# A'râf Sûresi, 67. Âyet (7:67)

> قَالَ يَـٰقَوْمِ لَيْسَ بِى سَفَاهَةٌ وَلَـٰكِنِّى رَسُولٌ مِّن رَّبِّ ٱلْعَـٰلَمِينَ

*Kâle yâkavmi leyse bî sefâhetun velâkinnî rasûlun min rabbi-l'âlemîn(e)*

**Meal (Diyanet):** Hud, şöyle dedi: "Ey kavmim! Bende akıl kıtlığı yok. Aksine ben alemlerin Rabbi tarafından gönderilmiş bir peygamberim."

**Kaynak:** https://terzibabairfanmektebi.com/tefsir/7/67

---

## Tefsir

{"topics":["peygamberlik","tevhid","tebligh"]}

## Kelime Tahlili

{"summary":"Bu ayet, peygamberin kavmine hitabını ve kendisinin 'sefâhet'ten uzak, 'âlemlerin Rabbi'nden gelen bir 'rasûl' olduğunu vurgulayan temel kavramlar etrafında şekillenmektedir. Dilbilimsel olarak, kelimelerin kök anlamları ve Kur'anî bağlamdaki semantik derinlikleri, peygamberlik misyonunun ciddiyetini ve ilahi kaynağını ortaya koymaktadır.","keyConcepts":[{"word":"قَوْمِ","root":"ق و م","rootLatin":"k-v-m","meaning":"Peygamberin hitap ettiği, belirli bir topluluğu veya milleti ifade eder.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'kavm' kelimesini 'kıyâm' (ayakta durmak) kökünden türeterek, bir araya gelmiş, bir iş için toplanmış insan topluluğu olarak açıklar. Ayetteki 'yâ kavmî' ifadesi, peygamberin kendi topluluğuna, onlarla olan aidiyetini vurgulayarak yaptığı bir çağrıdır."},{"author":"Ebu'l-Bekâ el-Kefevî","work":"el-Külliyyât","detail":"Kefevî, 'kavm'i, erkeklerden oluşan topluluk olarak tanımlar, ancak Kur'an'da hem erkekleri hem de kadınları kapsayan genel bir topluluk anlamında da kullanıldığını belirtir. Bu ayette peygamberin muhatap olduğu tüm topluluğu ifade eder."}]},{"word":"سَفَاهَةٌ","root":"س ف ه","rootLatin":"s-f-h","meaning":"Akıl ve hikmetten yoksunluk, hafiflik, cahillik veya beyinsizlik halini ifade eder.","sources":[{"author":"İbn Kuteybe","work":"Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân","detail":"İbn Kuteybe, 'sefâhet'i 'cehl' (cahillik) ve 'hiffetü'l-akl' (akıl hafifliği) olarak açıklar. Ayetteki bağlamda peygamber, kendisine yöneltilen 'beyinsizlik' veya 'akılsızlık' ithamını reddetmektedir."},{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'sefâhet'i 'hiffetü'l-beden' (beden hafifliği) ve 'hiffetü'l-akl' (akıl hafifliği) olarak tanımlar. Akıl hafifliği, kişinin doğruyu yanlıştan ayıramaması, hikmetten yoksun olması anlamına gelir. Peygamber bu ifadeyle, tebliğ ettiği mesajın akılsızca olmadığını vurgular."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Izutsu, 'sefâhet' kavramını Kur'an'daki 'cahiliyye' düşüncesiyle ilişkilendirir. Cahiliyye döneminde akıl ve hikmetten uzak davranışlar 'sefâhet' olarak görülürdü. Peygamber, kendisinin bu tür bir 'sefâhet' içinde olmadığını, aksine ilahi bir hikmetle konuştuğunu belirtir."}]},{"word":"رَسُولٌ","root":"ر س ل","rootLatin":"r-s-l","meaning":"Allah tarafından belirli bir mesajı iletmek üzere gönderilmiş elçi veya peygamber.","sources":[{"author":"Ebû Ubeyde","work":"Mecâzü'l-Kur'ân","detail":"Ebû Ubeyde, 'rasûl' kelimesini 'irsâl' (göndermek) kökünden türeterek, 'gönderilmiş kişi' olarak açıklar. Ayetteki 'rasûlün min Rabbi'l-âlemîn' ifadesi, peygamberin gönderilişinin ilahi kaynağını ve misyonunun ciddiyetini vurgular."