# A'râf Sûresi, 204. Âyet (7:204)

> وَإِذَا قُرِئَ ٱلْقُرْءَانُ فَٱسْتَمِعُوا۟ لَهُۥ وَأَنصِتُوا۟ لَعَلَّكُمْ تُرْحَمُونَ

*Ve-iżâ kuri-e-lkur-ânu festemi'û lehu veensitû le'allekum turhamûn(e)*

**Meal (Diyanet):** Kur'an okunduğu zaman ona kulak verip dinleyin ve susun ki size merhamet edilsin.

**Kaynak:** https://terzibabairfanmektebi.com/tefsir/7/204

---

## Tefsir

{"topics":["vahiy-kuran","dua","merhamet"]}

## Tefsir

[{"position":1,"surface":"وَ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Atıf","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{},"irabReason":"Atıf harfi olduğu için mebnî","gloss":"ve"},{"position":1,"surface":"إِذَا","pos":"harf","posDetail":"Zarf-ı Zaman","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"إِذَا","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Zarf-ı zaman olduğu için mebnî","gloss":"zaman"},{"position":2,"surface":"قُرِئَ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî","root":"ق-ر-أ","rootLatin":"q-r-hamza","lemma":"قَرَأَ","form":"-","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Meçhul","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"okundu"},{"position":3,"surface":"ٱلْقُرْءَانُ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ق-ر-أ","rootLatin":"q-r-hamza","lemma":"قُرْآن","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","state":"Marife","irab":"Merfû"},"irabReason":"Nâib-i Fâil olduğu için merfû","gloss":"Kur'an"},{"position":4,"surface":"فَ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Atıf","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"فَ","form":"-","features":{},"irabReason":"Atıf harfi olduğu için mebnî","gloss":"o zaman"},{"position":4,"surface":"ٱسْتَمِعُوا۟","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Emir","root":"س-م-ع","rootLatin":"s-m-ayn","lemma":"اِسْتَمَعَ","form":"İstif'âl","features":{"tense":"Emir","voice":"Ma'lûm","person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Emir fiil olduğu için mebnî","gloss":"kulak verin"},{"position":5,"surface":"لَهُۥ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"لِ","form":"-","features":{},"irabReason":"Harf-i cer olduğu için mebnî","gloss":"ona"},{"position":5,"surface":"هُۥ","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هُوَ","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"o"},{"position":6,"surface":"وَ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Atıf","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{},"irabReason":"Atıf harfi olduğu için mebnî","gloss":"ve"},{"position":6,"surface":"أَنصِتُوا۟","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Emir","root":"ن-ص-ت","rootLatin":"n-s-t","lemma":"أَنْصَتَ","form":"İf'âl","features":{"tense":"Emir","voice":"Ma'lûm","person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Emir fiil olduğu için mebnî","gloss":"dinleyin"},{"position":7,"surface":"لَعَلَّ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Teşbih ve İstidrak","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"لَعَلَّ","form":"-","features":{},"irabReason":"Harf-i teşbih ve istidrak olduğu için mebnî","gloss":"umulur ki"},{"position":7,"surface":"كُمْ","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"أَنْتُمْ","form":"-","features":{"person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mansûb"},"irabReason":"لَعَلَّ'nin ismi olduğu için mansûb","gloss":"siz"},{"position":8,"surface":"تُرْحَمُونَ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"ر-ح-م","rootLatin":"r-h-m","lemma":"رَحِمَ","form":"-","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Meçhul","person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Merfû"},"irabReason":"لَعَلَّ'nin haberi ve nasb/cezm edeni olmadığı için merfû","gloss":"merhamet olunasınız"}]

