# A'râf Sûresi, 154. Âyet (7:154)

> وَلَمَّا سَكَتَ عَن مُّوسَى ٱلْغَضَبُ أَخَذَ ٱلْأَلْوَاحَ ۖ وَفِى نُسْخَتِهَا هُدًى وَرَحْمَةٌ لِّلَّذِينَ هُمْ لِرَبِّهِمْ يَرْهَبُونَ

*Velemmâ sekete ‘an mûsâ-lġadabu eḣaże-l-elvâh(a)(s) vefî nusḣatihâ huden verahmetun lilleżîne hum lirabbihim yerhebûn(e)*

**Meal (Diyanet):** Musa'nın öfkesi dinince (attığı) levhaları aldı. Onların yazısında Rableri için korku duyanlara bir hidayet ve bir rahmet vardı.

**Kaynak:** https://terzibabairfanmektebi.com/tefsir/7/154

---

## Tefsir

{"topics":["ilahi-kitaplar","peygamberlik","takva","hidayet-dalalet"]}

## Kelime Tahlili

{"summary":"A'râf Suresi 154. ayet, Hz. Musa'nın öfkesinin yatışması sonrası levhaları almasını ve bu levhaların içeriğini dilbilimsel bir derinlikle ele almaktadır. Ayet, 'öfke', 'levhalar', 'nüsha', 'hidayet', 'rahmet' ve 'korku' gibi temel kavramlar üzerinden ilahi mesajın ve insan psikolojisinin kesişimini sunar.","keyConcepts":[{"word":"ٱلْغَضَبُ","root":"غ ض ب","rootLatin":"ğ-d-b","meaning":"Musa'nın, kavminin buzağıya tapması üzerine hissettiği şiddetli kızgınlık ve öfke halidir.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Ğadab (غضب), kalpte kanın kaynaması ve intikam alma isteğiyle birlikte ortaya çıkan bir haldir. Allah'a nispet edildiğinde ise, O'nun azap etme iradesi ve gazabının eserleri kastedilir. Ayette Musa'nın insani bir duygu olarak yaşadığı öfke durumunu ifade eder."},{"author":"Ebu'l-Bekâ el-Kefevî","work":"el-Külliyyât","detail":"Ğadab (غضب), nefsin intikam alma isteğiyle birlikte kanın kaynamasıdır. Bu ayette, Musa'nın kavminin hatası karşısında duyduğu şiddetli kızgınlık ve üzüntü halini belirtir, bu durumun yatışmasıyla birlikte sakinleşmesini vurgular."}]},{"word":"ٱلْأَلْوَاحَ","root":"ل و ح","rootLatin":"l-v-h","meaning":"Hz. Musa'ya Tûr dağında verilen, Tevrat hükümlerini içeren yazılı levhalardır.","sources":[{"author":"İbn Kuteybe","work":"Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Elvâh (ألواح), üzerine yazı yazılan geniş ve yassı taş veya tahta parçalarıdır. Bu ayette, Allah tarafından Musa'ya verilen ve içinde ilahi hükümlerin bulunduğu levhaları ifade eder."},{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Levh (لوح), geniş ve yassı olan her şeydir. Kur'an'da genellikle üzerine yazı yazılan levhalar için kullanılır. Buradaki 'elvâh', Hz. Musa'ya verilen ve Tevrat'ın yazılı olduğu kutsal levhalardır."}]},{"word":"نُسْخَتِهَا","root":"ن س خ","rootLatin":"n-s-ḫ","meaning":"Levhaların içeriği, yazılı metni veya kopyasıdır, burada levhaların kendisi kastedilmektedir.","sources":[{"author":"Ebû Ubeyde","work":"Mecâzü'l-Kur'ân","detail":"Nusḫa (نسخة), bir şeyin kopyası veya aslından aktarılmış yazılı metindir. Ayette 'fî nusḫatihâ' ifadesi, levhaların kendisindeki yazılı metni, yani içeriğini kasteder. Levhaların bizzat kendisi, bir nüsha gibi ilahi mesajı taşımaktadır."},{"author":"Semîn el-Halebî","work":"Umdetü'l-Huffâz","detail":"Nusḫa (نسخة), bir kitabın veya yazının kopyasıdır. Burada 'fî nusḫatihâ' ifadesi, levhaların yazılı içeriğini, yani Tevrat'ın hükümlerini ve mesajını ifade eder. Levhaların kendisi, bu mesajın taşıyıcısıdır."}]},{"word":"هُدًى","root":"ه د ي","rootLatin":"h-d-y","meaning":"Doğru yolu gösteren, rehberlik eden ilahi kılavuzluktur.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Hüdâ (هدى), lütuf ve ihsan yoluyla doğru yola iletmektir. Ayette, levhaların Rablerinden korkanlar için bir yol gösterici, hakikate ulaştıran bir rehber olduğunu belirtir."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Hüdâ (هدى), Kur'an'ın merkezi kavramlarından biridir ve 'doğru yolu gösterme', 'rehberlik etme' anlamlarına gelir. Bu ayette, levhaların ilahi bir rehberlik kaynağı olduğunu ve insanları doğru inanç ve amellere yönlendirdiğini vurgular."}]},{"word":"وَرَحْمَةٌ","root":"ر ح م","rootLatin":"r-h-m","meaning":"Allah'ın kullarına yönelik şefkat, merhamet ve lütfudur.","sources":[{"author":"Ebû Bekir es-Sicistânî","work":"Nüzhetü'l-Kulûb","detail":"Rahmet (رحمة), Allah'ın kullarına olan şefkati, lütfu ve ihsanıdır. Ayette, levhaların içeriğinin, Rablerinden korkanlar için hem bir hidayet hem de ilahi bir merhamet ve bağışlama vesilesi olduğunu ifade eder."},{"author":"Fîrûzâbâdî","work":"Basâiru Zevi't-Temyîz","detail":"Rahmet (رحمة), kalpteki incelik ve şefkattir. Allah'a nispet edildiğinde ise, O'nun ihsanı, bağışlaması ve nimet vermesidir. Ayette levhaların, Rablerinden korkanlara yönelik ilahi bir lütuf ve merhamet kaynağı olduğunu gösterir."}]},{"word":"يَرْهَبُونَ","root":"ر ه ب","rootLatin":"r-h-b","meaning":"Rablerinin azabından veya yüceliğinden dolayı duyulan saygılı korku ve çekinmedir.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Rehbet (رهبة), korku ile birlikte bir şeyden kaçınma ve çekinme halidir. Ayette 'li-rabbihim yerhebûn' ifadesi, Rablerinin azabından veya yüceliğinden dolayı duyulan saygılı korkuyu ve bu korkunun onları itaate sevk etmesini ifade eder."},{"author":"Mevlüt Güngör","work":"Kur'ân-ı Kerîm'de Kelime Anlam Bilgisi","detail":"Rehbet (رهبة), genellikle Allah'a karşı duyulan, O'nun azabından çekinme ve O'na saygıdan kaynaklanan bir korku türüdür. Bu ayette, levhalardaki hidayet ve rahmetin, Rablerinden korkan ve bu korkuyla hareket eden kimseler için olduğunu belirtir."}]}]}

