# Saf Sûresi, 6. Âyet (61:6)

> وَإِذْ قَالَ عِيسَى ٱبْنُ مَرْيَمَ يَـٰبَنِىٓ إِسْرَٰٓءِيلَ إِنِّى رَسُولُ ٱللَّهِ إِلَيْكُم مُّصَدِّقًا لِّمَا بَيْنَ يَدَىَّ مِنَ ٱلتَّوْرَىٰةِ وَمُبَشِّرًۢا بِرَسُولٍ يَأْتِى مِنۢ بَعْدِى ٱسْمُهُۥٓ أَحْمَدُ ۖ فَلَمَّا جَآءَهُم بِٱلْبَيِّنَـٰتِ قَالُوا۟ هَـٰذَا سِحْرٌ مُّبِينٌ

*Ve-iż kâle ‘îsâ-bnu meryeme yâ benî isrâ-île innî rasûlu(A)llâhi ileykum musaddikan limâ beyne yedeyye mine-ttevrâti ve mubeşşiran birasûlin ye/tî min ba'dî-smuhu ahmed(u)(s) felemmâ câehum bilbeyyinâti kâlû hâżâ sihrun mubîn(un)*

**Meal (Diyanet):** Hani, Meryem oğlu İsa, "Ey İsrailoğulları! Şüphesiz ben, Allah'ın size, benden önce gelen Tevrat'ı doğrulayıcı ve benden sonra gelecek, Ahmed adında bir peygamberi müjdeleyici (olarak gönderdiği) peygamberiyim" demişti. Fakat (İsa) onlara apaçık mucizeleri getirince, "Bu, apaçık bir sihirdir" dediler.

