# Mülk Sûresi, 28. Âyet (67:28)

> قُلْ أَرَءَيْتُمْ إِنْ أَهْلَكَنِىَ ٱللَّهُ وَمَن مَّعِىَ أَوْ رَحِمَنَا فَمَن يُجِيرُ ٱلْكَـٰفِرِينَ مِنْ عَذَابٍ أَلِيمٍ

*Kul eraeytum in ehlekeniya(A)llâhu vemen me'iye ev rahimenâ femen yucîru-lkâfirîne min ‘ażâbin elîm(in)*

**Meal (Diyanet):** De ki: "Söyleyin bakalım: Diyelim ki Allah beni ve beraberimdekileri helak etti, yahut bize acıdı. Peki, ya inkarcıları elem dolu bir azaptan kim koruyacak?"

**Kaynak:** https://terzibabairfanmektebi.com/tefsir/67/28

---

## Tefsir

{"title":"Birleştirilmiş Tefsir — Mülk Suresi 28. Âyet","tefsir":"### ✦ Âyetin Zâhirî Tefsiri\n\nقُلْ أَرَأَيْتُمْ إِنْ أَهْلَكَنِيَ اللَّهُ وَمَنْ مَعِيَ أَوْ رَحِمَنَا فَمَنْ يُجِيرُ الْكَافِرِينَ مِنْ عَذَابٍ أَلِيمٍ — De ki: Allah beni ve yanımdakileri helâk etse veya bize merhamet etse, inkârcıları acı azaptan kim koruyabilir?\n\nBu âyet, çarpıcı bir mantık yürütmesi sunar: Müşrikler, peygamberin helâk olmasını istiyorlardı. Allah diyor ki: 'İyi — diyelim ki o helâk oldu veya korundu. Bu SENİN durumunu değiştirmez. Seni azaptan kim kurtaracak?' Peygamberin kaderi, senin kaderini belirlemez — senin kaderini senin amelin belirler.\n\nKefevî Hazretleri, bu âyetteki 'ev rahimenâ' (veya bize merhamet etse) ifadesinin edebi güzelliğine dikkat çeker: Hz. Peygamber, kendi helâkini varsayarken bile Allah'ın rahmetini anar — zira mü'min, her hâlde rahmete bağlıdır.\n\n### ✦ Terzibaba Hazretleri'nin Nazarında\n\nTerzibaba Hazretleri: *\"Başkasının hâliyle meşgul olma — kendi hâline bak. Peygamberi eleştirmek, seni kurtarmaz. Kendi amelini düzelt, kendi hesabını gör.\"*\n\n### ✦ Bu Asrın İnsanına\n\nRabbimiz, bizi başkalarının kusurlarıyla değil, kendi kusurlarımızla meşgul olan kullarından eyle. Rahmetinle sar, azabından koru.","sources":["Ebu'l-Bekâ el-Kefevî, el-Külliyyât"]}

## Kelime Tahlili

{"summary":"De ki: Söyleyin bakalın, Allah beni ve beraberimdekileri helak etse veya bize merhamet etse, kafirleri acıklı azaptan kim kurtarır? Peygamber'in akıbeti inkarcıların sorununu çözmez.","keyConcepts":[{"word":"أَهْلَكَنِيَ","root":"ه ل ك","rootLatin":"H-L-K","meaning":"Beni helak etti; öldürdü, yok etti. İnkarcıların Peygamber'e beddua etmelerine cevap.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât","detail":"Helâk, bir şeyin varlığının yok olmasıdır. İhlâk ise yok etmektir. Ayet, inkarcılara der ki: Diyelim Allah bizi helak etti — peki bu sizi azaptan kurtarır mı? Sizin derdiniz biz değiliz, sizin derdiniz kendi küfrünüzdür."},{"author":"Semîn el-Halebî","work":"Umdetü'l-Huffâz","detail":"H-L-K kökü, bir şeyin yok olup gitmesidir. İstifham üslubuyla gelen bu ayet, inkarcıların dikkatini Peygamber'den kendi akıbetlerine çevirir."}]},{"word":"رَحِمَنَا","root":"ر ح م","rootLatin":"R-H-M","meaning":"Bize merhamet etti; ilahi şefkat ve korumayla muamele etti.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât","detail":"Rahmet, kalbin incelik ve şefkatle yumuşamasıdır. Allah'ın rahmeti, lütuf ve ihsanı ifade eder. 'Ev rahimenâ' (veya bize merhamet etse), Allah'ın peygamberine ve müminlere rahmetinin inkarcılara bir faydası olmayacağını bildirir."},{"author":"Fîrûzâbâdî","work":"Basâiru Zevi't-Temyîz","detail":"Rahmet kelimesi Kur'an'da 330'dan fazla yerde geçer. Allah'ın sıfatı olarak sonsuz şefkat ve lütfu ifade eder. Bu ayette rahmet ve helak ihtimali yan yana konarak her iki durumda da inkarcıların kurtuluşunun mümkün olmadığı vurgulanır."}]}]}

