# Hâkka Sûresi, 7. Âyet (69:7)

> سَخَّرَهَا عَلَيْهِمْ سَبْعَ لَيَالٍ وَثَمَـٰنِيَةَ أَيَّامٍ حُسُومًا فَتَرَى ٱلْقَوْمَ فِيهَا صَرْعَىٰ كَأَنَّهُمْ أَعْجَازُ نَخْلٍ خَاوِيَةٍ

*Seḣḣarahâ ‘aleyhim seb'a leyâlin ve śemâniyete eyyâmin husûmen feterâ-lkavme fîhâ sar'â ke-ennehum a'câzu naḣlin ḣâviye(tun)*

**Meal (Diyanet):** Allah, onu kesintisiz olarak yedi gece, sekiz gün onların üzerine musallat etti. Öyle ki (eğer orada olsaydın), o kavmi, içi boş hurma kütükleri gibi oracıkta yere serilmiş halde görürdün.

**Kaynak:** https://terzibabairfanmektebi.com/tefsir/69/7

---

## Kelime Tahlili

{"summary":"Bu ayet, Ad kavminin helak edilişini tasvir ederken, rüzgarın şiddeti ve yıkıcı etkisi üzerinden ilahi kudreti ve cezanın kaçınılmazlığını vurgulamaktadır. Özellikle 'husûmen' ve 'sar'â' kelimeleri, helakın kesinliğini ve dehşetini dilbilimsel olarak derinleştirmektedir.","keyConcepts":[{"word":"سَخَّرَهَا","root":"س خ ر","rootLatin":"s-h-r","meaning":"Allah'ın rüzgarı Ad kavminin üzerine musallat etmesi, emrine amade kılması.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'sehharahâ' kelimesinin, bir şeyi zorla veya kolayca bir işe koşmak, emrine amade kılmak anlamına geldiğini belirtir. Ayetteki kullanımı, Allah'ın rüzgarı Ad kavmini helak etmek için onların aleyhine çevirmesi, rüzgarı onlara musallat etmesi anlamındadır."},{"author":"Ebu'l-Bekâ el-Kefevî","work":"el-Külliyyât","detail":"Kefevî, 'teshîr'in, bir şeyi kendi iradesi dışında bir amaca yönlendirmek olduğunu ifade eder. Burada rüzgar, Allah'ın iradesiyle Ad kavminin helakı için bir araç haline getirilmiştir."}]},{"word":"حُسُومًا","root":"ح س م","rootLatin":"h-s-m","meaning":"Kesintisiz, aralıksız, kökten kesip atan, uğursuz günler.","sources":[{"author":"İbn Kuteybe","work":"Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân","detail":"İbn Kuteybe, 'husûmen' kelimesinin 'kesintisiz, aralıksız' anlamına geldiğini, rüzgarın yedi gece sekiz gün boyunca hiç durmadan estiğini ve Ad kavmini kökten kestiğini belirtir."},{"author":"Ebû Ubeyde","work":"Mecâzü'l-Kur'ân","detail":"Ebû Ubeyde, 'husûmen' kelimesini 'uğursuz günler' veya 'kesip atan günler' olarak açıklar. Bu, rüzgarın Ad kavmi için uğursuz ve helak edici bir kesintiye yol açtığını ifade eder."},{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'hasm' kökünün bir şeyi kökten kesmek, bitirmek anlamına geldiğini belirtir. 'Husûmen' ise bu kesme işleminin sürekli ve tam olduğunu, Ad kavminin tamamen yok edildiğini vurgular."}]},{"word":"صَرْعَىٰ","root":"ص ر ع","rootLatin":"s-r-'-","meaning":"Yere yıkılmış, devrilmiş, ölüler veya yere serilmiş kişiler.","sources":[{"author":"Ebû Bekir es-Sicistânî","work":"Nüzhetü'l-Kulûb","detail":"Sicistânî, 'sar'â' kelimesinin 'yere yıkılmış, devrilmiş' anlamına geldiğini ve burada rüzgarın şiddetiyle Ad kavminin cansız bedenlerinin yere serildiğini ifade ettiğini belirtir."