# Cumâ Sûresi, 4. Âyet (62:4)

> ذَٰلِكَ فَضْلُ ٱللَّهِ يُؤْتِيهِ مَن يَشَآءُ ۚ وَٱللَّهُ ذُو ٱلْفَضْلِ ٱلْعَظِيمِ

*Żâlike fadlu(A)llâhi yu/tîhi men yeşâ(u)(t) va(A)llâhu żû-lfadli-l'azîm(i)*

**Meal (Diyanet):** İşte bu, Allah'ın lütfudur. Onu dilediğine verir. Allah, büyük lütuf sahibidir.

**Kaynak:** https://terzibabairfanmektebi.com/tefsir/62/4

---

## Kelime Tahlili

{"summary":"Cumâ Suresi'nin 4. ayeti, Allah'ın lütfunun genişliğini ve dilediğine bahşettiğini vurgulamaktadır. Ayet, 'fazl' kavramı etrafında dönerek ilahi ihsanın büyüklüğünü ve sınırsızlığını dilbilimsel bir derinlikle ifade eder.","keyConcepts":[{"word":"فَضْلُ","root":"ف ض ل","rootLatin":"f-d-l","meaning":"Allah'ın dilediğine bahşettiği lütuf, ihsan ve fazilet.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Fazl (فضل), bir şeyin miktarının veya niteliğinin başkasından fazla olmasıdır. Ayetteki 'fazlullah' (Allah'ın lütfu) ifadesi, Allah'ın kullarına karşılıksız olarak bahşettiği nimetleri, ihsanları ve faziletleri ifade eder. Bu, Allah'ın cömertliğinin ve ihsanının bir tecellisidir."},{"author":"Ebû Ubeyde","work":"Mecâzü'l-Kur'ân","detail":"Fazl (فضل), burada Allah'ın kullarına olan ihsanı ve ikramıdır. Ayetteki 'zâlike fazlullah' (bu Allah'ın lütfudur) ifadesi, Allah'ın dilediği kimseye verdiği özel bir ihsanı ve nimeti mecazi olarak anlatır. Bu, Allah'ın kudretinin ve cömertliğinin bir göstergesidir."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Fazl (فضل) kavramı Kur'an'da genellikle Allah'ın insanlara yönelik cömertliğini, ihsanını ve lütfunu ifade eder. Bu ayetteki kullanımı, Allah'ın dilediği kimseye bahşettiği özel bir nimeti ve üstünlüğü vurgular. Bu, ilahi iradenin ve seçimin bir sonucudur."}]},{"word":"يُؤْتِيهِ","root":"ء ت ي","rootLatin":"e-t-y","meaning":"Allah'ın lütfu dilediği kimseye vermesi, bahşetmesi.","sources":[{"author":"İbn Kuteybe","work":"Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Yü'tîhi (يُؤْتِيهِ), 'verir, bahşeder' anlamına gelir. Ayetteki bağlamda, Allah'ın lütfunu dilediği kimseye vermesi, ihsan etmesi demektir. Bu, Allah'ın mutlak iradesini ve kudretini gösterir."},{"author":"Semîn el-Halebî","work":"Umdetü'l-Huffâz","detail":"Yü'tîhi (يُؤْتِيهِ) fiili, 'vermek, ulaştırmak' anlamındadır. Burada Allah'ın fazlını, yani lütfunu, dilediği kimseye ulaştırması, ona bahşetmesi anlamında kullanılmıştır. Bu, ilahi takdirin ve seçimin bir ifadesidir."}]},{"word":"يَشَآءُ","root":"ش ي أ","rootLatin":"ş-y-e","meaning":"Allah'ın dilemesi, irade etmesi.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Meşîet (مشيئة), bir şeyi irade etmek, dilemektir. Ayetteki 'men yeşâ' (dilediği kimseye) ifadesi, Allah'ın mutlak iradesini ve seçme hürriyetini vurgular. Allah, lütfunu dilediği kimseye verir, bu O'nun takdiridir."},{"author":"Ebu'l-Bekâ el-Kefevî","work":"el-Külliyyât","detail":"Şey' (شيء) kökünden türeyen yeşâ' (يَشَآءُ), 'dilemek, istemek' anlamına gelir. Bu ayette Allah'ın lütfunu kime vereceği konusundaki mutlak iradesini ve takdirini ifade eder. Bu, Allah'ın sınırsız kudretinin ve hikmetinin bir göstergesidir."}]},{"word":"ٱلْعَظِيمِ","root":"ع ظ م","rootLatin":"a-z-m","meaning":"Büyük, ulu, yüce.","sources":[{"author":"Fîrûzâbâdî","work":"Basâiru Zevi't-Temyîz","detail":"Azîm (عظيم), büyüklük, yücelik ve ululuk ifade eder. Ayetteki 'el-fazli'l-azîm' (büyük lütuf) ifadesi, Allah'ın lütfunun sınırsızlığını, genişliğini ve yüceliğini vurgular. Bu, Allah'ın ihsanının ve cömertliğinin eşsiz olduğunu gösterir."},{"author":"Mevlüt Güngör","work":"Kur'ân-ı Kerîm'de Kelime Anlam Bilgisi","detail":"Azîm (عظيم) kelimesi Kur'an'da genellikle Allah'ın sıfatı olarak veya O'nun yarattığı şeylerin büyüklüğünü ifade etmek için kullanılır. Bu ayette 'fazl' kelimesini niteleyerek, Allah'ın lütfunun büyüklüğünü ve kapsamını pekiştirir. Bu, ilahi lütfun insan idrakini aşan bir boyutta olduğunu anlatır."}]}]}