## Tefsir

{"topics":["kufur-sirk","ahiret-mukafat","imtihan-bela","kader"]}

## Tefsir

[{"position":1,"surface":"قُلْ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Emir","root":"ق-و-ل","rootLatin":"q-w-l","lemma":"قَالَ","form":"-","features":{"tense":"Emir","voice":"Ma'lûm","person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Emir fiil olduğu için mebnî","gloss":"De ki"},{"position":2,"surface":"أَرَءَيْتُمْ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî","root":"ر-أ-ي","rootLatin":"r-'-y","lemma":"رَأَى","form":"-","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Ma'lûm","person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"Gördünüz mü? / Ne dersiniz?"},{"position":3,"surface":"إِنْ","pos":"harf","posDetail":"Şart Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"إِنْ","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"eğer"},{"position":4,"surface":"أَهْلَكَ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî","root":"ه-ل-ك","rootLatin":"h-l-k","lemma":"أَهْلَكَ","form":"İf'âl","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"helak etti"},{"position":4,"surface":"نِيَ","pos":"harf","posDetail":"Nûn-u Vikaye","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"-","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"beni (koruma harfi)"},{"position":4,"surface":"يَ","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"أَنَا","form":"-","features":{"person":"1.","gender":"Müzekker|Müennes","number":"Müfred","irab":"Mansûb","state":"Marife"},"irabReason":"Mef'ûlün bih olduğu için mansûb","gloss":"beni"},{"position":5,"surface":"ٱللَّهُ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Celâl","root":"ا-ل-ه","rootLatin":"'-l-h","lemma":"ٱللَّهُ","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Merfû","state":"Marife"},"irabReason":"Fâil olduğu için merfû","gloss":"Allah"},{"position":6,"surface":"وَمَن","pos":"harf","posDetail":"Atıf Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"ve"},{"position":6,"surface":"مَن","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Mevsûl","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"مَن","form":"-","features":{"gender":"Müzekker|Müennes","number":"Müfred|Tesniye|Cemi","irab":"Mebnî","state":"Marife"},"irabReason":"Mebnî olduğu için mebnî","gloss":"kimse"},{"position":7,"surface":"مَّعِ","pos":"harf","posDetail":"Zarf","root":"م-ع-ي","rootLatin":"m-'-y","lemma":"مَعَ","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Zarf olduğu için mebnî","gloss":"ile birlikte"},{"position":7,"surface":"يَ","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"أَنَا","form":"-","features":{"person":"1.","gender":"Müzekker|Müennes","number":"Müfred","irab":"Mecrûr","state":"Marife"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mecrûr","gloss":"benim"},{"position":8,"surface":"أَوْ","pos":"harf","posDetail":"Atıf Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"أَوْ","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"veya"},{"position":9,"surface":"رَحِمَ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî","root":"ر-ح-م","rootLatin":"r-h-m","lemma":"رَحِمَ","form":"-","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"merhamet etti"},{"position":9,"surface":"نَا","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"نَحْنُ","form":"-","features":{"person":"1.","gender":"Müzekker|Müennes","number":"Cemi","irab":"Mansûb","state":"Marife"},"irabReason":"Mef'ûlün bih olduğu için mansûb","gloss":"bize"},{"position":10,"surface":"فَمَن","pos":"harf","posDetail":"Fâ-i Cezâiye","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"فَ","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"o halde"},{"position":10,"surface":"مَن","pos":"isim","posDetail":"İsm-i İstifhâm","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"مَن","form":"-","features":{"gender":"Müzekker|Müennes","number":"Müfred|Tesniye|Cemi","irab":"Merfû","state":"Marife"},"irabReason":"Mübteda olduğu için merfû","gloss":"kim"},{"position":11,"surface":"يُجِيرُ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"ج-و-ر","rootLatin":"j-w-r","lemma":"أَجَارَ","form":"İf'âl","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Merfû"},"irabReason":"Nasb veya cezm edeni olmadığı için merfû","gloss":"korur"},{"position":12,"surface":"ٱلْكَـٰفِرِينَ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Fâil","root":"ك-ف-ر","rootLatin":"k-f-r","lemma":"كَافِر","form":"Fâ'il","features":{"gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mansûb","state":"Marife"},"irabReason":"Mef'ûlün bih olduğu için mansûb","gloss":"inkarcıları"},{"position":13,"surface":"مِنْ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"مِنْ","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"-den"},{"position":14,"surface":"عَذَابٍ","pos":"isim","posDetail":"Masdar","root":"ع-ذ-ب","rootLatin":"'-dh-b","lemma":"عَذَاب","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mecrûr","state":"Nekre"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"azaptan"},{"position":15,"surface":"أَلِيمٍ","pos":"isim","posDetail":"Sıfat-ı Müşebbehe","root":"أ-ل-م","rootLatin":"'-l-m","lemma":"أَلِيم","form":"Fa'îl","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mecrûr","state":"Nekre"},"irabReason":"Önceki ismin sıfatı olduğu için mecrûr","gloss":"can yakıcı"}]

## Bu Âyetin İşârî/Tasavvufî Olarak Ele Alındığı Eserler

- **Mülk Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *67/28*
- **Mülk Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *67/28*
