# Enfâl Sûresi, 47. Âyet (8:47)

> وَلَا تَكُونُوا۟ كَٱلَّذِينَ خَرَجُوا۟ مِن دِيَـٰرِهِم بَطَرًا وَرِئَآءَ ٱلنَّاسِ وَيَصُدُّونَ عَن سَبِيلِ ٱللَّهِ ۚ وَٱللَّهُ بِمَا يَعْمَلُونَ مُحِيطٌ

*Velâ tekûnû kelleżîne ḣaracû min diyârihim betaran veri-âe-nnâsi veyasuddûne ‘an sebîli(A)llâh(i)(c) va(A)llâhu bimâ ya'melûne muhît(un)*

**Meal (Diyanet):** Şımarıp böbürlenmek, insanlara gösteriş yapmak ve (halkı) Allah yolundan alıkoymak için yurtlarından çıkanlar (Mekke müşrikleri) gibi olmayın. Allah, onların yaptıklarını kuşatıcıdır.

**Kaynak:** https://terzibabairfanmektebi.com/tefsir/8/47

---

## Tefsir

{"topics":["kibir-hased","munafiklar","seytan-vesvese"]}

## Tefsir

[{"position":1,"surface":"وَلَا","pos":"harf","posDetail":"Nehiy Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"لَا","form":"-","features":{},"irabReason":"Nehiy harfi olduğu için mebnî","gloss":"ve ...mayın"},{"position":2,"surface":"تَكُونُوا۟","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri Nakıs","root":"k-w-n","rootLatin":"k-w-n","lemma":"كَانَ","form":"-","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Meczûm"},"irabReason":"Nehiy harfi olan 'lâ' ile meczûm olduğu için","gloss":"olmayın"},{"position":3,"surface":"كَ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"كَ","form":"-","features":{},"irabReason":"Harf-i cer olduğu için mebnî","gloss":"gibi"},{"position":3,"surface":"ٱلَّذِينَ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Mevsûl","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"ٱلَّذِينَ","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mecrûr","state":"Marife"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"o kimseler ki"},{"position":4,"surface":"خَرَجُوا۟","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî","root":"ḫ-r-c","rootLatin":"kh-r-j","lemma":"خَرَجَ","form":"-","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"çıktılar"},{"position":5,"surface":"مِن","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"مِن","form":"-","features":{},"irabReason":"Harf-i cer olduğu için mebnî","gloss":"-den"},{"position":6,"surface":"دِيَـٰرِ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"d-w-r","rootLatin":"d-w-r","lemma":"دَار","form":"-","features":{"number":"Cemi","irab":"Mecrûr","state":"Nekre"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"yurtları"},{"position":6,"surface":"هِم","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هُوَ","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mecrûr","state":"Marife"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mecrûr","gloss":"onların"},{"position":7,"surface":"بَطَرًۭا","pos":"isim","posDetail":"Masdar","root":"b-ṭ-r","rootLatin":"b-t-r","lemma":"بَطَر","form":"-","features":{"irab":"Mansûb","state":"Nekre"},"irabReason":"Hâl olduğu için mansûb","gloss":"böbürlenerek"},{"position":8,"surface":"وَ","pos":"harf","posDetail":"Atıf Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{},"irabReason":"Atıf harfi olduğu için mebnî","gloss":"ve"},{"position":8,"surface":"رِئَآءَ","pos":"isim","posDetail":"Masdar","root":"r-'-y","rootLatin":"r-'-y","lemma":"رِئَاء","form":"Mufâ'ale","features":{"irab":"Mansûb","state":"Nekre"},"irabReason":"Önceki kelimeye atfedildiği için mansûb","gloss":"gösteriş yaparak"},{"position":9,"surface":"ٱلنَّاسِ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"n-w-s","rootLatin":"n-w-s","lemma":"نَاس","form":"-","features":{"irab":"Mecrûr","state":"Marife"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mecrûr","gloss":"insanların"},{"position":10,"surface":"وَ","pos":"harf","posDetail":"Atıf Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{},"irabReason":"Atıf harfi olduğu için mebnî","gloss":"ve"},{"position":10,"surface":"يَصُدُّونَ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"ṣ-d-d","rootLatin":"s-d-d","lemma":"صَدَّ","form":"-","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Merfû"},"irabReason":"Nasb veya cezm edeni olmadığı için merfû","gloss":"men ediyorlar"},{"position":11,"surface":"عَن","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"عَن","form":"-","features":{},"irabReason":"Harf-i cer olduğu için mebnî","gloss":"-den"},{"position":12,"surface":"سَبِيلِ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"s-b-l","rootLatin":"s-b-l","lemma":"سَبِيل","form":"-","features":{"irab":"Mecrûr","state":"Nekre"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"yolu"},{"position":13,"surface":"ٱللَّهِ","pos":"isim","posDetail":"Özel İsim","root":"ʔ-l-h","rootLatin":"'-l-h","lemma":"ٱللَّه","form":"-","features":{"irab":"Mecrûr","state":"Marife"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mecrûr","gloss":"Allah'ın"},{"position":14,"surface":"وَ","pos":"harf","posDetail":"İstînâf Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{},"irabReason":"İstînâf harfi olduğu için mebnî","gloss":"ve"},{"position":14,"surface":"ٱللَّهُ","pos":"isim","posDetail":"Özel İsim","root":"ʔ-l-h","rootLatin":"'-l-h","lemma":"ٱللَّه","form":"-","features":{"irab":"Merfû","state":"Marife"},"irabReason":"Mübteda olduğu için merfû","gloss":"Allah"},{"position":15,"surface":"بِ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"بِ","form":"-","features":{},"irabReason":"Harf-i cer olduğu için mebnî","gloss":"ile"},{"position":15,"surface":"مَا","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Mevsûl","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"مَا","form":"-","features":{"irab":"Mecrûr","state":"Marife"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"şey"},{"position":16,"surface":"يَعْمَلُونَ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"'-m-l","rootLatin":"'-m-l","lemma":"عَمِلَ","form":"-","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Merfû"},"irabReason":"Nasb veya cezm edeni olmadığı için merfû","gloss":"işledikleri"},{"position":17,"surface":"مُحِيطٌۭ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Fâil","root":"ḥ-w-ṭ","rootLatin":"h-w-t","lemma":"مُحِيط","form":"İf'âl","features":{"irab":"Merfû","state":"Nekre"},"irabReason":"Haber olduğu için merfû","gloss":"kuşatıcıdır"}]

