# Cin Sûresi, 25. Âyet (72:25)

> قُلْ إِنْ أَدْرِىٓ أَقَرِيبٌ مَّا تُوعَدُونَ أَمْ يَجْعَلُ لَهُۥ رَبِّىٓ أَمَدًا

*Kul in edrî ekarîbun mâ tû'adûne em yec'alu lehu rabbî emedâ(n)*

**Meal (Diyanet):** De ki: "Sizin uyarıldığınız şey yakın mıdır, yoksa Rabbim ona uzun bir süre mi koyacaktır, bilemem."

**Kaynak:** https://terzibabairfanmektebi.com/tefsir/72/25

---

## Kelime Tahlili

{"summary":"Cin Suresi 25. ayet, kıyametin veya vaat edilen azabın zamanlamasına ilişkin bilgi eksikliğini vurgular. Ayet, bu bilginin yalnızca Allah'a ait olduğunu ve Peygamber'in dahi bu konuda kesin bir bilgiye sahip olmadığını ifade eder. Temel kavramlar, vaat edilenin yakınlığı veya uzaklığı, yani süresi etrafında döner.","keyConcepts":[{"word":"أَدْرِىٓ","root":"د ر ي","rootLatin":"d-r-y","meaning":"Bilmek, idrak etmek, haberdar olmak anlamındadır ve ayette 'ben bilmem' şeklinde nefyedilmiştir.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'dirâyet' kelimesini bir şeyi hile ile elde etmek veya bir şeyin hakikatine ulaşmak olarak tanımlar. Ayetteki 'edrî' ifadesi, Peygamber'in vaat edilenin zamanı hakkındaki kesin bilgiye sahip olmadığını, bu bilginin kendisine verilmediğini gösterir."},{"author":"Ebû Ubeyde","work":"Mecâzü'l-Kur'ân","detail":"Ebû Ubeyde, 'edrî' kelimesinin 'a'lem' (bilirim) anlamında kullanıldığını belirtir. Ayetteki 'in edrî' ise 'lâ a'lem' (bilmiyorum) demektir ve Peygamber'in kıyamet vaktine dair bilgisizliğini vurgular."}]},{"word":"تُوعَدُونَ","root":"و ع د","rootLatin":"v-'-d","meaning":"Vaat edilmek, söz verilmek anlamındadır ve ayette kıyamet veya azap gibi gelecekteki bir olaya işaret eder.","sources":[{"author":"İbn Kuteybe","work":"Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân","detail":"İbn Kuteybe, 'vaad' kelimesinin hem hayır hem de şer için kullanılabileceğini belirtir. Ayetteki 'mâ tû'adûn' ifadesi, müşriklere vaat edilen azap veya kıyamet gününü ifade eder ve bu vaadin gerçekleşeceği kesindir."},{"author":"Fîrûzâbâdî","work":"Basâiru Zevi't-Temyîz","detail":"Fîrûzâbâdî, 'vaad'in gelecekte bir şeyin olacağını bildirmek olduğunu açıklar. Ayetteki 'tû'adûn' ise Allah'ın kullarına bildirdiği, gerçekleşmesi kesin olan bir olayı, yani kıyameti veya azabı ifade eder."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Izutsu, 'vaad' kavramının Kur'an'da genellikle Allah'ın insanlara yönelik kesin sözlerini ifade ettiğini belirtir. Bu ayetteki 'tû'adûn', Allah'ın kıyamet veya azapla ilgili kesin vaadini temsil eder ve bu vaadin zamanlaması bilinmemektedir."}]},{"word":"قَرِيبٌ","root":"ق ر ب","rootLatin":"k-r-b","meaning":"Yakın olmak, mesafenin az olması anlamındadır ve ayette vaat edilenin zamanının yakınlığını sorgular.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'kurb' kelimesinin hem mekânsal hem de zamansal yakınlığı ifade ettiğini belirtir. Ayetteki 'karîb' kelimesi, vaat edilenin (kıyamet veya azap) zamanının yakın olup olmadığını sorgulamak için kullanılmıştır."},{"author":"Ebû Bekir es-Sicistânî","work":"Nüzhetü'l-Kulûb","detail":"Sicistânî, 'karîb' kelimesinin 'yakın' anlamında kullanıldığını ve bu ayette kıyamet vaktinin yakınlığına işaret ettiğini belirtir. Peygamber'in bu yakınlık hakkında kesin bir bilgiye sahip olmadığını ifade eder."}]},{"word":"أَمَدًا","root":"أ م د","rootLatin":"e-m-d","meaning":"Süre, zaman sınırı, belli bir zaman dilimi anlamındadır ve ayette vaat edilenin uzun bir zaman dilimine yayılmasını ifade eder.","sources":[{"author":"İbn Kuteybe","work":"Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân","detail":"İbn Kuteybe, 'emed' kelimesinin 'gayet' (son, sınır) anlamına geldiğini ve belli bir zaman dilimini ifade ettiğini belirtir. Ayetteki 'emedâ' ifadesi, Allah'ın vaat edilenin gerçekleşmesi için uzun bir süre tayin edip etmediğini sorgular."},{"author":"Ebû Ubeyde","work":"Mecâzü'l-Kur'ân","detail":"Ebû Ubeyde, 'emed' kelimesinin 'müddet' (süre) anlamına geldiğini ve bu ayette kıyametin veya azabın gerçekleşeceği zamanın uzunluğunu ifade ettiğini açıklar."},{"author":"Semîn el-Halebî","work":"Umdetü'l-Huffâz","detail":"Semîn el-Halebî, 'emed'in bir şeyin sonu, nihayeti ve belli bir zaman dilimi olduğunu belirtir. Ayetteki kullanımı, vaat edilenin gerçekleşmesi için belirlenen sürenin uzunluğunu veya kısalığını ifade eder."}]}]}

