# En'âm Sûresi, 128. Âyet (6:128)

> وَيَوْمَ يَحْشُرُهُمْ جَمِيعًا يَـٰمَعْشَرَ ٱلْجِنِّ قَدِ ٱسْتَكْثَرْتُم مِّنَ ٱلْإِنسِ ۖ وَقَالَ أَوْلِيَآؤُهُم مِّنَ ٱلْإِنسِ رَبَّنَا ٱسْتَمْتَعَ بَعْضُنَا بِبَعْضٍ وَبَلَغْنَآ أَجَلَنَا ٱلَّذِىٓ أَجَّلْتَ لَنَا ۚ قَالَ ٱلنَّارُ مَثْوَىٰكُمْ خَـٰلِدِينَ فِيهَآ إِلَّا مَا شَآءَ ٱللَّهُ ۗ إِنَّ رَبَّكَ حَكِيمٌ عَلِيمٌ

*Veyevme yahşuruhum cemî'an yâ ma'şera-lcinni kadi-stekśertum mine-l-ins(i)(s) vekâle evliyâuhum mine-l-insi rabbenâ-stemte'a ba'dunâ biba'din vebelaġnâ ecelenâ-lleżî eccelte lenâ(c) kâle-nnâru meśvâkum ḣâlidîne fîhâ illâ mâ şâa(A)llâh(u)(k) inne rabbeke hakîmun ‘alîm(un)*

**Meal (Diyanet):** Onların hepsini bir araya toplayacağı gün şöyle diyecektir: "Ey cin topluluğu! İnsanlardan pek çoğunu saptırıp aranıza kattınız." Onların insanlardan olan dostları, "Ey Rabbimiz! Bizler birbirimizden yararlandık ve bize belirlediğin süremizin sonuna ulaştık" diyecekler. Allah da diyecek ki: "Allah'ın diledikleri (affettikleri) hariç, içinde ebedi kalmak üzere duracağınız yer ateştir." Ey Muhammed! Şüphesiz senin Rabbin hüküm ve hikmet sahibidir, hakkıyla bilendir.