## Tefsir

[{"position":1,"translit":"Velemmâ"},{"position":2,"translit":"sekete"},{"position":3,"translit":"‘an"},{"position":4,"translit":"mûsâ"},{"position":5,"translit":"lġadabu"},{"position":6,"translit":"eḣaże"},{"position":7,"translit":"l-elvâh(a)(s)"},{"position":8,"translit":"vefî"},{"position":9,"translit":"nusḣatihâ"},{"position":10,"translit":"huden"},{"position":11,"translit":"verahmetun"},{"position":12,"translit":"lilleżîne"},{"position":13,"translit":"hum"},{"position":14,"translit":"lirabbihim"},{"position":15,"translit":"yerhebûn(e)"}]

## Tefsir

[{"position":1,"surface":"وَلَمَّا","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Atıf ve Şart Edatı","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَلَمَّا","form":"-","features":{},"irabReason":"Şart edatı olduğu için mebnî","gloss":"ve ... zaman","binaDurumu":"Mebnî"},{"position":2,"surface":"سَكَتَ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî","root":"س-ك-ت","rootLatin":"s-k-t","lemma":"سَكَتَ","form":"Mücerred","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"sakinleşti, dindi","binaDurumu":"Mebnî","gorev":"Mâzî fiil"},{"position":3,"surface":"عَن","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"عَن","form":"-","features":{},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"-den, hakkında","binaDurumu":"Mebnî","gorev":"Harf-i cer"},{"position":4,"surface":"مُّوسَى","pos":"isim","posDetail":"İsm-i A'cem","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"مُوسَى","form":"-","features":{"irab":"Mecrûr","state":"Marife"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr (takdiri)","gloss":"Musa","irabMarker":"takdîrî kesra ile","binaDurumu":"Mu'reb","gorev":"Harf-i cerin mecrûru"},{"position":5,"surface":"ٱلْغَضَبُ","pos":"isim","posDetail":"Masdar","root":"غ-ض-ب","rootLatin":"ğ-d-b","lemma":"غَضَب","form":"-","features":{"irab":"Merfû","state":"Marife"},"irabReason":"سَكَتَ fiilinin fâili olduğu için merfû","gloss":"öfke","irabMarker":"damme ile","binaDurumu":"Mu'reb","gorev":"Fâil"},{"position":6,"surface":"أَخَذَ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî","root":"ا-خ-ذ","rootLatin":"a-ḫ-ḏ","lemma":"أَخَذَ","form":"Mücerred","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"aldı","binaDurumu":"Mebnî","gorev":"Mâzî fiil"},{"position":7,"surface":"ٱلْأَلْوَاحَ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ل-و-ح","rootLatin":"l-w-ḥ","lemma":"لَوْح","form":"-","features":{"irab":"Mansûb","state":"Marife"},"irabReason":"أَخَذَ fiilinin mef'ûlün bih'i olduğu için mansûb","gloss":"levhaları","irabMarker":"fetha ile","binaDurumu":"Mu'reb","gorev":"Mef'ûlün bih"},{"position":8,"surface":"وَفِى","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Atıf ve Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَفِي","form":"-","features":{},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"ve içinde","binaDurumu":"Mebnî"},{"position":9,"surface":"نُسْخَتِهَا","pos":"isim","posDetail":"İsim ve Muttasıl Zamir","root":"ن-س-خ","rootLatin":"n-s-ḫ","lemma":"نُسْخَة","form":"-","features":{"irab":"Mecrûr","state":"Nekre"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"nüshası","irabMarker":"kesra ile","binaDurumu":"Mu'reb","gorev":"Harf-i cerin mecrûru","izafet":"Muzâf"},{"position":9,"surface":"هَا","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هُوَ","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müennes","number":"Müfred","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mecrûr","gloss":"onun","binaDurumu":"Mebnî (muttasıl zamir)","gorev":"Muzâfun ileyh"},{"position":10,"surface":"هُدًۭى","pos":"isim","posDetail":"Masdar","root":"ه-د-ي","rootLatin":"h-d-y","lemma":"هُدًى","form":"-","features":{"irab":"Merfû","state":"Nekre"},"irabReason":"Mübteda-i muahhar