},{"author":"Semîn el-Halebî","work":"Umdetü'l-Huffâz","detail":"Semîn el-Halebî, 'sar'â' kelimesinin 'masrû'' kelimesinin çoğulu olduğunu ve yere düşürülmüş, devrilmiş kimseleri ifade ettiğini açıklar. Ayette, Ad kavminin rüzgarın etkisiyle yere serilmiş ölüler gibi tasvir edildiğini gösterir."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Izutsu, Kur'an'daki helak tasvirlerinde fiziksel yıkımın sıklıkla kullanıldığını ve 'sar'â' gibi kelimelerin, ilahi cezanın somut ve dehşet verici sonuçlarını vurguladığını belirtir. Bu kelime, Ad kavminin acizliğini ve ilahi kudret karşısındaki çaresizliğini gösterir."}]},{"word":"أَعْجَازُ","root":"ع ج ز","rootLatin":"'-c-z","meaning":"Kökleri, dip kısımları, gövdeleri.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'a'câz' kelimesinin 'acüz' kelimesinin çoğulu olduğunu ve bir şeyin sonu, dip kısmı veya kökü anlamına geldiğini belirtir. Ayette, hurma ağaçlarının köklerinden sökülmüş gövdelerine benzetilerek, Ad kavminin tamamen yok edildiği ve geriye sadece cansız bedenlerinin kaldığı vurgulanır."},{"author":"Fîrûzâbâdî","work":"Basâiru Zevi't-Temyîz","detail":"Fîrûzâbâdî, 'acüz' kelimesinin bir şeyin arka veya alt kısmı olduğunu ifade eder. 'A'câz-u nahlin' ifadesi, hurma ağaçlarının köklerinden koparılmış, dalları ve yaprakları olmayan gövdeleri gibi, Ad kavminin de başsız ve cansız bir şekilde yere serildiğini anlatır."}]},{"word":"خَاوِيَةٍ","root":"خ و ي","rootLatin":"h-w-y","meaning":"İçi boşalmış, çürümüş, yıkılmış, harabeye dönmüş.","sources":[{"author":"İbn Kuteybe","work":"Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân","detail":"İbn Kuteybe, 'hâviye' kelimesinin 'içi boşalmış, çürümüş' anlamına geldiğini ve burada hurma kütüklerinin içlerinin çürüyüp boşalmış haline benzetilerek, Ad kavminin bedenlerinin de ruhsuz ve değersiz hale geldiğini ifade ettiğini belirtir."},{"author":"Ebû Ubeyde","work":"Mecâzü'l-Kur'ân","detail":"Ebû Ubeyde, 'hâviye' kelimesini 'yıkılmış, harabeye dönmüş' olarak açıklar. Bu, Ad kavminin bedenlerinin, rüzgarın şiddetiyle tamamen yıkılmış ve değersiz hale gelmiş hurma kütükleri gibi olduğunu gösterir."},{"author":"Mevlüt Güngör","work":"Kur'ân-ı Kerîm'de Kelime Anlam Bilgisi","detail":"Güngör, 'havâ' kökünün boşluk, çökme ve yıkılma anlamlarını içerdiğini belirtir. 'Hâviye' kelimesi, Ad kavminin helakıyla birlikte geriye kalan bedenlerinin, içi boşalmış, çürümüş ve değersiz birer kütük gibi olduğunu vurgulayarak, helakın tamlığını ve dehşetini pekiştirir."}]}]}