**Kaynak:** https://terzibabairfanmektebi.com/tefsir/6/128

---

## Tefsir

{"topics":["kiyamet","seytan-vesvese","cehennem","hesap-mizan","gayb"]}

## Tefsir

[{"position":1,"surface":"و","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Atıf","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{},"irabReason":"Atıf harfi olduğu için mebnî","gloss":"ve"},{"position":1,"surface":"يَوْمَ","pos":"isim","posDetail":"Zarf-ı Zaman","root":"ي-و-م","rootLatin":"y-w-m","lemma":"يَوْم","form":"-","features":{"irab":"Mansûb","state":"Nekre"},"irabReason":"Zarf-ı zaman olduğu için mansûb","gloss":"gün"},{"position":2,"surface":"يَحْشُرُ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"ح-ش-ر","rootLatin":"ḥ-ş-r","lemma":"حَشَرَ","form":"-","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Merfû"},"irabReason":"Nasb veya cezm edatı olmadığı için merfû","gloss":"toplar"},{"position":2,"surface":"هُمْ","pos":"harf","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هُوَ","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mef'ûlün bih olduğu için mahallen mansûb","gloss":"onları"},{"position":3,"surface":"جَمِيعًۭا","pos":"isim","posDetail":"Hâl","root":"ج-م-ع","rootLatin":"j-m-ʿ","lemma":"جَمِيع","form":"-","features":{"irab":"Mansûb","state":"Nekre"},"irabReason":"Hâl olduğu için mansûb","gloss":"hepsini"},{"position":4,"surface":"يَـٰ","pos":"harf","posDetail":"Nidâ Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"يَا","form":"-","features":{},"irabReason":"Nidâ harfi olduğu için mebnî","gloss":"ey"},{"position":4,"surface":"مَعْشَرَ","pos":"isim","posDetail":"Münâdâ","root":"ع-ش-ر","rootLatin":"ʿ-ş-r","lemma":"مَعْشَر","form":"-","features":{"irab":"Mansûb","state":"Nekre"},"irabReason":"Münâdâ ve muzâf olduğu için mansûb","gloss":"topluluğu"},{"position":5,"surface":"ٱلْجِنِّ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ج-ن-ن","rootLatin":"j-n-n","lemma":"جِنّ","form":"-","features":{"irab":"Mecrûr","state":"Marife"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mecrûr","gloss":"cin"},{"position":6,"surface":"قَدِ","pos":"harf","posDetail":"Tahkik Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"قَدْ","form":"-","features":{},"irabReason":"Tahkik harfi olduğu için mebnî","gloss":"gerçekten"},{"position":7,"surface":"ٱسْتَكْثَرْتُم","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî","root":"ك-ث-ر","rootLatin":"k-ṯ-r","lemma":"اِسْتَكْثَرَ","form":"İstif'âl","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Ma'lûm","person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"çoğalttınız"},{"position":8,"surface":"مِّنَ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"مِنْ","form":"-","features":{},"irabReason":"Harf-i cer olduğu için mebnî","gloss":"-den"},{"position":9,"surface":"ٱلْإِنسِ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"أ-ن-س","rootLatin":"ʾ-n-s","lemma":"إِنْس","form":"-","features":{"irab":"Mecrûr","state":"Marife"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"insan"},{"position":10,"surface":"وَ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Atıf","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{},"irabReason":"Atıf harfi olduğu için mebnî","gloss":"ve"},{"position":10,"surface":"قَالَ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî","root":"ق-و-ل","rootLatin":"q-w-l","lemma":"قَالَ","form":"-","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"dedi"},{"position":11,"surface":"أَوْلِيَآؤُ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Fâil Cemi","root":"و-ل-ي","rootLatin":"w-l-y","lemma":"وَلِيّ","form":"-","features":{"irab":"Merfû","state":"Nekre"},"irabReason":"Fâil olduğu için merfû","gloss":"dostları"},{"position":11,"surface":"هُم","pos":"harf","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هُوَ","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mahallen