},{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'rasûl'ü, bir mesajı veya haberi iletmek üzere gönderilen kişi olarak tanımlar. Kur'anî bağlamda bu, Allah'ın emir ve yasaklarını insanlara ulaştıran, ilahi vahyi tebliğ eden özel bir elçidir. Peygamber, kendisinin 'sefâhet' sahibi olmadığını, aksine ilahi bir elçi olduğunu beyan eder."},{"author":"Mevlüt Güngör","work":"Kur'ân-ı Kerîm'de Kelime Anlam Bilgisi","detail":"Güngör, 'rasûl' kelimesinin semantik alanını incelerken, bu kelimenin sadece bir haberci olmaktan öte, ilahi bir otoriteyle donatılmış, tebliğ ettiği mesajın doğruluğunu ve geçerliliğini temsil eden bir figür olduğunu belirtir. Ayetteki kullanım, peygamberin ilahi yetkisini ortaya koyar."}]},{"word":"رَبِّ","root":"ر ب ب","rootLatin":"r-b-b","meaning":"Terbiye eden, yetiştiren, sahip olan, idare eden ve hükmeden yüce varlık; Allah.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'Rab' kelimesinin asıl anlamının 'terbiye etmek, bir şeyi aşama aşama kemale erdirmek' olduğunu belirtir. Aynı zamanda 'sahip, efendi, idareci' anlamlarına da gelir. Ayetteki 'Rabbi'l-âlemîn' ifadesi, Allah'ın tüm âlemlerin yaratıcısı, yöneticisi ve terbiye edicisi olduğunu vurgular."},{"author":"Fîrûzâbâdî","work":"Basâiru Zevi't-Temyîz","detail":"Fîrûzâbâdî, 'Rab' kelimesinin 'malik, seyyid, müdebbir, mürebbi' (sahip, efendi, idareci, terbiye edici) anlamlarını taşıdığını ifade eder. Ayetteki 'Rabbi'l-âlemîn' terkibi, peygamberin gönderildiği kaynağın evrensel otoritesini ve gücünü gösterir."}]},{"word":"ٱلْعَـٰلَمِينَ","root":"ع ل م","rootLatin":"a-l-m","meaning":"Allah'tan başka var olan her şeyi kapsayan, tüm âlemleri ifade eden çoğul bir isim.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'âlem' kelimesinin 'alâmet' (işaret) kökünden geldiğini ve Allah'ın varlığına işaret eden her şeyi kapsadığını belirtir. 'Âlemîn' ise bu âlemlerin çoğuludur ve insan, cin, melek ve diğer tüm varlık âlemlerini içine alır. Ayetteki 'Rabbi'l-âlemîn' ifadesi, Allah'ın sadece belirli bir kavmin değil, tüm evrenin Rabbi olduğunu vurgular."},{"author":"Ebu'l-Bekâ el-Kefevî","work":"el-Külliyyât","detail":"Kefevî, 'âlem'i, 'Allah'tan başka var olan her şey' olarak tanımlar. 'Âlemîn' ise bu varlıkların tümünü kapsayan bir çoğul formdur. Bu ayette, peygamberin mesajının ve gönderildiği Rabbin otoritesinin evrensel boyutunu ifade eder."}]}]}

## Tefsir

[{"position":1,"translit":"Kâle"},{"position":2,"translit":"yâ-kavmi"},{"position":3,"translit":"leyse"},{"position":4,"translit":"bî"},{"position":5,"translit":"sefâhetun"},{"position":6,"translit":"velâkinnî"},{"position":7,"translit":"rasûlun"},{"position":8,"translit":"min"},{"position":9,"translit":"rabbi-l'"},{"position":10,"translit":"âlemîn(e)"}]

