# A'râf Sûresi, 86. Âyet (7:86)

> وَلَا تَقْعُدُوا۟ بِكُلِّ صِرَٰطٍ تُوعِدُونَ وَتَصُدُّونَ عَن سَبِيلِ ٱللَّهِ مَنْ ءَامَنَ بِهِۦ وَتَبْغُونَهَا عِوَجًا ۚ وَٱذْكُرُوٓا۟ إِذْ كُنتُمْ قَلِيلًا فَكَثَّرَكُمْ ۖ وَٱنظُرُوا۟ كَيْفَ كَانَ عَـٰقِبَةُ ٱلْمُفْسِدِينَ

*Velâ tak'udû bikulli sirâtin tû'idûne vetasuddûne ‘an sebîli(A)llâhi men âmene bihi vetebġûnehâ ‘ivecâ(en)(c) veżkurû iż kuntum kalîlen fekeśśerakum(s) venzurû keyfe kâne ‘âkibetu-lmufsidîn(e)*

**Meal (Diyanet):** "Bir de, tehdit ederek Allah'ın yolundan O'na iman edenleri çevirmek, Allah'ın yolunu eğri ve çelişkili göstermek üzere her yol üstüne oturmayın. Hatırlayın ki, siz az (ve güçsüz) idiniz de O sizi çoğalttı. Bakın, bozguncuların sonu nasıl oldu!?"

