# Mümtehine Sûresi, 2. Âyet (60:2)

> إِن يَثْقَفُوكُمْ يَكُونُوا۟ لَكُمْ أَعْدَآءً وَيَبْسُطُوٓا۟ إِلَيْكُمْ أَيْدِيَهُمْ وَأَلْسِنَتَهُم بِٱلسُّوٓءِ وَوَدُّوا۟ لَوْ تَكْفُرُونَ

*İn yeśkafûkum yekûnû leküm a'dâen ve yebsutû ileykum eydiyehum ve elsinetehum bi-ssû-i ve veddû lev tekfurûn(e)*

**Meal (Diyanet):** Şayet onlar sizi ele geçirirlerse, size düşman olurlar, size ellerini ve dillerini kötülükle uzatırlar ve inkar etmenizi arzu ederler.

**Kaynak:** https://terzibabairfanmektebi.com/tefsir/60/2

---

## Kelime Tahlili

{"summary":"Mümtehine Suresi'nin 2. ayeti, müminlerin düşmanlarının karakterini ve niyetlerini tasvir ederek, onların müminlere karşı besledikleri düşmanlığı ve inkara sürükleme arzusunu dilbilimsel olarak ortaya koymaktadır. Ayet, düşmanların fiziksel ve sözlü saldırganlıklarını ve nihai hedeflerini vurgular.","keyConcepts":[{"word":"يَثْقَفُوكُمْ","root":"ث ق ف","rootLatin":"s-k-f","meaning":"Düşmanların müminleri ele geçirmesi, yakalaması veya onlara üstün gelmesi anlamındadır.","sources":[{"author":"İbn Kuteybe","work":"Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân","detail":"İbn Kuteybe, 'sekife' fiilinin 'ele geçirmek, yakalamak' anlamında kullanıldığını belirtir. Ayetteki 'in yeskafûkum' ifadesi, düşmanların müminleri bir şekilde kontrol altına alması veya onlara galip gelmesi durumunu ifade eder."},{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'sekf' kökünün 'bir şeyi idrak etmek, ona ulaşmak, onu ele geçirmek' anlamlarına geldiğini açıklar. Ayetteki kullanımı, düşmanların müminlere karşı fiziki veya stratejik bir üstünlük sağlaması durumunu vurgular."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Izutsu, Kur'an'daki 'yakalama, ele geçirme' gibi fiillerin genellikle düşmanlık bağlamında kullanıldığını ve bir tarafın diğerine karşı güç elde etmesini ifade ettiğini belirtir. Bu ayette de düşmanların müminler üzerindeki potansiyel hakimiyetini anlatır."}]},{"word":"أَعْدَآءً","root":"ع د و","rootLatin":"a-d-v","meaning":"Müminlere karşı düşmanlık besleyen, onlara zarar vermek isteyen kimselerdir.","sources":[{"author":"Ebû Ubeyde","work":"Mecâzü'l-Kur'ân","detail":"Ebû Ubeyde, 'adüv' kelimesinin 'düşman' anlamına geldiğini ve Kur'an'da genellikle karşıtlık ve husumet bildiren bir kavram olarak kullanıldığını ifade eder. Ayetteki 'a'dâen' kelimesi, düşmanların müminlere karşı açık ve net bir husumet içinde olacaklarını vurgular."},{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'adüv' kelimesinin 'sınırı aşan, haddi tecavüz eden' anlamındaki 'udvân' kökünden türediğini ve düşmanın, başkasına karşı haddi aşan, zarar verici eylemlerde bulunan kimse olduğunu belirtir. Ayetteki 'a'dâen' ifadesi, düşmanların müminlere karşı bu tür bir tecavüzde bulunacaklarını gösterir."},{"author":"Mevlüt Güngör","work":"Kur'ân-ı Kerîm'de Kelime Anlam Bilgisi","detail":"Güngör, 'adüv' kavramının Kur'an'da sadece bireysel düşmanlığı değil, aynı zamanda ideolojik ve inançsal karşıtlığı da ifade ettiğini belirtir. Bu ayetteki 'a'dâen' kelimesi, düşmanların müminlere karşı hem kişisel hem de inançsal bir düşmanlık beslediklerini anlatır."