# En'âm Sûresi, 81. Âyet (6:81)

> وَكَيْفَ أَخَافُ مَآ أَشْرَكْتُمْ وَلَا تَخَافُونَ أَنَّكُمْ أَشْرَكْتُم بِٱللَّهِ مَا لَمْ يُنَزِّلْ بِهِۦ عَلَيْكُمْ سُلْطَـٰنًا ۚ فَأَىُّ ٱلْفَرِيقَيْنِ أَحَقُّ بِٱلْأَمْنِ ۖ إِن كُنتُمْ تَعْلَمُونَ

*Vekeyfe eḣâfu mâ eşraktum velâ teḣâfûne ennekum eşraktum bi(A)llâhi mâ lem yunezzil bihi ‘aleykum sultânâ(en)(c) feeyyu-lferîkayni ehakku bil-emn(i)(s) in kuntum ta'lemûn(e)*

**Meal (Diyanet):** "Allah'ın, size, hakkında hiçbir delil indirmediği şeyleri O'na ortak koşmaktan korkmuyorsunuz da, ben sizin ortak koştuğunuz şeylerden ne diye korkayım? Öyle ise iki taraftan hangisi güvende olmaya daha layıktır? Eğer biliyorsanız söyleyin."

**Kaynak:** https://terzibabairfanmektebi.com/tefsir/6/81

---

## Kelime Tahlili

{"summary":"Bu ayet, şirk koşmanın mantıksızlığını ve Allah'a ortak koşanların korkusuzluğunu eleştiren bir sorgulama içermektedir. Anahtar kavramlar, korku, şirk ve güvenlik temaları etrafında şekillenmektedir.","keyConcepts":[{"word":"أَخَافُ","root":"خ و ف","rootLatin":"h-v-f","meaning":"Korkmak, endişe duymak.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'havf' kelimesini, bir şeyin olumsuz sonucunu beklemekten kaynaklanan bir ruh hali olarak tanımlar. Ayetteki 'nasıl korkarım' ifadesi, müminlerin Allah'tan başkasından korkmaması gerektiğini vurgular, zira korkulacak tek varlık Allah'tır ve O'na ortak koşanlar asıl korkuyu hak edenlerdir."},{"author":"Ebu'l-Bekâ el-Kefevî","work":"el-Külliyyât","detail":"Kefevî, 'havf'ı, bir şeyin şerrinden veya zararından sakınma hali olarak açıklar. Ayetteki kullanım, Hz. İbrahim'in (a.s.) müşriklere karşı, onların ilahlarından korkmamasını, aksine onların Allah'a ortak koşmaktan korkmaları gerektiğini ifade eden retorik bir sorudur."}]},{"word":"أَشْرَكْتُمْ","root":"ش ر ك","rootLatin":"ş-r-k","meaning":"Ortak koşmak, şirk koşmak.","sources":[{"author":"İbn Kuteybe","work":"Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân","detail":"İbn Kuteybe, 'şirk'i, Allah'a başkasını ortak kılmak, O'nunla birlikte başka ilahlar edinmek olarak açıklar. Ayetteki 'ma eşraktüm' ifadesi, müşriklerin Allah'a ortak koştukları varlıkları ifade eder ve bu eylemin delilsiz ve temelsiz olduğunu vurgular."},{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'şirk'i, iki şeyden birini diğerine ortak kılmak veya bir şeyi ikiye bölmek anlamında kullanır. Dini bağlamda ise, Allah'a ortak koşmak, O'nun uluhiyetinde veya rububiyetinde başkasını O'na denk tutmaktır. Ayetteki kullanım, müşriklerin Allah'a ortak koşma eyleminin batıllığını ve delilsizliğini ortaya koyar."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Izutsu, 'şirk' kavramını Kur'an'ın merkezi kavramlarından biri olarak ele alır ve tevhidin zıddı olduğunu belirtir. Şirk, Allah'ın mutlak birliğini ve tekliğini reddetmek, O'nunla birlikte başka varlıklara tapınmak veya onları O'na denk tutmaktır. Ayetteki 'eşraktüm' fiili, müşriklerin bu temel günahını işaret eder."}]},{"word":"سُلْطَـٰنًا","root":"س ل ط","rootLatin":"s-l-ṭ","meaning":"Delil, hüccet, güç, yetki.","sources":[{"author":"Ebû Ubeyde","work":"Mecâzü'l-Kur'ân","detail":"Ebû Ubeyde, 'sultân' kelimesini 'hüccet' (delil) anlamında kullanır. Ayetteki 'ma lem yünazzil bihi aleyküm sultânen' ifadesi, Allah'ın, ortak koşulan varlıklar hakkında hiçbir delil veya yetki indirmediğini, dolayısıyla bu ortak koşmanın temelsiz olduğunu belirtir."},{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'sultân'ı, bir şeyi yapmaya veya bir şey üzerinde hükmetmeye güç veren şey olarak tanımlar. Bu, hem maddi gücü hem de delil ve hüccet gibi manevi gücü kapsar. Ayetteki bağlamda, Allah'ın ortak koşulan varlıklar için hiçbir delil veya yetki vermediği vurgulanır."},{"author":"Semîn el-Halebî","work":"Umdetü'l-Huffâz","detail":"Semîn el-Halebî, 'sultân'ın Kur'an'da genellikle 'hüccet' ve 'burhan' (açık delil) anlamında kullanıldığını belirtir. Ayetteki ifade, müşriklerin şirkleri için Allah katından hiçbir geçerli delile sahip olmadıklarını açıkça ortaya koyar."}]},{"word":"الْفَرِيقَيْنِ","root":"ف ر ق","rootLatin":"f-r-q","meaning":"İki taraf, iki grup.","sources":[{"author":"Ebû Bekir es-Sicistânî","work":"Nüzhetü'l-Kulûb","detail":"Sicistânî, 'fırk' kelimesini, bir şeyi ayırmak, bölmek anlamında kullanır. 'Ferîk' ise ayrılmış bir grup veya topluluktur. Ayetteki 'el-ferîkayn' ifadesi, müminler ve müşrikler olmak üzere iki zıt grubu temsil eder ve aralarındaki temel farkı vurgular."},{"author":"Fîrûzâbâdî","work":"Basâiru Zevi't-Temyîz","detail":"Fîrûzâbâdî, 'fark' kökünden türeyen 'ferîk' kelimesini, bir topluluğun bir kısmı veya bir grup olarak açıklar. Ayetteki 'el-ferîkayn' ifadesi, Hz. İbrahim'in (a.s.) kendisi ile müşrikler arasındaki karşılaştırmayı yaparak, hangi tarafın güvenliğe daha layık olduğunu sorgulamasını ifade eder."}]},{"word":"الْأَمْنِ","root":"أ م ن","rootLatin":"e-m-n","meaning":"Güvenlik, emniyet, korkusuzluk.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'emn' kelimesini, korkunun zıddı olarak, kalbin sakinleşmesi ve korkudan uzaklaşması hali olarak tanımlar. Ayetteki 'ehakku bi'l-emni' ifadesi, Allah'a iman edenlerin ve O'na şirk koşmayanların, gerçek güvenliğe ve emniyete daha layık olduğunu vurgular."},{"author":"Mevlüt Güngör","work":"Kur'ân-ı Kerîm'de Kelime Anlam Bilgisi","detail":"Güngör, 'emn' kavramının Kur'an'da hem dünyevi hem de uhrevi güvenlik ve huzuru ifade ettiğini belirtir. Ayetteki kullanım, Allah'a ortak koşmayanların, hem dünyada hem de ahirette korkudan emin olacaklarını, müşriklerin ise bu emniyetten mahrum kalacaklarını ima eder."}]}]}

