# İnfitâr Sûresi, 1. Âyet (82:1)

>  إِذَا ٱلسَّمَآءُ ٱنفَطَرَتْ

*İżâ-ssemâu-nfetarat*

**Meal (Diyanet):** Gök yarıldığı zaman,

**Kaynak:** https://terzibabairfanmektebi.com/tefsir/82/1

---

## Kelime Tahlili

{"summary":"İnfitâr Suresi'nin ilk ayeti, kıyamet alametlerinden biri olan göğün yarılmasını konu alır. 'İnfatarat' fiili, göğün bütünlüğünün bozulması, parçalanması ve dağılması anlamlarını taşır. Bu kavram, kozmik düzenin bozulmasını ve yeni bir başlangıcın habercisi olan bir dönüşümü ifade eder.","keyConcepts":[{"word":"ٱلسَّمَآءُ","root":"س م و","rootLatin":"s-m-w","meaning":"Bu ayette 'es-Semâ'' kelimesi, yeryüzünü kuşatan, üstte bulunan ve kıyametle birlikte bütünlüğü bozulacak olan gök kubbeyi ifade eder.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'semâ'' kelimesinin 'yüksek olmak, yücelmek' kökünden geldiğini belirtir ve Kur'an'da hem bilinen gök kubbe hem de her yüksek şey için kullanıldığını ifade eder. İnfitâr Suresi'ndeki kullanımı, kozmik bir varlık olarak göğün kendisidir ve kıyametle birlikte uğrayacağı değişimi vurgular."},{"author":"Ebû Ubeyde","work":"Mecâzü'l-Kur'ân","detail":"Ebû Ubeyde, 'semâ'' kelimesini 'üstte olan her şey' olarak açıklar. Bu ayetteki 'es-Semâ'' ifadesi, yeryüzünün üzerindeki katmanları ve evrenin görünen kısmını temsil eder. Yarılma eylemi, bu üst katmanın bütünlüğünün bozulması anlamına gelir."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Izutsu, 'semâ'' kavramının Kur'an'da sadece fiziksel bir varlık olmanın ötesinde, ilahi kudretin ve düzenin bir göstergesi olduğunu belirtir. İnfitâr Suresi'nde göğün yarılması, bu ilahi düzenin kıyametle birlikte bozulacağının ve Allah'ın mutlak gücünün bir delili olarak sunulur."}]},{"word":"ٱنفَطَرَتْ","root":"ف ط ر","rootLatin":"f-t-r","meaning":"Bu ayette 'infatarat' fiili, göğün parçalanması, yarılması, çatlaması ve bütünlüğünü kaybetmesi anlamında kullanılır.","sources":[{"author":"İbn Kuteybe","work":"Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân","detail":"İbn Kuteybe, 'infatarat' kelimesini 'inşakkat' (parçalandı, yarıldı) olarak tefsir eder. Göğün yarılması, kıyamet alametlerinden biri olarak, onun sağlam yapısının bozulduğunu ve dağıldığını gösterir."},{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'fatr' kökünün 'bir şeyi ilk defa yaratmak, açmak, yarmak' anlamlarına geldiğini belirtir. 'İnfatarat' ise, 'kendi kendine yarılmak, parçalanmak' demektir. Ayetteki kullanımı, göğün dış bir etkiyle değil, ilahi bir emirle kendiliğinden yarılarak düzeninin bozulduğunu ifade eder."},{"author":"Semîn el-Halebî","work":"Umdetü'l-Huffâz","detail":"Semîn el-Halebî, 'infatarat' fiilinin 'infa'al' vezninde olup, 'mutavaat' (edilgenlik, kendiliğinden olma) anlamı taşıdığını vurgular. Bu, göğün yarılmasının zorla değil, ilahi iradenin bir sonucu olarak kendiliğinden gerçekleştiğini ve bu olayın kaçınılmazlığını gösterir."},{"author":"Mevlüt Güngör","work":"Kur'ân-ı Kerîm'de Kelime Anlam Bilgisi","detail":"Güngör, 'f-t-r' kökünün 'yaratma, açma, yarma' gibi anlamlar içerdiğini ve 'infatarat'ın ise 'bir şeyin bütünlüğünün bozulması, parçalanması' anlamına geldiğini belirtir. İnfitâr Suresi'ndeki bağlamda, göğün sağlam yapısının dağılması ve kıyametle birlikte kozmik düzenin sona ermesi kastedilir."}]}]}

## Tefsir

{"topics":["kiyamet","tabiat-ayetleri"]}

## Tefsir

[{"position":1,"translit":"İżâ"},{"position":2,"translit":"ssemâu"},{"position":3,"translit":"nfetarat"}]

## Tefsir

[{"position":1,"surface":"إِذَا","pos":"harf","posDetail":"Zarf-ı Zaman","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"إِذَا","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Zarf-ı zaman olduğu için mebnî","gloss":"zaman","binaDurumu":"Mebnî (ism-i şart)","gorev":"Zaman zarfı","izafet":"Muzâf"},{"position":2,"surface":"ٱلسَّمَآءُ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"س-م-و","rootLatin":"s-m-w","lemma":"سَمَاء","form":"-","features":{"gender":"Müennes","number":"Müfred","state":"Marife","irab":"Merfû"},"irabReason":"İzâ'dan sonra gelen fiilin fâili olduğu için merfû (takdiren)","gloss":"gök","irabMarker":"damme ile","binaDurumu":"Mu'reb","gorev":"Fâil"},{"position":3,"surface":"ٱنفَطَرَتْ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî","root":"ف-ط-ر","rootLatin":"f-ṭ-r","lemma":"اِنْفِطَار","form":"İnfi'âl","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müennes","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"yarıldı","binaDurumu":"Mebnî","gorev":"Mâzî fiil"}]

## Bu Âyetin İşârî/Tasavvufî Olarak Ele Alındığı Eserler

- **Mesnevî'den Hikâyeler** — Ahmet Avni Konuk · *82/1*
- **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 3** — Ahmed Avni Konuk · *82/1*
- **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 3** — Ahmed Avni Konuk · *82/1*
- **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 2** — Ahmed Avni Konuk · *82/1*
- **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 2** — Ahmed Avni Konuk · *82/1*
- **Mesnevî'den Hikâyeler** — Ahmet Avni Konuk · *82/1*
- **Kıyâmet Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *82/1*
- **İnşikâk Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *82/1*
- **Fâtır Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *82/1*
- **Bürûc Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *82/1*
- **İnşikâk Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *82/1*
- **Namaz Sûreleri (Cilt 1)** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *82/1*
