# Mümtehine Sûresi, 7. Âyet (60:7)

> ۞ عَسَى ٱللَّهُ أَن يَجْعَلَ بَيْنَكُمْ وَبَيْنَ ٱلَّذِينَ عَادَيْتُم مِّنْهُم مَّوَدَّةً ۚ وَٱللَّهُ قَدِيرٌ ۚ وَٱللَّهُ غَفُورٌ رَّحِيمٌ

*‘Asa(A)llâhu en yec'ale beynekum ve beyne-lleżîne ‘âdeytum minhum mevedde(ten)(c) va(A)llâhukadîr(un)(c) va(A)llâhu ġafûrun rahîm(un)*

**Meal (Diyanet):** Ola ki Allah sizinle, içlerinden düşman olduğunuz kimseler arasına bir sevgi (ve yakınlık) koyar. Allah, hakkıyla gücü yetendir. Allah çok bağışlayandır, çok merhametlidir.

**Kaynak:** https://terzibabairfanmektebi.com/tefsir/60/7

---

## Kelime Tahlili

{"summary":"Bu ayet, Allah'ın düşmanlık gösterilen kişilerle müminler arasında sevgi yaratma kudretini, O'nun Kadir, Gafur ve Rahim isimleriyle vurgulamaktadır. Ayet, ilahi iradenin dönüştürücü gücünü ve affediciliğini dilbilimsel bir derinlikle ortaya koyar.","keyConcepts":[{"word":"عَسَى","root":"ع س ى","rootLatin":"a-s-y","meaning":"Umut ve beklenti ifade eden, Allah'a nispet edildiğinde kesinlik bildiren bir fiildir.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'asâ' kelimesinin genellikle umut ve beklenti için kullanıldığını, ancak Allah Teâlâ'ya nispet edildiğinde gerçekleşmesi kesin olan bir şeyi ifade ettiğini belirtir. Ayetteki 'asâ' ifadesi, Allah'ın düşmanlık gösterilenler arasında sevgi yaratma kudretinin ve bunun gerçekleşme ihtimalinin yüksekliğinin bir beyanıdır."},{"author":"Ebû Ubeyde","work":"Mecâzü'l-Kur'ân","detail":"Ebû Ubeyde, 'asâ' fiilinin Kur'an'da bazen 'oldu' (كان) anlamında kullanıldığını, yani gerçekleşmiş bir durumu ifade edebileceğini belirtir. Bu ayette ise, Allah'ın vaadinin veya iradesinin kesinliğini vurgulayan bir mecaz olarak anlaşılabilir, yani 'Allah mutlaka yaratacaktır' anlamındadır."}]},{"word":"يَجْعَلَ","root":"ج ع ل","rootLatin":"c-a-l","meaning":"Yaratmak, kılmak, dönüştürmek anlamlarına gelen bir fiildir.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'ceale' fiilinin bir şeyi bir halden başka bir hale dönüştürmek, bir şeyi var etmek veya bir şeye hükmetmek gibi geniş anlamlara geldiğini ifade eder. Ayetteki 'en yec'ale' ifadesi, Allah'ın düşmanlık halini sevgi haline dönüştürme kudretini ve iradesini vurgular."},{"author":"Fîrûzâbâdî","work":"Basâiru Zevi't-Temyîz","detail":"Fîrûzâbâdî, 'ceale' fiilinin 'halk' (yaratma) ve 'sayrûret' (dönüşüm) anlamlarını içerdiğini belirtir. Bu ayette, Allah'ın kalplerdeki düşmanlığı sevgiye dönüştürmesi, yani bir halden başka bir hale geçirmesi anlamında kullanılmıştır."}]},{"word":"عَادَيْتُم","root":"ع د و","rootLatin":"a-d-v","meaning":"Düşmanlık etmek, düşman olmak anlamında kullanılan bir fiildir.","sources":[{"author":"İbn Kuteybe","work":"Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân","detail":"İbn Kuteybe, 'adâvet' kelimesinin 'hased' ve 'buğz' (kin) gibi anlamlara geldiğini, yani birine karşı olumsuz duygular beslemek ve düşmanca davranmak olduğunu açıklar. Ayetteki 'âdeytum' ifadesi, müminlerin daha önce düşmanlık beslediği kişileri ifade eder."},{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'adâvet'in, bir şeyden uzaklaşmak ve ondan nefret etmek anlamına geldiğini belirtir. Ayetteki kullanımı, müminlerin belirli bir gruba karşı besledikleri düşmanca tutumu ve onlardan uzak durma eğilimini ifade eder."