## Tefsir

{"topics":["tevhid","kufur-sirk","musrikler","hidayet-dalalet"]}

## Tefsir

[{"position":1,"surface":"وَ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Atıf","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{},"irabReason":"Atıf harfi olduğu için mebnî","gloss":"ve","binaDurumu":"Mebnî"},{"position":1,"surface":"كَيْفَ","pos":"harf","posDetail":"İstifham Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"كَيْفَ","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"İstifham edatı olduğu için mebnî","gloss":"nasıl","binaDurumu":"Mebnî (ism-i istifhâm)","gorev":"Hâl"},{"position":2,"surface":"أَخَافُ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"خ-و-ف","rootLatin":"ḫ-w-f","lemma":"خَافَ","form":"Mücerred","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"1.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Merfû"},"irabReason":"Nasb veya cezm edatı olmadığı için merfû","gloss":"korkarım","irabMarker":"damme ile","binaDurumu":"Mu'reb","gorev":"Muzâri fiil"},{"position":3,"surface":"مَآ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Mevsûl","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"مَا","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mef'ûlün bih olduğu için mahallen mansûb, ism-i mevsûl olduğu için mebnî","gloss":"şey","binaDurumu":"Mebnî (ism-i mevsûl)","gorev":"Mef'ûlün bih"},{"position":4,"surface":"أَشْرَكْتُمْ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî","root":"ش-ر-ك","rootLatin":"ş-r-k","lemma":"أَشْرَكَ","form":"İf'âl","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Ma'lûm","person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"ortak koştunuz","binaDurumu":"Mebnî","gorev":"Mâzî fiil"},{"position":5,"surface":"وَ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Atıf","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{},"irabReason":"Atıf harfi olduğu için mebnî","gloss":"oysa","binaDurumu":"Mebnî","gorev":"Atıf harfi"},{"position":5,"surface":"لَا","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Nehiy","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"لَا","form":"-","features":{},"irabReason":"Nehiy edatı olduğu için mebnî","gloss":"değil","binaDurumu":"Mebnî"},{"position":6,"surface":"تَخَافُونَ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"خ-و-ف","rootLatin":"ḫ-w-f","lemma":"خَافَ","form":"Mücerred","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Merfû"},"irabReason":"Nasb veya cezm edatı olmadığı için merfû (nun sabit kalmasıyla)","gloss":"korkmuyorsunuz","binaDurumu":"Mebnî (muttasıl zamir)","gorev":"Muzâri fiil"},{"position":7,"surface":"أَنَّ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Te'kid ve Nasb","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"أَنَّ","form":"-","features":{},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"ki","binaDurumu":"Mebnî","gorev":"Masdar harfi"},{"position":7,"surface":"كُم","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"أَنْتُمْ","form":"-","features":{"person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"أَنَّ'nin ismi olduğu için mahallen mansûb, zamir olduğu için mebnî","gloss":"siz","binaDurumu":"Mebnî (muttasıl zamir)","gorev":"Nâsih harfin ismi"},{"position":8,"surface":"أَشْرَكْتُم","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî","root":"ش-ر-ك","rootLatin":"ş-r-k","lemma":"أَشْرَكَ","form":"İf'âl","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Ma'lûm","person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"ortak koştunuz","binaDurumu":"Mebnî","gorev":"Mâzî fiil"},{"position":9,"surface":"بِ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"بِ","form":"-","features":{},"irabReason":"Harf-i cer olduğu için mebnî","gloss":"-e, -a","binaDurumu":"Mebnî","gorev":"Harf-i cer"},{"position":9,"surface":"ٱللَّهِ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Celâl","root":"ا-ل-ه","rootLatin":"ʾ-l-h","lemma":"ٱللَّه","form":"-","features":{"state":"Marife","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"Allah'a","irabMarker":"kesra ile","binaDurumu":"Mu'reb","gorev":"Harf-i cerin mecrûru"},{"position":10,"surface":"مَا","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Mevsûl","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"مَا","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mef'ûlün bih olduğu için mahallen mansûb, ism-i mevsûl olduğu için mebnî","gloss":"bir şey","binaDurumu":"Mebnî (ism-i mevsûl)","gorev":"Mef'ûlün bih"},{"position":11,"surface":"لَمْ","pos":"harf","posDetail":"Cezm Edatı","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"لَمْ","form":"-","features":{},"irabReason":"Cezm edatı olduğu için mebnî","gloss":"değil","binaDurumu":"Mebnî","gorev":"Cezm