# Nûh Sûresi, 28. Âyet (71:28)

> رَّبِّ ٱغْفِرْ لِى وَلِوَٰلِدَىَّ وَلِمَن دَخَلَ بَيْتِىَ مُؤْمِنًا وَلِلْمُؤْمِنِينَ وَٱلْمُؤْمِنَـٰتِ وَلَا تَزِدِ ٱلظَّـٰلِمِينَ إِلَّا تَبَارًۢا

*Rabbi-ġfir lî velivâlideyye ve limen deḣale beytiye mu/minen velilmu/minîne velmu/minâti velâ tezidi-zzâlimîne illâ tebâra(n)*

**Meal (Diyanet):** "Rabbim! Beni, ana babamı, iman etmiş olarak evime girenleri, iman eden erkekleri ve iman eden kadınları bağışla. Zalimlerin de ancak helakini arttır."

**Kaynak:** https://terzibabairfanmektebi.com/tefsir/71/28

---

## Kelime Tahlili

{"summary":"Nûh Suresi 28. ayet, Nuh peygamberin Rabbinden mağfiret dilediği ve zalimler için helak talep ettiği bir duayı içermektedir. Ayet, 'ğafere' kökünden türeyen bağışlama kavramı ile 'zaleme' kökünden türeyen zulüm ve 'tebâra' kökünden türeyen helak kavramları etrafında şekillenmektedir.","keyConcepts":[{"word":"ٱغْفِرْ","root":"غ ف ر","rootLatin":"ğ-f-r","meaning":"Allah'tan günahları örtmesini, affetmesini ve azaptan korumasını istemek.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Ğufrân ve mağfiret, saçılan şeyi örten ve onu kirden koruyan 'miğfer' kelimesinden türemiştir. Allah'ın kulunu bağışlaması, onu azaptan koruması ve günahlarını örtmesidir. Ayette Nuh (a.s.)'ın kendisi, ailesi ve müminler için Allah'tan bu korumayı ve affı talep ettiğini gösterir."},{"author":"Ebû Ubeyde","work":"Mecâzü'l-Kur'ân","detail":"Ğafere fiili, 'örtmek' ve 'korumak' anlamlarına gelir. Ayetteki 'İğfir lî' ifadesi, 'günahlarımı ört ve beni azabından koru' demektir. Nuh (a.s.)'ın bu duası, Allah'ın rahmetini ve affediciliğini celbetme amacı taşır."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Kur'an'da 'ğafere' kavramı, Allah'ın insanlara karşı merhametinin ve affediciliğinin temel bir ifadesidir. Günahların silinmesi ve ilahi cezanın kaldırılması anlamına gelir. Nuh (a.s.)'ın duası, bu ilahi sıfatın tecellisini talep etmesidir."}]},{"word":"وَلِوَٰلِدَىَّ","root":"و ل د","rootLatin":"v-l-d","meaning":"Nuh (a.s.)'ın anne ve babası.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Veled ve vâlid, doğum yoluyla meydana gelen nesli ve bu neslin ebeveynini ifade eder. 'Vâlideyn' ise anne ve babayı kapsayan bir ikilidir. Ayette Nuh (a.s.)'ın duasına anne ve babasını da dahil etmesi, onlara olan saygısını ve şefkatini gösterir."},{"author":"Ebu'l-Bekâ el-Kefevî","work":"el-Külliyyât","detail":"Vâlid, bir şeyin kendisinden meydana geldiği aslıdır. İnsan için ise kendisinden doğulan kişidir. 'Vâlideyn' ise hem anneyi hem de babayı ifade eder. Nuh (a.s.)'ın bu duası, ebeveynin İslam'daki yüksek konumunu ve onlara dua etmenin önemini vurgular."}]},{"word":"مُؤْمِنًا","root":"ء م ن","rootLatin":"e-m-n","meaning":"Allah'a ve O'nun gönderdiklerine inanan kişi.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"İman, kalben tasdik etmek ve güvenmek anlamına gelir. Mümin ise bu tasdiki gerçekleştiren ve güven içinde olan kişidir. Ayette 'evime inanmış olarak gireni' ifadesi, Nuh (a.s.)'