**Kaynak:** https://terzibabairfanmektebi.com/tefsir/61/6

---

## Kelime Tahlili

{"summary":"Bu ayet, Hz. İsa'nın İsrailoğulları'na peygamberliğini ilan etmesini, Tevrat'ı tasdik etmesini ve Hz. Muhammed'i müjdelemesini, ancak onların bu daveti sihir olarak nitelemesini konu almaktadır. Ayet, peygamberlik, tasdik ve müjdeleme gibi temel kavramlar üzerinden ilahi mesajın sürekliliğini ve insanların buna karşı tepkilerini dilbilimsel bir derinlikle sunar.","keyConcepts":[{"word":"رَسُولٌ","root":"ر س ل","rootLatin":"r-s-l","meaning":"Allah tarafından belirli bir mesajı iletmek üzere gönderilen elçi, peygamber.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Resûl (رسول), risâlet (رسالة) kökünden türemiş olup, bir mesajı iletmek üzere gönderilen kişiyi ifade eder. Ayette Hz. İsa'nın 'Allah'ın resûlü' olması, onun ilahi bir görevle, yani Tevrat'ı tasdik ve Ahmed'i müjdeleme mesajıyla gönderildiğini vurgular."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Kur'an'da 'resûl' kavramı, sadece bir haberci olmanın ötesinde, ilahi iradeyi temsil eden ve insanlara doğru yolu gösteren özel bir elçiyi ifade eder. Bu ayette Hz. İsa'nın 'resûl' olarak nitelendirilmesi, onun Allah'ın emirlerini tebliğ etme ve gelecekteki peygamberi haber verme misyonunu açıkça ortaya koyar."}]},{"word":"مُصَدِّقًا","root":"ص د ق","rootLatin":"s-d-q","meaning":"Önceki ilahi kitabı (Tevrat'ı) doğrulayan, tasdik eden.","sources":[{"author":"Ebû Bekir es-Sicistânî","work":"Nüzhetü'l-Kulûb","detail":"Tasdîk (تصديق), bir şeyin doğruluğunu kabul etmek, onaylamak anlamına gelir. Ayette Hz. İsa'nın 'musaddıkan li-mâ beyne yedeyye mine't-Tevrât' ifadesi, onun Tevrat'ın temel prensiplerini ve Allah'tan geldiğini onayladığını, onu iptal etmediğini gösterir."},{"author":"Semîn el-Halebî","work":"Umdetü'l-Huffâz","detail":"Musaddık (مصدّق), 'tasdik eden' demektir. Bu bağlamda, Hz. İsa'nın kendisinden önceki Tevrat'ı tasdik etmesi, ilahi mesajın birbiriyle çelişmediğini, aksine birbirini tamamladığını ve doğruladığını ifade eder. Bu, peygamberlik zincirindeki sürekliliğin bir göstergesidir."}]},{"word":"مُبَشِّرًا","root":"ب ش ر","rootLatin":"b-ş-r","meaning":"Gelecek olan bir peygamberi (Hz. Muhammed'i) müjdeleyen, sevindirici haber veren.","sources":[{"author":"İbn Kuteybe","work":"Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Mübeşşir (مبشّر), 'müjdeleyen' anlamına gelir. Bu ayette Hz. İsa'nın 'mübeşşiran bi-resûlin ye'tî min ba'dî ismuhû Ahmed' ifadesi, onun kendisinden sonra gelecek olan Hz. Muhammed'i (Ahmed'i) haber verdiğini, bu haberin insanlık için sevindirici bir müjde olduğunu belirtir."},{"author":"Fîrûzâbâdî","work":"Basâiru Zevi't-Temyîz","detail":"Beşâret (بشارة), sevindirici haber vermek demektir. Mübeşşir ise bu haberi getiren kişidir. Hz. İsa'nın Hz. Muhammed'i müjdelemesi, onun peygamberlik misyonunun sadece kendi zamanıyla sınırlı olmadığını, aynı zamanda son peygamberin gelişine zemin hazırladığını ve bu gelişin insanlık için bir rahmet olduğunu vurgular."}]},{"word":"أَحْمَدُ","root":"ح م د","rootLatin":"h-m-d","meaning":"Övgüye en layık olan, çok övülmüş, Hz. Muhammed'in isimlerinden biri.","sources":[{"author":"Ebû Ubeyde","work":"Mecâzü'l-Kur'ân","detail":"Ahmed (أحمد), 'hamd' (حمد) kökünden türemiş olup, 'en çok övülen' veya 'övülmeye en layık olan' demektir. Ayette Hz. İsa'nın müjdelediği peygamberin isminin Ahmed olması, onun üstün vasıflarına ve Allah katındaki yüce makamına işaret eder."},{"author":"Mevlüt Güngör","work":"Kur'ân-ı Kerîm'de Kelime Anlam Bilgisi","detail":"Ahmed ismi, Hz. Muhammed'in isimlerinden biridir ve 'hamd' kökünden türeyerek 'övülmüş, övgüye layık' anlamlarını taşır. Bu ayette Hz. İsa tarafından zikredilmesi, onun peygamberliğinin evrenselliğini ve önceki peygamberler tarafından da bilindiğini gösterir."}]},{"word":"سِحْرٌ","root":"س ح ر","rootLatin":"s-h-r","meaning":"Gerçek dışı, aldatıcı bir etki, büyü.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Sihr (سحر), bir şeyi olduğundan farklı göstermek, göz boyamak veya gizli yollarla etki etmek anlamına gelir. Ayette İsrailoğulları'nın Hz. İsa'nın getirdiği 'beyyinât' (açık deliller) karşısında 'hâzâ sihrun mübîn' demeleri, onların hakikati reddetme ve ilahi mesajı küçümseme tavırlarını yansıtır."},{"author":"Ebu'l-Bekâ el-Kefevî","work":"el-Külliyyât","detail":"Sihir, hakikati gizleyip batılı hak gibi gösterme sanatıdır. Bu ayette İsrailoğulları'nın, Hz. İsa'nın mucizelerini ve açık delillerini 'sihir' olarak nitelemesi, onların peygamberlik gerçeğini inkâr etme ve kendi heva ve heveslerine göre yorumlama eğilimlerini ortaya koyar."}]}]}

