# Cin Sûresi, 6. Âyet (72:6)

> وَأَنَّهُۥ كَانَ رِجَالٌ مِّنَ ٱلْإِنسِ يَعُوذُونَ بِرِجَالٍ مِّنَ ٱلْجِنِّ فَزَادُوهُمْ رَهَقًا

*Ve ennehu kâne ricâlun mine-l-insi ye'ûżûne biricâlin mine-lcinni fezâdûhum rahekâ(n)*

**Meal (Diyanet):** "Doğrusu insanlardan bazı kimseler, cinlerden bazılarına sığınırlardı da, cinler onların taşkınlıklarını artırırlardı."

**Kaynak:** https://terzibabairfanmektebi.com/tefsir/72/6

---

## Kelime Tahlili

{"summary":"Bu ayet, insanların cinlere sığınmasının cinlerin azgınlığını artırdığını ifade ederek, bu tür bir davranışın olumsuz sonuçlarına işaret etmektedir. Ayet, 'sığınma' ve 'azgınlık' kavramları üzerinden insan-cin ilişkisindeki yanlış bir dinamiği ortaya koyar.","keyConcepts":[{"word":"رِجَالٌ","root":"ر-ج-ل","rootLatin":"r-j-l","meaning":"Ayette, 'insanlardan bir grup' veya 'cinlerden bir grup' anlamında kullanılmıştır.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'ricâl' kelimesinin 'racül' kelimesinin çoğulu olduğunu ve genellikle erkekler için kullanıldığını belirtir. Ancak ayetteki bağlamda, 'insanlardan bir grup' ve 'cinlerden bir grup' şeklinde, cinsiyetten ziyade 'bir kısım, bir zümre' anlamında kullanıldığı anlaşılmaktadır. Bu, sığınan ve sığınılan tarafları ifade eder."},{"author":"Ebû Ubeyde","work":"Mecâzü'l-Kur'ân","detail":"Ebû Ubeyde, 'ricâl' kelimesinin burada 'bir kısım, bir zümre' anlamında mecazi bir kullanıma sahip olduğunu ima eder. Ayetteki 'ricâlün mine'l-insi' ve 'biricâlin mine'l-cinni' ifadeleri, belirli bir insan veya cin grubunu işaret eder, genel bir erkeklik anlamından ziyade."}]},{"word":"يَعُوذُونَ","root":"ع-و-ذ","rootLatin":"a-v-dh","meaning":"İnsanların cinlere sığınması, onlardan yardım veya koruma talep etmesi anlamındadır.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'avz' kelimesinin 'bir şeyden korunmak için başka bir şeye sığınmak' anlamına geldiğini belirtir. Ayetteki 'ye'ûzûne' fiili, insanların cinlerden bir tür koruma veya yardım arayışını ifade eder, bu da yanlış bir tevekkül ve şirk eylemidir."},{"author":"İbn Kuteybe","work":"Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân","detail":"İbn Kuteybe, 'avz' kökünün 'ilticâ' (sığınma) ve 'i'tisâm' (korunma) anlamlarını taşıdığını açıklar. Ayetteki kullanım, cahiliye dönemindeki insanların tehlikelerden korunmak veya bir işi başarmak için cinlere başvurma adetini yansıtır."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Izutsu, 'avz' kavramının Kur'an'da genellikle Allah'a sığınma bağlamında kullanıldığını, ancak bu ayetteki gibi cinlere sığınmanın, tevhid inancına aykırı bir davranış olarak ele alındığını belirtir. Bu, yanlış bir 'sığınma' objesi seçimiyle dinî ve ahlaki bir sapmayı gösterir."}]},{"word":"فَزَادُوهُمْ","root":"ز-ي-د","rootLatin":"z-y-d","meaning":"Cinlerin, kendilerine sığınan insanların azgınlığını veya şaşkınlığını artırması anlamındadır.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'ziyâde' kelimesinin 'bir şeyin üzerine eklenmek, artmak' anlamına geldiğini ifade eder. Ayetteki 'fezâdûhum' fiili, cinlerin, kendilerine sığınan insanların zaten var olan sapkınlıklarını veya şaşkınlıklarını daha da şiddetlendirdiğini belirtir."},{"author":"Ebu'l-Bekâ el-Kefevî","work":"el-Külliyyât","detail":"Kefevî, 'ziyâde'nin 'bir şeyin miktarını veya niteliğini artırmak' olduğunu açıklar. Ayetteki bağlamda, cinlerin insanlara sığınmasıyla, insanların içinde bulundukları 'rehak' durumunun daha da kötüleştiği, yani cinlerin bu durumu teşvik ettiği anlaşılır."}]},{"word":"رَهَقًا","root":"ر-ه-ق","rootLatin":"r-h-q","meaning":"Azgınlık, sapkınlık, şaşkınlık, zulüm veya günahkarlık anlamındadır.","sources":[{"author":"İbn Kuteybe","work":"Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân","detail":"İbn Kuteybe, 'rehak' kelimesinin 'günah, zulüm, azgınlık' gibi anlamlara geldiğini belirtir. Ayetteki 'fezâdûhum rehakâ' ifadesi, cinlerin, kendilerine sığınan insanların bu kötü hallerini daha da artırdığını, onları daha da sapkınlığa sürüklediğini gösterir."},{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'rehak' kelimesinin 'bir şeyi zorla elde etmek, haksızlık etmek, bir şeyi aşmak' gibi anlamlara geldiğini açıklar. Ayetteki bağlamda, cinlerin insanlara sığınmasıyla, insanların şaşkınlıklarının, azgınlıklarının ve belki de cinlerin onlara karşı olan zulümlerinin arttığına işaret eder."},{"author":"Fîrûzâbâdî","work":"Basâiru Zevi't-Temyîz","detail":"Fîrûzâbâdî, 'rehak' kelimesinin 'şiddet, azgınlık, günah' gibi anlamları içerdiğini belirtir. Ayetteki kullanım, cinlerin, kendilerine sığınan insanları daha büyük bir sapkınlığa ve günaha sürüklediğini, onların üzerindeki kötü etkilerini artırdığını vurgular."}]}]}

