# Nebe' Sûresi, 30. Âyet (78:30)

> فَذُوقُوا۟ فَلَن نَّزِيدَكُمْ إِلَّا عَذَابًا

*Feżûkû felen nezîdekum illâ ‘ażâbâ(n)*

**Meal (Diyanet):** Kafirlere şöyle denilir: "Şimdi tadın. Artık bundan sonra yalnızca azabınızı artıracağız."

**Kaynak:** https://terzibabairfanmektebi.com/tefsir/78/30

---

## Kelime Tahlili

{"summary":"Nebe' Suresi'nin 30. ayeti, inkarcılara yönelik ilahi bir tehdidi ve cezanın kesinliğini ifade eder. Ayet, 'tatma' fiili üzerinden azabın somutluğunu vurgularken, 'artırma' fiiliyle de azabın sürekli ve kesintisiz olacağını belirtir.","keyConcepts":[{"word":"فَذُوقُوا۟","root":"ذ و ق","rootLatin":"z-v-q","meaning":"Azabı deneyimleme, acısını çekme anlamında bir emir fiilidir.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'zevk' kelimesinin aslen bir şeyi dil ile tatmak olduğunu, ancak mecazi olarak bir şeyin etkisini hissetmek, deneyimlemek anlamında kullanıldığını belirtir. Bu ayetteki 'fe-zûkû' ifadesi, azabın acısını bizzat tecrübe etmeleri, onunla yüzleşmeleri gerektiğini vurgular."},{"author":"Ebû Ubeyde","work":"Mecâzü'l-Kur'ân","detail":"Ebû Ubeyde, 'tatmak' fiilinin Kur'an'da bazen mecazi olarak 'bir şeyin sonucuna katlanmak' anlamında kullanıldığını ifade eder. Bu ayetteki 'azabı tadın' ifadesi, inkarcıların işledikleri amellerin kötü sonuçlarını bizzat yaşayacakları anlamına gelir."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Izutsu, 'zevk' kavramının Kur'an'da hem olumlu (cennet nimetlerini tatmak) hem de olumsuz (azabı tatmak) bağlamlarda kullanıldığını belirtir. Bu ayetteki kullanımı, cehennem azabının somut ve kişisel bir deneyim olarak algılanması gerektiğini gösterir."}]},{"word":"نَّزِيدَكُمْ","root":"ز ي د","rootLatin":"z-y-d","meaning":"Azabın miktarını veya şiddetini artırmak, çoğaltmak anlamına gelir.","sources":[{"author":"İbn Kuteybe","work":"Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân","detail":"İbn Kuteybe, 'zâde-yezîdu' fiilinin bir şeyin üzerine eklemek, çoğaltmak anlamında kullanıldığını belirtir. Ayetteki 'len nezîdekum' ifadesi, inkarcılara verilen azabın asla azalmayacağını, aksine sürekli olarak artırılacağını veya mevcut halinin devam ettirileceğini ifade eder."},{"author":"Fîrûzâbâdî","work":"Basâiru Zevi't-Temyîz","detail":"Fîrûzâbâdî, 'ziyâde' kelimesinin bir şeyin aslına eklenen fazlalık olduğunu açıklar. Bu ayetteki 'size artırmayız' ifadesi, azabın miktarında veya türünde herhangi bir değişiklik yapılmayacağını, yani mevcut azabın sürekli ve kesintisiz olarak devam edeceğini, onlara bir rahatlama veya hafifletme sunulmayacağını vurgular."},{"author":"Mevlüt Güngör","work":"Kur'ân-ı Kerîm'de Kelime Anlam Bilgisi","detail":"Güngör, 'z-y-d' kökünün Kur'an'da genellikle bir şeyin niceliğini veya niteliğini artırma bağlamında kullanıldığını belirtir. Bu ayetteki olumsuz kullanım ('artırmayız'), azabın sabit ve değişmez bir şekilde devam edeceğini, onlara merhamet gösterilmeyeceğini ifade eder."}]},{"word":"عَذَابًا","root":"ع ذ ب","rootLatin":"a-z-b","meaning":"Acı veren ceza, işkence, eziyet anlamına gelir.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'azab' kelimesinin aslen 'tatlı su' anlamına gelen 'azb' kelimesinin zıttı olduğunu, yani 'tatlılıktan mahrum bırakmak' veya 'acı vermek' anlamında kullanıldığını belirtir. Bu ayetteki 'azâben' kelimesi, inkarcıların çekeceği acının şiddetini ve sürekliliğini ifade eder."},{"author":"Ebu'l-Bekâ el-Kefevî","work":"el-Külliyyât","detail":"el-Kefevî, 'azab'ın, nefse acı veren, onu ıstırap içinde bırakan her şey olduğunu ifade eder. Ayetteki 'illâ azâben' ifadesi, inkarcıların karşılaşacakları tek şeyin bu acı verici ceza olacağını, başka bir seçeneklerinin bulunmadığını vurgular."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Izutsu, 'azab' kavramının Kur'an'da genellikle Allah'ın gazabının bir tezahürü olarak, dünyevi veya uhrevi bir ceza biçiminde kullanıldığını açıklar. Bu ayetteki 'azâben' kelimesi, ilahi adaletin bir sonucu olarak, inkarcıların hak ettikleri acı dolu sonu ifade eder."}]}]}

## Tefsir

{"topics":["cehennem","ahiret-mukafat","hesap-mizan"]}

## Tefsir

[{"position":1,"surface":"فَ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Atıf","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"فَ","form":"-","features":{},"irabReason":"Atıf harfi olduğu için mebnî","gloss":"artık, o zaman"},{"position":1,"surface":"ذُوقُوا۟","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Emir","root":"ذ-و-ق","rootLatin":"dh-w-q","lemma":"ذَاقَ","form":"-","features":{"tense":"Emir","voice":"Ma'lûm","person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Emir fiil olduğu için mebnî","gloss":"tadın"},{"position":2,"surface":"فَ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Atıf","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"فَ","form":"-","features":{},"irabReason":"Atıf harfi olduğu için mebnî","gloss":"o zaman"},{"position":2,"surface":"لَن","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Nasb","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"لَن","form":"-","features":{},"irabReason":"Nasb harfi olduğu için mebnî","gloss":"asla"},{"position":3,"surface":"نَّزِيدَ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"ز-ي-د","rootLatin":"z-y-d","lemma":"زَادَ","form":"İf'âl","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"1.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mansûb"},"irabReason":"Nasb edatından (لَن) sonra geldiği için mansûb","gloss":"artırmayız"},{"position":3,"surface":"كُمْ","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"أَنْتُمْ","form":"-","features":{"person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mef'ûlün bih olduğu için mahallen mansûb","gloss":"size"},{"position":4,"surface":"إِلَّا","pos":"harf","posDetail":"Harf-i İstisna","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"إِلَّا","form":"-","features":{},"irabReason":"İstisna harfi olduğu için mebnî","gloss":"ancak, başka"},{"position":5,"surface":"عَذَابًا","pos":"isim","posDetail":"Masdar","root":"ع-ذ-ب","rootLatin":"'-dh-b","lemma":"عَذَاب","form":"-","features":{"state":"Nekre","irab":"Mansûb"},"irabReason":"Mef'ûlün bih olduğu için mansûb (istisna-i mufrağda)","gloss":"azap"}]