## Tefsir

[{"position":1,"surface":"قَالَ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî","root":"ق-و-ل","rootLatin":"q-w-l","lemma":"قَوْل","form":"Mücerred","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"dedi","binaDurumu":"Mebnî","gorev":"Mâzî fiil"},{"position":2,"surface":"يَـٰ","pos":"harf","posDetail":"Nidâ Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"-","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"ey"},{"position":2,"surface":"قَوْمِ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ق-و-م","rootLatin":"q-w-m","lemma":"قَوْم","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mansûb","state":"Marife"},"irabReason":"Nidâ harfinden sonra geldiği için mansûb (mahzuf yâ ile muzâf)","gloss":"kavmim","irabMarker":"takdîrî fetha ile","binaDurumu":"Mu'reb","gorev":"Münâdâ","izafet":"Muzâf"},{"position":3,"surface":"لَيْسَ","pos":"fiil","posDetail":"Nakıs Fiil","root":"ل-ي-س","rootLatin":"l-y-s","lemma":"لَيْسَ","form":"Mücerred","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"değildir","binaDurumu":"Mebnî"},{"position":4,"surface":"بِى","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"-","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"bende","binaDurumu":"Mebnî (muttasıl zamir)","gorev":"Harf-i cerin mecrûru"},{"position":4,"surface":"ي","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"-","form":"-","features":{"person":"1.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"ben","binaDurumu":"Mebnî (muttasıl zamir)","gorev":"Harf-i cerin mecrûru"},{"position":5,"surface":"سَفَاهَةٌۭ","pos":"isim","posDetail":"Masdar","root":"س-ف-ه","rootLatin":"s-f-h","lemma":"سَفَاهَة","form":"-","features":{"gender":"Müennes","number":"Müfred","irab":"Merfû","state":"Nekre"},"irabReason":"Leyse'nin ismi olduğu için merfû","gloss":"beyinsizlik","irabMarker":"damme ile","binaDurumu":"Mu'reb","gorev":"Nâkıs fiilin ismi"},{"position":6,"surface":"وَ","pos":"harf","posDetail":"Atıf Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"-","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"ve","binaDurumu":"Mebnî","gorev":"Atıf harfi"},{"position":6,"surface":"لَـٰكِنِّ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Tevkîd ve Nasb","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"لَكِنَّ","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"fakat","binaDurumu":"Mebnî","gorev":"Nâsih harf"},{"position":6,"surface":"ى","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"-","form":"-","features":{"person":"1.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mansûb"},"irabReason":"Lakinne'nin ismi olduğu için mansûb","gloss":"ben","binaDurumu":"Mebnî (muttasıl zamir)","gorev":"Nâsih harfin ismi"},{"position":7,"surface":"رَسُولٌۭ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Fâil","root":"ر-س-ل","rootLatin":"r-s-l","lemma":"رَسُول","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Merfû","state":"Nekre"},"irabReason":"Lakinne'nin haberi olduğu için merfû","gloss":"elçi","irabMarker":"damme ile","binaDurumu":"Mu'reb","gorev":"Nâsih harfin haberi"},{"position":8,"surface":"مِّن","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"-","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"-den","binaDurumu":"Mebnî","gorev":"Harf-i cer"},{"position":9,"surface":"رَّبِّ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ر-ب-ب","rootLatin":"r-b-b","lemma":"رَبّ","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mecrûr","state":"Marife"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"Rabbi","irabMarker":"kesra ile","binaDurumu":"Mu'reb","gorev":"Harf-i cerin mecrûru","izafet":"Muzâf"},{"position":10,"surface":"ٱلْعَـٰلَمِينَ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Fâil","root":"ع-ل-م","rootLatin":"ʿ-l-m","lemma":"عَالَم","form":"Fâ'il","features":{"gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mecrûr","state":"Marife"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mecrûr","gloss":"âlemlerin","irabMarker":"yâ ile","binaDurumu":"Mu'reb","gorev":"Muzâfun ileyh"}]