olduğu için merfû (takdiri)","gloss":"bir hidayet","irabMarker":"takdîrî damme ile","binaDurumu":"Mu'reb","gorev":"Mübteda"},{"position":11,"surface":"وَرَحْمَةٌۭ","pos":"isim","posDetail":"Masdar","root":"ر-ح-م","rootLatin":"r-ḥ-m","lemma":"رَحْمَة","form":"-","features":{"irab":"Merfû","state":"Nekre"},"irabReason":"Önceki isme atfedildiği için merfû","gloss":"ve bir rahmet","irabMarker":"damme ile","binaDurumu":"Mu'reb","gorev":"Ma'tûf"},{"position":12,"surface":"لِّلَّذِينَ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer ve İsm-i Mevsûl","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"لِ","form":"-","features":{},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"için","binaDurumu":"Mebnî","gorev":"Harf-i cer"},{"position":12,"surface":"ٱلَّذِينَ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Mevsûl","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"ٱلَّذِي","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mecrûr","state":"Marife"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"o kimseler ki","binaDurumu":"Mebnî (ism-i mevsûl)","gorev":"Harf-i cerin mecrûru"},{"position":13,"surface":"هُمْ","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هُوَ","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Merfû"},"irabReason":"Mübteda olduğu için merfû","gloss":"onlar","binaDurumu":"Mebnî (munfasıl zamir)","gorev":"Mübteda"},{"position":14,"surface":"لِرَبِّهِمْ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer ve İsim ve Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"لِ","form":"-","features":{},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"için","binaDurumu":"Mebnî","gorev":"Harf-i cer"},{"position":14,"surface":"رَبِّ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ر-ب-ب","rootLatin":"r-b-b","lemma":"رَبّ","form":"-","features":{"irab":"Mecrûr","state":"Nekre"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"Rableri","irabMarker":"kesra ile","binaDurumu":"Mu'reb","gorev":"Mef'ûlün bih","izafet":"Muzâf"},{"position":14,"surface":"هِمْ","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هُوَ","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mecrûr","gloss":"onların","binaDurumu":"Mebnî (muttasıl zamir)","gorev":"Muzâfun ileyh"},{"position":15,"surface":"يَرْهَبُونَ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"ر-ه-ب","rootLatin":"r-h-b","lemma":"رَهِبَ","form":"Mücerred","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Merfû"},"irabReason":"Nasb veya cezm edatı olmadığı için merfû","gloss":"korkarlar","binaDurumu":"Mebnî (muttasıl zamir)","gorev":"Muzâri fiil"}]

## Bu Âyetin İşârî/Tasavvufî Olarak Ele Alındığı Eserler

- **TB. İlyâs-Lokmân-Hârûn Fasılları** — Muhyiddin İbnü'l-Arabi · *7/154*
- **TB. İlyâs-Lokmân-Hârûn Fasılları** — Muhyiddin İbnü'l-Arabi · *7/154*
- **Altı Peygamber - Hz.Musa (a.s) Kelimullah** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *7/151-154*
- **Altı Peygamber - Hz.Musa (a.s) Kelimullah** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *7/151-154*
- **Altı Peygamber - Hz.Musa (a.s) Kelimullah** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *7/151-154*
- **Altı Peygamber - Hz.Musa (a.s) Kelimullah** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *7/151-154*
- **Altı Peygamber - Hz.Musa (a.s) Kelimullah** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *7/154*
- **Altı Peygamber - Hz.Musa (a.s) Kelimullah** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *7/154*
- **Kelime-i Hârûniyye** — Muhyiddin İbnü'l-Arabi · *7/154*
- **Kelime-i Hârûniyye** — Muhyiddin İbnü'l-Arabi · *7/154*
- **Bakara Dosyası** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *7/154*
- **Altı Peygamber - Hz.Musa (a.s) Kelimullah** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *7/154*
