# İnfitâr Sûresi, 7. Âyet (82:7)

> ٱلَّذِى خَلَقَكَ فَسَوَّىٰكَ فَعَدَلَكَ

*Elleżî ḣalekake fesevvâke fe'adelek(e)*

**Meal (Diyanet):** (6-8) Ey insan! Seni yaratan, şekillendirip ölçülü yapan, dilediği bir biçimde seni oluşturan cömert Rabbine karşı seni ne aldattı?

**Kaynak:** https://terzibabairfanmektebi.com/tefsir/82/7

---

## Kelime Tahlili

{"summary":"Bu ayet, insanın yaratılışındaki ilahi kudreti ve mükemmelliği vurgulayarak, Allah'ın insanı 'yaratma', 'şekil verme' ve 'dengeleme' fiilleri üzerinden insanı en güzel biçimde var ettiğini ifade eder. Kelimelerin semantik derinliği, yaratılışın sadece bir başlangıç değil, aynı zamanda sürekli bir düzenleme ve mükemmelleştirme süreci olduğunu gösterir.","keyConcepts":[{"word":"خَلَقَكَ","root":"خ ل ق","rootLatin":"h-l-q","meaning":"Allah'ın insanı yoktan var etmesi, yaratılışın başlangıcı ve temelini oluşturmasıdır.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Halk (خلق) kelimesi, bir şeyi takdir etmek ve onu yoktan var etmek anlamlarına gelir. Ayetteki 'خَلَقَكَ' ifadesi, Allah'ın insanı belirli bir ölçü ve takdirle, yoktan var etme fiilini ifade eder. Bu, sadece bir var etme değil, aynı zamanda bir plan ve düzen dahilinde yaratmadır."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Kur'an'da 'halk' (خلق) kavramı, genellikle Allah'ın mutlak yaratma gücünü ve evreni yoktan var etmesini ifade eder. İnsanın yaratılışında kullanılması, onun Allah'ın özel bir eseri olduğunu ve varlığının tamamen ilahi iradeye bağlı olduğunu gösterir."}]},{"word":"فَسَوَّىٰكَ","root":"س و ي","rootLatin":"s-v-y","meaning":"Allah'ın insanı dengeli, düzgün ve uyumlu bir biçimde şekillendirmesi, organlarını ve yapısını mükemmel kılmasıdır.","sources":[{"author":"Ebû Ubeyde","work":"Mecâzü'l-Kur'ân","detail":"Tesviye (تسوية), bir şeyi düzeltmek, eksiklerini gidermek ve onu tam bir hale getirmek demektir. 'فَسَوَّىٰكَ' ifadesi, Allah'ın insanı yaratırken ona kusursuz bir şekil verdiğini, organlarını ve uzuvlarını uyumlu bir biçimde yerleştirdiğini anlatır."},{"author":"Semîn el-Halebî","work":"Umdetü'l-Huffâz","detail":"Tesviye (تسوية), bir şeyi düzgün ve dengeli kılmak, ona uygun bir form vermek anlamına gelir. Ayetteki kullanımı, insanın fiziksel ve biyolojik yapısının, işlevselliği ve estetiği açısından en mükemmel şekilde düzenlendiğini vurgular."}]},{"word":"فَعَدَلَكَ","root":"ع د ل","rootLatin":"a-d-l","meaning":"Allah'ın insanı dengeli, orantılı ve mütenasip bir yapıya kavuşturması, organları arasında uyum ve denge sağlamasıdır.","sources":[{"author":"İbn Kuteybe","work":"Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Adl (عدل) kelimesi, bir şeyi dengeli ve orantılı kılmak, ona uygun bir şekil vermek demektir. 'فَعَدَلَكَ' ifadesi, Allah'ın insanı yaratırken organlarını birbirine uygun, dengeli ve simetrik bir şekilde yerleştirdiğini, böylece ona estetik ve işlevsel bir bütünlük kazandırdığını belirtir."},{"author":"Fîrûzâbâdî","work":"Basâiru Zevi't-Temyîz","detail":"Adl (عدل), bir şeyi doğru ve dengeli bir konuma getirmek, ona uygun bir ölçü vermek anlamına gelir. Ayetteki 'فَعَدَلَكَ' ifadesi, insanın yaratılışındaki mükemmel dengeyi, organlarının birbiriyle uyumunu ve her bir uzvun kendi işlevine uygun olarak yerleştirilmesini ifade eder. Bu, sadece fiziksel bir denge değil, aynı zamanda insanın fıtratındaki adaleti de kapsar."}]}]}

## Tefsir

{"topics":["insanin-yaratilisi","yaratilis","rizik"]}

## Tefsir

[{"position":1,"surface":"ٱلَّذِى","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Mevsûl","root":"ل-ذ-ي","rootLatin":"l-dh-y","lemma":"ٱلَّذِى","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"İsm-i mevsûl olduğu için mebnî","gloss":"o kimse ki"},{"position":2,"surface":"خَلَقَ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî","root":"خ-ل-ق","rootLatin":"kh-l-q","lemma":"خَلَقَ","form":"-","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"yarattı"},{"position":2,"surface":"كَ","pos":"harf","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"كَ","form":"-","features":{"person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mef'ûlün bih olduğu için mahallen mansûb","gloss":"seni"},{"position":3,"surface":"فَ","pos":"harf","posDetail":"Atıf Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"فَ","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"sonra"},{"position":3,"surface":"سَوَّىٰ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî","root":"س-و-ي","rootLatin":"s-w-y","lemma":"سَوَّىٰ","form":"Tef'îl","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"şekil verdi, düzenledi"},{"position":3,"surface":"كَ","pos":"harf","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"كَ","form":"-","features":{"person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mef'ûlün bih olduğu için mahallen mansûb","gloss":"sana"},{"position":4,"surface":"فَ","pos":"harf","posDetail":"Atıf Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"فَ","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"sonra"},{"position":4,"surface":"عَدَلَ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî","root":"ع-د-ل","rootLatin":"'-d-l","lemma":"عَدَلَ","form":"-","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"dengeledi, mütenasip kıldı"},{"position":4,"surface":"كَ","pos":"harf","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"كَ","form":"-","features":{"person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mef'ûlün bih olduğu için mahallen mansûb","gloss":"seni"}]

## Bu Âyetin İşârî/Tasavvufî Olarak Ele Alındığı Eserler

- **Namaz Sûreleri (Cilt 1)** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *82/7*
- **Namaz Sûreleri (Cilt 1)** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *82/7*
- **Namaz Sûreleri (Cilt 1)** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *82/7*
- **Namaz Sûreleri (Cilt 1)** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *82/7*
- **Kıyâmet Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *82/7*
- **Kıyâmet Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *82/7*
