# Nâziât Sûresi, 43. Âyet (79:43)

> فِيمَ أَنتَ مِن ذِكْرَىٰهَآ

*Fîme ente min żikrâhâ*

**Meal (Diyanet):** Onu bilip söylemek nerede, sen nerede?

**Kaynak:** https://terzibabairfanmektebi.com/tefsir/79/43

---

## Kelime Tahlili

{"summary":"Nâziât Suresi'nin 43. ayeti, kıyametin ne zaman kopacağına dair sorulan bir soruya verilen cevabın bir parçasıdır. Ayet, Hz. Peygamber'in kıyametin vaktini bildirme yetkisinin olmadığını vurgulayarak, bu bilginin sadece Allah katında olduğunu ima eder. Dilbilimsel olarak, soru edatının kullanımı ve 'zikrâ' kelimesinin anlam derinliği dikkat çekicidir.","keyConcepts":[{"word":"أَنتَ","root":"أَنْتَ","rootLatin":"e-n-t","meaning":"İkinci tekil şahıs zamiri olup, ayette Hz. Peygamber'e hitaben 'sen' anlamında kullanılmıştır.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'ente' kelimesinin Arapçada muhatabı belirtmek için kullanılan bir zamir olduğunu ve Kur'an'da genellikle doğrudan hitaplarda yer aldığını belirtir. Bu ayette, kıyametin vaktini bilme konusunda Hz. Peygamber'in konumunu belirlemek üzere kullanılmıştır, yani 'sen' bu konuda bir bilgiye sahip değilsin anlamını pekiştirir."},{"author":"Ebu'l-Bekâ el-Kefevî","work":"el-Külliyyât","detail":"Kefevî, zamirlerin, ismin tekrarından kaçınmak ve söze akıcılık kazandırmak için kullanıldığını ifade eder. 'Ente' zamiri, burada muhatabın kimliğini netleştirirken, aynı zamanda sorunun doğrudan Hz. Peygamber'e yöneltildiğini gösterir ve onun bu konudaki sınırlı bilgisini vurgular."}]},{"word":"ذِكْرَىٰهَآ","root":"ذ-ك-ر","rootLatin":"z-k-r","meaning":"Ayette 'zikrâhâ' kelimesi, kıyametin vaktini anma, hatırlatma veya onunla ilgili bilgi verme anlamında kullanılmıştır.","sources":[{"author":"İbn Kuteybe","work":"Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân","detail":"İbn Kuteybe, 'zikrâ' kelimesinin Kur'an'da farklı bağlamlarda 'hatırlatma', 'öğüt', 'anma' ve 'bilgi' anlamlarına geldiğini belirtir. Bu ayette ise 'kıyametin vaktine dair bilgi' veya 'onu anma/hatırlatma' manasında kullanılmıştır. Yani, 'senin onu anma/hatırlatma yetkin veya bilgin nerede?' şeklinde bir anlam taşır."},{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'zikr' kökünün hem kalple hatırlama hem de dille anma anlamlarını içerdiğini ifade eder. 'Zikrâ' ise bu kökten türeyen bir isim olup, özellikle 'öğüt, hatırlatma, ibret' anlamlarını taşır. Ayetteki 'zikrâhâ' ifadesi, kıyametin vaktine dair bir 'bilgi' veya 'hatırlatma'yı ifade eder ve bu bilginin Hz. Peygamber'de olmadığını vurgular."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Izutsu, 'zikr' kavramının Kur'an'da sadece hatırlamakla kalmayıp, aynı zamanda Allah'ın ayetlerini ve emirlerini 'akılda tutma' ve 'onlara göre hareket etme' anlamlarını da içerdiğini belirtir. Bu ayetteki 'zikrâhâ' ise kıyametle ilgili 'bilgiye sahip olma' veya 'onu gündeme getirme' yetkisi bağlamında ele alınır ve bu yetkinin Allah'a ait olduğu ima edilir."}]}]}

## Tefsir

{"topics":["vahiy-kuran","peygamberlik","kiyamet"]}

## Tefsir

[{"position":1,"translit":"Fîme"},{"position":2,"translit":"ente"},{"position":3,"translit":"min"},{"position":4,"translit":"żikrâhâ"}]

## Tefsir

[{"position":1,"surface":"فِي","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"فِي","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"içinde, hakkında","binaDurumu":"Mebnî"},{"position":1,"surface":"مَ","pos":"harf","posDetail":"İstifham Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"مَا","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"ne?","binaDurumu":"Mebnî (ism-i istifhâm)","gorev":"Harf-i cerin mecrûru"},{"position":2,"surface":"أَنتَ","pos":"isim","posDetail":"Münfasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"أَنتَ","form":"-","features":{"person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Merfû","state":"Marife"},"irabReason":"Mübteda olduğu için merfû","gloss":"sen","binaDurumu":"Mebnî (munfasıl zamir)","gorev":"Mübteda"},{"position":3,"surface":"مِن","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"مِن","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"-den, -dan","binaDurumu":"Mebnî","gorev":"Harf-i cer"},{"position":4,"surface":"ذِكْرَىٰ","pos":"isim","posDetail":"Masdar","root":"ذ-ك-ر","rootLatin":"dh-k-r","lemma":"ذِكْرَىٰ","form":"Fi'lâ","features":{"gender":"Müennes","number":"Müfred","irab":"Mecrûr","state":"Nekre"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"hatırlatma, anma","irabMarker":"takdîrî kesra ile","binaDurumu":"Mu'reb","gorev":"Harf-i cerin mecrûru","izafet":"Muzâf"},{"position":4,"surface":"هَا","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هَا","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müennes","number":"Müfred","irab":"Mecrûr","state":"Marife"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mecrûr","gloss":"onu","binaDurumu":"Mebnî (muttasıl zamir)","gorev":"Muzâfun ileyh"}]

## Bu Âyetin İşârî/Tasavvufî Olarak Ele Alındığı Eserler

- **Tesbih ve Zikir** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *79/43*
- **Tesbih ve Zikir** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *79/43*
- **Nâziât Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *79/43*
- **Nâziât Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *79/43*