## Tefsir

{"topics":["peygamberlik","kissa-isa-meryem","ilahi-kitaplar","musrikler"]}

## Tefsir

[{"position":1,"surface":"وَ","pos":"harf","posDetail":"Atıf Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"ve"},{"position":1,"surface":"إِذْ","pos":"isim","posDetail":"Zarf","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"إِذْ","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Zarf olduğu için mebnî","gloss":"o zaman"},{"position":2,"surface":"قَالَ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî","root":"ق-و-ل","rootLatin":"q-w-l","lemma":"قَالَ","form":"-","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"dedi"},{"position":3,"surface":"عِيسَى","pos":"isim","posDetail":"Özel İsim","root":"ع-ي-س","rootLatin":"'-y-s","lemma":"عِيسَى","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Merfû","state":"Marife"},"irabReason":"Fâil olduğu için merfû","gloss":"İsa"},{"position":4,"surface":"ٱبْنُ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ب-ن-و","rootLatin":"b-n-w","lemma":"ٱبْن","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Merfû","state":"Nekre"},"irabReason":"Önceki ismin sıfatı olduğu için merfû","gloss":"oğlu"},{"position":5,"surface":"مَرْيَمَ","pos":"isim","posDetail":"Özel İsim","root":"م-ر-م","rootLatin":"m-r-m","lemma":"مَرْيَم","form":"-","features":{"gender":"Müennes","number":"Müfred","irab":"Mecrûr","state":"Marife"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mecrûr","gloss":"Meryem"},{"position":6,"surface":"يَـٰ","pos":"harf","posDetail":"Nidâ Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"يَا","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"ey"},{"position":6,"surface":"بَنِىٓ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ب-ن-و","rootLatin":"b-n-w","lemma":"بَنِي","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mansûb","state":"Nekre"},"irabReason":"Münâdâ olduğu için mansûb","gloss":"oğulları"},{"position":7,"surface":"إِسْرَٰٓءِيلَ","pos":"isim","posDetail":"Özel İsim","root":"س-ر-ل","rootLatin":"s-r-l","lemma":"إِسْرَائِيل","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mecrûr","state":"Marife"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mecrûr","gloss":"İsrail"},{"position":8,"surface":"إِنِّى","pos":"harf","posDetail":"Tahkik Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"إِنَّ","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"şüphesiz ben"},{"position":8,"surface":"ى","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"أَنَا","form":"-","features":{"person":"1.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mansûb"},"irabReason":"İnne'nin ismi olduğu için mansûb","gloss":"ben"},{"position":9,"surface":"رَسُولُ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ر-س-ل","rootLatin":"r-s-l","lemma":"رَسُول","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Merfû","state":"Nekre"},"irabReason":"İnne'nin haberi olduğu için merfû","gloss":"elçisi"},{"position":10,"surface":"ٱللَّهِ","pos":"isim","posDetail":"Özel İsim","root":"ا-ل-ه","rootLatin":"a-l-h","lemma":"ٱللَّه","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mecrûr","state":"Marife"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mecrûr","gloss":"Allah'ın"},{"position":11,"surface":"إِلَيْكُم","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"إِلَى","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"size"},{"position":11,"surface":"كُم","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"أَنْتُمْ","form":"-","features":{"person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"sizin"},{"position":12,"surface":"مُّصَدِّقًۭا","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Fâil","root":"ص-د-ق","rootLatin":"s-d-q","lemma":"مُصَدِّق","form":"Tef'îl","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mansûb","state":"Nekre"},"irabReason":"Hâl olduğu için mansûb","gloss":"doğrulayıcı olarak"},{"position":13,"surface":"لِّ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"لِ","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"için"},{"position":13,"surface":"مَا","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Mevsûl","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"مَا","form":"-","features":{"irab":"Mecrûr","state":"Marife"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"şey"},{"position":14,"surface":"بَيْنَ","pos":"isim","posDetail":"Zarf","root":"ب-ي-ن","rootLatin":"b-y-n","lemma":"بَيْنَ","form":"-","features":{"irab":"Mansûb","state":"Nekre"},"irabReason":"Zarf olduğu için mansûb","gloss":"arasında"},{"position":15,"surface":"يَدَىَّ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ي-د-ي","rootLatin":"y-d-y","lemma":"يَد","form":"-","features":{"gender":"Müennes","number":"Tesniye","irab":"Mecrûr","state":"Nekre"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mecrûr","gloss":"iki elim"},{"position":15,"surface":"ى","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"أَنَا","form":"-","features":{"person":"1.