# Enfâl Sûresi, 53. Âyet (8:53)

> ذَٰلِكَ بِأَنَّ ٱللَّهَ لَمْ يَكُ مُغَيِّرًا نِّعْمَةً أَنْعَمَهَا عَلَىٰ قَوْمٍ حَتَّىٰ يُغَيِّرُوا۟ مَا بِأَنفُسِهِمْ ۙ وَأَنَّ ٱللَّهَ سَمِيعٌ عَلِيمٌ

*Żâlike bi-enna(A)llâhe lem yeku muġayyiran ni'meten en'amehâ ‘alâ kavmin hattâ yuġayyirû mâ bi-enfusihim(ﻻ) veenna(A)llâhe semî'un ‘alîm(un)*

**Meal (Diyanet):** Bunun sebebi şudur: Bir toplum kendilerinde bulunan (iyi davranışlar)ı değiştirmedikçe, Allah onlara verdiği bir nimeti değiştirmez ve şüphesiz Allah hakkıyla işitendir, hakkıyla bilendir.

**Kaynak:** https://terzibabairfanmektebi.com/tefsir/8/53

---

## Tefsir

{"topics":["rizik","imtihan-bela","kader","sukur","esma-i-husna"]}

## Kelime Tahlili

{"summary":"Enfâl Suresi 53. ayet, ilahi değişimin insan eylemleriyle olan ilişkisini 'nimet' ve 'değişim' kavramları üzerinden açıklamaktadır. Ayet, Allah'ın bir topluluğa verdiği nimeti, o topluluğun kendi durumunu değiştirmemesi halinde değiştirmeyeceğini vurgulayarak, irade ve sorumluluk arasındaki bağlantıyı dilbilimsel bir derinlikle ortaya koyar.","keyConcepts":[{"word":"مُغَيِّرًا","root":"غ ي ر","rootLatin":"ğ-y-r","meaning":"Bir şeyi başka bir şeye dönüştürmek, halini değiştirmek anlamında, Allah'ın nimeti değiştirmesi eylemini ifade eder.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'ğayr' kökünden türeyen 'tağyîr' kelimesinin bir şeyin halini, sıfatını veya zatını değiştirmek anlamına geldiğini belirtir. Ayetteki 'muğayyiran' kelimesi, Allah'ın bir nimeti, o nimetin verildiği topluluğun durumunu değiştirmesi sebebiyle değiştirmesi eylemini ifade eder. Bu, ilahi fiilin, kulun fiiline bağlı olduğunu gösterir."},{"author":"Ebû Ubeyde","work":"Mecâzü'l-Kur'ân","detail":"Ebû Ubeyde, 'ğayyere' fiilinin 'bir şeyi başka bir şeye çevirmek' manasına geldiğini ifade eder. Ayetteki 'lem yeku muğayyiran' ifadesi, Allah'ın bir nimeti, o kavim kendi durumunu değiştirmedikçe değiştirmeyeceği, yani o nimeti onlardan almayacağı veya başka bir hale dönüştürmeyeceği anlamındadır."},{"author":"Mevlüt Güngör","work":"Kur'ân-ı Kerîm'de Kelime Anlam Bilgisi","detail":"Güngör, 'ğayr' kökünün 'bir şeyin başka bir şeye dönüşmesi, farklılaşması' anlamını taşıdığını belirtir. 'Muğayyiran' kelimesi, Allah'ın bir nimeti, o nimetin verildiği topluluğun kendi iç durumlarını değiştirmesiyle birlikte değiştirmesi, yani ya o nimeti kaldırması ya da başka bir nimete dönüştürmesi anlamında kullanılır."}]},{"word":"نِّعْمَةً","root":"ن ع م","rootLatin":"n-'-m","meaning":"Allah tarafından bahşedilen her türlü iyilik, lütuf ve ihsanı ifade eder.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'ni'me' kelimesinin, insanın faydalandığı her türlü güzel ve hoş şeye delalet ettiğini belirtir. Ayetteki 'ni'meten' ifadesi, Allah'ın bir topluluğa bahşettiği maddi ve manevi tüm lütufları, refahı, güvenliği ve iyi halleri kapsar. Bu nimetler, topluluğun kendi durumunu değiştirmesiyle değişime uğrayabilir."},{"author":"Fîrûzâbâdî","work":"Basâiru Zevi't-Temyîz","detail":"Fîrûzâbâdî, 'ni'me' kelimesinin 'iyilik, lütuf, ihsan' anlamlarına geldiğini ve genellikle Allah'tan gelen bağışları ifade ettiğini açıklar. Ayetteki bağlamda, bu nimetler, bir topluluğun sahip olduğu olumlu durumları ve Allah'ın onlara bahşettiği güzellikleri temsil eder."