# Kıyâme Sûresi, 24. Âyet (75:24)

> وَوُجُوهٌ يَوْمَئِذٍۭ بَاسِرَةٌ

*Ve vucûhun yevme-iżin bâsira(tun)*

**Meal (Diyanet):** O gün birtakım yüzler de asıktır.

**Kaynak:** https://terzibabairfanmektebi.com/tefsir/75/24

---

## Kelime Tahlili

{"summary":"Kıyâme Suresi'nin 24. ayeti, kıyamet gününde bazı yüzlerin durumunu tasvir etmektedir. Ayet, 'vücûh' (yüzler) ve 'bâsira' (asıklık) kavramları üzerinden, o günkü dehşet ve çaresizliği dilbilimsel bir derinlikle ifade eder.","keyConcepts":[{"word":"وُجُوهٌ","root":"وجه","rootLatin":"v-c-h","meaning":"Kıyamet gününde dehşet ve korkuyla karşılaşacak olan insanların yüzleri.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'vech' kelimesinin bir şeyin ön tarafı ve ilk görünen kısmı olduğunu belirtir. Ayetteki 'vücûh' ifadesi, kıyamet gününde insanların dışa vuran hallerini, iç dünyalarındaki korku ve endişenin yüzlerine yansımasını ifade eder. Bu, sadece fiziki bir yüz değil, aynı zamanda kişinin genel durumunu ve halini de kapsar."},{"author":"Ebu'l-Bekâ el-Kefevî","work":"el-Külliyyât","detail":"Kefevî, 'vech'in bazen bir şeyin zatı, bazen de yönü anlamına geldiğini açıklar. Ayetteki 'vücûh' kelimesi, kıyamet gününde azapla karşılaşacak olan kişilerin bizzat kendilerini, yani onların şahsiyetlerini ve o anki ruh hallerini yüzleri üzerinden tasvir etmektedir. Yüz, kişinin kimliğinin ve duygularının aynasıdır."}]},{"word":"بَاسِرَةٌ","root":"بسر","rootLatin":"b-s-r","meaning":"Kıyamet gününün dehşeti ve korkusuyla asılmış, buruşmuş, kederli ve çaresiz bir ifadeye sahip yüzler.","sources":[{"author":"İbn Kuteybe","work":"Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân","detail":"İbn Kuteybe, 'bâsira' kelimesini 'âbise' (somurtkan, asık) olarak açıklar. Bu, kıyamet gününde insanların yüzlerinde belirecek olan keder, korku ve ümitsizliğin bir ifadesidir. Yüzlerin asık olması, o günkü azabın ve dehşetin bir göstergesidir."},{"author":"Ebû Ubeyde","work":"Mecâzü'l-Kur'ân","detail":"Ebû Ubeyde, 'bâsira' kelimesinin 'kâliha' (buruşmuş, çirkinleşmiş) anlamına geldiğini belirtir. Bu, yüzlerin sadece asık değil, aynı zamanda korku ve dehşetten dolayı şekillerinin bozulduğunu, buruştuğunu ve çirkinleştiğini ifade eder. Ayetteki bu kullanım, o günkü azabın şiddetini ve insanların üzerindeki etkisini mecazi bir dille anlatır."},{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'besr' kökünün, bir şeyin olgunlaşmadan önce toplanması veya bir şeyin erken ortaya çıkması anlamlarına geldiğini belirtir. 'Bâsira' ise, yüzdeki hoşnutsuzluk, keder ve sıkıntının erken ve belirgin bir şekilde ortaya çıkmasıdır. Kıyamet gününde bu yüzler, henüz azap başlamadan dahi, karşılaşacakları akıbetin dehşetiyle asık ve kederli olacaktır."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Izutsu, Kur'an'daki 'yüz' (vech) kavramının sadece fiziki bir organ olmaktan öte, kişinin iç dünyasını, kaderini ve ahiretteki durumunu yansıtan bir sembol olduğunu vurgular. 'Bâsira' kelimesiyle birlikte kullanıldığında, bu yüzlerin ahiretteki kötü akıbeti ve ilahi gazabı tecrübe edenlerin çaresizliğini ve umutsuzluğunu semantik olarak derinleştirir. Bu, sadece bir ifade değil, aynı zamanda bir durumun ve kaderin göstergesidir."}]}]}

## Tefsir

{"topics":["kiyamet","ahiret-mukafat"]}

## Tefsir

[{"position":1,"surface":"وَ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Atıf","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{},"irabReason":"Atıf harfi olduğu için mebnî","gloss":"ve"},{"position":1,"surface":"وُجُوهٌ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"و-ج-ه","rootLatin":"w-j-h","lemma":"وَجْه","form":"-","features":{"gender":"Müennes","number":"Cemi","irab":"Merfû","state":"Nekre"},"irabReason":"Mübteda olduğu için merfû","gloss":"yüzler"},{"position":2,"surface":"يَوْمَئِذٍ","pos":"isim","posDetail":"Zarf","root":"ي-و-م","rootLatin":"y-w-m","lemma":"يَوْم","form":"-","features":{"irab":"Mecrûr","state":"Marife"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mecrûr","gloss":"o gün"},{"position":3,"surface":"بَاسِرَةٌ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Fâil","root":"ب-س-ر","rootLatin":"b-s-r","lemma":"بَاسِرَة","form":"Fâile","features":{"gender":"Müennes","number":"Müfred","irab":"Merfû","state":"Nekre"},"irabReason":"Haber olduğu için merfû","gloss":"asıktır"}]

## Bu Âyetin İşârî/Tasavvufî Olarak Ele Alındığı Eserler

- **Kıyâmet Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *75/24*
- **Kıyâmet Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *75/24*