}]},{"word":"وَيَبْسُطُوٓا۟","root":"ب س ط","rootLatin":"b-s-t","meaning":"Düşmanların ellerini ve dillerini müminlere karşı kötülük yapmak için uzatması, serbest bırakması anlamındadır.","sources":[{"author":"Ebû Bekir es-Sicistânî","work":"Nüzhetü'l-Kulûb","detail":"Sicistânî, 'bast' kökünün 'yaymak, genişletmek, uzatmak' anlamlarına geldiğini belirtir. Ayetteki 'yebsutû' ifadesi, düşmanların ellerini ve dillerini müminlere karşı kötülük yapmak için serbestçe kullanacaklarını, bu konuda çekinmeyeceklerini ifade eder."},{"author":"Semîn el-Halebî","work":"Umdetü'l-Huffâz","detail":"Semîn el-Halebî, 'bast' fiilinin 'bir şeyi açmak, yaymak' anlamında kullanıldığını ve burada 'elleri ve dilleri uzatmak' tabirinin, düşmanların müminlere karşı hem fiili (elleriyle) hem de sözlü (dilleriyle) saldırıda bulunacaklarını mecazi olarak anlattığını açıklar."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Izutsu, Kur'an'da 'el uzatmak' tabirinin genellikle bir eyleme geçme, müdahale etme veya zarar verme niyetini ifade ettiğini belirtir. Bu ayetteki 'yebsutû' fiili, düşmanların müminlere karşı aktif bir şekilde kötülük yapma arzusunu ve eylemini vurgular."}]},{"word":"بِٱلسُّوٓءِ","root":"س و أ","rootLatin":"s-v-e","meaning":"Kötülük, fenalık, zarar verme anlamındadır.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'sû'' kelimesinin 'kötülük, çirkinlik, zarar' gibi anlamlara geldiğini ve genellikle istenmeyen, hoş olmayan durumları ifade ettiğini belirtir. Ayetteki 'bi's-sû'' ifadesi, düşmanların elleri ve dilleriyle müminlere karşı yapacakları eylemlerin niteliğini, yani kötü ve zararlı olacağını açıklar."},{"author":"Fîrûzâbâdî","work":"Basâiru Zevi't-Temyîz","detail":"Fîrûzâbâdî, 'sû'' kelimesinin hem maddi hem de manevi kötülükleri kapsadığını ve Kur'an'da genellikle günah, zarar ve musibet anlamlarında kullanıldığını ifade eder. Ayetteki bağlamda, düşmanların müminlere yönelik hem fiziksel hem de sözlü saldırılarının kötü niyetli ve zararlı olduğunu vurgular."},{"author":"Ebu'l-Bekâ el-Kefevî","work":"el-Külliyyât","detail":"Kefevî, 'sû'' kelimesinin 'bir şeyin çirkin ve kötü olması' anlamına geldiğini ve bu ayette düşmanların müminlere karşı sergileyecekleri her türlü eylemin ahlaki ve fiili olarak kötü olduğunu belirtir."}]},{"word":"تَكْفُرُونَ","root":"ك ف ر","rootLatin":"k-f-r","meaning":"İnkar etmek, Allah'ın birliğini ve peygamberliğini reddetmek, imandan dönmek anlamındadır.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'küfr' kelimesinin asıl anlamının 'örtmek' olduğunu ve dinî bağlamda 'Allah'ın nimetlerini örtmek, yani nankörlük etmek' veya 'hakikati örtmek, yani inkar etmek' anlamına geldiğini açıklar. Ayetteki 'tekfurûne' ifadesi, düşmanların müminlerin imandan dönmesini, yani hakikati inkar etmelerini arzuladıklarını gösterir."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Izutsu, 'küfr' kavramının Kur'an'daki merkeziyetini ve 'iman' kavramının zıttı olarak konumlandığını detaylıca inceler. Bu ayetteki 'tekfurûne' kelimesi, düşmanların müminlere karşı nihai hedeflerinin, onları İslam'dan uzaklaştırıp inkara sürüklemek olduğunu açıkça ortaya koyar."},{"author":"Mevlüt Güngör","work":"Kur'ân-ı Kerîm'de Kelime Anlam Bilgisi","detail":"Güngör, 'küfr' kelimesinin Kur'an'da sadece inançsızlığı değil, aynı zamanda Allah'a karşı nankörlüğü ve O'nun emirlerine itaatsizliği de kapsadığını belirtir. Ayetteki 'tekfurûne' ifadesi, düşmanların müminlerin hem inançlarını hem de amellerini bozma arzusunu yansıtır."}]}]}