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Izutsu, Kur'an'da 'ni'me' kavramının sadece maddi refahı değil, aynı zamanda manevi lütufları, hidayeti ve Allah'ın insanlara olan genel iyiliğini de kapsadığını vurgular. Ayetteki 'ni'meten' ifadesi, bir topluluğun genel refah ve huzur halini, Allah'ın onlara bahşettiği tüm iyilikleri ifade eder."}]},{"word":"أَنْعَمَهَا","root":"ن ع م","rootLatin":"n-'-m","meaning":"Allah'ın bir nimeti bahşetmesi, ihsan etmesi eylemini ifade eder.","sources":[{"author":"İbn Kuteybe","work":"Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân","detail":"İbn Kuteybe, 'en'ame' fiilinin 'nimet vermek, ihsan etmek' anlamına geldiğini belirtir. Ayetteki 'en'amehâ' ifadesi, Allah'ın o nimeti (hâ) o topluluğa bahşettiğini, lütfettiğini açıkça ortaya koyar. Bu, nimetin kaynağının Allah olduğunu vurgular."},{"author":"Ebû Bekir es-Sicistânî","work":"Nüzhetü'l-Kulûb","detail":"Sicistânî, 'en'ame' fiilinin 'birine iyilik yapmak, nimet vermek' manasına geldiğini ifade eder. Ayetteki 'en'amehâ' ifadesi, Allah'ın o nimeti bir topluluğa özel olarak verdiğini ve bu nimetin ilahi bir lütuf olduğunu gösterir."}]},{"word":"يُغَيِّرُوا۟","root":"غ ي ر","rootLatin":"ğ-y-r","meaning":"Bir topluluğun kendi iç durumlarını, ahlaklarını veya davranışlarını değiştirmesi eylemini ifade eder.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'ğayyere' fiilinin 'bir şeyin halini değiştirmek' anlamına geldiğini ve bu bağlamda, insanların kendi iç hallerini, inançlarını, ahlaklarını veya amellerini değiştirmelerini ifade ettiğini belirtir. Ayetteki 'yuğayyirû' fiili, topluluğun kendi iradeleriyle gerçekleştirdikleri değişimi vurgular."},{"author":"Ebu'l-Bekâ el-Kefevî","work":"el-Külliyyât","detail":"Kefevî, 'tağyîr'in bir şeyin aslını veya vasfını değiştirmek olduğunu ifade eder. Ayetteki 'yuğayyirû mâ bi enfusihim' ifadesi, insanların kendi nefislerinde, yani iç dünyalarında, düşüncelerinde, niyetlerinde ve davranışlarında meydana getirdikleri değişimi anlatır. Bu değişim olumsuz yönde olduğunda, Allah'ın nimetini değiştirmesine sebep olur."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Izutsu, Kur'an'da 'değişim' kavramının genellikle ahlaki ve manevi bir dönüşümü ifade ettiğini belirtir. 'Yuğayyirû' fiili, bir topluluğun kendi içsel durumlarını, yani inançlarını, ahlaklarını ve amellerini olumsuz yönde değiştirmesiyle, Allah'ın onlara olan muamelesinin de değişeceğini gösterir."}]},{"word":"بِأَنفُسِهِمْ","root":"ن ف س","rootLatin":"n-f-s","meaning":"Bir topluluğun kendi iç hallerini, benliklerini, düşüncelerini ve ahlaklarını ifade eder.","sources":[{"author":"Semîn el-Halebî","work":"Umdetü'l-Huffâz","detail":"Semîn el-Halebî, 'nefs' kelimesinin 'ruh, can, benlik, zat' gibi anlamlara geldiğini belirtir. Ayetteki 'bi enfusihim' ifadesi, topluluğun kendi iç dünyalarını, iradelerini, niyetlerini, ahlaklarını ve davranışlarını kapsar. Bu, değişimin dışsal faktörlerden ziyade, bireylerin ve topluluğun kendi içinden kaynaklandığını vurgular."},{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'nefs' kelimesinin Kur'an'da farklı bağlamlarda kullanıldığını ve burada 'mâ bi enfusihim' ifadesinin, insanların kendi içsel durumlarını, karakterlerini, inançlarını ve amellerini ifade ettiğini açıklar. Bu, Allah'ın nimetini değiştirmesinin, insanların kendi içsel değişimlerine bir karşılık olduğunu gösterir."}]}]}

