# Mücâdele Sûresi, 12. Âyet (58:12)

> يَـٰٓأَيُّهَا ٱلَّذِينَ ءَامَنُوٓا۟ إِذَا نَـٰجَيْتُمُ ٱلرَّسُولَ فَقَدِّمُوا۟ بَيْنَ يَدَىْ نَجْوَىٰكُمْ صَدَقَةً ۚ ذَٰلِكَ خَيْرٌ لَّكُمْ وَأَطْهَرُ ۚ فَإِن لَّمْ تَجِدُوا۟ فَإِنَّ ٱللَّهَ غَفُورٌ رَّحِيمٌ

*Yâ eyyuhâ-lleżîne âmenû iżâ nâceytumu-rrasûle fekaddimû beyne yedey necvâkum sadaka(ten)(c) żâlike ḣayrun lekum ve ather(u)(c) fe-in lem tecidû fe-inna(A)llâhe ġafûrun rahîm(un)*

**Meal (Diyanet):** Ey iman edenler! Peygamber ile baş başa konuşacağınız zaman, baş başa konuşmanızdan önce bir sadaka verin. Bu, sizin için daha hayırlı ve daha temizdir. Şayet (sadaka verecek bir şey) bulamazsanız, bilin ki Allah çok bağışlayandır, çok merhamet edendir.