mecrûr","gloss":"onların"},{"position":12,"surface":"مِّنَ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"مِنْ","form":"-","features":{},"irabReason":"Harf-i cer olduğu için mebnî","gloss":"-den"},{"position":13,"surface":"ٱلْإِنسِ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"أ-ن-س","rootLatin":"ʾ-n-s","lemma":"إِنْس","form":"-","features":{"irab":"Mecrûr","state":"Marife"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"insan"},{"position":14,"surface":"رَبَّنَا","pos":"isim","posDetail":"Münâdâ","root":"ر-ب-ب","rootLatin":"r-b-b","lemma":"رَبّ","form":"-","features":{"irab":"Mansûb","state":"Nekre"},"irabReason":"Nidâ harfi hazfedilmiş münâdâ ve muzâf olduğu için mansûb","gloss":"Rabbimiz"},{"position":15,"surface":"ٱسْتَمْتَعَ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî","root":"م-ت-ع","rootLatin":"m-t-ʿ","lemma":"اِسْتَمْتَعَ","form":"İstif'âl","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"faydalandı"},{"position":16,"surface":"بَعْضُ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ب-ع-ض","rootLatin":"b-ʿ-ḍ","lemma":"بَعْض","form":"-","features":{"irab":"Merfû","state":"Nekre"},"irabReason":"Fâil olduğu için merfû","gloss":"bir kısmımız"},{"position":16,"surface":"نَا","pos":"harf","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"نَحْنُ","form":"-","features":{"person":"1.","gender":"Müşterek","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mahallen mecrûr","gloss":"bizim"},{"position":17,"surface":"بِ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"بِ","form":"-","features":{},"irabReason":"Harf-i cer olduğu için mebnî","gloss":"ile"},{"position":17,"surface":"بَعْضٍۢ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ب-ع-ض","rootLatin":"b-ʿ-ḍ","lemma":"بَعْض","form":"-","features":{"irab":"Mecrûr","state":"Nekre"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"bir kısmı"},{"position":18,"surface":"وَ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Atıf","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{},"irabReason":"Atıf harfi olduğu için mebnî","gloss":"ve"},{"position":18,"surface":"بَلَغْنَآ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî","root":"ب-ل-غ","rootLatin":"b-l-ġ","lemma":"بَلَغَ","form":"-","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Ma'lûm","person":"1.","gender":"Müşterek","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"ulaştık"},{"position":19,"surface":"أَجَلَ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"أ-ج-ل","rootLatin":"ʾ-j-l","lemma":"أَجَل","form":"-","features":{"irab":"Mansûb","state":"Nekre"},"irabReason":"Mef'ûlün bih olduğu için mansûb","gloss":"süremize"},{"position":19,"surface":"نَا","pos":"harf","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"نَحْنُ","form":"-","features":{"person":"1.","gender":"Müşterek","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mahallen mecrûr","gloss":"bizim"},{"position":20,"surface":"ٱلَّذِىٓ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Mevsûl","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"اَلَّذِي","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Sıfat olduğu için mahallen mansûb","gloss":"ki o"},{"position":21,"surface":"أَجَّلْتَ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî","root":"أ-ج-ل","rootLatin":"ʾ-j-l","lemma":"أَجَّلَ","form":"Tef'îl","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Ma'lûm","person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"tayin ettin"},{"position":22,"surface":"لَنَا","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"لِ","form":"-","features":{},"irabReason":"Harf-i cer olduğu için mebnî","gloss":"bize"},{"position":22,"surface":"نَا","pos":"harf","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"نَحْنُ","form":"-","features":{"person":"1.","gender":"Müşterek","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mahallen