## Tefsir

{"topics":["gayb","kader","peygamberlik"]}

## Tefsir

[{"position":1,"translit":"Kul"},{"position":2,"translit":"in"},{"position":3,"translit":"edrî"},{"position":4,"translit":"ekarîbun"},{"position":5,"translit":"mâ"},{"position":6,"translit":"tû'adûne"},{"position":7,"translit":"em"},{"position":8,"translit":"yec'alu"},{"position":9,"translit":"lehu"},{"position":10,"translit":"rabbî"},{"position":11,"translit":"emedâ(n)"}]

## Tefsir

[{"position":1,"surface":"قُلْ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Emir","root":"ق-و-ل","rootLatin":"q-w-l","lemma":"قَالَ","form":"Mücerred","features":{"tense":"Emir","voice":"Ma'lûm","person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Emir fiil olduğu için mebnî","gloss":"De ki","binaDurumu":"Mebnî","gorev":"Emir fiil"},{"position":2,"surface":"إِنْ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Nefy","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"إِنْ","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"değil","binaDurumu":"Mebnî"},{"position":3,"surface":"أَدْرِىٓ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"د-ر-ي","rootLatin":"d-r-y","lemma":"دَرَى","form":"Mücerred","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"1.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Merfû"},"irabReason":"Nasb veya cezm edatı olmadığı için merfû","gloss":"bilirim","irabMarker":"takdîrî damme ile","binaDurumu":"Mu'reb","gorev":"Muzâri fiil"},{"position":4,"surface":"أَقَرِيبٌ","pos":"isim","posDetail":"Sıfat-ı Müşebbehe","root":"ق-ر-ب","rootLatin":"q-r-b","lemma":"قَرِيب","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Merfû","state":"Nekre"},"irabReason":"Mübteda olduğu için merfû","gloss":"yakın mı","irabMarker":"damme ile","binaDurumu":"Mu'reb","gorev":"Haber"},{"position":5,"surface":"مَّا","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Mevsûl","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"مَا","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mebnî olduğu için mahallen merfû (haber)","gloss":"şey","binaDurumu":"Mebnî (ism-i mevsûl)","gorev":"Mübteda"},{"position":6,"surface":"تُوعَدُونَ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"و-ع-د","rootLatin":"w-'-d","lemma":"وَعَدَ","form":"İf'âl","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Meçhul","person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Merfû"},"irabReason":"Nasb veya cezm edatı olmadığı için merfû","gloss":"size vaat olunan","binaDurumu":"Mebnî (muttasıl zamir)","gorev":"Meçhul muzâri fiil"},{"position":7,"surface":"أَمْ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Atıf","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"أَمْ","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"yoksa","binaDurumu":"Mebnî","gorev":"Atıf harfi"},{"position":8,"surface":"يَجْعَلُ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"ج-ع-ل","rootLatin":"j-'-l","lemma":"جَعَلَ","form":"Mücerred","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Merfû"},"irabReason":"Nasb veya cezm edatı olmadığı için merfû","gloss":"kılar","irabMarker":"damme ile","binaDurumu":"Mu'reb","gorev":"Muzâri fiil"},{"position":9,"surface":"لَهُۥ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"لِ","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"için"},{"position":9,"surface":"هُۥ","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هُوَ","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"ona","binaDurumu":"Mebnî (muttasıl zamir)","gorev":"Harf-i cerin mecrûru"},{"position":10,"surface":"رَبِّىٓ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ر-ب-ب","rootLatin":"r-b-b","lemma":"رَبّ","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Merfû","state":"Marife"},"irabReason":"Fâil olduğu için merfû","gloss":"Rabbim","irabMarker":"takdîrî damme ile","binaDurumu":"Mu'reb","gorev":"Fâil","izafet":"Muzâf"},{"position":10,"surface":"ىٓ","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"أَنَا","form":"-","features":{"person":"1.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mecrûr","gloss":"benim","binaDurumu":"Mebnî (muttasıl zamir)","gorev":"Muzâfun ileyh"},{"position":11,"surface":"أَمَدًا","pos":"isim","posDetail":"Masdar","root":"ا-م-د","rootLatin":"a-m-d","lemma":"أَمَد","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mansûb","state":"Nekre"},"irabReason":"Mef'ûlün bih olduğu için mansûb","gloss":"bir süre","irabMarker":"fetha ile","binaDurumu":"Mu'reb","gorev":"Mef'ûlün bih"}]

## Bu Âyetin İşârî/Tasavvufî Olarak Ele Alındığı Eserler

- **Cin Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *72/25*
- **Cin Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *72/25*