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mecrûr","gloss":"benim"},{"position":16,"surface":"مِنَ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"مِنْ","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"-den"},{"position":17,"surface":"ٱلتَّوْرَىٰةِ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"و-ر-ي","rootLatin":"w-r-y","lemma":"تَوْرَاة","form":"Tef'ile","features":{"gender":"Müennes","number":"Müfred","irab":"Mecrûr","state":"Marife"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"Tevrat"},{"position":18,"surface":"وَ","pos":"harf","posDetail":"Atıf Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"ve"},{"position":18,"surface":"مُبَشِّرًۢا","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Fâil","root":"ب-ش-ر","rootLatin":"b-ş-r","lemma":"مُبَشِّر","form":"Tef'îl","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mansûb","state":"Nekre"},"irabReason":"Atıf ile mansûb","gloss":"müjdeleyici olarak"},{"position":19,"surface":"بِ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"بِ","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"ile"},{"position":19,"surface":"رَسُولٍۢ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ر-س-ل","rootLatin":"r-s-l","lemma":"رَسُول","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mecrûr","state":"Nekre"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"bir elçi"},{"position":20,"surface":"يَأْتِى","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"ء-ت-ي","rootLatin":"'-t-y","lemma":"أَتَى","form":"-","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Merfû"},"irabReason":"Nasb veya cezm edeni olmadığı için merfû","gloss":"gelecek"},{"position":21,"surface":"مِنۢ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"مِنْ","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"-den"},{"position":22,"surface":"بَعْدِى","pos":"isim","posDetail":"Zarf","root":"ب-ع-د","rootLatin":"b-'-d","lemma":"بَعْد","form":"-","features":{"irab":"Mecrûr","state":"Nekre"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"sonra"},{"position":22,"surface":"ى","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"أَنَا","form":"-","features":{"person":"1.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mecrûr","gloss":"benim"},{"position":23,"surface":"ٱسْمُهُۥٓ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"س-م-و","rootLatin":"s-m-w","lemma":"ٱسْم","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Merfû","state":"Nekre"},"irabReason":"Mübteda olduğu için merfû","gloss":"adı"},{"position":23,"surface":"هُۥٓ","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هُوَ","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mecrûr","gloss":"onun"},{"position":24,"surface":"أَحْمَدُ","pos":"isim","posDetail":"Özel İsim","root":"ح-م-د","rootLatin":"h-m-d","lemma":"أَحْمَد","form":"Ef'al","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Merfû","state":"Marife"},"irabReason":"Haber olduğu için merfû","gloss":"Ahmed"},{"position":25,"surface":"فَ","pos":"harf","posDetail":"Atıf Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"فَ","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"böylece"},{"position":25,"surface":"لَمَّا","pos":"harf","posDetail":"Şart Edatı","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"لَمَّا","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"ne zaman ki"},{"position":26,"surface":"جَآءَهُم","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî","root":"ج-ي-ء","rootLatin":"j-y-'","lemma":"جَاءَ","form":"-","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"onlara geldi"},{"position":26,"surface":"هُم","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هُمْ","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mansûb"},"irabReason":"Mef'ûlün bih olduğu için mansûb","gloss":"onlar"},{"position":27,"surface":"بِ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"بِ","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"ile"},{"position":27,"surface":"ٱلْبَيِّنَـٰتِ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ب-ي-ن","rootLatin":"b-y-n","lemma":"بَيِّنَة","form":"Fey'ile","features":{"gender":"Müennes","number":"Cemi","irab":"Mecrûr","state":"Marife"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"açık deliller"},{"position":28,"surface":"قَالُوا۟","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî","root":"ق-و-ل","rootLatin":"q-w-l","lemma":"قَالَ","form":"-","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"dediler"},{"position":29,"surface":"هَـٰذَا","pos":"isim","posDetail":"İsm-i İşaret","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هَذَا","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Merfû","state":"Marife"},"irabReason":"Mübteda olduğu için merfû","gloss":"bu"},{"position":30,"surface":"سِحْرٌۭ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"س-ح-ر","rootLatin":"s-h-r","lemma":"سِحْر","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Merfû","state":"Nekre"},"irabReason":"Haber olduğu için merfû","gloss":"sihir"},{"position":31,"surface":"مُّبِينٌۭ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Fâil","root":"ب-ي-ن","rootLatin":"b-y-n","lemma":"مُبِين","form":"İf'âl","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Merfû","state":"Nekre"},"irabReason":"Önceki ismin sıfatı olduğu için merfû","gloss":"apaçık"}]

## Bu Âyetin İşârî/Tasavvufî Olarak Ele Alındığı Eserler

- **Kelime-i Tevhîd** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *61/6*
- **Saff Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *61/6*
- **Kelime-i Tevhîd** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *61/6*
- **Saff Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *61/6*
- **Saff Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *61/6*
- **Saff Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *61/6*
- **Saff Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *61/6*
- **Kelime-i Tevhîd** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *61/6*
- **Saff Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *61/6*
- **13 ve Hakîkat-i İlâhiyye** · *61/6*
- **13 ve Hakîkat-i İlâhiyye** · *61/6*
- **Kelime-i Tevhîd** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *61/6*