ın evine girenlerin iman sahibi olmasının önemini ve onlar için de bağışlanma dileğini gösterir."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"İman, Kur'an'da sadece bir inanç beyanı değil, aynı zamanda Allah'a tam bir teslimiyet ve güven halidir. Mümin, bu teslimiyet ve güveni yaşayan kişidir. Nuh (a.s.)'ın duası, imanın kurtuluş için temel bir şart olduğunu vurgular."},{"author":"Mevlüt Güngör","work":"Kur'ân-ı Kerîm'de Kelime Anlam Bilgisi","detail":"Mümin kelimesi, 'emn' kökünden türeyerek 'güven veren, emin olan' anlamlarını taşır. Kur'an'da ise Allah'a ve O'nun peygamberlerine inanıp güvenen kişiyi ifade eder. Nuh (a.s.)'ın duası, müminlerin Allah katındaki değerini ve bağışlanmaya layık olduklarını belirtir."}]},{"word":"ٱلظَّـٰلِمِينَ","root":"ظ ل م","rootLatin":"z-l-m","meaning":"Haddi aşan, haksızlık eden, Allah'ın koyduğu sınırları çiğneyenler.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Zulüm, bir şeyi ait olduğu yerden başka bir yere koymak, haddi aşmak demektir. Allah'a karşı zulüm, O'na şirk koşmak veya emirlerine karşı gelmektir. Ayette Nuh (a.s.)'ın zalimler için helak dilemesi, onların Allah'ın sınırlarını aşan ve haksızlık eden kişiler olduğunu gösterir."},{"author":"İbn Kuteybe","work":"Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Zulüm, karanlık anlamına gelen 'zulmet' kelimesiyle de ilişkilidir. Zalim, karanlıkta kalan, doğru yolu göremeyen ve başkalarına haksızlık eden kişidir. Nuh (a.s.)'ın duası, zalimlerin bu karanlık hallerinin bir sonucu olarak helakı hak ettiklerini ifade eder."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Kur'an'da zulüm, sadece başkalarına haksızlık etmek değil, aynı zamanda Allah'a karşı işlenen günahları ve O'nun birliğini inkar etmeyi de kapsar. Zalimler, ilahi düzene karşı çıkan ve bu düzeni bozan kişilerdir. Nuh (a.s.)'ın duası, bu tür zalimlerin akıbetinin helak olduğunu vurgular."}]},{"word":"تَبَارًۢا","root":"ت ب ر","rootLatin":"t-b-r","meaning":"Tamamen helak olmak, yok olmak, mahvolmak.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Tebâr, bir şeyin tamamen yok olması, helak olması ve mahvolması anlamına gelir. Ayette Nuh (a.s.)'ın zalimler için 'tebâran' dilemesi, onların tamamen ortadan kalkmasını ve bir daha var olmamasını istemesidir."},{"author":"Ebû Ubeyde","work":"Mecâzü'l-Kur'ân","detail":"Tebâr, 'kesmek, yok etmek' anlamlarına gelir. 'Tebâran' ise 'tamamen yok ediş, helak ediş' demektir. Nuh (a.s.)'ın bu duası, zalimlerin kökünün kazınmasını ve yeryüzünden silinmesini talep ettiğini gösterir."},{"author":"Fîrûzâbâdî","work":"Basâiru Zevi't-Temyîz","detail":"Tebâr, bir şeyin sonunun gelmesi, tükenmesi ve helak olmasıdır. Nuh (a.s.)'ın duası, zalimlerin sonunun gelmesini ve onların tamamen helak olmasını ifade eder. Bu, onların dünyadaki fesatlarının bir cezasıdır."}]}]}