**Kaynak:** https://terzibabairfanmektebi.com/tefsir/7/86

---

## Kelime Tahlili

{"summary":"A'râf Suresi 86. ayet, inananları Allah yolundan alıkoyma, yolun eğriliğini arzulama ve bu yolla bozgunculuk yapma eylemlerini kınamaktadır. Ayet, geçmişteki azlık ve çoğalma durumunu hatırlatarak bozguncuların akıbetine dikkat çekmekte, bu kavramlar üzerinden toplumsal düzen ve inanç bağlamında önemli mesajlar vermektedir.","keyConcepts":[{"word":"تَقْعُدُوا۟","root":"ق ع د","rootLatin":"k-a-d","meaning":"Oturmak, pusu kurmak, beklemek, engellemek anlamlarında kullanılmıştır.","sources":[{"author":"Ebû Ubeyde","work":"Mecâzü'l-Kur'ân","detail":"Ebû Ubeyde, 'kade' fiilinin burada sadece oturmak değil, aynı zamanda bir şeyi beklemek, gözetlemek ve engellemek anlamında mecazi olarak kullanıldığını belirtir. Ayetteki 'her yolda oturmayın' ifadesi, yol kesmek, insanları Allah yolundan alıkoymak için pusu kurmak manasına gelir."},{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'ku'ûd' kelimesinin asıl anlamının oturmak olduğunu, ancak Kur'an'da bazen bir işi yapmaktan geri durmak veya bir engeli oluşturmak anlamında da kullanıldığını ifade eder. Bu ayette ise, insanları Allah yolundan alıkoymak amacıyla yolları tutma, pusu kurma eylemini ifade eder."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Izutsu, 'ku'ûd' gibi fiillerin Kur'an'daki kullanımının, sadece fiziksel bir eylemi değil, aynı zamanda bir tutumu, bir niyeti ve bir engelleme çabasını da yansıttığını belirtir. Burada, inananlara karşı düşmanca bir tavırla yol kesme ve tehdit etme eylemini sembolize eder."}]},{"word":"صِرَٰطٍ","root":"ص ر ط","rootLatin":"s-r-t","meaning":"Yol, doğru yol, Allah'ın yolu anlamında kullanılmıştır.","sources":[{"author":"İbn Kuteybe","work":"Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân","detail":"İbn Kuteybe, 'sırât' kelimesinin geniş ve açık yol anlamına geldiğini, Kur'an'da ise genellikle 'Allah'ın yolu', yani hak din ve doğru inanç anlamında kullanıldığını açıklar. Bu ayette, müminlerin takip ettiği hak yolu ifade eder."},{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'sırât'ın hem maddi hem de manevi anlamda yol olduğunu, Kur'an'da ise çoğunlukla 'Sırât-ı Müstakîm' olarak Allah'ın gösterdiği doğru yolu ifade ettiğini belirtir. Ayetteki 'her sırât' ifadesi, insanları Allah yolundan saptırmak için kullanılan her türlü yolu ve yöntemi kapsar."},{"author":"Mevlüt Güngör","work":"Kur'ân-ı Kerîm'de Kelime Anlam Bilgisi","detail":"Güngör, 'sırât' kelimesinin Kur'an'da merkezi bir kavram olduğunu ve genellikle 'Allah'ın yolu', 'hakikat yolu' gibi anlamlara geldiğini vurgular. Bu ayette, müminlerin inanç ve yaşam tarzını temsil eden ilahi yolu ifade eder."}]},{"word":"تَصُدُّونَ","root":"ص د د","rootLatin":"s-d-d","meaning":"Engellemek, alıkoymak, yüz çevirmek anlamında kullanılmıştır.","sources":[{"author":"Ebû Bekir es-Sicistânî","work":"Nüzhetü'l-Kulûb","detail":"Sicistânî, 'sadd' fiilinin bir şeyi engellemek, yolunu kesmek ve birini bir şeyden alıkoymak anlamlarına geldiğini belirtir. Ayetteki kullanımı, insanları Allah'ın yolundan engelleme ve saptırma eylemini açıkça ifade eder."