**Kaynak:** https://terzibabairfanmektebi.com/tefsir/58/12

---

## Kelime Tahlili

{"summary":"Mücâdele Suresi 12. ayet, müminlerin Peygamber ile özel görüşmeleri öncesinde sadaka vermelerini emrederek, bu eylemin hem bireysel arınma hem de toplumsal dayanışma açısından önemini vurgular. Ayet, bu emrin yerine getirilememesi durumunda Allah'ın affediciliğini de belirtir.","keyConcepts":[{"word":"ءَامَنُوا۟","root":"ء م ن","rootLatin":"e-m-n","meaning":"İman edenler, güvenenler, tasdik edenler anlamındadır ve burada Peygamber'e ve Allah'ın hükümlerine inananları ifade eder.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"İman kelimesinin kökü olan 'emn', korkunun zıddı olan güven ve emniyet anlamına gelir. 'Âmene' fiili ise, bir şeyi tasdik etmek, doğrulamak ve ona güvenmek demektir. Ayetteki 'âmenû' ifadesi, Allah'a ve Resûlüne kalben tasdik edip güvenen, bu güvenin gereği olarak da emirlerine uyan müminleri işaret eder."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"İzutu'ya göre 'iman' kavramı, Kur'an'da sadece bir inanç beyanı değil, aynı zamanda Allah'a ve O'nun elçisine karşı tam bir teslimiyet ve güveni ifade eder. Bu ayetteki 'âmenû' hitabı, müminlerin Peygamber'in talimatlarına uymaya hazır olduklarını gösteren bir çağrıdır."}]},{"word":"نَـٰجَيْتُمُ","root":"ن ج و","rootLatin":"n-c-v","meaning":"Gizlice konuşmak, fısıldaşmak, özel bir görüşme yapmak anlamındadır ve burada Peygamber ile baş başa yapılan özel sohbetleri ifade eder.","sources":[{"author":"İbn Kuteybe","work":"Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân","detail":"'Necvâ' kelimesi, iki veya daha fazla kişinin başkalarından gizli olarak yaptığı konuşmadır. 'Nâceytüm' fiili ise, bu tür bir gizli konuşmayı gerçekleştirmek demektir. Ayette, Peygamber ile özel bir meseleyi görüşmek üzere yapılan gizli mülakat kastedilmektedir."},{"author":"Ebû Ubeyde","work":"Mecâzü'l-Kur'ân","detail":"Ebû Ubeyde, 'necâ' fiilinin 'kurtulmak' anlamından türeyerek, bir şeyi başkalarından ayırıp gizlemek manasına geldiğini belirtir. 'Nâceytüm' fiili de, bir kişiyi diğerlerinden ayırarak onunla özel bir sohbete girmek demektir. Bu, Peygamber'e özel bir durum arz etmek için yapılan gizli görüşmeleri ifade eder."},{"author":"Semîn el-Halebî","work":"Umdetü'l-Huffâz","detail":"Semîn el-Halebî, 'necâ' kökünün 'yüksek bir yerden aşağı inmek' ve 'bir şeyden kurtulmak' gibi anlamları olduğunu, ancak 'münâcât' ve 'necâ' kelimelerinin 'gizlice konuşmak' manasında kullanıldığını açıklar. Ayetteki 'nâceytüm' fiili, Peygamber ile yapılan özel ve mahrem görüşmeleri vurgular."}]},{"word":"فَقَدِّمُوا۟","root":"ق د م","rootLatin":"k-d-m","meaning":"Öne sürmek, takdim etmek, önce vermek anlamındadır ve burada özel görüşme öncesinde sadaka vermeyi emreder.