}]},{"word":"مَّوَدَّةً","root":"و د د","rootLatin":"v-d-d","meaning":"Sevgi, muhabbet, dostluk anlamında bir masdardır.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'vedd' kelimesinin, bir şeyi istemek ve onu sevmek anlamına geldiğini, 'meveddet'in ise kalpteki sevgi ve muhabbet olduğunu belirtir. Ayetteki 'meveddeten' ifadesi, Allah'ın düşmanlık yerine kalplere yerleştireceği derin sevgiyi ve dostluğu ifade eder."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Izutsu, 'vedd' kökünden türeyen kelimelerin Kur'an'da genellikle samimi sevgi, dostluk ve bağlılık anlamında kullanıldığını vurgular. Bu ayetteki 'meveddet', düşmanlık ilişkisinin yerini alacak olan içten ve kalıcı bir sevgi bağını ifade eder."}]},{"word":"قَدِيرٌ","root":"ق د ر","rootLatin":"k-d-r","meaning":"Her şeye gücü yeten, kudret sahibi anlamında Allah'ın sıfatıdır.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'kudret'in, bir şeyi yapmaya muktedir olmak anlamına geldiğini ve 'Kadir' isminin Allah'ın her şeye gücünün yettiğini ifade ettiğini belirtir. Ayetteki 'Kadîr' ismi, Allah'ın düşmanlıkları sevgiye dönüştürme gibi zor görünen bir işi bile kolayca yapabilecek mutlak kudrete sahip olduğunu vurgular."},{"author":"Ebu'l-Bekâ el-Kefevî","work":"el-Külliyyât","detail":"Kefevî, 'Kadir' isminin, Allah'ın dilediği her şeyi dilediği şekilde ve dilediği zamanda yapabilme vasfını ifade ettiğini açıklar. Bu bağlamda, Allah'ın kalpleri dönüştürme ve düşmanları dost etme gücüne işaret eder."}]},{"word":"غَفُورٌ","root":"غ ف ر","rootLatin":"ğ-f-r","meaning":"Çok bağışlayıcı, günahları örten anlamında Allah'ın sıfatıdır.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'ğafr'ın, bir şeyi örtmek ve korumak anlamına geldiğini, 'Gafûr' isminin ise Allah'ın kullarının günahlarını çokça bağışlayan ve örten olduğunu belirtir. Ayetteki 'Gafûr' ismi, düşmanlık gösterenlerin geçmiş hatalarını bağışlayıp onlara yeni bir başlangıç yapma imkanı sunabileceğine işaret eder."},{"author":"Mevlüt Güngör","work":"Kur'ân-ı Kerîm'de Kelime Anlam Bilgisi","detail":"Güngör, 'Gafûr' isminin, Allah'ın kullarının günahlarını sadece affetmekle kalmayıp, aynı zamanda onları başkalarından gizleyerek utançtan koruduğunu ifade ettiğini belirtir. Bu, düşmanlık gösterenlerin geçmişteki düşmanlıklarının affedilip unutulabileceği ve yeni bir sevgi ilişkisi kurulabileceği anlamına gelir."}]},{"word":"رَّحِيمٌ","root":"ر ح م","rootLatin":"r-h-m","meaning":"Çok merhametli, acıyan anlamında Allah'ın sıfatıdır.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'rahmet'in, kalpteki incelik ve şefkatten kaynaklanan bir iyilik arzusu olduğunu, 'Rahîm' isminin ise Allah'ın kullarına karşı çok merhametli olduğunu ve bu merhametinin tecellilerini sürekli gösterdiğini ifade eder. Ayetteki 'Rahîm' ismi, Allah'ın düşmanlık gösterenlere bile merhametle muamele edebileceğini ve onları sevgiye yönlendirebileceğini vurgular."},{"author":"Semîn el-Halebî","work":"Umdetü'l-Huffâz","detail":"Semîn el-Halebî, 'Rahîm' isminin, Allah'ın merhametinin sürekli ve kapsamlı olduğunu, özellikle müminlere yönelik olduğunu belirtir. Bu ayette, Allah'ın merhametinin, düşmanlık gösterenlerin kalplerini yumuşatarak sevgiye dönüştürme potansiyelini içerdiğine işaret eder."}]}]}