## Tefsir

{"topics":["musrikler","kufur-sirk","cihad"]}

## Tefsir

[{"position":1,"surface":"إِن","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Şart","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"إِن","form":"-","features":{},"irabReason":"Mebnî","gloss":"eğer"},{"position":2,"surface":"يَثْقَفُو","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"ث-ق-ف","rootLatin":"th-q-f","lemma":"ثَقِفَ","form":"Fetha","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Meczûm"},"irabReason":"Şart edatı (إِن) tarafından meczûm edildiği için","gloss":"ele geçirirlerse"},{"position":2,"surface":"كُمْ","pos":"harf","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"أَنْتُمْ","form":"-","features":{"person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mansûb"},"irabReason":"Mef'ûlün bih olduğu için mebnî","gloss":"sizi"},{"position":3,"surface":"يَكُونُوا۟","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"ك-و-ن","rootLatin":"k-w-n","lemma":"كَانَ","form":"-","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Meczûm"},"irabReason":"Şartın cevabı olduğu için meczûm","gloss":"olurlar"},{"position":4,"surface":"لَ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"لِ","form":"-","features":{},"irabReason":"Mebnî","gloss":"için"},{"position":4,"surface":"كُمْ","pos":"harf","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"أَنْتُمْ","form":"-","features":{"person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mebnî","gloss":"size"},{"position":5,"surface":"أَعْدَآءًۭ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ع-د-و","rootLatin":"'-d-w","lemma":"عَدُوّ","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mansûb","state":"Nekre"},"irabReason":"كَانَ fiilinin haberi olduğu için mansûb","gloss":"düşmanlar"},{"position":6,"surface":"وَ","pos":"harf","posDetail":"Atıf Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{},"irabReason":"Mebnî","gloss":"ve"},{"position":6,"surface":"يَبْسُطُوٓا۟","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"ب-س-ط","rootLatin":"b-s-t","lemma":"بَسَطَ","form":"Fetha","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Meczûm"},"irabReason":"Önceki meczûm fiile (يَكُونُوا۟) atfedildiği için meczûm","gloss":"uzatırlar"},{"position":7,"surface":"إِلَيْ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"إِلَى","form":"-","features":{},"irabReason":"Mebnî","gloss":"e doğru"},{"position":7,"surface":"كُمْ","pos":"harf","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"أَنْتُمْ","form":"-","features":{"person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mebnî","gloss":"size"},{"position":8,"surface":"أَيْدِيَ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ي-د-ي","rootLatin":"y-d-y","lemma":"يَد","form":"-","features":{"gender":"Müennes","number":"Cemi","irab":"Mansûb","state":"Marife"},"irabReason":"Mef'ûlün bih olduğu için mansûb","gloss":"ellerini"},{"position":8,"surface":"هُمْ","pos":"harf","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هُمْ","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mebnî","gloss":"onların"},{"position":9,"surface":"وَ","pos":"harf","posDetail":"Atıf Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{},"irabReason":"Mebnî","gloss":"ve"},{"position":9,"surface":"أَلْسِنَتَ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ل-س-ن","rootLatin":"l-s-n","lemma":"لِسَان","form":"-","features":{"gender":"Müennes","number":"Cemi","irab":"Mansûb","state":"Marife"},"irabReason":"Önceki mansûb isme (أَيْدِيَ) atfedildiği için mansûb","gloss":"dillerini"},{"position":9,"surface":"هُمْ","pos":"harf","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هُمْ","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mebnî","gloss":"onların"},{"position":10,"surface":"بِ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"بِ","form":"-","features":{},"irabReason":"Mebnî","gloss":"ile"},{"position":10,"surface":"ٱلسُّوٓءِ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"س-و-ء","rootLatin":"s-w-'","lemma":"سُوء","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mecrûr","state":"Marife"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"kötülük"},{"position":11,"surface":"وَ","pos":"harf","posDetail":"Atıf Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{},"irabReason":"Mebnî","gloss":"ve"},{"position":11,"surface":"وَدُّوا۟","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî","root":"و-د-د","rootLatin":"w-d-d","lemma":"وَدَّ","form":"-","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"istediler"},{"position":12,"surface":"لَوْ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Şart","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"لَوْ","form":"-","features":{},"irabReason":"Mebnî","gloss":"keşke"},{"position":13,"surface":"تَكْفُرُونَ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"ك-ف-ر","rootLatin":"k-f-r","lemma":"كَفَرَ","form":"Fetha","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Merfû"},"irabReason":"Nasb veya cezm edatı olmadığı için merfû","gloss":"inkar edersiniz"}]

## Bu Âyetin İşârî/Tasavvufî Olarak Ele Alındığı Eserler

- **Mümtehine Sûresi** · *60/2*
- **Mümtehine Sûresi** · *60/2*
- **Mümtehine Sûresi** · *60/2*
- **Mümtehine Sûresi** · *60/2*