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"'Kadem' kelimesi, ön taraf ve ayak anlamına gelir. 'Kaddeme' fiili ise, bir şeyi öne geçirmek, takdim etmek demektir. Ayetteki 'fekaddimû' emri, Peygamber ile özel görüşmeden önce bir sadaka vermeyi, yani bu eylemi görüşmenin önüne geçirmeyi ifade eder."},{"author":"Fîrûzâbâdî","work":"Basâiru Zevi't-Temyîz","detail":"Fîrûzâbâdî, 'takdîm'in bir şeyi diğerinden önce yapmak veya öne çıkarmak olduğunu belirtir. Bu ayetteki 'fekaddimû' ifadesi, müminlerin Peygamber ile özel görüşme arzusunun bir ön şartı olarak sadaka vermelerini emrederek, bu eylemin öncelikli olduğunu vurgular."}]},{"word":"صَدَقَةً","root":"ص د ق","rootLatin":"s-d-k","meaning":"Doğruluk, samimiyet ve ihlasın bir göstergesi olarak verilen mal veya yardım anlamındadır ve burada fakirlere verilen maddi yardımı ifade eder.","sources":[{"author":"Ebû Bekir es-Sicistânî","work":"Nüzhetü'l-Kulûb","detail":"'Sadaka' kelimesi, 'sıdk' kökünden gelir ve kişinin imanının ve samimiyetinin bir göstergesi olarak Allah rızası için verdiği maldır. Ayetteki 'sadakaten' ifadesi, Peygamber ile özel görüşme arzusunun samimiyetini ve Allah'a olan bağlılığı ispatlayan bir eylem olarak zikredilmiştir."},{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'sadaka'nın, kişinin Allah'a olan imanının doğruluğunu (sıdkını) gösterdiği için bu ismi aldığını belirtir. Bu ayetteki sadaka, Peygamber'e duyulan saygının ve görüşmenin öneminin bir nişanesi olarak, aynı zamanda fakirlerin gözetilmesi amacıyla verilen bir bağıştır."},{"author":"Mevlüt Güngör","work":"Kur'ân-ı Kerîm'de Kelime Anlam Bilgisi","detail":"Güngör, 'sadaka'nın Kur'an'da hem farz olan zekâtı hem de gönüllü verilen bağışları kapsadığını ifade eder. Bu ayetteki sadaka, Peygamber ile özel görüşme talebinde bulunanların bu taleplerinin ciddiyetini ve fedakarlığını gösteren, gönüllü bir bağış niteliğindedir."}]},{"word":"أَطْهَرُ","root":"ط ه ر","rootLatin":"t-h-r","meaning":"Daha temiz, daha arı, daha pak anlamındadır ve burada sadaka vermenin manevi arınmaya ve günahlardan temizlenmeye vesile olduğunu ifade eder.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"'Tuhur' ve 'tahâret', kirden ve pislikten arınmak demektir. 'Atharu' ise, 'daha temiz' anlamına gelen bir ism-i tafdildir. Ayette, sadaka vermenin hem malı temizlediği hem de kişinin nefsini günahlardan ve cimrilikten arındırarak manevi olarak daha temiz bir hale getirdiği vurgulanır."},{"author":"Ebu'l-Bekâ el-Kefevî","work":"el-Külliyyât","detail":"Kefevî, 'tahâret'in hem maddi hem de manevi temizliği kapsadığını belirtir. Bu ayetteki 'atharu' ifadesi, sadaka vermenin, kişinin kalbini dünya malına düşkünlükten ve cimrilikten arındırarak, Allah katında daha makbul ve temiz bir duruma gelmesini sağladığını gösterir."}]}]}

