# Müddessir Sûresi, 5. Âyet (74:5)

> وَٱلرُّجْزَ فَٱهْجُرْ

*Ve-rrucze fehcur*

**Meal (Diyanet):** Şirkten uzak dur.

**Kaynak:** https://terzibabairfanmektebi.com/tefsir/74/5

---

## Kelime Tahlili

{"summary":"Müddessir Suresi'nin 5. ayeti, 'kötü şeyleri terk et' emrini içeren kısa ve öz bir ifadedir. Ayet, 'er-rucz' kelimesiyle maddi ve manevi pislikleri, 'fehcur' kelimesiyle ise bunlardan uzak durmayı ve terk etmeyi emrederek, nefsani arzulardan ve günahlardan arınma çağrısı yapmaktadır.","keyConcepts":[{"word":"وَٱلرُّجْزَ","root":"ر ج ز","rootLatin":"r-c-z","meaning":"Bu ayette 'er-rucz', hem maddi pislikleri hem de manevi kirleri, günahları ve putları ifade eden geniş kapsamlı bir kavramdır.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'er-rucz' kelimesinin aslen 'titreme, sarsılma' anlamına geldiğini, ancak Kur'an'da genellikle 'azap, ceza' ve 'günah, pislik' anlamlarında kullanıldığını belirtir. Bu ayette ise, 'putlara tapma' gibi şirke götüren her türlü kötü fiili ve inancı kapsar (el-Müfredât, s. 341)."},{"author":"Ebû Ubeyde","work":"Mecâzü'l-Kur'ân","detail":"Ebû Ubeyde, 'er-rucz' kelimesini 'azap' ve 'günah' olarak açıklar. Bu ayetteki kullanımıyla, Allah'ın gazabına sebep olacak her türlü kötü ameli ve şirk koşmayı ifade ettiğini belirtir (Mecâzü'l-Kur'ân, c. 2, s. 289)."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Izutsu, 'ricz' kelimesinin Kur'an'da genellikle 'Allah'ın gazabı' ve bu gazaba yol açan 'günahkâr davranışlar' anlamında kullanıldığını vurgular. Müddessir Suresi'ndeki bu kullanım, peygamberin tebliğ görevine başlarken, toplumdaki putperestlik ve ahlaki yozlaşmadan uzak durması gerektiğini ifade eder (Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar, s. 205-206)."}]},{"word":"فَٱهْجُرْ","root":"ه ج ر","rootLatin":"h-c-r","meaning":"Bu ayette 'fehcur', 'terk etmek, uzak durmak, ayrılmak' anlamında olup, 'er-rucz' ile ifade edilen kötü şeylerden tamamen yüz çevirmeyi emreder.","sources":[{"author":"İbn Kuteybe","work":"Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân","detail":"İbn Kuteybe, 'hecr' kelimesinin 'terk etmek, ayrılmak' anlamına geldiğini belirtir. Bu ayetteki emir, peygamberin, putlara tapmaktan ve müşriklerin kötü amellerinden tamamen uzak durmasını, onlarla arasına mesafe koymasını ifade eder (Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân, s. 496)."},{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'hecr' kelimesinin 'bir şeyi terk etmek, ondan ayrılmak' olduğunu ve Kur'an'da hem fiziksel hem de manevi ayrılığı ifade ettiğini açıklar. Buradaki 'fehcur' emri, 'er-rucz'dan yani günahlardan ve putlardan kesin bir şekilde yüz çevirmeyi, onlarla hiçbir ilişki kurmamayı gerektirir (el-Müfredât, s. 509)."},{"author":"Mevlüt Güngör","work":"Kur'ân-ı Kerîm'de Kelime Anlam Bilgisi","detail":"Güngör, 'hecr' fiilinin Kur'an'da genellikle 'uzaklaşma, terk etme, ayrılma' anlamlarında kullanıldığını belirtir. Müddessir Suresi'ndeki bu kullanım, peygamberin tebliğ görevine başlarken, şirkin ve kötü ahlakın her türlüsünden arınmış bir duruş sergilemesi gerektiğini vurgular (Kur'ân-ı Kerîm'de Kelime Anlam Bilgisi, s. 312)."}]}]}

## Tefsir

{"topics":["temizlik","takva","edep-haya"]}

## Tefsir

[{"position":1,"surface":"وَ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Atıf","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"ve"},{"position":1,"surface":"ٱلرُّجْزَ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ر-ج-ز","rootLatin":"r-j-z","lemma":"رُجْز","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mansûb","state":"Marife"},"irabReason":"مفعول به olduğu için mansûb","gloss":"kötü şeyleri"},{"position":2,"surface":"فَ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Atıf","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"فَ","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"o halde"},{"position":2,"surface":"ٱهْجُرْ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Emir","root":"ه-ج-ر","rootLatin":"h-j-r","lemma":"هَجَرَ","form":"Fetha","features":{"tense":"Emir","voice":"Ma'lûm","person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Emir fiil olduğu için mebnî","gloss":"terk et"}]