# Saf Sûresi, 11. Âyet (61:11)

> تُؤْمِنُونَ بِٱللَّهِ وَرَسُولِهِۦ وَتُجَـٰهِدُونَ فِى سَبِيلِ ٱللَّهِ بِأَمْوَٰلِكُمْ وَأَنفُسِكُمْ ۚ ذَٰلِكُمْ خَيْرٌ لَّكُمْ إِن كُنتُمْ تَعْلَمُونَ

*Tu/minûne bi(A)llâhi ve rasûlihi ve tucâhidûne fî sebîli(A)llâhi bi-emvâlikum ve enfusikum(c) żâlikum ḣayrun lekum in kuntum ta'lemûn(e)*

**Meal (Diyanet):** Allah'a ve peygamberine inanır, mallarınızla ve canlarınızla Allah yolunda cihat edersiniz. Eğer bilirseniz, bu sizin için çok hayırlıdır.

**Kaynak:** https://terzibabairfanmektebi.com/tefsir/61/11

---

## Kelime Tahlili

{"summary":"Bu ayet, imanın ve cihadın temel unsurlarını vurgulayarak, Allah'a ve Resulüne inanmanın yanı sıra mal ve canla Allah yolunda mücadele etmenin üstünlüğünü ortaya koymaktadır. Kelimelerin kök anlamları, bu kavramların derinliğini ve Kur'an'daki merkeziyetini göstermektedir.","keyConcepts":[{"word":"تُؤْمِنُونَ","root":"ء م ن","rootLatin":"e-m-n","meaning":"Allah'a ve Resulüne kalben tasdik edip güvenmek ve bu güvenin gereğini yerine getirmektir.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"İman (أمن), kalbin tasdiki ve güven duymasıdır. Ayetteki 'tü'minûne' fiili, Allah'ın varlığını, birliğini ve Resulünün getirdiklerini şeksiz şüphesiz kabul etmeyi ve bu kabule uygun yaşamayı ifade eder. Bu, sadece bir bilgi değil, aynı zamanda bir teslimiyet halidir."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"İzmir'e göre 'iman' kavramı, Kur'an'da sadece bir inanç değil, aynı zamanda bir 'güven' ve 'emniyet' ilişkisi kurmayı ifade eder. Allah'a iman etmek, O'na tam bir güvenle bağlanmak ve O'nun vaatlerine itimat etmek demektir. Ayetteki kullanımı, bu güvenin eyleme dönüşmesini de içerir."}]},{"word":"تُجَـٰهِدُونَ","root":"ج ه د","rootLatin":"c-h-d","meaning":"Allah yolunda, mal ve can ile azami gayret sarf etmek, mücadele etmektir.","sources":[{"author":"Ebû Ubeyde","work":"Mecâzü'l-Kur'ân","detail":"Cihad (جهد), bir şeyi elde etmek için tüm gücü sarf etmektir. Ayetteki 'tücâhidûne' fiili, Allah'ın dinini yüceltmek ve O'nun rızasını kazanmak uğruna gösterilen her türlü çabayı, özellikle de düşmanla savaşmayı ve nefisle mücadeleyi kapsar. Bu, sadece askeri bir eylem değil, aynı zamanda sürekli bir gayret halidir."},{"author":"Fîrûzâbâdî","work":"Basâiru Zevi't-Temyîz","detail":"Cihad, meşakkat ve zorluklara katlanarak bir amaca ulaşmak için gösterilen çabadır. Ayetteki 'bi-emvâliküm ve enfüsiküm' ifadesiyle birlikte kullanılması, bu çabanın maddi ve manevi tüm varlığı kapsadığını, yani mal ve canla yapılan fedakarlığı vurgular."