# Kıyâme Sûresi, 31. Âyet (75:31)

> فَلَا صَدَّقَ وَلَا صَلَّىٰ

*Felâ saddeka velâ sallâ*

**Meal (Diyanet):** O, (Peygamberi) doğrulamamış, namaz da kılmamıştı.

**Kaynak:** https://terzibabairfanmektebi.com/tefsir/75/31

---

## Kelime Tahlili

{"summary":"Kıyâme Suresi'nin 31. ayeti, inkarcıların temel iki eylemi olan tasdik etmeme ve namaz kılmama durumunu vurgulayarak, onların ahirete yönelik sorumluluktan kaçınmalarını ve dünya hayatına olan bağlılıklarını dilbilimsel bir derinlikle ortaya koymaktadır. Ayet, imanın ve ibadetin reddini, dolayısıyla ahiret inancının yokluğunu güçlü bir şekilde ifade eder.","keyConcepts":[{"word":"صَدَّقَ","root":"ص د ق","rootLatin":"s-d-q","meaning":"Bu ayette 'doğrulamak', 'tasdik etmek' anlamında kullanılmış olup, özellikle peygamberin getirdiği mesajı ve ahiret inancını kabul etmemeyi ifade eder.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'sıdk' kökünü 'sözün veya inancın gerçeğe uygun olması' olarak tanımlar. 'Tasdîk' ise bir şeyi doğru kabul etmek, onaylamak anlamına gelir. Ayetteki 'fela saddaka' ifadesi, peygamberin getirdiği hakikatleri ve ahiret inancını kalben ve fiilen doğrulamayı reddetmeyi, yani inkârı ifade eder."},{"author":"Ebû Ubeyde","work":"Mecâzü'l-Kur'ân","detail":"Ebû Ubeyde, 'saddaka' fiilini 'iman etti' veya 'doğruladı' şeklinde açıklar. Ayetteki olumsuz kullanımı, kişinin peygamberin getirdiği vahye ve ahiret gününe iman etmediğini, onu yalanladığını mecazi bir anlatımla ortaya koyar."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Izutsu, 'sıdk' kavramının Kur'an'da sadece sözün doğruluğunu değil, aynı zamanda inancın ve eylemin doğruluğunu da kapsadığını belirtir. 'Tasdîk', peygamberin mesajını ve Allah'ın vaadini içtenlikle kabul etme eylemidir. Ayetteki 'fela saddaka' ise bu kabulün ve imanın yokluğunu, dolayısıyla küfrü ifade eder."}]},{"word":"صَلَّىٰ","root":"ص ل و","rootLatin":"s-l-w","meaning":"Bu ayette 'namaz kılmak' anlamında kullanılmış olup, Allah'a karşı yerine getirilmesi gereken temel ibadeti terk etmeyi ifade eder.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'salât' kelimesinin kökenini 'dua' ve 'tazim' olarak açıklar. Şer'î anlamda ise 'belirli rükünleri ve şartları olan ibadet'tir. Ayetteki 'vela salla' ifadesi, bu özel ibadeti, yani namazı yerine getirmemeyi, dolayısıyla Allah'a karşı kulluk görevini ihmal etmeyi vurgular."},{"author":"İbn Kuteybe","work":"Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân","detail":"İbn Kuteybe, 'salât'ın Kur'an'da farklı anlamlarda kullanıldığını belirtir, ancak bu bağlamda 'namaz kılmak' anlamında olduğunu açıklar. Ayetteki olumsuzluk, kişinin Allah'a karşı olan bu temel ibadet yükümlülüğünü yerine getirmediğini, dolayısıyla ahiret sorumluluğundan kaçtığını gösterir."},{"author":"Mevlüt Güngör","work":"Kur'ân-ı Kerîm'de Kelime Anlam Bilgisi","detail":"Güngör, 'salât'ın Kur'an'da Allah ile kul arasındaki en önemli bağlardan biri olduğunu ve kulluğun en belirgin göstergesi olduğunu ifade eder. Ayetteki 'vela salla' ifadesi, bu bağın koparıldığını, Allah'a karşı olan teslimiyetin ve şükranın terk edildiğini semantik olarak ortaya koyar."}]}]}

## Tefsir

{"topics":["namaz","kufur-sirk","musrikler"]}

## Tefsir

[{"position":1,"surface":"فَ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Atıf","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"فَ","form":"-","features":{},"irabReason":"Mebnî","gloss":"o halde, ve"},{"position":1,"surface":"لَا","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Nefy","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"لَا","form":"-","features":{},"irabReason":"Mebnî","gloss":"değil, -me/-ma"},{"position":2,"surface":"صَدَّقَ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî","root":"ص-د-ق","rootLatin":"s-d-q","lemma":"تَصْدِيق","form":"Tef'îl","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"doğrulamadı"},{"position":3,"surface":"وَلَا","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Atıf","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{},"irabReason":"Mebnî","gloss":"ve"},{"position":3,"surface":"لَا","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Nefy","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"لَا","form":"-","features":{},"irabReason":"Mebnî","gloss":"değil, -me/-ma"},{"position":4,"surface":"صَلَّىٰ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî","root":"ص-ل-و","rootLatin":"s-l-w","lemma":"تَصْلِيَة","form":"Tef'îl","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"namaz kılmadı"}]

## Bu Âyetin İşârî/Tasavvufî Olarak Ele Alındığı Eserler

- **Kıyâmet Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *75/31*
- **Kıyâmet Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *75/31*
- **Kıyâmet Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *31. ÂYET*