## Tefsir

{"topics":["kissa-gecmis-kavimler","tabiat-ayetleri","ahiret-mukafat"]}

## Tefsir

[{"position":1,"surface":"سَخَّرَ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî","root":"س-خ-ر","rootLatin":"s-ḫ-r","lemma":"سَخَّرَ","form":"Tef'îl","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"boyun eğdirdi"},{"position":1,"surface":"هَا","pos":"harf","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هُوَ","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müennes","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mef'ûlün bih olduğu için mahallen mansûb","gloss":"onu"},{"position":2,"surface":"عَلَيْ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"عَلَى","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"üzerine"},{"position":2,"surface":"هِمْ","pos":"harf","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هُوَ","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mahallen mecrûr","gloss":"onların"},{"position":3,"surface":"سَبْعَ","pos":"isim","posDetail":"Sayı","root":"س-ب-ع","rootLatin":"s-b-ʿ","lemma":"سَبْع","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","irab":"Mansûb","state":"Nekre"},"irabReason":"Zarf-ı zaman olduğu için mansûb","gloss":"yedi"},{"position":4,"surface":"لَيَالٍ","pos":"isim","posDetail":"Cemi İsim","root":"ل-ي-ل","rootLatin":"l-y-l","lemma":"لَيْلَة","form":"-","features":{"gender":"Müennes","number":"Cemi","irab":"Mecrûr","state":"Nekre"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mecrûr","gloss":"gece"},{"position":5,"surface":"وَ","pos":"harf","posDetail":"Atıf Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"ve"},{"position":5,"surface":"ثَمَـٰنِيَةَ","pos":"isim","posDetail":"Sayı","root":"ث-م-ن","rootLatin":"ṯ-m-n","lemma":"ثَمَانِيَة","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","irab":"Mansûb","state":"Nekre"},"irabReason":"Atıf yoluyla mansûb","gloss":"sekiz"},{"position":6,"surface":"أَيَّامٍ","pos":"isim","posDetail":"Cemi İsim","root":"ي-و-م","rootLatin":"y-w-m","lemma":"يَوْم","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mecrûr","state":"Nekre"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mecrûr","gloss":"gün"},{"position":7,"surface":"حُسُومًا","pos":"isim","posDetail":"Masdar","root":"ح-س-م","rootLatin":"ḥ-s-m","lemma":"حُسُوم","form":"-","features":{"irab":"Mansûb","state":"Nekre"},"irabReason":"Hâl olduğu için mansûb","gloss":"kesintisiz, kökünü kesmek üzere"},{"position":8,"surface":"فَ","pos":"harf","posDetail":"Atıf Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"فَ","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"böylece"},{"position":8,"surface":"تَرَى","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"ر-أ-ي","rootLatin":"r-ʾ-y","lemma":"رَأَى","form":"-","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Merfû"},"irabReason":"Nasb veya cezm edeni olmadığı için merfû","gloss":"görürsün"},{"position":9,"surface":"ٱلْقَوْمَ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ق-و-م","rootLatin":"q-w-m","lemma":"قَوْم","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mansûb","state":"Marife"},"irabReason":"Mef'ûlün bih olduğu için mansûb","gloss":"halkı"},{"position":10,"surface":"فِي","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"فِي","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"içinde"},{"position":10,"surface":"هَا","pos":"harf","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هُوَ","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müennes","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mahallen mecrûr","gloss":"onda"},{"position":11,"surface":"صَرْعَىٰ","pos":"isim","posDetail":"Cemi İsim","root":"ص-ر-ع","rootLatin":"ṣ-r-ʿ","lemma":"صَرِيع","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mansûb","state":"Nekre"},"irabReason":"Hâl olduğu için mansûb","gloss":"yere yıkılmışlar"},{"position":12,"surface":"كَأَنَّ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Teşbih ve Nasb","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"كَأَنَّ","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"sanki"},{"position":12,"surface":"هُمْ","pos":"harf","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هُوَ","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Kâenne'nin ismi olduğu için mahallen mansûb","gloss":"onlar"},{"position":13,"surface":"أَعْجَازُ","pos":"isim","posDetail":"Cemi İsim","root":"ع-ج-ز","rootLatin":"ʿ-j-z","lemma":"عَجْز","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Merfû","state":"Nekre"},"irabReason":"Kâenne'nin haberi olduğu için merfû","gloss":"kökleri"},{"position":14,"surface":"نَخْلٍ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ن-خ-ل","rootLatin":"n-ḫ-l","lemma":"نَخْل","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mecrûr","state":"Nekre"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mecrûr","gloss":"hurma"},{"position":15,"surface":"خَاوِيَةٍ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Fâil","root":"خ-و-ي","rootLatin":"ḫ-w-y","lemma":"خَاوِيَة","form":"-","features":{"gender":"Müennes","number":"Müfred","irab":"Mecrûr","state":"Nekre"},"irabReason":"Önceki ismin sıfatı olduğu için mecrûr","gloss":"çürümüş, boş"}]