mecrûr","gloss":"bizim"},{"position":23,"surface":"قَالَ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî","root":"ق-و-ل","rootLatin":"q-w-l","lemma":"قَالَ","form":"-","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"dedi"},{"position":24,"surface":"ٱلنَّارُ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ن-و-ر","rootLatin":"n-w-r","lemma":"نَار","form":"-","features":{"irab":"Merfû","state":"Marife"},"irabReason":"Mübteda olduğu için merfû","gloss":"ateş"},{"position":25,"surface":"مَثْوَىٰ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Mekân","root":"ث-و-ي","rootLatin":"ṯ-w-y","lemma":"مَثْوَى","form":"-","features":{"irab":"Merfû","state":"Nekre"},"irabReason":"Haber olduğu için merfû","gloss":"durağınız"},{"position":25,"surface":"كُمْ","pos":"harf","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"أَنْتُمْ","form":"-","features":{"person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mahallen mecrûr","gloss":"sizin"},{"position":26,"surface":"خَـٰلِدِينَ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Fâil Cemi","root":"خ-ل-د","rootLatin":"ḫ-l-d","lemma":"خَالِد","form":"-","features":{"irab":"Mansûb","state":"Nekre"},"irabReason":"Hâl olduğu için mansûb","gloss":"ebedi kalıcılar olarak"},{"position":27,"surface":"فِي","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"فِي","form":"-","features":{},"irabReason":"Harf-i cer olduğu için mebnî","gloss":"içinde"},{"position":27,"surface":"هَآ","pos":"harf","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هِيَ","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müennes","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mahallen mecrûr","gloss":"onun"},{"position":28,"surface":"إِلَّا","pos":"harf","posDetail":"İstisnâ Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"إِلَّا","form":"-","features":{},"irabReason":"İstisnâ harfi olduğu için mebnî","gloss":"ancak"},{"position":29,"surface":"مَا","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Mevsûl","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"مَا","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Müstesnâ olduğu için mahallen mansûb","gloss":"şey"},{"position":30,"surface":"شَآءَ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî","root":"ش-ي-أ","rootLatin":"ş-y-ʾ","lemma":"شَاءَ","form":"-","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"diledi"},{"position":31,"surface":"ٱللَّهُ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"أ-ل-ه","rootLatin":"ʾ-l-h","lemma":"اَللَّه","form":"-","features":{"irab":"Merfû","state":"Marife"},"irabReason":"Fâil olduğu için merfû","gloss":"Allah"},{"position":32,"surface":"إِنَّ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Müşebbehe Bil-Fiil","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"إِنَّ","form":"-","features":{},"irabReason":"Harf-i müşebbehe bil-fiil olduğu için mebnî","gloss":"şüphesiz"},{"position":33,"surface":"رَبَّ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ر-ب-ب","rootLatin":"r-b-b","lemma":"رَبّ","form":"-","features":{"irab":"Mansûb","state":"Nekre"},"irabReason":"İnne'nin ismi olduğu için mansûb","gloss":"Rabbin"},{"position":33,"surface":"كَ","pos":"harf","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"أَنْتَ","form":"-","features":{"person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mahallen mecrûr","gloss":"senin"},{"position":34,"surface":"حَكِيمٌ","pos":"isim","posDetail":"Sıfat-ı Müşebbehe","root":"ح-ك-م","rootLatin":"ḥ-k-m","lemma":"حَكِيم","form":"-","features":{"irab":"Merfû","state":"Nekre"},"irabReason":"İnne'nin haberi olduğu için merfû","gloss":"hikmet sahibi"},{"position":35,"surface":"عَلِيمٌۭ","pos":"isim","posDetail":"Sıfat-ı Müşebbehe","root":"ع-ل-م","rootLatin":"ʿ-l-m","lemma":"عَلِيم","form":"-","features":{"irab":"Merfû","state":"Nekre"},"irabReason":"İkinci haber veya sıfat olduğu için merfû","gloss":"bilen"}]

