-ي-ل","rootLatin":"l-y-l","lemma":"لَيْل","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mansûb","state":"Marife"},"irabReason":"Mef'ûlün bih olduğu için mansûb","gloss":"geceyi"},{"position":3,"surface":"فِى","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"فِي","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"içine"},{"position":4,"surface":"ٱلنَّهَارِ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ن-ه-ر","rootLatin":"n-h-r","lemma":"نَهَار","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mecrûr","state":"Marife"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"gündüzün"},{"position":5,"surface":"وَيُولِجُ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"و-ل-ج","rootLatin":"w-l-j","lemma":"أَوْلَجَ","form":"İf'âl","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Merfû"},"irabReason":"Nasb veya cezm edatından etkilenmediği için merfû","gloss":"ve katar"},{"position":6,"surface":"ٱلنَّهَارَ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ن-ه-ر","rootLatin":"n-h-r","lemma":"نَهَار","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mansûb","state":"Marife"},"irabReason":"Mef'ûlün bih olduğu için mansûb","gloss":"gündüzü"},{"position":7,"surface":"فِى","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"فِي","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"içine"},{"position":8,"surface":"ٱلَّيْلِ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ل-ي-ل","rootLatin":"l-y-l","lemma":"لَيْل","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mecrûr","state":"Marife"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"gecenin"},{"position":9,"surface":"وَهُوَ","pos":"harf","posDetail":"Atıf Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"ve"},{"position":9,"surface":"هُوَ","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هُوَ","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Merfû"},"irabReason":"Mübteda olduğu için merfû","gloss":"O"},{"position":10,"surface":"عَلِيمٌۢ","pos":"isim","posDetail":"Sıfat-ı Müşebbehe","root":"ع-ل-م","rootLatin":"'-l-m","lemma":"عَلِيم","form":"Fa'îl","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Merfû","state":"Nekre"},"irabReason":"Haber olduğu için merfû","gloss":"bilendir"},{"position":11,"surface":"بِذَاتِ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"بِ","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"ile"},{"position":11,"surface":"ذَاتِ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ذ-و-ت","rootLatin":"dh-w-t","lemma":"ذَات","form":"-","features":{"gender":"Müennes","number":"Müfred","irab":"Mecrûr","state":"Nekre"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"sahibi"},{"position":12,"surface":"ٱلصُّدُورِ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ص-د-ر","rootLatin":"s-d-r","lemma":"صَدْر","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mecrûr","state":"Marife"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mecrûr","gloss":"göğüslerin"}] ## Bu Âyetin İşârî/Tasavvufî Olarak Ele Alındığı Eserler - **Hadîd Sûresi** · *57/6* - **Hadîd Sûresi** · *57/6* - **Hadîd Sûresi** · *57/6*