# Tekvîr Sûresi, 16. Âyet (81:16)

> ٱلْجَوَارِ ٱلْكُنَّسِ

*Elcevâri-lkunnes(i)*

**Meal (Diyanet):** (15-16) Andolsun, bir görünüp bir sinenlere, akıp gidip kaybolanlara,

**Kaynak:** https://terzibabairfanmektebi.com/tefsir/81/16

---

## Kelime Tahlili

{"summary":"Tekvîr Suresi'nin 16. ayeti, 'el-Cevâri'l-Künnes' ifadesiyle, hareket eden ve gizlenen gök cisimlerine yemin ederek, bu cisimlerin hem hareketliliğine hem de belirli zamanlarda görünmez oluşlarına dikkat çekmektedir. Ayet, bu kavramlar üzerinden Allah'ın yaratma kudretini ve evrendeki düzeni vurgular.","keyConcepts":[{"word":"ٱلْجَوَارِ","root":"ج و ر","rootLatin":"c-v-r","meaning":"Ayette, sürekli hareket eden, akıp giden veya seyreden gök cisimlerini ifade eder.","sources":[{"author":"Ebû Ubeyde","work":"Mecâzü'l-Kur'ân","detail":"Ebû Ubeyde, 'el-Cevâri' kelimesini 'seyredenler, akıp gidenler' olarak açıklar. Ayetteki bağlamda, yıldızların veya gezegenlerin gökyüzündeki sürekli hareketini, akışını mecazi olarak ifade ettiğini belirtir."},{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'cevr' kökünden türeyen 'cevâri' kelimesinin 'akıp gitmek, seyretmek' anlamlarına geldiğini belirtir. Ayetteki kullanımıyla, gök cisimlerinin yörüngelerinde düzenli bir şekilde hareket etmesini, akıp gitmesini vurgular."},{"author":"Semîn el-Halebî","work":"Umdetü'l-Huffâz","detail":"Semîn el-Halebî, 'el-Cevâri' kelimesinin 'cereyan etmek, akmak' fiilinden türediğini ve burada 'hızla hareket edenler' anlamına geldiğini ifade eder. Ayetteki bağlamda, yıldızların veya gezegenlerin hızlı ve sürekli hareketini tasvir ettiğini belirtir."}]},{"word":"ٱلْكُنَّسِ","root":"ك ن س","rootLatin":"k-n-s","meaning":"Ayette, gündüzleri veya belirli zamanlarda gözden kaybolan, gizlenen gök cisimlerini ifade eder.","sources":[{"author":"İbn Kuteybe","work":"Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân","detail":"İbn Kuteybe, 'el-Künnes' kelimesini 'gizlenenler, yuvalarına çekilenler' olarak açıklar. Ayetteki bağlamda, yıldızların veya gezegenlerin gündüzleri güneşin ışığı altında görünmez hale gelmesini, sanki yuvalarına çekilmiş gibi gizlenmelerini ifade ettiğini belirtir."},{"author":"Ebû Bekir es-Sicistânî","work":"Nüzhetü'l-Kulûb","detail":"Es-Sicistânî, 'künnes' kelimesinin 'kenese' fiilinden geldiğini ve 'gizlenmek, saklanmak' anlamına geldiğini belirtir. Ayetteki kullanımıyla, gök cisimlerinin gündüzleri veya belirli zamanlarda gözden kaybolmasını, gizlenmesini tasvir ettiğini ifade eder."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Izutsu, 'künnes' kavramının Kur'an'da 'gizlenme, saklanma' anlamında kullanıldığını ve bu ayetteki bağlamda, gök cisimlerinin belirli bir düzen içinde ortaya çıkıp kaybolmasını, yani 'gizlenmesini' ifade ettiğini belirtir. Bu durumun, Allah'ın yaratmasındaki düzenin bir göstergesi olduğunu vurgular."},{"author":"Mevlüt Güngör","work":"Kur'ân-ı Kerîm'de Kelime Anlam Bilgisi","detail":"Güngör, 'künnes' kelimesinin 'süprüntüleri toplamak, gizlenmek' anlamlarına geldiğini ve ayetteki bağlamda, yıldızların veya gezegenlerin gündüzleri güneşin ışığı altında 'gizlenmesini', 'gözden kaybolmasını' ifade ettiğini belirtir. Bu durumun, onların belirli bir düzene tabi olduğunu gösterdiğini açıklar."}]}]}

## Tefsir

{"topics":["tabiat-ayetleri","yaratilis"]}

## Tefsir

[{"position":1,"surface":"ٱلْجَوَارِ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Fâil","root":"ج-ر-ي","rootLatin":"j-r-y","lemma":"جَارِيَة","form":"Fâ'il","features":{"gender":"Müennes","number":"Cemi","irab":"Mecrûr","state":"Marife"},"irabReason":"Kendisinden önceki harf-i kasem (vav) sebebiyle mecrûr","gloss":"akanlar, seyredenler, gemiler, gezegenler"},{"position":2,"surface":"ٱلْكُنَّسِ","pos":"isim","posDetail":"Sıfat-ı Müşebbehe","root":"ك-ن-س","rootLatin":"k-n-s","lemma":"كَانِس","form":"Fu''al","features":{"gender":"Müennes","number":"Cemi","irab":"Mecrûr","state":"Marife"},"irabReason":"Önceki ismin (ٱلْجَوَارِ) sıfatı olduğu için mecrûr","gloss":"sinenler, gizlenenler"}]

## Bu Âyetin İşârî/Tasavvufî Olarak Ele Alındığı Eserler

- **Tekvîr Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *81/16*
- **Tekvîr Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *81/16*
- **Kıyâmet Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *81/16*
- **Kıyâmet Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *81/16*
- **Kâf Sûresi** · *81/15-21*
- **İnsân-ı Kâmil (Cilt 5)** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *81/15-21*
- **Kâf Sûresi** · *81/15-21*
- **İnsân-ı Kâmil (Cilt 5)** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *81/15-21*