## Tefsir

{"topics":["zekat-infak","peygamberlik","takva","af-hosgoru"]}

## Tefsir

[{"position":1,"translit":"Yâ eyyuhâ"},{"position":2,"translit":"lleżîne"},{"position":3,"translit":"âmenû"},{"position":4,"translit":"iżâ"},{"position":5,"translit":"nâceytumu"},{"position":6,"translit":"rrasûle"},{"position":7,"translit":"fekaddimû"},{"position":8,"translit":"beyne"},{"position":9,"translit":"yedey"},{"position":10,"translit":"necvâkum"},{"position":11,"translit":"sadaka(ten)(c)"},{"position":12,"translit":"żâlike"},{"position":13,"translit":"ḣayrun"},{"position":14,"translit":"lekum"},{"position":15,"translit":"ve ather(u)(c)"},{"position":16,"translit":"fe-in"},{"position":17,"translit":"lem"},{"position":18,"translit":"tecidû"},{"position":19,"translit":"fe-inna"},{"position":20,"translit":"(A)llâhe"},{"position":21,"translit":"ġafûrun"},{"position":22,"translit":"rahîm(un)"}]

## Tefsir

[{"position":1,"surface":"يَـٰٓأَيُّهَا","pos":"harf","posDetail":"Nidâ Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"يَا","form":"-","features":{},"irabReason":"Nidâ harfi olduğu için mebnî","gloss":"Ey"},{"position":2,"surface":"ٱلَّذِينَ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Mevsûl","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"الَّذِي","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Münâdâ'nın sıfatı olduğu için mebnî","gloss":"o kimseler ki","binaDurumu":"Mebnî (ism-i mevsûl)","gorev":"Bedel"},{"position":3,"surface":"ءَامَنُوٓا۟","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî","root":"ا-م-ن","rootLatin":"a-m-n","lemma":"آمَنَ","form":"İf'âl","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"iman ettiler","binaDurumu":"Mebnî","gorev":"Mâzî fiil"},{"position":4,"surface":"إِذَا","pos":"harf","posDetail":"Zarf-ı Zaman","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"إِذَا","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Zarf olduğu için mebnî","gloss":"ne zaman ki","binaDurumu":"Mebnî (ism-i şart)","gorev":"Zaman zarfı","izafet":"Muzâf"},{"position":5,"surface":"نَـٰجَيْتُمُ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî","root":"ن-ج-و","rootLatin":"n-j-w","lemma":"نَاجَى","form":"Mufâale","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Ma'lûm","person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"fısıldaştınız, özel konuştunuz","binaDurumu":"Mebnî","gorev":"Mâzî fiil"},{"position":6,"surface":"ٱلرَّسُولَ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Fâil","root":"ر-س-ل","rootLatin":"r-s-l","lemma":"رَسُول","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","state":"Marife","irab":"Mansûb"},"irabReason":"Mef'ûlün bih olduğu için mansûb","gloss":"Peygamber'i","irabMarker":"fetha ile","binaDurumu":"Mu'reb","gorev":"Mef'ûlün bih"},{"position":7,"surface":"فَقَدِّمُوا۟","pos":"fiil","posDetail":"Emir Fiil","root":"ق-د-م","rootLatin":"q-d-m","lemma":"قَدَّمَ","form":"Tef'îl","features":{"tense":"Emir","voice":"Ma'lûm","person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Emir fiil olduğu için mebnî","gloss":"o halde öne sürün, takdim edin","binaDurumu":"Mebnî","gorev":"Emir fiil"},{"position":8,"surface":"بَيْنَ","pos":"isim","posDetail":"Zarf-ı Mekân","root":"ب-ي-ن","rootLatin":"b-y-n","lemma":"بَيْنَ","form":"-","features":{"irab":"Mansûb"},"irabReason":"Zarf olduğu için mansûb","gloss":"arasında","irabMarker":"fetha ile","binaDurumu":"Mu'reb","gorev":"Mekân zarfı","izafet":"Muzâf"},{"position":9,"surface":"يَدَىْ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ي-د-ي","rootLatin":"y-d-y","lemma":"يَد","form":"-","features":{"gender":"Müennes","number":"Tesniye","state":"Nekre","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mecrûr","gloss":"iki el","irabMarker":"yâ ile","binaDurumu":"Mu'reb","gorev":"Muzâfun ileyh","izafet":"Muzâf"},{"position":10,"surface":"نَجْوَىٰكُمْ","pos":"isim","posDetail":"Masdar","root":"ن-ج-و","rootLatin":"n-j-w","lemma":"نَجْوَى","form":"-","features":{"gender":"Müennes","number":"Müfred","state":"Marife","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mecrûr","gloss":"sizin fısıltınız, özel konuşmanız","irabMarker":"takdîrî kesra ile","binaDurumu":"Mu'reb","gorev":"Muzâfun ileyh","izafet":"Muzâf"},{"position":10,"surface":"كُمْ","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"كُمْ","form":"-","features":{"person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mebnî","gloss":"sizin","binaDurumu":"Mebnî (muttasıl zamir)","gorev":"Muzâfun ileyh"},{"position":11,"surface":"صَدَقَةًۭ","pos":"isim","posDetail":"Masdar","root":"ص-د-ق","rootLatin":"s-d-q","lemma":"صَدَقَة","form":"-","features":{"gender":"Müennes","number":"Müfred","state":"Nekre","irab":"Mansûb"},"irabReason":"Mef'ûlün bih olduğu için mansûb","gloss":"bir sadaka","irabMarker":"fetha ile","binaDurumu":"Mu'reb","gorev":"Mef'ûlün