## Tefsir

{"topics":["kufur-sirk","seytan-vesvese"]}

## Tefsir

[{"position":1,"surface":"وَ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Atıf","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"ve"},{"position":1,"surface":"أَنَّهُۥ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Tevkîd ve Nasb","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"أَنَّ","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"şüphesiz ki"},{"position":1,"surface":"هُۥ","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هُوَ","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mansûb"},"irabReason":"أَنَّ harfinin ismi olduğu için mansûb","gloss":"o"},{"position":2,"surface":"كَانَ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî","root":"ك-و-ن","rootLatin":"k-w-n","lemma":"كَانَ","form":"-","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"idi"},{"position":3,"surface":"رِجَالٌۭ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Cemi","root":"ر-ج-ل","rootLatin":"r-j-l","lemma":"رَجُل","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Merfû","state":"Nekre"},"irabReason":"كَانَ fiilinin ismi olduğu için merfû","gloss":"adamlar, insanlar"},{"position":4,"surface":"مِّنَ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"مِنْ","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"-den, -dan"},{"position":5,"surface":"ٱلْإِنسِ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"أ-ن-س","rootLatin":"a-n-s","lemma":"إِنْس","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mecrûr","state":"Marife"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"insanlar"},{"position":6,"surface":"يَعُوذُونَ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"ع-و-ذ","rootLatin":"'-w-dh","lemma":"عَاذَ","form":"-","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Merfû"},"irabReason":"Nasb veya cezm edeni olmadığı için merfû","gloss":"sığınıyorlardı"},{"position":7,"surface":"بِ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"بِ","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"-e, -a"},{"position":7,"surface":"رِجَالٍۢ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Cemi","root":"ر-ج-ل","rootLatin":"r-j-l","lemma":"رَجُل","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mecrûr","state":"Nekre"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"adamlara, insanlara"},{"position":8,"surface":"مِّنَ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"مِنْ","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"-den, -dan"},{"position":9,"surface":"ٱلْجِنِّ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ج-ن-ن","rootLatin":"j-n-n","lemma":"جِنّ","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mecrûr","state":"Marife"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"cinler"},{"position":10,"surface":"فَ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Atıf","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"فَ","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"böylece"},{"position":10,"surface":"زَادُو","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî","root":"ز-ي-د","rootLatin":"z-y-d","lemma":"زَادَ","form":"-","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"artırdılar"},{"position":10,"surface":"هُمْ","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هُمْ","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mansûb"},"irabReason":"Mef'ûlün bih olduğu için mansûb","gloss":"onları"},{"position":11,"surface":"رَهَقًۭا","pos":"isim","posDetail":"Masdar","root":"ر-ه-ق","rootLatin":"r-h-q","lemma":"رَهَق","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mansûb","state":"Nekre"},"irabReason":"Mef'ûlün bih olduğu için mansûb","gloss":"azgınlık, taşkınlık"}]