}]},{"word":"سَبِيلِ","root":"س ب ل","rootLatin":"s-b-l","meaning":"Allah'ın belirlediği doğru yol, O'nun rızasına ulaştıran hayat tarzı ve mücadele alanıdır.","sources":[{"author":"İbn Kuteybe","work":"Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Sebil (سبيل), yol demektir. Kur'an'da 'sebîlullah' (Allah yolu) ifadesi, Allah'ın emrettiği, razı olduğu ve cennete ulaştıran doğru yolu ifade eder. Ayetteki 'fî sebîlillâh' ifadesi, cihadın sadece bir savaş değil, Allah'ın belirlediği ilahi gaye uğruna yapılan bir mücadele olduğunu gösterir."},{"author":"Ebu'l-Bekâ el-Kefevî","work":"el-Külliyyât","detail":"Sebil, bir amaca ulaşmak için takip edilen yoldur. 'Sebîlullah' ise, Allah'ın dinini yaymak, emirlerini uygulamak ve yasaklarından kaçınmak suretiyle O'na yaklaşma yoludur. Ayetteki bağlamda, mal ve canla yapılan cihadın bu ilahi yolun bir parçası olduğu vurgulanır."}]},{"word":"أَمْوَٰلِكُمْ","root":"م و ل","rootLatin":"m-v-l","meaning":"Sahip olunan maddi varlıklar, servet ve mülktür.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Mal (مال), insanın sahip olduğu her türlü varlıktır. Ayetteki 'emvâliküm' kelimesi, Allah yolunda cihad ederken maddi imkanların da seferber edilmesi gerektiğini belirtir. Bu, sadece para değil, aynı zamanda sahip olunan diğer değerli eşyaları ve kaynakları da kapsar."},{"author":"Mevlüt Güngör","work":"Kur'ân-ı Kerîm'de Kelime Anlam Bilgisi","detail":"Güngör, mal kavramının Kur'an'da geniş bir anlam yelpazesine sahip olduğunu belirtir. Ayetteki 'bi-emvâliküm' ifadesi, müminlerin Allah yolunda harcama yapma, ihtiyaç sahiplerine yardım etme ve cihadın maddi gereksinimlerini karşılama yükümlülüğünü vurgular. Bu, imanın pratik bir tezahürüdür."}]},{"word":"أَنفُسِكُمْ","root":"ن ف س","rootLatin":"n-f-s","meaning":"İnsanın kendi canı, varlığı ve benliğidir.","sources":[{"author":"Ebû Bekir es-Sicistânî","work":"Nüzhetü'l-Kulûb","detail":"Nefs (نفس), ruh, can ve kişinin kendisi anlamlarına gelir. Ayetteki 'enfüsiküm' kelimesi, Allah yolunda cihad ederken canı feda etme, hayatı tehlikeye atma ve kişisel fedakarlıkta bulunma gerekliliğini ifade eder. Bu, imanın en üst düzeydeki göstergesidir."},{"author":"Semîn el-Halebî","work":"Umdetü'l-Huffâz","detail":"Nefs, insanın özü ve varlığıdır. 'Bi-enfüsiküm' ifadesi, cihadın sadece maddi değil, aynı zamanda bedensel ve ruhsal bir adanmışlık gerektirdiğini gösterir. Bu, kişinin kendi rahatını, güvenliğini ve hatta hayatını Allah rızası için ortaya koymasıdır."}]}]}