bih"},{"position":12,"surface":"ذَٰلِكَ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i İşaret","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"ذَلِكَ","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mübteda olduğu için mebnî","gloss":"işte bu","binaDurumu":"Mebnî (ism-i işaret)","gorev":"Mübteda"},{"position":13,"surface":"خَيْرٌۭ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Tafdîl","root":"خ-ي-ر","rootLatin":"kh-y-r","lemma":"خَيْر","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","state":"Nekre","irab":"Merfû"},"irabReason":"Haber olduğu için merfû","gloss":"daha hayırlıdır","irabMarker":"damme ile","binaDurumu":"Mu'reb","gorev":"Haber"},{"position":14,"surface":"لَّكُمْ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"لِ","form":"-","features":{},"irabReason":"Harf-i cer olduğu için mebnî","gloss":"sizin için"},{"position":14,"surface":"كُمْ","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"كُمْ","form":"-","features":{"person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mebnî","gloss":"sizin","binaDurumu":"Mebnî (muttasıl zamir)","gorev":"Harf-i cerin mecrûru"},{"position":15,"surface":"وَأَطْهَرُ","pos":"harf","posDetail":"Atıf Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{},"irabReason":"Atıf harfi olduğu için mebnî","gloss":"ve","binaDurumu":"Mebnî","gorev":"Atıf harfi"},{"position":15,"surface":"أَطْهَرُ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Tafdîl","root":"ط-ه-ر","rootLatin":"t-h-r","lemma":"أَطْهَر","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","state":"Nekre","irab":"Merfû"},"irabReason":"Önceki isme atfedildiği için merfû","gloss":"daha temizdir","irabMarker":"damme ile","binaDurumu":"Mu'reb","gorev":"Ma'tûf"},{"position":16,"surface":"فَإِن","pos":"harf","posDetail":"Atıf Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"فَ","form":"-","features":{},"irabReason":"Atıf harfi olduğu için mebnî","gloss":"o halde","binaDurumu":"Mebnî"},{"position":16,"surface":"إِن","pos":"harf","posDetail":"Şart Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"إِنْ","form":"-","features":{},"irabReason":"Şart harfi olduğu için mebnî","gloss":"eğer","binaDurumu":"Mebnî","gorev":"Şart edatı"},{"position":17,"surface":"لَّمْ","pos":"harf","posDetail":"Cezm Edat","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"لَمْ","form":"-","features":{},"irabReason":"Cezm edatı olduğu için mebnî","gloss":"değilse","binaDurumu":"Mebnî","gorev":"Cezm edatı"},{"position":18,"surface":"تَجِدُوا۟","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"و-ج-د","rootLatin":"w-j-d","lemma":"وَجَدَ","form":"Mücerred","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Meczûm"},"irabReason":"Cezm edatı 'lem'den sonra geldiği için meczûm","gloss":"bulamazsanız","irabMarker":"nûnun hazfi ile","binaDurumu":"Mu'reb","gorev":"Muzâri fiil"},{"position":19,"surface":"فَإِنَّ","pos":"harf","posDetail":"Atıf Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"فَ","form":"-","features":{},"irabReason":"Atıf harfi olduğu için mebnî","gloss":"o halde","binaDurumu":"Mebnî"},{"position":19,"surface":"إِنَّ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Müşebbehe Bil-Fiil","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"إِنَّ","form":"-","features":{},"irabReason":"Harf-i müşebbehe bil-fiil olduğu için mebnî","gloss":"şüphesiz","binaDurumu":"Mebnî","gorev":"Nâsih harf"},{"position":20,"surface":"ٱللَّهَ","pos":"isim","posDetail":"Özel İsim","root":"ا-ل-ه","rootLatin":"a-l-h","lemma":"ٱللَّه","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","state":"Marife","irab":"Mansûb"},"irabReason":"İnne'nin ismi olduğu için mansûb","gloss":"Allah","irabMarker":"fetha ile","binaDurumu":"Mu'reb","gorev":"Nâsih harfin ismi"},{"position":21,"surface":"غَفُورٌۭ","pos":"isim","posDetail":"Sıfat-ı Müşebbehe","root":"غ-ف-ر","rootLatin":"gh-f-r","lemma":"غَفُور","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","state":"Nekre","irab":"Merfû"},"irabReason":"İnne'nin haberi olduğu için merfû","gloss":"çok bağışlayandır","irabMarker":"damme ile","binaDurumu":"Mu'reb","gorev":"Nâsih harfin haberi"},{"position":22,"surface":"رَّحِيمٌ","pos":"isim","posDetail":"Sıfat-ı Müşebbehe","root":"ر-ح-م","rootLatin":"r-h-m","lemma":"رَحِيم","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","state":"Nekre","irab":"Merfû"},"irabReason":"Önceki habere atfedildiği için merfû","gloss":"çok merhametlidir","irabMarker":"damme ile","binaDurumu":"Mu'reb","gorev":"Nâsih harfin haberi"}]

## Bu Âyetin İşârî/Tasavvufî Olarak Ele Alındığı Eserler

- **Mücâdele Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *58/12*
- **Mücâdele Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *58/12*
- **Zekât ve İnfâk** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *58/12*
- **Zekât ve İnfâk** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *58/12*