## Kelime Tahlili

{"summary":"Enfâl Suresi 47. ayet, müminleri kibir, gösteriş ve Allah yolundan alıkoyma gibi kötü davranışlardan sakındırır. Ayet, özellikle 'batar' (böbürlenme), 'riâ' (gösteriş) ve 'sadd' (alıkoyma) kavramları üzerinden, bu tür davranışların Allah katındaki olumsuz karşılığını vurgular.","keyConcepts":[{"word":"بَطَرًا","root":"ب ط ر","rootLatin":"b-t-r","meaning":"Ayette, kibir, şımarıklık ve nimete karşı nankörlükle birlikte gelen böbürlenme anlamında kullanılmıştır.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'batar' kelimesini, nimete karşı şımarıklık ve nankörlükle birlikte gelen aşırı sevinç ve kibir olarak tanımlar. Ayetteki kullanımı, Mekke müşriklerinin savaş için çıkışlarındaki gurur ve kibirlerini ifade eder ki bu, Allah'ın verdiği nimetlere şükretmek yerine onlarla böbürlenmektir."},{"author":"Ebû Ubeyde","work":"Mecâzü'l-Kur'ân","detail":"Ebû Ubeyde, 'batar' kelimesini 'eşer' (şımarıklık, azgınlık) ile eş anlamlı olarak açıklar. Ayetteki 'batarân' ifadesi, onların yurtlarından çıkışlarının sebebinin, sahip oldukları güç ve imkanlarla şımarıp azgınlaşmaları olduğunu belirtir."},{"author":"Fîrûzâbâdî","work":"Basâiru Zevi't-Temyîz","detail":"Fîrûzâbâdî, 'batar'ı, nimetin hakkını vermemek, nimete karşı nankörlük etmek ve onunla övünmek olarak açıklar. Ayetteki bağlamda, müşriklerin savaş için çıkışlarının ardındaki motivasyonun, Allah'ın kendilerine verdiği güç ve zenginlikle kibirlenmeleri olduğunu gösterir."}]},{"word":"وَرِئَآءَ","root":"ر أ ى","rootLatin":"r-'-y","meaning":"Ayette, amelleri insanlara göstermek, onların beğenisini kazanmak amacıyla yapılan gösteriş ve ikiyüzlülük anlamında kullanılmıştır.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'riâ' kelimesini, bir şeyi başkalarına göstermek, onların görmesini sağlamak anlamındaki 'ru'yet' kökünden türemiş olarak açıklar. Dini bağlamda ise, ibadetleri veya iyi amelleri Allah rızası için değil, insanların takdirini kazanmak için yapmayı ifade eder. Ayette, müşriklerin savaş için çıkışlarının ardındaki motivasyonlardan birinin de insanlara güçlerini ve cesaretlerini gösterme arzusu olduğunu belirtir."},{"author":"İbn Kuteybe","work":"Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân","detail":"İbn Kuteybe, 'riâ'yı, insanların görmesi için yapılan ameller olarak açıklar. Ayetteki 'riâe'n-nâs' ifadesi, müşriklerin savaş için çıkışlarının, insanların kendilerini görmesi, takdir etmesi ve onlara karşı üstünlüklerini göstermesi amacıyla yapıldığını vurgular."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Izutsu, 'riâ' kavramını Kur'an'ın ahlaki terminolojisi içinde ele alır ve onu 'şirk'in bir türü olarak değerlendirir. Zira amellerin Allah'tan başkası için yapılması, Allah'ın birliğine gölge düşürür. Ayetteki 'riâe'n-nâs', müşriklerin eylemlerinin temelinde yatan, Allah'ın rızasını değil, insanların takdirini arama güdüsünü ortaya koyar."}]},{"word":"وَيَصُدُّونَ","root":"ص د د","rootLatin":"s-d-d","meaning":"Ayette, insanları Allah yolundan alıkoymak, engellemek ve saptırmak anlamında kullanılmıştır.