## Kelime Tahlili

{"summary":"En'âm 128. ayet, kıyamet günündeki hesaplaşmayı ve cinler ile insanlar arasındaki ilişkiyi ele almaktadır. Ayet, 'haşr', 'istiksâr', 'istimtâ'' ve 'ecel' gibi kavramlar üzerinden bu ilişkinin mahiyetini ve akıbetini dilbilimsel bir derinlikle ortaya koymaktadır.","keyConcepts":[{"word":"يَحْشُرُهُمْ","root":"ح ش ر","rootLatin":"h-ş-r","meaning":"Allah'ın kıyamet günü tüm varlıkları bir araya toplamasını ifade eder.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Haşr (حشر), bir topluluğu bir yerden başka bir yere sevk etmek, toplamak demektir. Ayetteki 'yahşuruhum' (يَحْشُرُهُمْ) ifadesi, Allah'ın kıyamet günü bütün mahlukatı hesap için bir araya getirmesini, onları bir meydanda toplamasını ifade eder. Bu, sadece bir araya getirme değil, aynı zamanda belirli bir amaç için toplanma anlamını taşır."},{"author":"Ebû Ubeyde","work":"Mecâzü'l-Kur'ân","detail":"Haşr (حشر), insanları ve cinleri bir araya getirmek, toplamak demektir. Ayetteki 'yahşuruhum' (يَحْشُرُهُمْ) ifadesi, Allah'ın onları diriltip hesap için bir araya getireceği günü mecazi olarak anlatır. Bu, bir araya gelmenin ötesinde, bir yargılama sürecinin başlangıcına işaret eder."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Haşr (حشر) kavramı, Kur'an'da genellikle kıyamet günüyle ilişkilendirilen, tüm varlıkların Allah'ın huzurunda toplanması eylemini ifade eder. Bu, sadece fiziksel bir toplanma değil, aynı zamanda ilahi adalet ve hesap verme bağlamında gerçekleşen bir buluşmadır. Ayetteki kullanımı, bu kozmik toplanmanın kaçınılmazlığını vurgular."}]},{"word":"ٱسْتَكْثَرْتُم","root":"ك ث ر","rootLatin":"k-s-r","meaning":"Cinlerin insanları yoldan çıkarma ve saptırma konusunda aşırıya gittiklerini, sayılarının çokluğunu veya etkilerinin büyüklüğünü ifade eder.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Kesret (كثرة), bir şeyin çokluğu anlamına gelir. 'İsteksâr' (استكثار) ise, bir şeyi çok bulmak, çok yapmak veya çoklaştırmak demektir. Ayetteki 'isteksertum' (ٱسْتَكْثَرْتُم) ifadesi, cinlerin insanları saptırma ve yoldan çıkarma konusunda aşırıya gittiklerini, bu eylemlerinin sayısının veya etkisinin çokluğunu vurgular. Bu, sadece sayısal bir çokluk değil, aynı zamanda niteliksel bir aşırılığı da içerir."},{"author":"Fîrûzâbâdî","work":"Basâiru Zevi't-Temyîz","detail":"İsteksâr (استكثار), bir şeyi çok görmek, çok yapmak veya çok talep etmek anlamlarına gelir. Ayetteki 'isteksertum' (ٱسْتَكْثَرْتُم) ifadesi, cinlerin insanları saptırma faaliyetlerinde haddi aştıklarını, bu konuda büyük bir çaba sarf ettiklerini ve çok sayıda insanı etkilediklerini belirtir. Bu, onların bu eylemlerindeki yoğunluğu ve yaygınlığı gösterir."},{"author":"Mevlüt Güngör","work":"Kur'ân-ı Kerîm'de Kelime Anlam Bilgisi","detail":"İsteksâr (استكثار) fiili, Kur'an'da genellikle bir şeyin miktarını artırmak, çoğaltmak veya bir konuda aşırıya gitmek anlamında kullanılır. En'âm 128'deki kullanımı, cinlerin insanları saptırma eylemlerinde niceliksel ve niteliksel olarak büyük bir etki yarattıklarını, bu konuda 'çok' olduklarını ifade eder. Bu, onların insanlık üzerindeki olumsuz etkilerinin boyutunu vurgular."}]},{"word":"ٱسْتَمْتَعَ","root":"م ت ع","rootLatin":"m-t-'a","meaning":"Karşılıklı olarak faydalanmayı, haz almayı veya geçici bir süre için yararlanmayı ifade eder.","sources":[{"author":"İbn Kuteybe","work":"Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Metâ' (متاع), faydalanılan şey demektir. 'İstimtâ'' (استمتاع) ise, bir şeyden faydalanmak, yararlanmak anlamına gelir. Ayetteki 'istemtea ba'dunâ bi-ba'dın' (ٱسْتَمْتَعَ بَعْضُنَا بِبَعْضٍ) ifadesi, insanların cinlerden, cinlerin de insanlardan karşılıklı olarak faydalandığını, birbirlerinin arzularını tatmin ettiklerini veya birbirlerine hizmet ettiklerini belirtir. Bu faydalanma genellikle geçici ve dünyevi bir nitelik taşır."