# Müddessir Sûresi, 12. Âyet (74:12)

> وَجَعَلْتُ لَهُۥ مَالًا مَّمْدُودًا

*Ve ce'altu lehu mâlen memdûdâ(n)*

**Meal (Diyanet):** (12-13) Ona bol mal ve gözü önünde duran oğullar verdim.

**Kaynak:** https://terzibabairfanmektebi.com/tefsir/74/12

---

## Kelime Tahlili

{"summary":"Bu ayet, Allah'ın bir kişiye bahşettiği maddi zenginlikleri ve evlatları ifade etmektedir. Ayetteki anahtar kavramlar, yaratma, mal ve yayma fiilleri üzerinden bu nimetlerin genişliğini ve sürekliliğini vurgular.","keyConcepts":[{"word":"جَعَلْتُ","root":"ج ع ل","rootLatin":"c-a-l","meaning":"Allah'ın bir şeyi yaratması, kılması veya tayin etmesi anlamındadır.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'ceale' fiilinin bir şeyi bir halden başka bir hale dönüştürmek, yaratmak veya tayin etmek anlamlarına geldiğini belirtir. Ayetteki 've cealtu lehu' ifadesi, Allah'ın o kişiye malı ve evlatları var etmesi, bahşetmesi anlamındadır, yani yoktan var etme veya bir şeyi belirli bir duruma getirme fiilidir."},{"author":"Ebû Ubeyde","work":"Mecâzü'l-Kur'ân","detail":"Ebû Ubeyde, 'ceale' fiilinin Kur'an'da 'halka' (yarattı) anlamında kullanıldığını ifade eder. Bu ayette de 'cealtu lehu' ifadesi, Allah'ın o kişiye malı ve evlatları yaratıp verdiğini, bahşettiğini mecazi olarak değil, doğrudan bir yaratma ve ihsan fiili olarak açıklar."}]},{"word":"مَالًا","root":"م و ل","rootLatin":"m-v-l","meaning":"Sahip olunan, elde edilen her türlü maddi varlık ve zenginliktir.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'mâl' kelimesinin kişinin sahip olduğu, elde ettiği ve kendisine meyledilen her şeyi kapsadığını belirtir. Ayetteki 'mâlen memdûden' ifadesiyle birlikte, bu malın sadece birikim değil, aynı zamanda fayda sağlayan, genişleyen ve artan bir zenginlik olduğunu vurgular."},{"author":"Fîrûzâbâdî","work":"Basâiru Zevi't-Temyîz","detail":"Fîrûzâbâdî, 'mâl' kelimesinin insanın sahip olduğu, kendisine yöneldiği ve faydalandığı her şey olduğunu açıklar. Ayetteki bağlamda, bu malın Allah tarafından bahşedilen ve genişletilen bir nimet olduğunu, sadece para değil, aynı zamanda evlat gibi değerleri de kapsayabileceğini ima eder."}]},{"word":"مَّمْدُودًا","root":"م د د","rootLatin":"m-d-d","meaning":"Uzatılmış, yayılmış, bol ve sürekli kılınmış demektir.","sources":[{"author":"İbn Kuteybe","work":"Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân","detail":"İbn Kuteybe, 'memdûd' kelimesinin 'uzatılmış, yayılmış' anlamına geldiğini belirtir. Bu ayetteki 'mâlen memdûden' ifadesi, verilen malın sadece çok değil, aynı zamanda sürekli artan, tükenmeyen ve genişleyen bir zenginlik olduğunu ifade eder."},{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'medd' kökünün bir şeyi uzatmak, artırmak ve genişletmek anlamlarına geldiğini açıklar. 'Memdûd' ise uzatılmış, genişletilmiş demektir. Ayetteki 'mâlen memdûden' ifadesi, Allah'ın bahşettiği malın sadece nicelik olarak fazla değil, aynı zamanda nitelik olarak da bereketli, sürekli ve faydalı olduğunu vurgular."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Izutsu, Kur'an'daki 'medd' kökünün genellikle Allah'ın nimetlerini genişletmesi, artırması ve süreklilik kazandırması bağlamında kullanıldığını belirtir. 'Memdûd' kelimesi, bu bağlamda, Allah'ın lütfunun kesintisiz ve bol olduğunu, verilen malın sadece anlık bir zenginlik değil, devamlı bir ihsan olduğunu gösterir."}]}]}

## Tefsir

{"topics":["mal-mulk","rizik"]}

## Tefsir

[{"position":1,"translit":"Ve ce'altu"},{"position":2,"translit":"lehu"},{"position":3,"translit":"mâlen"},{"position":4,"translit":"memdûdâ(n)"}]

## Tefsir

[{"position":1,"surface":"وَ","pos":"harf","posDetail":"Atıf Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"ve","binaDurumu":"Mebnî","gorev":"Atıf harfi"},{"position":1,"surface":"جَعَلْتُ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî","root":"ج-ع-ل","rootLatin":"j-'-l","lemma":"جَعَلَ","form":"Mücerred","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Ma'lûm","person":"1.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"kıldım/verdim","binaDurumu":"Mebnî","gorev":"Mâzî fiil"},{"position":2,"surface":"لَهُۥ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"لِ","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"için"},{"position":2,"surface":"هُۥ","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هُوَ","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"ona","binaDurumu":"Mebnî (muttasıl zamir)","gorev":"Harf-i cerin mecrûru"},{"position":3,"surface":"مَالًا","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"م-و-ل","rootLatin":"m-w-l","lemma":"مَال","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mansûb","state":"Nekre"},"irabReason":"Mef'ûlün bih olduğu için mansûb","gloss":"mal","irabMarker":"fetha ile","binaDurumu":"Mu'reb","gorev":"Mef'ûlün bih"},{"position":4,"surface":"مَّمْدُودًا","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Mef'ûl","root":"م-د-د","rootLatin":"m-d-d","lemma":"مَمْدُود","form":"Mef'ûl","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mansûb","state":"Nekre"},"irabReason":"Önceki ismin sıfatı olduğu için mansûb","gloss":"yayılmış/bol","irabMarker":"fetha ile","binaDurumu":"Mu'reb","gorev":"Sıfat"}]

## Bu Âyetin İşârî/Tasavvufî Olarak Ele Alındığı Eserler

- **Müddessir Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *74/12*
- **Müddessir Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *74/12*