## Kelime Tahlili

{"summary":"A'râf Suresi 204. ayet, Kur'an okunduğunda müminlerin takınması gereken edebi ve bu edebe riayetin getireceği ilahi rahmeti vurgulamaktadır. Ayet, dinleme ve susma eylemlerini merhametle ilişkilendirerek, Kur'an'a karşı gösterilmesi gereken saygıyı ve huşuyu dilbilimsel olarak ortaya koyar.","keyConcepts":[{"word":"ٱلْقُرْءَانُ","root":"قرأ","rootLatin":"k-r-a","meaning":"Allah'ın vahyettiği, okunan ve tilavet edilen kutsal kitap.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"İsfehânî, 'Kur'an' kelimesinin 'karae' (okumak, toplamak) fiilinden türediğini belirtir. Ayetteki 'el-Kur'an', Allah'ın kelamını toplayan ve okunan mucizevi kitaba işaret eder. Bu bağlamda, Kur'an'ın okunması, onun toplanmış ve düzenlenmiş bir metin olarak tilavet edilmesidir."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Izutsu, Kur'an'ın sadece bir metin olmadığını, aynı zamanda 'okuma' eylemiyle varlık kazanan bir fenomen olduğunu vurgular. Ayetteki 'Kur'an okunduğu zaman' ifadesi, bu ilahi metnin tilavetinin, dinleyiciler üzerinde belirli bir etki yaratma potansiyeline sahip olduğunu gösterir."}]},{"word":"فَٱسْتَمِعُوا۟","root":"سمع","rootLatin":"s-m-'-a","meaning":"Dikkatle ve idrak ederek dinlemek, kulak vermek.","sources":[{"author":"Ebû Ubeyde","work":"Mecâzü'l-Kur'ân","detail":"Ebû Ubeyde, 'istemi'a' fiilinin sadece işitmek değil, aynı zamanda işitileni anlamaya ve kavramaya yönelik bir çabayı ifade ettiğini belirtir. Ayetteki 'festemi'u' emri, Kur'an okunduğunda pasif bir dinleme yerine, aktif bir dikkat ve anlama gayretiyle kulak verilmesini emreder."},{"author":"Semîn el-Halebî","work":"Umdetü'l-Huffâz","detail":"Semîn el-Halebî, 'istemi'a' fiilinin 'semia'dan farklı olarak, dinleme eylemine bir talep ve istek anlamı kattığını ifade eder. Bu ayetteki kullanımı, müminlerden Kur'an tilavetine karşı özel bir ilgi ve yönelim göstermelerini talep etmektedir."},{"author":"Mevlüt Güngör","work":"Kur'ân-ı Kerîm'de Kelime Anlam Bilgisi","detail":"Güngör, 'istemi'a' fiilinin Kur'an'daki kullanımının, sadece sesleri algılamanın ötesinde, mesajı idrak etme ve ona göre hareket etme sorumluluğunu da içerdiğini belirtir. Ayetteki emir, Kur'an'ın rehberliğine açılmayı ve onunla etkileşime girmeyi ifade eder."}]},{"word":"وَأَنصِتُوا۟","root":"نصت","rootLatin":"n-s-t","meaning":"Sessiz kalmak, susmak ve dinleyene odaklanmak.","sources":[{"author":"İbn Kuteybe","work":"Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân","detail":"İbn Kuteybe, 'ensate' fiilinin 'sükût etmek ve dinlemek için susmak' anlamına geldiğini açıklar. Ayetteki 'ensitu' emri, Kur'an okunduğunda konuşmayı kesmek, gürültü yapmamak ve tüm dikkatini tilavete vermek gerektiğini vurgular. Bu, dinlemenin ön koşuludur."},{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"İsfehânî, 'insat' kelimesini 'dinlemek için susmak' olarak tanımlar ve 'istima' ile birlikte kullanıldığında, hem dışsal sessizliği hem de içsel odaklanmayı ifade ettiğini belirtir. Ayetteki bu ikili emir, Kur'an'a karşı gösterilmesi gereken tam bir saygı ve huşu halini tarif eder."},{"author":"Ebu'l-Bekâ el-Kefevî","work":"el-Külliyyât","detail":"Kefevî, 'insat'ın, dinleyenin sözü kesmeden, dikkatini dağıtmadan dinlemesi anlamına geldiğini ifade eder. Bu ayetteki 'ensitu' emri, Kur'an'ın ilahi kelam oluşu nedeniyle, ona karşı gösterilmesi gereken özel bir edebi ve saygıyı vurgular."}]},{"word":"تُرْحَمُونَ","root":"رحم","rootLatin":"r-h-m","meaning":"Allah'ın lütfuna, merhametine ve bağışlayıcılığına mazhar olmak.","sources":[{"author":"Fîrûzâbâdî","work":"Basâiru Zevi't-Temyîz","detail":"Fîrûzâbâdî, 'rahmet' kelimesinin Allah'a nispet edildiğinde, O'nun kullarına olan lütfu, ihsanı ve bağışlayıcılığı anlamına geldiğini belirtir. Ayetteki 'turhamun' ifadesi, Kur'an'ı dikkatle dinleyip susmanın, ilahi rahmeti celbeden bir amel olduğunu gösterir."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Izutsu, 'rahmet' kavramının Kur'an'da Allah'ın temel niteliklerinden biri olduğunu ve O'nun yaratılmışlara karşı gösterdiği şefkat ve iyiliği ifade ettiğini açıklar. Ayetteki 'merhamet olunasınız' ifadesi, Kur'an'a karşı gösterilen edep ve itaatin, Allah'ın bu geniş rahmetine ulaşmanın bir vesilesi olduğunu vurgular."}]}]}

## Bu Âyetin İşârî/Tasavvufî Olarak Ele Alındığı Eserler

- **Altı Peygamber — Hz. Muhammed (s.a.v.)** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *7/204*
- **Hucurât Sûresi** · *7/204*
- **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 1** — Ahmed Avni Konuk · *7/204*
- **Hucurât Sûresi** · *7/204*
- **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 4** — Ahmed Avni Konuk · *7/204*
- **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 4** — Ahmed Avni Konuk · *7/204*
- **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 4** — Ahmed Avni Konuk · *7/204*
- **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 4** — Ahmed Avni Konuk · *7/204*
- **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 6** — Ahmed Avni Konuk · *7/204*
- **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 6** — Ahmed Avni Konuk · *7/204*
- **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 7** — Ahmed Avni Konuk · *7/204*
- **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 7** — Ahmed Avni Konuk · *7/204*