},{"author":"Ebû'l-Bekâ el-Kefevî","work":"el-Külliyyât","detail":"İstimtâ' (استمتاع), bir şeyden lezzet almak, faydalanmak veya bir süreliğine yararlanmak demektir. Ayetteki bağlamda, insanların cinlerden, cinlerin de insanlardan karşılıklı olarak faydalanmasını ifade eder. Bu faydalanma, insanların cinlere tapınması veya onlardan yardım istemesi, cinlerin de insanları saptırması ve onlardan güç alması şeklinde tezahür edebilir. Bu, genellikle batıl bir ilişkiyi ve geçici bir menfaati anlatır."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"İstimtâ' (استمتاع) kavramı, Kur'an'da genellikle dünyevi zevklerden, geçici faydalardan veya kısa süreli hazlardan yararlanmayı ifade eder. En'âm 128'deki 'istemtea ba'dunâ bi-ba'dın' (ٱسْتَمْتَعَ بَعْضُنَا بِبَعْضٍ) ifadesi, cinler ve insanlar arasındaki karşılıklı bağımlılığı ve birbirlerini kullanma biçimini gösterir. Bu, genellikle manevi bir boşluk ve yanlış bir yönelişin sonucudur."}]},{"word":"أَجَلَنَا","root":"أ ج ل","rootLatin":"e-c-l","meaning":"Allah tarafından belirlenmiş olan yaşam süresini veya kıyamet vaktini ifade eder.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Ecel (أجل), belirlenmiş zaman, süre veya vadenin sonu demektir. Ayetteki 'ecelenâ' (أَجَلَنَا) ifadesi, Allah'ın her canlı için takdir ettiği yaşam süresinin sonunu veya kıyamet gününün vaktini ifade eder. Bu, ilahi takdirle belirlenmiş, değiştirilemez bir sınırdır ve bu sürenin dolmasıyla hesaplaşma başlar."},{"author":"Ebû Ubeyde","work":"Mecâzü'l-Kur'ân","detail":"Ecel (أجل), bir şeyin sonu, bitiş zamanı demektir. Ayetteki 'ecelenâ' (أَجَلَنَا) ifadesi, insanların ve cinlerin dünyadaki yaşam sürelerinin sonunu, yani kıyamet vaktini mecazi olarak anlatır. Bu, onların dünyadaki eylemlerinin sona erdiği ve hesap verme zamanının geldiği anı işaret eder."},{"author":"Semîn el-Halebî","work":"Umdetü'l-Huffâz","detail":"Ecel (أجل), bir şey için belirlenmiş olan nihai zaman dilimidir. Ayetteki 'ecelenâ' (أَجَلَنَا) ifadesi, hem bireysel ömrün sonunu hem de tüm varlıklar için belirlenmiş olan kıyamet vaktini kapsar. Bu, Allah'ın ilmi ve takdiriyle sabitlenmiş bir süredir ve bu sürenin dolmasıyla dünyevi yaşam sona erer ve ahiret hayatı başlar."}]},{"word":"مَثْوَاكُمْ","root":"ث و ي","rootLatin":"s-v-y","meaning":"Kalıcı ikamet yeri, mesken veya son durak anlamına gelir.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Sevâ' (ثواء), bir yerde ikamet etmek, kalmak demektir. 'Mesvâ' (مثوى) ise, ikamet edilen yer, mesken anlamına gelir. Ayetteki 'mesvâkum' (مَثْوَاكُمْ) ifadesi, cehennemin onların kalıcı ikametgahı, son durağı olduğunu belirtir. Bu, geçici bir konaklama değil, ebedi bir yerleşim yeridir."},{"author":"Ebû Bekir es-Sicistânî","work":"Nüzhetü'l-Kulûb","detail":"Mesvâ (مثوى), bir kişinin sürekli olarak kaldığı yerdir. Ayetteki 'mesvâkum' (مَثْوَاكُمْ) ifadesi, cehennemin günahkarlar için belirlenmiş olan ebedi ikametgahı olduğunu vurgular. Bu, onların dünyadaki amellerinin karşılığı olarak gidecekleri nihai ve kalıcı mekandır."},{"author":"A. J. Wensinck","work":"Concordance et Indices de la Tradition Musulmane","detail":"Mesvâ (مثوى) kelimesi, Kur'an'da ve hadislerde genellikle ahiretteki kalıcı ikametgahı, özellikle de cennet veya cehennemi ifade etmek için kullanılır. En'âm 128'deki kullanımı, cehennemin, Allah'ın dilemesi dışında, cinler ve onlara uyan insanlar için ebedi bir mesken olacağını açıkça belirtir. Bu, ilahi adaletin bir tecellisidir."}]}]}

## Bu Âyetin İşârî/Tasavvufî Olarak Ele Alındığı Eserler

- **En'âm Sûresi** · *6/128*
- **En'âm Sûresi** · *6/128*
- **Terzi, Elif, Terâzî, Teradî — İrfan Mektebi, Kırk Seyir** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *En’am 6-129*
- **Terzi, Elif, Terâzî, Teradî — İrfan Mektebi, Kırk Seyir** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *En’am 6-129*
