# Kalem Sûresi, 18. Âyet (68:18)

> وَلَا يَسْتَثْنُونَ

*Velâ yesteśnûn(e)*

**Meal (Diyanet):** (Bunu tasarlarken) istisna da yapmıyorlardı. ("İnşaallah" demiyorlardı.)

**Kaynak:** https://terzibabairfanmektebi.com/tefsir/68/18

---

## Kelime Tahlili

{"summary":"Kalem Suresi 18. ayet, bahçe sahiplerinin yeminlerindeki kesinliği ve istisna bırakmama durumunu ifade eder. Ayet, 'istisna' kavramı üzerinden, bir eylemi mutlak surette yapma kararlılığını ve bu kararlılığın sonuçlarını dilbilimsel olarak vurgular.","keyConcepts":[{"word":"يَسْتَثْنُونَ","root":"ث ن ي","rootLatin":"s-n-y","meaning":"Ayette, bir şeyi ayırmak, hariç tutmak veya istisna etmek anlamında kullanılmıştır; yani bahçenin ürünlerinden fakirlere pay ayırmamak.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"İsfehânî, 'istisnâ' kelimesinin kök anlamının 'bir şeyi diğerinden ayırmak, bir kenara koymak' olduğunu belirtir. Ayetteki 'lâ yestesnûn' ifadesi, bahçe sahiplerinin ürünlerinden fakirlerin hakkını ayırmamaları, yani hiçbir şeyi istisna etmeden tüm ürünü kendilerine almayı kastetmeleridir. Bu, onların cimriliklerini ve Allah'ın emrine karşı gelmelerini gösterir."},{"author":"Ebû Ubeyde","work":"Mecâzü'l-Kur'ân","detail":"Ebû Ubeyde, 'istisnâ' fiilinin burada 'bir şeyi ayırmak, hariç tutmak' anlamında kullanıldığını ifade eder. Bahçe sahipleri, ürünlerinden fakirler için hiçbir pay ayırmamış, yani 'istisna' yapmamışlardır. Bu, onların niyetlerinin katı ve bencil olduğunu, Allah'ın rızasını gözetmediklerini mecazi olarak anlatır."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Izutsu, 'istisnâ' kavramının Kur'an'daki kullanımının genellikle bir kuraldan veya genel bir durumdan ayrılan özel bir durumu ifade ettiğini belirtir. Bu ayette ise, bahçe sahiplerinin yeminlerinde hiçbir istisna yapmamaları, yani fakirlerin hakkını ayırmamaları, onların ahlaki bir eksikliğini ve Allah'ın emrine karşı gelme niyetlerini gösterir. Kavram, burada 'pay ayırmama' eylemi üzerinden ahlaki bir yargıyı ifade eder."}]}]}

## Tefsir

{"topics":["imtihan-bela","kissa-gecmis-kavimler","sukur","mal-mulk"]}

## Tefsir

[{"position":1,"surface":"وَ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Atıf","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{},"irabReason":"Mebnî","gloss":"ve"},{"position":1,"surface":"لَا","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Nefy","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"لَا","form":"-","features":{},"irabReason":"Mebnî","gloss":"değil"},{"position":2,"surface":"يَسْتَثْنُونَ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"ث-ن-ي","rootLatin":"th-n-y","lemma":"اِسْتِثْنَاء","form":"İstif'âl","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Merfû"},"irabReason":"Nasb veya cezm edatından etkilenmediği için merfû","gloss":"istisna etmiyorlar"}]

## Bu Âyetin İşârî/Tasavvufî Olarak Ele Alındığı Eserler

- **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 5** — Ahmed Avni Konuk · *68/17-19*
- **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 5** — Ahmed Avni Konuk · *68/17-19*
- **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 5** — Ahmed Avni Konuk · *68/17-19*
- **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 5** — Ahmed Avni Konuk · *68/17-19*
- **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 5** — Ahmed Avni Konuk · *68/17-19*
- **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 5** — Ahmed Avni Konuk · *68/17-19*
- **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 5** — Ahmed Avni Konuk · *68/17-19*
- **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 5** — Ahmed Avni Konuk · *68/17-19*
- **Kalem Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *18. ayet*
- **Kalem Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *18. ayet*