},{"author":"Fîrûzâbâdî","work":"Basâiru Zevi't-Temyîz","detail":"Fîrûzâbâdî, 'sadd'ın hem fiziksel engellemeyi hem de manevi olarak bir şeyi yapmaktan alıkoymayı ifade ettiğini belirtir. Bu ayette, inananları Allah'ın yolundan çevirme, onları doğru yoldan saptırma çabasını vurgular."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Izutsu, 'sadd' kavramının Kur'an'da genellikle 'Allah yolundan alıkoyma' bağlamında kullanıldığını ve bu eylemin, inançsızlığın ve düşmanlığın bir tezahürü olduğunu ifade eder. Ayette, müminlerin doğru yoldan sapmasına yönelik aktif bir engelleme çabasını anlatır."}]},{"word":"عِوَجًا","root":"ع و ج","rootLatin":"a-v-j","meaning":"Eğrilik, sapıklık, çarpıklık anlamında kullanılmıştır.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'ivec' kelimesinin hem maddi hem de manevi eğrilik için kullanıldığını, Kur'an'da ise genellikle manevi sapıklık, doğru yoldan ayrılma anlamında geçtiğini belirtir. Ayetteki 'yolun eğriliğini dileyerek' ifadesi, Allah'ın dosdoğru yolunu çarpıtma ve saptırma arzusunu gösterir."},{"author":"Ebu'l-Bekâ el-Kefevî","work":"el-Külliyyât","detail":"Kefevî, 'ivec'in bir şeyin doğruluktan sapması, eğri olması anlamına geldiğini ve Kur'an'da genellikle hakikatten uzaklaşmayı ifade ettiğini açıklar. Bu ayette, Allah'ın yolunu doğru olmaktan çıkarıp, kendi heva ve heveslerine göre çarpıtma isteğini vurgular."},{"author":"Mevlüt Güngör","work":"Kur'ân-ı Kerîm'de Kelime Anlam Bilgisi","detail":"Güngör, 'ivec'in Kur'an'da genellikle 'doğruluktan sapma', 'hakikatten uzaklaşma' anlamında kullanıldığını ve bu durumun, inançsızların Allah'ın yolunu bozma çabalarını yansıttığını belirtir. Ayette, ilahi yolu kendi çıkarları doğrultusunda tahrif etme arzusunu ifade eder."}]},{"word":"ٱلْمُفْسِدِينَ","root":"ف س د","rootLatin":"f-s-d","meaning":"Bozguncular, fesat çıkaranlar, yeryüzünde bozgunculuk yapanlar anlamında kullanılmıştır.","sources":[{"author":"İbn Kuteybe","work":"Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân","detail":"İbn Kuteybe, 'fesâd'ın 'salâh'ın zıttı olduğunu, yani düzeni bozmak, iyiliği ortadan kaldırmak anlamına geldiğini belirtir. 'Müfsidîn' ise bu eylemi gerçekleştirenlerdir. Ayette, insanları Allah yolundan alıkoyan ve yeryüzünde kargaşa çıkaran kişileri ifade eder."},{"author":"Semîn el-Halebî","work":"Umdetü'l-Huffâz","detail":"Semîn el-Halebî, 'fesâd'ın bir şeyin asıl halinden sapması, bozulması olduğunu ve 'müfsidîn'in de bu bozulmayı yayan, düzeni bozan kişiler olduğunu açıklar. Ayette, toplumsal ve dini düzeni bozan, insanları hak yoldan saptıranları kasteder."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Izutsu, 'fesâd' kavramının Kur'an'da geniş bir anlam yelpazesine sahip olduğunu ve hem ahlaki hem de toplumsal bozulmayı ifade ettiğini belirtir. 'Müfsidîn' ise bu bozulmanın aktif failleri olup, Allah'ın düzenine karşı çıkanlardır. Ayette, inananlara karşı düşmanca tavır sergileyen ve toplumsal huzuru bozanları tanımlar."}]}]}

