# Tekvîr Sûresi, 3. Âyet (81:3)

> وَإِذَا ٱلْجِبَالُ سُيِّرَتْ

*Ve-iżâ-lcibâlu suyyirat*

**Meal (Diyanet):** Dağlar, yürütüldüğü zaman,

**Kaynak:** https://terzibabairfanmektebi.com/tefsir/81/3

---

## Kelime Tahlili

{"summary":"Tekvîr Suresi'nin 3. ayeti, kıyamet alametlerinden biri olan dağların hareket ettirilmesi olayını tasvir etmektedir. Ayet, 'dağlar' ve 'hareket ettirilmek' kavramları üzerinden, dünyanın düzeninin bozulmasını ve yeni bir kozmik düzenin başlangıcını dilbilimsel bir kesinlikle ifade eder.","keyConcepts":[{"word":"ٱلْجِبَالُ","root":"ج ب ل","rootLatin":"c-b-l","meaning":"Ayette, kıyamet anında yerinden oynatılacak, sabitliği bilinen büyük kütleler olan dağları ifade eder.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Cebel (جبل), yeryüzünde yükselen, büyük ve sabit kütlelerdir. Kur'an'da genellikle yeryüzünün direkleri ve sabit unsurları olarak zikredilir. Bu ayette ise, kıyamet anında bu sabitliğin ortadan kalkacağını, dağların yerinden sökülüp atılacağını belirtir."},{"author":"Ebu'l-Bekâ el-Kefevî","work":"el-Külliyyât","detail":"Cebel, yeryüzünün en büyük ve en sağlam parçalarından biridir. Ayetteki kullanımı, kıyametin dehşetini ve evrenin bilinen düzeninin tamamen değişeceğini vurgulamak için, en sağlam addedilen varlıkların bile hareket ettirileceğini ifade eder."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Kur'an'da 'cebel' kavramı, genellikle Allah'ın kudretinin ve yaratılışındaki hikmetin bir göstergesi olarak, yeryüzünü sabitleyen unsurlar olarak geçer. Ancak bu ayette, kıyamet senaryosunda bu sabitliğin bozulması, kozmik düzenin altüst oluşunu ve yeni bir varoluşsal durumun başlangıcını sembolize eder."}]},{"word":"سُيِّرَتْ","root":"س ي ر","rootLatin":"s-y-r","meaning":"Ayette, dağların yerinden oynatılması, hareket ettirilmesi ve yürütülmesi anlamında kullanılır.","sources":[{"author":"İbn Kuteybe","work":"Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Seyr (سير) kelimesi, bir şeyin bir yerden başka bir yere hareket etmesi, yürümesi anlamına gelir. 'Suyyirat' (سُيِّرَتْ) fiili, meçhul sigada kullanılarak, dağların kendi iradeleriyle değil, ilahi bir kudretle hareket ettirileceğini, yerlerinden sökülüp atılacağını ifade eder."},{"author":"Ebû Ubeyde","work":"Mecâzü'l-Kur'ân","detail":"Bu ayetteki 'suyyirat' ifadesi, dağların yerlerinden koparılıp, bulutlar gibi hareket ettirilmesi mecazını taşır. Normalde sabit olanın hareket ettirilmesi, kıyametin olağanüstü ve dehşet verici doğasını vurgular."},{"author":"Semîn el-Halebî","work":"Umdetü'l-Huffâz","detail":"Seyr kökünden türeyen 'suyyirat', dağların yerlerinden sökülüp, toz haline gelinceye kadar hareket ettirilmesi ve dağıtılması anlamını içerir. Bu, kıyamet gününde yeryüzünün topografyasının tamamen değişeceğini gösterir."},{"author":"Mevlüt Güngör","work":"Kur'ân-ı Kerîm'de Kelime Anlam Bilgisi","detail":"Kur'an'da 'seyr' fiili, genellikle yolculuk, hareket etme anlamlarında kullanılır. Ancak 'suyyirat' şeklinde meçhul ve tef'il babından gelmesi, bu hareketin dışarıdan bir güç tarafından zorla yaptırıldığını, dağların iradesi dışında yerlerinden oynatıldığını ve dağıtıldığını semantik olarak güçlendirir."}]}]}

## Tefsir

{"topics":["kiyamet","tabiat-ayetleri"]}

## Tefsir

[{"position":1,"surface":"وَ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Atıf","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"ve"},{"position":1,"surface":"إِذَا","pos":"harf","posDetail":"Zarf-ı Zaman","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"إِذَا","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Zarf-ı zaman olduğu için mebnî","gloss":"zaman"},{"position":2,"surface":"ٱلْجِبَالُ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ج-ب-ل","rootLatin":"j-b-l","lemma":"جَبَل","form":"-","features":{"number":"Cemi","gender":"Müennes","state":"Marife","irab":"Merfû"},"irabReason":"İzâ'dan sonra gelen fiilin nâib-i fâili olduğu için merfû","gloss":"dağlar"},{"position":3,"surface":"سُيِّرَتْ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî","root":"س-ي-ر","rootLatin":"s-y-r","lemma":"سَيَّرَ","form":"Tef'îl","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Meçhul","person":"3.","gender":"Müennes","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"yürütüldüğü"}]

## Bu Âyetin İşârî/Tasavvufî Olarak Ele Alındığı Eserler

- **Tekvîr Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *81/3*
- **Tekvîr Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *81/3*
- **İnsân-ı Kâmil (Cilt 5)** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *81/1-13*
- **Esmâü'l-Hüsnâ (Cilt 2)** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *81/1-7*
- **İnsân-ı Kâmil (Cilt 4)** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *81/1-7*
- **İnsân-ı Kâmil (Cilt 4)** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *81/1-7*
- **İnsân-ı Kâmil (Cilt 4)** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *81/3*
- **İnsân-ı Kâmil (Cilt 4)** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *81/1-7*
- **İnsân-ı Kâmil (Cilt 4)** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *81/1-7*
- **İnsân-ı Kâmil (Cilt 4)** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *81/3*
- **Kâf Sûresi** · *81/1-13*
- **İnsân-ı Kâmil (Cilt 5)** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *81/1-13*