## Tefsir

{"topics":["dua","tovbe","iman","musrikler","kissa-nuh"]}

## Tefsir

[{"position":1,"translit":"Rabbi"},{"position":2,"translit":"ġfir"},{"position":3,"translit":"lî"},{"position":4,"translit":"velivâlideyye"},{"position":5,"translit":"ve limen"},{"position":6,"translit":"deḣale"},{"position":7,"translit":"beytiye"},{"position":8,"translit":"mu/minen"},{"position":9,"translit":"velilmu/minîne"},{"position":10,"translit":"velmu/minâti"},{"position":11,"translit":"velâ"},{"position":12,"translit":"tezidi"},{"position":13,"translit":"zzâlimîne"},{"position":14,"translit":"illâ"},{"position":15,"translit":"tebâra(n)"}]

## Tefsir

[{"position":1,"surface":"رَّبِّ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ر-ب-ب","rootLatin":"r-b-b","lemma":"رَبّ","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mansûb","state":"Marife"},"irabReason":"Münâdâ olduğu için mansûb (takdîrî fetha ile)","gloss":"Rabbim","irabMarker":"takdîrî fetha ile","binaDurumu":"Mu'reb","gorev":"Münâdâ","izafet":"Muzâf"},{"position":2,"surface":"ٱغْفِرْ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Emir","root":"غ-ف-ر","rootLatin":"gh-f-r","lemma":"غَفَرَ","form":"Mücerred","features":{"tense":"Emir","voice":"Ma'lûm","person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Meczûm"},"irabReason":"Emir fiil olduğu için mebnî, sükûn üzere mebnî","gloss":"bağışla","binaDurumu":"Mebnî","gorev":"Emir fiil"},{"position":3,"surface":"لِى","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"لِ","form":"-","features":{},"irabReason":"Harf-i cer olduğu için mebnî","gloss":"için"},{"position":3,"surface":"ى","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"أَنَا","form":"-","features":{"person":"1.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mecrûr","state":"Marife"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr mahallen","gloss":"beni","binaDurumu":"Mebnî (muttasıl zamir)","gorev":"Harf-i cerin mecrûru"},{"position":4,"surface":"وَلِوَٰلِدَىَّ","pos":"harf","posDetail":"Atıf Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{},"irabReason":"Atıf harfi olduğu için mebnî","gloss":"ve","binaDurumu":"Mebnî","gorev":"Atıf harfi"},{"position":4,"surface":"لِ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"لِ","form":"-","features":{},"irabReason":"Harf-i cer olduğu için mebnî","gloss":"için","binaDurumu":"Mebnî"},{"position":4,"surface":"وَٰلِدَىَّ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"و-ل-د","rootLatin":"w-l-d","lemma":"وَالِد","form":"Fâ'il","features":{"gender":"Müzekker","number":"Tesniye","irab":"Mecrûr","state":"Marife"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr, yâ-i mütekellime muzâf olduğu için kesra ile mecrûr mahallen","gloss":"anamı babamı","irabMarker":"yâ ile","binaDurumu":"Mu'reb","gorev":"Harf-i cerin mecrûru","izafet":"Muzâf"},{"position":5,"surface":"وَلِمَن","pos":"harf","posDetail":"Atıf Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{},"irabReason":"Atıf harfi olduğu için mebnî","gloss":"ve","binaDurumu":"Mebnî","gorev":"Atıf harfi"},{"position":5,"surface":"لِ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"لِ","form":"-","features":{},"irabReason":"Harf-i cer olduğu için mebnî","gloss":"için","binaDurumu":"Mebnî"},{"position":5,"surface":"مَن","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Mevsûl","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"مَن","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mecrûr","state":"Marife"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr mahallen","gloss":"kimse","binaDurumu":"Mebnî (ism-i mevsûl)","gorev":"Harf-i cerin mecrûru"},{"position":6,"surface":"دَخَلَ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî","root":"د-خ-ل","rootLatin":"d-kh-l","lemma":"دَخَلَ","form":"Mücerred","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için fetha üzere mebnî","gloss":"girdi","binaDurumu":"Mebnî","gorev":"Mâzî fiil"},{"position":7,"surface":"بَيْتِىَ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ب-ي-ت","rootLatin":"b-y-t","lemma":"بَيْت","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mansûb","state":"Marife"},"irabReason":"Mef'ûlün bih olduğu için mansûb","gloss":"evime","irabMarker":"takdîrî fetha ile","binaDurumu":"Mu'reb","gorev":"Mef'ûlün bih","izafet":"Muzâf"},{"position":8,"surface":"مُؤْمِنًۭا","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Fâil","root":"ا-م-ن","rootLatin":"'-m-n","lemma":"مُؤْمِن","form":"İf'âl","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mansûb","state":"Nekre"},"irabReason":"Hâl