## Tefsir

[{"position":1,"translit":"Żâlike"},{"position":2,"translit":"bi-enna"},{"position":3,"translit":"(A)llâhe"},{"position":4,"translit":"lem"},{"position":5,"translit":"yeku"},{"position":6,"translit":"muġayyiran"},{"position":7,"translit":"ni'meten"},{"position":8,"translit":"en'amehâ"},{"position":9,"translit":"‘alâ"},{"position":10,"translit":"kavmin"},{"position":11,"translit":"hattâ"},{"position":12,"translit":"yuġayyirû"},{"position":13,"translit":"mâ"},{"position":14,"translit":"bi-enfusihim(ﻻ)"},{"position":15,"translit":"veenna"},{"position":16,"translit":"(A)llâhe"},{"position":17,"translit":"semî'un"},{"position":18,"translit":"‘alîm(un)"}]

## Tefsir

[{"position":1,"surface":"ذَٰلِكَ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i İşaret","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"ذَٰلِكَ","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"İsm-i işaret olduğu için mebnî","gloss":"işte bu","binaDurumu":"Mebnî (ism-i işaret)","gorev":"Mübteda"},{"position":2,"surface":"بِ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"بِ","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"-den dolayı","binaDurumu":"Mebnî","gorev":"Harf-i cer"},{"position":2,"surface":"أَنَّ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Tevkîd ve Nasb","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"أَنَّ","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"şüphesiz ki","binaDurumu":"Mebnî","gorev":"Masdar harfi"},{"position":3,"surface":"ٱللَّهَ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Celâl","root":"ا-ل-ه","rootLatin":"a-l-h","lemma":"ٱللَّه","form":"-","features":{"state":"Marife","irab":"Mansûb"},"irabReason":"أَنَّ'nin ismi olduğu için mansûb","gloss":"Allah","irabMarker":"fetha ile","binaDurumu":"Mu'reb","gorev":"Nâsih harfin ismi"},{"position":4,"surface":"لَمْ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cezm","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"لَمْ","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"-medi","binaDurumu":"Mebnî","gorev":"Cezm edatı"},{"position":5,"surface":"يَكُ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"ك-و-ن","rootLatin":"k-w-n","lemma":"كَانَ","form":"Mücerred","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Meczûm"},"irabReason":"لَمْ ile meczûm olduğu için meczûm (aslı يَكُنْ, nun hazfedilmiş)","gloss":"olmaz","irabMarker":"sükûn ile","binaDurumu":"Mu'reb","gorev":"Nâkıs muzâri fiil"},{"position":6,"surface":"مُغَيِّرًا","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Fâil","root":"غ-ي-ر","rootLatin":"gh-y-r","lemma":"مُغَيِّر","form":"Tef'îl","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","state":"Nekre","irab":"Mansûb"},"irabReason":"يَكُ'nun haberi olduğu için mansûb","gloss":"değiştiren","irabMarker":"fetha ile","binaDurumu":"Mu'reb","gorev":"Nâkıs fiilin haberi"},{"position":7,"surface":"نِّعْمَةً","pos":"isim","posDetail":"Masdar","root":"ن-ع-م","rootLatin":"n-'-m","lemma":"نِعْمَة","form":"-","features":{"gender":"Müennes","number":"Müfred","state":"Nekre","irab":"Mansûb"},"irabReason":"مُغَيِّرًا ism-i fâilinin mef'ûlü bih'i olduğu için mansûb","gloss":"nimeti","irabMarker":"fetha ile","binaDurumu":"Mu'reb","gorev":"Mef'ûlün bih"},{"position":8,"surface":"أَنْعَمَ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî","root":"ن-ع-م","rootLatin":"n-'-m","lemma":"أَنْعَمَ","form":"İf'âl","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"ihsan etti","binaDurumu":"Mebnî","gorev":"Mâzî fiil"},{"position":8,"surface":"هَا","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هُوَ","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müennes","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mef'ûlün bih olduğu için mebnî","gloss":"onu","binaDurumu":"Mebnî (muttasıl zamir)","gorev":"Mef'ûlün bih"},{"position":9,"surface":"عَلَىٰ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"عَلَىٰ","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"üzerine","binaDurumu":"Mebnî","gorev":"Harf-i cer"},{"position":10,"surface":"قَوْمٍ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ق-و-م","rootLatin":"q-w-m","lemma":"قَوْم","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","state":"Nekre","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"bir kavim","irabMarker":"kesra ile","binaDurumu":"Mu'reb","gorev":"Harf-i cerin mecrûru"},{"position":11,"surface":"حَتَّىٰ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer / Nasb","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"حَتَّىٰ","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"-inceye kadar","binaDurumu":"Mebnî","gorev":"Harf-i cer"},{"position":12,"surface":"يُغَيِّرُوا۟","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"غ-ي-ر","rootLatin":"gh-y-r","lemma":"غَيَّرَ","form":"Tef'îl","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mansûb"},"irabReason":"حَتَّىٰ ile mansûb olduğu için mansûb (nun düşmesiyle)","gloss":"değiştirirler","irabMarker":"nûnun hazfi ile","binaDurumu":"Mu'reb","gorev":"Muzâri fiil"},{"position":13,"surface":"مَا","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Mevsûl","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"مَا","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"İsm-i mevsûl olduğu için mebnî","gloss":"şeyi","binaDurumu":"Mebnî (ism-i mevsûl)","gorev":"Mef'ûlün bih"},{"position":14,"surface":"بِ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"بِ","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"içinde","binaDurumu":"Mebnî","gorev":"Harf-i cer"},{"position":14,"surface":"أَنفُسِ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ن-ف-س","rootLatin":"n-f-s","lemma":"نَفْس","form":"-","features":{"gender":"Müennes","number":"Cemi","state":"Nekre","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"nefisleri","irabMarker":"kesra ile","binaDurumu":"Mu'reb","gorev":"Harf-i cerin mecrûru","izafet":"Muzâf"},{"position":14,"surface":"هِمْ","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هُوَ","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mebnî","gloss":"onların","binaDurumu":"Mebnî (muttasıl zamir)","gorev":"Muzâfun ileyh"},{"position":15,"surface":"وَ","pos":"harf","posDetail":"Atıf Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"ve","binaDurumu":"Mebnî","gorev":"Atıf harfi"},{"position":15,"surface":"أَنَّ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Tevkîd ve Nasb","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"أَنَّ","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"şüphesiz ki","binaDurumu":"Mebnî","gorev":"Masdar harfi"},{"position":16,"surface":"ٱللَّهَ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Celâl","root":"ا-ل-ه","rootLatin":"a-l-h","lemma":"ٱللَّه","form":"-","features":{"state":"Marife","irab":"Mansûb"},"irabReason":"أَنَّ'nin ismi olduğu için mansûb","gloss":"Allah","irabMarker":"fetha ile","binaDurumu":"Mu'reb","gorev":"Nâsih harfin ismi"},{"position":17,"surface":"سَمِيعٌ","pos":"isim","posDetail":"Sıfat-ı Müşebbehe","root":"س-م-ع","rootLatin":"s-m-'","lemma":"سَمِيع","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","state":"Nekre","irab":"Merfû"},"irabReason":"أَنَّ'nin haberi olduğu için merfû","gloss":"işiten","irabMarker":"damme ile","binaDurumu":"Mu'reb","gorev":"Nâsih harfin haberi"},{"position":18,"surface":"عَلِيمٌ","pos":"isim","posDetail":"Sıfat-ı Müşebbehe","root":"ع-ل-م","rootLatin":"'-l-m","lemma":"عَلِيم","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","state":"Nekre","irab":"Merfû"},"irabReason":"Önceki ismin sıfatı olduğu için merfû","gloss":"bilen","irabMarker":"damme ile","binaDurumu":"Mu'reb","gorev":"Nâsih harfin haberi"}]

## Bu Âyetin İşârî/Tasavvufî Olarak Ele Alındığı Eserler

- **Enfâl Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *8/53*
- **Enfâl Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *8/53*
- **Enfâl Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *53. Âyetler*
- **Enfâl Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *53. Âyetler*
- **Nahl Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *Enfâl sûresi 53 . âyette*
- **Kur'ân-ı Kerîm'de Yolculuk — 53. Âyetler ve Terzi Baba** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *Enfâl sûresi 53 . âyette*
- **Kur'ân-ı Kerîm'de Yolculuk — 53. Âyetler ve Terzi Baba** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *Enfâl sûresi 53 . âyette*
- **Nahl Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *Enfâl sûresi 53 . âyette*
- **Enfâl Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *8/53*
- **Enfâl Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *8/53*
- **Kur'ân-ı Kerîm'de Yolculuk — 53. Âyetler ve Terzi Baba** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *8/53*
- **Kur'ân-ı Kerîm'de Yolculuk — 53. Âyetler ve Terzi Baba** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *8/53*