edatı"},{"position":12,"surface":"يُنَزِّلْ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"ن-ز-ل","rootLatin":"n-z-l","lemma":"نَزَّلَ","form":"Tef'îl","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Meczûm"},"irabReason":"لَمْ edatından sonra geldiği için meczûm","gloss":"indirmedi","irabMarker":"sükûn ile","binaDurumu":"Mu'reb","gorev":"Muzâri fiil"},{"position":13,"surface":"بِ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"بِ","form":"-","features":{},"irabReason":"Harf-i cer olduğu için mebnî","gloss":"ile","binaDurumu":"Mebnî","gorev":"Harf-i cer"},{"position":13,"surface":"هِۦ","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هُوَ","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mahallen mecrûr, zamir olduğu için mebnî","gloss":"onunla","binaDurumu":"Mebnî (muttasıl zamir)","gorev":"Harf-i cerin mecrûru"},{"position":14,"surface":"عَلَيْ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"عَلَى","form":"-","features":{},"irabReason":"Harf-i cer olduğu için mebnî","gloss":"üzerine","binaDurumu":"Mebnî","gorev":"Harf-i cer"},{"position":14,"surface":"كُم","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"أَنْتُمْ","form":"-","features":{"person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mahallen mecrûr, zamir olduğu için mebnî","gloss":"size","binaDurumu":"Mebnî (muttasıl zamir)","gorev":"Harf-i cerin mecrûru"},{"position":15,"surface":"سُلْطَـٰنًۭا","pos":"isim","posDetail":"Masdar","root":"س-ل-ط","rootLatin":"s-l-ṭ","lemma":"سُلْطَان","form":"-","features":{"state":"Nekre","irab":"Mansûb"},"irabReason":"Mef'ûlün bih olduğu için mansûb","gloss":"delil","irabMarker":"fetha ile","binaDurumu":"Mu'reb","gorev":"Mef'ûlün bih"},{"position":16,"surface":"فَ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Atıf","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"فَ","form":"-","features":{},"irabReason":"Atıf harfi olduğu için mebnî","gloss":"o halde","binaDurumu":"Mebnî"},{"position":16,"surface":"أَىُّ","pos":"isim","posDetail":"İstifham İsmi","root":"ا-ي-ي","rootLatin":"ʾ-y-y","lemma":"أَيّ","form":"-","features":{"state":"Nekre","irab":"Merfû"},"irabReason":"Mübteda olduğu için merfû","gloss":"hangisi","binaDurumu":"Mebnî (ism-i istifhâm)","gorev":"Mübteda","izafet":"Muzâf"},{"position":17,"surface":"ٱلْفَرِيقَيْنِ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ف-ر-ق","rootLatin":"f-r-q","lemma":"فَرِيق","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Tesniye","state":"Marife","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mecrûr","gloss":"iki taraftan","irabMarker":"yâ ile","binaDurumu":"Mu'reb","gorev":"Muzâfun ileyh"},{"position":18,"surface":"أَحَقُّ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Tafdîl","root":"ح-ق-ق","rootLatin":"ḥ-q-q","lemma":"أَحَقّ","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","state":"Nekre","irab":"Merfû"},"irabReason":"Haber olduğu için merfû","gloss":"daha gereklidir","irabMarker":"damme ile","binaDurumu":"Mu'reb","gorev":"Haber"},{"position":19,"surface":"بِ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"بِ","form":"-","features":{},"irabReason":"Harf-i cer olduğu için mebnî","gloss":"-e, -a","binaDurumu":"Mebnî","gorev":"Harf-i cer"},{"position":19,"surface":"ٱلْأَمْنِ","pos":"isim","posDetail":"Masdar","root":"ا-م-ن","rootLatin":"ʾ-m-n","lemma":"أَمْن","form":"-","features":{"state":"Marife","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"güvene","irabMarker":"kesra ile","binaDurumu":"Mu'reb","gorev":"Harf-i cerin mecrûru"},{"position":20,"surface":"إِن","pos":"harf","posDetail":"Şart Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"إِنْ","form":"-","features":{},"irabReason":"Şart harfi olduğu için mebnî","gloss":"eğer","binaDurumu":"Mebnî","gorev":"Şart edatı"},{"position":21,"surface":"كُن","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî Nakıs","root":"ك-و-ن","rootLatin":"k-w-n","lemma":"كَانَ","form":"Mücerred","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Ma'lûm","person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"iseniz","binaDurumu":"Mebnî"},{"position":21,"surface":"تُمْ","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"أَنْتُمْ","form":"-","features":{"person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"كَانَ'nin ismi olduğu için mahallen merfû, zamir olduğu için mebnî","gloss":"siz","binaDurumu":"Mebnî (muttasıl zamir)","gorev":"Nâkıs fiilin ismi"},{"position":22,"surface":"تَعْلَمُونَ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"ع-ل-م","rootLatin":"ʿ-l-m","lemma":"عَلِمَ","form":"Mücerred","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Merfû"},"irabReason":"كَانَ'nin haberi olduğu için mahallen mansûb, nasb veya cezm edatı olmadığı için merfû (nun sabit kalmasıyla)","gloss":"biliyorsanız","binaDurumu":"Mebnî (muttasıl zamir)","gorev":"Muzâri fiil"}]