## Tefsir

{"topics":["rizik","esma-i-husna","kader"]}

## Tefsir

[{"position":1,"surface":"ذَٰلِكَ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i İşaret","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"ذَٰلِكَ","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"İsm-i işaret olduğu için mebnî; mübteda mahallinde merfû","gloss":"bu"},{"position":2,"surface":"فَضْلُ","pos":"isim","posDetail":"Masdar","root":"ف-ض-ل","rootLatin":"f-d-l","lemma":"فَضْل","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Merfû","state":"Marife"},"irabReason":"Haber olduğu için merfû","gloss":"lütuf"},{"position":3,"surface":"ٱللَّهِ","pos":"isim","posDetail":"Özel İsim","root":"ا-ل-ه","rootLatin":"a-l-h","lemma":"ٱللَّه","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mecrûr","state":"Marife"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mecrûr","gloss":"Allah'ın"},{"position":4,"surface":"يُؤْتِي","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"ء-ت-ي","rootLatin":"ʾ-t-y","lemma":"إِيتَاء","form":"İf'âl","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Merfû"},"irabReason":"Nasb veya cezm edatından etkilenmediği için merfû","gloss":"verir"},{"position":4,"surface":"هِ","pos":"harf","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هُوَ","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mef'ûlün bih olduğu için mansûb mahallinde mebnî","gloss":"onu"},{"position":5,"surface":"مَن","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Mevsûl","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"مَن","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mef'ûlün bih olduğu için mansûb mahallinde mebnî","gloss":"kimseye"},{"position":6,"surface":"يَشَآءُ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"ش-ي-ء","rootLatin":"š-y-ʾ","lemma":"مَشِيئَة","form":"-","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Merfû"},"irabReason":"Nasb veya cezm edatından etkilenmediği için merfû","gloss":"dilerse"},{"position":7,"surface":"وَ","pos":"harf","posDetail":"Atıf Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"ve"},{"position":7,"surface":"ٱللَّهُ","pos":"isim","posDetail":"Özel İsim","root":"ا-ل-ه","rootLatin":"a-l-h","lemma":"ٱللَّه","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Merfû","state":"Marife"},"irabReason":"Mübteda olduğu için merfû","gloss":"Allah"},{"position":8,"surface":"ذُو","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Hamse","root":"ذ-و","rootLatin":"ḏ-w","lemma":"ذُو","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Merfû","state":"Marife"},"irabReason":"Haber olduğu için merfû","gloss":"sahibi"},{"position":9,"surface":"ٱلْفَضْلِ","pos":"isim","posDetail":"Masdar","root":"ف-ض-ل","rootLatin":"f-d-l","lemma":"فَضْل","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mecrûr","state":"Marife"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mecrûr","gloss":"lütfun"},{"position":10,"surface":"ٱلْعَظِيمِ","pos":"isim","posDetail":"Sıfat-ı Müşebbehe","root":"ع-ظ-م","rootLatin":"ʿ-ẓ-m","lemma":"عَظِيم","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mecrûr","state":"Marife"},"irabReason":"Önceki ismin sıfatı olduğu için mecrûr","gloss":"büyük"}]

## Bu Âyetin İşârî/Tasavvufî Olarak Ele Alındığı Eserler

- **Kelime-i Yahyâviyye** — Muhyiddin İbnü'l-Arabi · *62/4*
- **Kelime-i Yahyâviyye** — Muhyiddin İbnü'l-Arabi · *62/4*
- **Kelime-i Yahyâviyye** — Muhyiddin İbnü'l-Arabi · *62/4*
- **Kelime-i Yahyâviyye** — Muhyiddin İbnü'l-Arabi · *62/4*
- **İbretlik Bir Hikâye — Ustadan Uranos'a Tavsiyeler** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *Cuma 01:04*