# Müddessir Sûresi, 1. Âyet (74:1)

>  يَـٰٓأَيُّهَا ٱلْمُدَّثِّرُ

*Yâ eyyuhâ-lmuddeśśir(u)*

**Meal (Diyanet):** Ey örtünüp bürünen (Peygamber!)

**Kaynak:** https://terzibabairfanmektebi.com/tefsir/74/1

---

## Kelime Tahlili

{"summary":"Müddessir Suresi'nin ilk ayeti, Hz. Peygamber'e yapılan bir hitap olup, 'örtüye bürünen' ifadesiyle onun o anki durumuna ve belki de tebliğ sorumluluğunun ağırlığına işaret etmektedir. Ayet, peygamberlik görevinin başlangıcındaki bir ruh halini ve ilahi çağrının mahiyetini dilbilimsel olarak yansıtır.","keyConcepts":[{"word":"يَـٰٓأَيُّهَا","root":"أَيّ","rootLatin":"e-y-y","meaning":"Bir kişiye veya gruba seslenmek için kullanılan nida edatıdır.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'eyy' kelimesinin belirsizliği gidermek ve muhatabı belirginleştirmek için kullanıldığını belirtir. Bu ayette 'eyyühe' şekliyle, hitabın doğrudan ve özel olarak Hz. Peygamber'e yöneldiğini vurgular, genel bir seslenişten ziyade kişisel bir çağrıdır."},{"author":"Ebu'l-Bekâ el-Kefevî","work":"el-Külliyyât","detail":"Kefevî, 'eyyühe'nin nida için kullanıldığını ve ardından gelen ismin sıfatı gibi işlev gördüğünü ifade eder. Burada 'el-Müddessir' kelimesiyle birlikte kullanılarak, hitabın 'örtüye bürünen' sıfatına sahip olan kişiye yapıldığını açıkça belirtir."}]},{"word":"ٱلْمُدَّثِّرُ","root":"دَثَر","rootLatin":"d-s-r","meaning":"Üzerine bir şey örtünmüş, bürünmüş olan kişi anlamına gelir ve ayette Hz. Peygamber'in o anki durumunu tasvir eder.","sources":[{"author":"İbn Kuteybe","work":"Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân","detail":"İbn Kuteybe, 'el-Müddessir' kelimesinin 'tedessüre' fiilinden türediğini ve 'elbisesine bürünmek, örtünmek' anlamına geldiğini belirtir. Ayetteki kullanımıyla, Hz. Peygamber'in vahyin ilk şoku veya tebliğ sorumluluğunun ağırlığı altında kendisini örtüyle sarmış halini ifade eder."},{"author":"Ebû Ubeyde","work":"Mecâzü'l-Kur'ân","detail":"Ebû Ubeyde, 'el-Müddessir'i 'elbisesine bürünmüş olan' şeklinde açıklar. Bu ifade, mecazi olarak bir durumun veya halin içine girmiş olmayı da ima edebilir; burada Hz. Peygamber'in vahiy tecrübesi sonrası yaşadığı içsel durumu yansıtır."},{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'dessere' fiilinin 'örtmek, gizlemek' anlamlarına geldiğini ve 'tedessür'ün ise 'bir şeye bürünmek, örtünmek' olduğunu ifade eder. 'el-Müddessir' kelimesiyle, Hz. Peygamber'in o anki fiziksel durumuna atıfta bulunulurken, aynı zamanda bir tür inziva veya içe kapanma halini de çağrıştırır."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Izutsu, Kur'an'daki kelimelerin bağlamsal anlamlarına odaklanırken, 'el-Müddessir' gibi ifadelerin sadece fiziksel bir durumu değil, aynı zamanda psikolojik veya ruhsal bir hali de yansıttığını belirtir. Bu ayetteki 'örtüye bürünen' ifadesi, Hz. Peygamber'in vahiy sonrası yaşadığı şaşkınlık, korku veya tebliğ yükünün ağırlığı gibi içsel durumları sembolize eder."}]}]}

## Tefsir

{"topics":["peygamberlik","vahiy-kuran"]}

## Tefsir

[{"position":1,"surface":"يَـٰٓأَيُّهَا","pos":"harf","posDetail":"Nidâ Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"يَا","form":"-","features":{},"irabReason":"Nidâ harfi olduğu için mebnî","gloss":"Ey"},{"position":2,"surface":"ٱلْمُدَّثِّرُ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Fâil","root":"د-ث-ر","rootLatin":"d-s-r","lemma":"مُدَّثِّر","form":"Tefa''ul","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Merfû","state":"Marife"},"irabReason":"Nidâ harfinden sonra gelen 'eyyuhâ'nın sıfatı olduğu için merfû","gloss":"örtüye bürünen","irabMarker":"damme ile","binaDurumu":"Mu'reb","gorev":"Bedel"}]

## Tefsir

[{"position":1,"translit":"Yâ"},{"position":2,"translit":"eyyuhâ-lmuddeśśir(u)"}]

## Bu Âyetin İşârî/Tasavvufî Olarak Ele Alındığı Eserler

- **Hac Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *el-Müddessir 74/1-3*
- **Hac Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *el-Müddessir 74/1-3*
- **A'lâ ve Gâşiye Sûreleri** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *el-Müddessir 74/1-3*
- **A'lâ ve Gâşiye Sûreleri** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *el-Müddessir 74/1-3*
- **Müddessir Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *74/1-2*
- **Müddessir Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *74/1*
- **A'lâ ve Gâşiye Sûreleri** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *74/1*
- **Bakara Dosyası** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *74/1*
- **Bakara Dosyası** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *74/1*
- **A'lâ ve Gâşiye Sûreleri** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *74/1*
- **Müddessir Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *74/1*
- **Müddessir Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *74/1*