## Tefsir

[{"position":1,"translit":"Vekeyfe"},{"position":2,"translit":"eḣâfu"},{"position":3,"translit":"mâ"},{"position":4,"translit":"eşraktum"},{"position":5,"translit":"velâ"},{"position":6,"translit":"teḣâfûne"},{"position":7,"translit":"ennekum"},{"position":8,"translit":"eşraktum"},{"position":9,"translit":"bi(A)llâhi"},{"position":10,"translit":"mâ"},{"position":11,"translit":"lem"},{"position":12,"translit":"yunezzil"},{"position":13,"translit":"bihi"},{"position":14,"translit":"‘aleykum"},{"position":15,"translit":"sultânâ(en)(c)"},{"position":16,"translit":"feeyyu"},{"position":17,"translit":"l-ferîkayni"},{"position":18,"translit":"ehakku"},{"position":19,"translit":"bil-emn(i)(s)"},{"position":20,"translit":"in"},{"position":21,"translit":"kuntum"},{"position":22,"translit":"ta'lemûn(e)"}]

## Bu Âyetin İşârî/Tasavvufî Olarak Ele Alındığı Eserler

- **En'âm Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *6/81*
- **En'âm Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *6/81*
- **Terzi, Elif, Terâzî, Teradî — İrfan Mektebi, Kırk Seyir** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *En’am 6-129*
- **Terzi, Elif, Terâzî, Teradî — İrfan Mektebi, Kırk Seyir** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *En’am 6-129*