## Tefsir

{"topics":["tebligh","musrikler","kissa-gecmis-kavimler","hidayet-dalalet","imtihan-bela"]}

## Tefsir

[{"position":1,"surface":"وَلَا","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Atıf ve Nehiy Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{},"irabReason":"Atıf harfi olduğu için mebnî","gloss":"ve, -meyin"},{"position":2,"surface":"تَقْعُدُوا۟","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"ق-ع-د","rootLatin":"q-'-d","lemma":"قَعَدَ","form":"-","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Meczûm"},"irabReason":"Nehiy lâmından sonra geldiği için meczûm","gloss":"oturmayın"},{"position":3,"surface":"بِكُلِّ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"بِ","form":"-","features":{},"irabReason":"Harf-i cer olduğu için mebnî","gloss":"her"},{"position":3,"surface":"كُلِّ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ك-ل-ل","rootLatin":"k-l-l","lemma":"كُلّ","form":"-","features":{"irab":"Mecrûr","state":"Nekre"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"her"},{"position":4,"surface":"صِرَٰطٍۢ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ص-ر-ط","rootLatin":"s-r-t","lemma":"صِرَاط","form":"-","features":{"irab":"Mecrûr","state":"Nekre"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mecrûr","gloss":"yol"},{"position":5,"surface":"تُوعِدُونَ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"و-ع-د","rootLatin":"w-'-d","lemma":"وَعَدَ","form":"İf'âl","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Merfû"},"irabReason":"Nasb veya cezm edeni olmadığı için merfû","gloss":"tehdit ediyorsunuz"},{"position":6,"surface":"وَتَصُدُّونَ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Atıf","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{},"irabReason":"Atıf harfi olduğu için mebnî","gloss":"ve"},{"position":6,"surface":"تَصُدُّونَ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"ص-د-د","rootLatin":"s-d-d","lemma":"صَدَّ","form":"-","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Merfû"},"irabReason":"Önceki fiile atfedildiği için merfû","gloss":"alıkoyuyorsunuz"},{"position":7,"surface":"عَن","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"عَن","form":"-","features":{},"irabReason":"Harf-i cer olduğu için mebnî","gloss":"-den"},{"position":8,"surface":"سَبِيلِ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"س-ب-ل","rootLatin":"s-b-l","lemma":"سَبِيل","form":"-","features":{"irab":"Mecrûr","state":"Nekre"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"yol"},{"position":9,"surface":"ٱللَّهِ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ا-ل-ه","rootLatin":"a-l-h","lemma":"ٱللَّه","form":"-","features":{"irab":"Mecrûr","state":"Marife"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mecrûr","gloss":"Allah'ın"},{"position":10,"surface":"مَنْ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Mevsûl","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"مَنْ","form":"-","features":{"irab":"Mansûb"},"irabReason":"Mef'ûlün bih olduğu için mansûb","gloss":"kimse"},{"position":11,"surface":"ءَامَنَ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî","root":"ء-م-ن","rootLatin":"a-m-n","lemma":"آمَنَ","form":"İf'âl","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"iman etti"},{"position":12,"surface":"بِهِۦ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"بِ","form":"-","features":{},"irabReason":"Harf-i cer olduğu için mebnî","gloss":"ona"},{"position":12,"surface":"هِۦ","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هُوَ","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"o"},{"position":13,"surface":"وَتَبْغُونَهَا","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Atıf","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{},"irabReason":"Atıf harfi olduğu için mebnî","gloss":"ve"},{"position":13,"surface":"تَبْغُونَ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"ب-غ-ي","rootLatin":"b-g-y","lemma":"بَغَى","form":"-","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Merfû"},"irabReason":"Önceki fiile atfedildiği için merfû","gloss":"istiyorsunuz"},{"position":13,"surface":"هَا","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هِيَ","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müennes","number":"Müfred","irab":"Mansûb"},"irabReason":"Mef'ûlün bih olduğu için mansûb","gloss":"onu"},{"position":14,"surface":"عِوَجًۭا","pos":"isim","posDetail":"Masdar","root":"ع-و-ج","rootLatin":"'-w-j","lemma":"عِوَج","form":"-","features":{"irab":"Mansûb","state":"Nekre"},"irabReason":"Hâl olduğu için mansûb","gloss":"eğri"},{"position":15,"surface":"وَٱذْكُرُوٓا۟","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Atıf","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{},"irabReason":"Atıf harfi olduğu için mebnî","gloss":"ve"},{"position":15,"surface":"ٱذْكُرُوٓا۟","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Emir","root":"ذ-ك-ر","rootLatin":"dh-k-r","lemma":"ذَكَرَ","form":"-","features":{"tense":"Emir","voice":"Ma'lûm","person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Emir fiil olduğu için mebnî","gloss":"hatırlayın"},{"position":16,"surface":"إِذْ","pos":"harf","posDetail":"Zarf","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"إِذْ","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Zarf olduğu için mebnî","gloss":"o zaman"},{"position":17,"surface":"كُنتُمْ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî Nakıs","root":"ك-و-ن","rootLatin":"k-w-n","lemma":"كَانَ","form":"-","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Ma'lûm","person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"idiniz"},{"position":18,"surface":"قَلِيلًۭا","pos":"isim","posDetail":"Sıfat-ı Müşebbehe","root":"ق-ل-ل","rootLatin":"q-l-l","lemma":"قَلِيل","form":"-","features":{"irab":"Mansûb","state":"Nekre"},"irabReason":"Kâne'nin haberi olduğu için mansûb","gloss":"az"},{"position":19,"surface":"فَكَثَّرَكُمْ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Atıf","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"فَ","form":"-","features":{},"irabReason":"Atıf harfi olduğu için mebnî","gloss":"böylece"},{"position":19,"surface":"كَثَّرَ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî","root":"ك-ث-ر","rootLatin":"k-th-r","lemma":"كَثَّرَ","form":"Tef'îl","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"çoğalttı"},{"position":19,"surface":"كُمْ","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"أَنْتُمْ","form":"-","features":{"person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mansûb"},"irabReason":"Mef'ûlün bih olduğu için mansûb","gloss":"sizi"},{"position":20,"surface":"وَٱنظُرُوا۟","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Atıf","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{},"irabReason":"Atıf harfi olduğu için mebnî","gloss":"ve"},{"position":20,"surface":"ٱنظُرُوا۟","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Emir","root":"ن-ظ-ر","rootLatin":"n-z-r","lemma":"نَظَرَ","form":"-","features":{"tense":"Emir","voice":"Ma'lûm","person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Emir fiil olduğu için mebnî","gloss":"bakın"},{"position":21,"surface":"كَيْفَ","pos":"harf","posDetail":"İsm-i İstifham","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"كَيْفَ","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"İstifham edatı olduğu için mebnî","gloss":"nasıl"},{"position":22,"surface":"كَانَ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî Nakıs","root":"ك-و-ن","rootLatin":"k-w-n","lemma":"كَانَ","form":"-","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"oldu"},{"position":23,"surface":"عَـٰقِبَةُ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ع-ق-ب","rootLatin":"'-q-b","lemma":"عَاقِبَة","form":"-","features":{"irab":"Merfû","state":"Nekre"},"irabReason":"Kâne'nin ismi olduğu için merfû","gloss":"sonu"},{"position":24,"surface":"ٱلْمُفْسِدِينَ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Fâil","root":"ف-س-د","rootLatin":"f-s-d","lemma":"مُفْسِد","form":"İf'âl","features":{"irab":"Mecrûr","state":"Marife","gender":"Müzekker","number":"Cemi"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mecrûr","gloss":"bozguncuların"}]