## Tefsir

{"topics":["af-hosgoru","merhamet","esma-i-husna","sosyal-dayanisma"]}

## Tefsir

[{"position":1,"surface":"عَسَى","pos":"fiil","posDetail":"Nakıs Fiil","root":"ع-س-و","rootLatin":"'-s-w","lemma":"عَسَى","form":"-","features":{"tense":"Mâzî","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"umulur ki"},{"position":2,"surface":"ٱللَّهُ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Celâl","root":"ا-ل-ه","rootLatin":"a-l-h","lemma":"ٱللَّهُ","form":"-","features":{"state":"Marife","irab":"Merfû"},"irabReason":"عَسَى fiilinin ismi olduğu için merfû","gloss":"Allah"},{"position":3,"surface":"أَن","pos":"harf","posDetail":"Nasb Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"أَن","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"ki"},{"position":4,"surface":"يَجْعَلَ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"ج-ع-ل","rootLatin":"c-'-l","lemma":"جَعَلَ","form":"-","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mansûb"},"irabReason":"أَن nasb edatından sonra geldiği için mansûb","gloss":"yaratması"},{"position":5,"surface":"بَيْنَكُمْ","pos":"harf","posDetail":"Zarf","root":"ب-ي-ن","rootLatin":"b-y-n","lemma":"بَيْنَ","form":"-","features":{"irab":"Mansûb"},"irabReason":"Mekân zarfı olduğu için mansûb","gloss":"aranızda"},{"position":5,"surface":"كُم","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"أَنْتُمْ","form":"-","features":{"person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mecrûr","gloss":"sizin"},{"position":6,"surface":"وَبَيْنَ","pos":"harf","posDetail":"Atıf Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"ve"},{"position":6,"surface":"بَيْنَ","pos":"harf","posDetail":"Zarf","root":"ب-ي-ن","rootLatin":"b-y-n","lemma":"بَيْنَ","form":"-","features":{"irab":"Mansûb"},"irabReason":"Mekân zarfı olduğu için mansûb","gloss":"arasında"},{"position":7,"surface":"ٱلَّذِينَ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Mevsûl","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"ٱلَّذِينَ","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mecrûr","gloss":"kimseler"},{"position":8,"surface":"عَادَيْتُم","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî","root":"ع-د-و","rootLatin":"'-d-w","lemma":"عَادَى","form":"Mufâ'ale","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Ma'lûm","person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"düşmanlık gösterdiğiniz"},{"position":9,"surface":"مِّنْهُم","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"مِنْ","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"onlardan"},{"position":9,"surface":"هُم","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هُمْ","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"onlar"},{"position":10,"surface":"مَّوَدَّةً","pos":"isim","posDetail":"Masdar","root":"و-د-د","rootLatin":"w-d-d","lemma":"مَوَدَّة","form":"Mef'ale","features":{"state":"Nekre","irab":"Mansûb"},"irabReason":"Mef'ûlün bih olduğu için mansûb","gloss":"bir sevgi"},{"position":11,"surface":"وَٱللَّهُ","pos":"harf","posDetail":"Atıf Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"ve"},{"position":11,"surface":"ٱللَّهُ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Celâl","root":"ا-ل-ه","rootLatin":"a-l-h","lemma":"ٱللَّهُ","form":"-","features":{"state":"Marife","irab":"Merfû"},"irabReason":"Mübteda olduğu için merfû","gloss":"Allah"},{"position":12,"surface":"قَدِيرٌ","pos":"isim","posDetail":"Sıfat-ı Müşebbehe","root":"ق-د-ر","rootLatin":"q-d-r","lemma":"قَدِير","form":"Fa'îl","features":{"state":"Nekre","irab":"Merfû"},"irabReason":"Haber olduğu için merfû","gloss":"Kadir'dir"},{"position":13,"surface":"وَٱللَّهُ","pos":"harf","posDetail":"Atıf Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"ve"},{"position":13,"surface":"ٱللَّهُ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Celâl","root":"ا-ل-ه","rootLatin":"a-l-h","lemma":"ٱللَّهُ","form":"-","features":{"state":"Marife","irab":"Merfû"},"irabReason":"Mübteda olduğu için merfû","gloss":"Allah"},{"position":14,"surface":"غَفُورٌ","pos":"isim","posDetail":"Sıfat-ı Müşebbehe","root":"غ-ف-ر","rootLatin":"ğ-f-r","lemma":"غَفُور","form":"Fa'ûl","features":{"state":"Nekre","irab":"Merfû"},"irabReason":"Haber olduğu için merfû","gloss":"bağışlayandır"},{"position":15,"surface":"رَّحِيمٌ","pos":"isim","posDetail":"Sıfat-ı Müşebbehe","root":"ر-ح-م","rootLatin":"r-h-m","lemma":"رَحِيم","form":"Fa'îl","features":{"state":"Nekre","irab":"Merfû"},"irabReason":"Önceki ismin sıfatı olduğu için merfû","gloss":"acıyandır"}]

## Bu Âyetin İşârî/Tasavvufî Olarak Ele Alındığı Eserler

- **Mümtehine Sûresi** · *60/7*
- **Mümtehine Sûresi** · *60/7*
- **Mümtehine Sûresi** · *60/7*
- **Mümtehine Sûresi** · *60/7*