olduğu için mansûb","gloss":"inanmış olarak","irabMarker":"fetha ile","binaDurumu":"Mu'reb","gorev":"Hâl"},{"position":9,"surface":"وَلِلْمُؤْمِنِينَ","pos":"harf","posDetail":"Atıf Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{},"irabReason":"Atıf harfi olduğu için mebnî","gloss":"ve","binaDurumu":"Mebnî","gorev":"Atıf harfi"},{"position":9,"surface":"لِ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"لِ","form":"-","features":{},"irabReason":"Harf-i cer olduğu için mebnî","gloss":"için","binaDurumu":"Mebnî"},{"position":9,"surface":"ٱلْمُؤْمِنِينَ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Fâil","root":"ا-م-ن","rootLatin":"'-m-n","lemma":"مُؤْمِن","form":"İf'âl","features":{"gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mecrûr","state":"Marife"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr, cemi müzekker salim olduğu için yâ ile mecrûr","gloss":"inanan erkekler","irabMarker":"yâ ile","binaDurumu":"Mu'reb","gorev":"Harf-i cerin mecrûru"},{"position":10,"surface":"وَٱلْمُؤْمِنَـٰتِ","pos":"harf","posDetail":"Atıf Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{},"irabReason":"Atıf harfi olduğu için mebnî","gloss":"ve","binaDurumu":"Mebnî","gorev":"Atıf harfi"},{"position":10,"surface":"ٱلْمُؤْمِنَـٰتِ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Fâil","root":"ا-م-ن","rootLatin":"'-m-n","lemma":"مُؤْمِنَة","form":"İf'âl","features":{"gender":"Müennes","number":"Cemi","irab":"Mecrûr","state":"Marife"},"irabReason":"Önceki isme atfedildiği için mecrûr, cemi müennes salim olduğu için kesra ile mecrûr","gloss":"inanan kadınlar","irabMarker":"kesra ile","binaDurumu":"Mu'reb","gorev":"Ma'tûf"},{"position":11,"surface":"وَلَا","pos":"harf","posDetail":"Atıf Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{},"irabReason":"Atıf harfi olduğu için mebnî","gloss":"ve","binaDurumu":"Mebnî","gorev":"Atıf harfi"},{"position":11,"surface":"لَا","pos":"harf","posDetail":"Nehiy Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"لَا","form":"-","features":{},"irabReason":"Nehiy harfi olduğu için mebnî","gloss":"artırma","binaDurumu":"Mebnî","gorev":"Nehiy lâ'sı"},{"position":12,"surface":"تَزِدِ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"ز-ي-د","rootLatin":"z-y-d","lemma":"زَادَ","form":"İf'âl","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Meczûm"},"irabReason":"Nehiy edatı (لَا) ile meczûm olduğu için sükûn üzere meczûm, ancak sonraki kelimenin hemzesi vasıl olduğu için kesra ile harekelenmiştir","gloss":"artırma","irabMarker":"sükûn ile","binaDurumu":"Mu'reb","gorev":"Muzâri fiil"},{"position":13,"surface":"ٱلظَّـٰلِمِينَ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Fâil","root":"ظ-ل-م","rootLatin":"z-l-m","lemma":"ظَالِم","form":"Fâ'il","features":{"gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mansûb","state":"Marife"},"irabReason":"Mef'ûlün bih olduğu için mansûb, cemi müzekker salim olduğu için yâ ile mansûb","gloss":"zalimlerin","irabMarker":"yâ ile","binaDurumu":"Mu'reb","gorev":"Mef'ûlün bih"},{"position":14,"surface":"إِلَّا","pos":"harf","posDetail":"İstisna Edatı","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"إِلَّا","form":"-","features":{},"irabReason":"İstisna edatı olduğu için mebnî","gloss":"ancak","binaDurumu":"Mebnî"},{"position":15,"surface":"تَبَارًۢا","pos":"isim","posDetail":"Masdar","root":"ت-ب-ر","rootLatin":"b-w-r","lemma":"تَبَار","form":"Tefâ'ul","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mansûb","state":"Nekre"},"irabReason":"Mef'ûlün bih olduğu için mansûb","gloss":"helakını","irabMarker":"fetha ile","binaDurumu":"Mu'reb","gorev":"Mef'ûlün bih"}]

## Bu Âyetin İşârî/Tasavvufî Olarak Ele Alındığı Eserler

- **Nûh Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *71/28*
- **Kelime-i Nûhiyye** — Muhyiddin İbnü'l-Arabi · *71/28*
- **Altı Peygamber - Hz.Nuh (a.s) Neciyullah** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *71/28*
- **Altı Peygamber - Hz.Nuh (a.s) Neciyullah** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *71/28*
- **Kelime-i Nûhiyye** — Muhyiddin İbnü'l-Arabi · *71/28*
- **Kelime-i Nûhiyye** — Muhyiddin İbnü'l-Arabi · *71/28*
- **Kelime-i Nûhiyye** — Muhyiddin İbnü'l-Arabi · *71/28*
- **Nûh Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *71/28*
- **Nûh Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *71/28*
- **Nûh Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *71/28*
- **TB. Kelime-i Nûhiyye** — Muhyiddin İbnü'l-Arabi · *71/28*
- **TB. Kelime-i Nûhiyye** — Muhyiddin İbnü'l-Arabi · *71/28*