## Tefsir

{"topics":["cihad","iman","tebligh","dunya-ahiret-dengesi"]}

## Tefsir

[{"position":1,"surface":"تُؤْمِنُونَ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"ء-م-ن","rootLatin":"a-m-n","lemma":"آمَنَ","form":"İf'âl","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Merfû"},"irabReason":"Nasb ve cezm edatı olmadığı için merfû","gloss":"inanıyorsunuz"},{"position":2,"surface":"بِ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"بِ","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"ile"},{"position":2,"surface":"ٱللَّهِ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Celâl","root":"ا-ل-ه","rootLatin":"a-l-h","lemma":"ٱللَّه","form":"-","features":{"state":"Marife","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"Allah'a"},{"position":3,"surface":"وَ","pos":"harf","posDetail":"Atıf Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"ve"},{"position":3,"surface":"رَسُولِ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ر-س-ل","rootLatin":"r-s-l","lemma":"رَسُول","form":"-","features":{"state":"Nekre","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Önceki isme atfedildiği için mecrûr","gloss":"elçisine"},{"position":3,"surface":"هِۦ","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هُوَ","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mebnî mahallen mecrûr","gloss":"onun"},{"position":4,"surface":"وَ","pos":"harf","posDetail":"Atıf Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"ve"},{"position":4,"surface":"تُجَـٰهِدُونَ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"ج-ه-د","rootLatin":"j-h-d","lemma":"جَاهَدَ","form":"Mufâ'ale","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Merfû"},"irabReason":"Nasb ve cezm edatı olmadığı için merfû","gloss":"cihad edersiniz"},{"position":5,"surface":"فِى","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"فِي","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"içinde"},{"position":6,"surface":"سَبِيلِ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"س-ب-ل","rootLatin":"s-b-l","lemma":"سَبِيل","form":"-","features":{"state":"Nekre","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"yolunda"},{"position":7,"surface":"ٱللَّهِ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Celâl","root":"ا-ل-ه","rootLatin":"a-l-h","lemma":"ٱللَّه","form":"-","features":{"state":"Marife","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mecrûr","gloss":"Allah'ın"},{"position":8,"surface":"بِ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"بِ","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"ile"},{"position":8,"surface":"أَمْوَٰلِ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"م-و-ل","rootLatin":"m-w-l","lemma":"مَال","form":"-","features":{"state":"Nekre","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"mallarınızla"},{"position":8,"surface":"كُمْ","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"أَنتُم","form":"-","features":{"person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mebnî mahallen mecrûr","gloss":"sizin"},{"position":9,"surface":"وَ","pos":"harf","posDetail":"Atıf Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"ve"},{"position":9,"surface":"أَنفُسِ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ن-ف-س","rootLatin":"n-f-s","lemma":"نَفْس","form":"-","features":{"state":"Nekre","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Önceki isme atfedildiği için mecrûr","gloss":"canlarınızla"},{"position":9,"surface":"كُمْ","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"أَنتُم","form":"-","features":{"person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mebnî mahallen mecrûr","gloss":"sizin"},{"position":10,"surface":"ذَٰلِكُمْ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i İşaret","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"ذَٰلِكَ","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Merfû"},"irabReason":"Mübteda olduğu için mebnî mahallen merfû","gloss":"bu"},{"position":11,"surface":"خَيْرٌۭ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Tafdîl","root":"خ-ي-ر","rootLatin":"kh-y-r","lemma":"خَيْر","form":"-","features":{"state":"Nekre","irab":"Merfû"},"irabReason":"Haber olduğu için merfû","gloss":"daha hayırlıdır"},{"position":12,"surface":"لَّ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"لِ","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"için"},{"position":12,"surface":"كُمْ","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"أَنتُم","form":"-","features":{"person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mebnî mahallen mecrûr","gloss":"sizin"},{"position":13,"surface":"إِن","pos":"harf","posDetail":"Şart Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"إِن","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"eğer"},{"position":14,"surface":"كُن","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî Nakıs","root":"ك-و-ن","rootLatin":"k-w-n","lemma":"كَانَ","form":"-","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Ma'lûm","person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Meczûm"},"irabReason":"Şart fiili olduğu için mebnî mahallen meczûm","gloss":"iseniz"},{"position":14,"surface":"تُمْ","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"أَنتُم","form":"-","features":{"person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Merfû"},"irabReason":"Kâne'nin ismi olduğu için mebnî mahallen merfû","gloss":"siz"},{"position":15,"surface":"تَعْلَمُونَ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"ع-ل-م","rootLatin":"'-l-m","lemma":"عَلِمَ","form":"-","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Merfû"},"irabReason":"Cevap fiili olduğu için merfû (cezm alameti düşmemiştir, çünkü şart edatı 'in' muzariyi cezm eder, ancak burada 'kuntum' mâzî olduğu için 'ta'lemûne' merfû kalmıştır)","gloss":"bilirseniz"}]

## Bu Âyetin İşârî/Tasavvufî Olarak Ele Alındığı Eserler

- **Saff Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *61/11*
- **Saff Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *61/11*