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'sadd' kelimesini, bir şeyi engellemek, alıkoymak ve yüz çevirmek olarak açıklar. Ayetteki 'yesuddûne an sebîlillâh' ifadesi, müşriklerin sadece kendilerinin Allah yolundan sapmakla kalmayıp, başkalarını da bu yoldan engellemeye çalıştıklarını, onları imandan ve hakikatten uzaklaştırdıklarını belirtir."},{"author":"Ebû Ubeyde","work":"Mecâzü'l-Kur'ân","detail":"Ebû Ubeyde, 'sadd' fiilini 'men' (engellemek) olarak tefsir eder. Ayetteki kullanımı, müşriklerin, müminlerin Allah yolunda ilerlemesini, İslam'ın yayılmasını ve insanların hidayete ermesini engelleme çabalarını ifade eder."},{"author":"Mevlüt Güngör","work":"Kur'ân-ı Kerîm'de Kelime Anlam Bilgisi","detail":"Güngör, 'sadd' fiilinin Kur'an'daki kullanımlarını inceleyerek, onun hem fiziksel engellemeyi hem de manevi olarak saptırmayı içerdiğini belirtir. Ayetteki 'yesuddûne an sebîlillâh', müşriklerin müslümanlara karşı savaş açarak ve propagandalarla insanları İslam'dan uzaklaştırmaya çalışarak Allah yolunu tıkama gayretlerini gösterir."}]},{"word":"مُحِيطٌ","root":"ح و ط","rootLatin":"h-v-t","meaning":"Ayette, Allah'ın her şeyi ilmiyle ve kudretiyle kuşatması, hiçbir şeyin O'nun bilgisi ve kontrolü dışında kalmaması anlamında kullanılmıştır.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'ihâta' kelimesini, bir şeyi çepeçevre kuşatmak, her yönüyle kavramak olarak açıklar. Allah'a nispet edildiğinde ise, O'nun ilminin ve kudretinin her şeyi kuşattığını, hiçbir şeyin O'nun bilgisi ve kontrolü dışında kalamayacağını ifade eder. Ayetteki 'vallâhu bimâ ya'melûne muhît', müşriklerin tüm eylemlerinin, niyetlerinin ve sonuçlarının Allah'ın tam bilgisi ve denetimi altında olduğunu vurgular."},{"author":"Ebu'l-Bekâ el-Kefevî","work":"el-Külliyyât","detail":"Kefevî, 'muhît' ismini, Allah'ın sıfatlarından biri olarak ele alır ve O'nun ilminin ve kudretinin her şeyi kapsadığını, hiçbir şeyin O'ndan gizli kalmadığını belirtir. Ayetteki kullanımı, müşriklerin böbürlenmeleri, gösterişleri ve Allah yolundan alıkoyma çabalarının Allah tarafından tam olarak bilindiğini ve karşılığının verileceğini ima eder."},{"author":"Semîn el-Halebî","work":"Umdetü'l-Huffâz","detail":"Semîn el-Halebî, 'muhît' kelimesinin Kur'an'daki kullanımlarını açıklarken, Allah'ın her şeyi ilmiyle ve kudretiyle kuşatmasını vurgular. Ayetteki 'muhît', müşriklerin kötü niyetli eylemlerinin Allah'ın bilgisi dışında kalmadığını ve bu eylemlerin sonuçlarının Allah'ın takdirine bağlı olduğunu gösterir."}]}]}

## Bu Âyetin İşârî/Tasavvufî Olarak Ele Alındığı Eserler

- **Enfâl Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *8/47*
- **Enfâl Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *8/47*
- **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 7** — Ahmed Avni Konuk · *8/47*
- **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 7** — Ahmed Avni Konuk · *8/47*
- **Enfâl Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *8/47*
- **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 7** — Ahmed Avni Konuk · *8/47*
- **Enfâl Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *8/47*
- **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 7** — Ahmed Avni Konuk · *8/47*
