# Mutaffifîn Sûresi, 33. Âyet (83:33)

> وَمَآ أُرْسِلُوا۟ عَلَيْهِمْ حَـٰفِظِينَ

*Vemâ ursilû ‘aleyhim hâfizîn(e)*

**Meal (Diyanet):** Halbuki onlar, mü'minlerin başına bekçi olarak gönderilmemişlerdi.

**Kaynak:** https://terzibabairfanmektebi.com/tefsir/83/33

---

## Tefsir

{"topics":["musrikler","hidayet-dalalet"]}

## Tefsir

[{"position":1,"surface":"وَ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Atıf","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"ve"},{"position":1,"surface":"مَآ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Nefy","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"مَا","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"değil"},{"position":2,"surface":"أُرْسِلُوا۟","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî","root":"ر-س-ل","rootLatin":"r-s-l","lemma":"أَرْسَلَ","form":"İf'âl","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Meçhul","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"gönderilmediler"},{"position":3,"surface":"عَلَيْ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"عَلَى","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"üzerine"},{"position":3,"surface":"هِمْ","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هُوَ","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"onların"},{"position":4,"surface":"حَـٰفِظِينَ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Fâil","root":"ح-ف-ظ","rootLatin":"h-f-z","lemma":"حَافِظ","form":"Fâ'il","features":{"gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mansûb","state":"Nekre"},"irabReason":"Hâl olduğu için mansûb","gloss":"gözcüler olarak"}]

## Kelime Tahlili

{"summary":"Bu ayet, inananlara karşı müşriklerin tutumunu ele alırken, müşriklerin inananlar üzerinde bir denetim veya koruma yetkisine sahip olmadıklarını vurgulamaktadır. Ayet, 'göndermek' ve 'korumak/gözetmek' fiilleri üzerinden bu yetkisizliği dilbilimsel olarak ortaya koyar.","keyConcepts":[{"word":"أُرْسِلُوا۟","root":"ر س ل","rootLatin":"r-s-l","meaning":"Birini bir yere veya bir göreve yollamak, elçi olarak göndermek anlamındadır.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'irsâl' kelimesinin 'bir şeyi bir yöne doğru salıvermek' anlamına geldiğini belirtir. Ayetteki 'ürsilû' (gönderildiler) ifadesi, müşriklerin inananlar üzerine bir otorite veya gözetmen olarak tayin edilmediklerini, yani bu göreve Allah tarafından gönderilmediklerini açıkça ortaya koyar. Bu, onların inananlar üzerindeki iddialarının temelsizliğini vurgular."},{"author":"Ebû Ubeyde","work":"Mecâzü'l-Kur'ân","detail":"Ebû Ubeyde, 'irsâl' kelimesini 'göndermek' olarak açıklar ve Kur'an'daki kullanımlarının genellikle bir elçilik veya belirli bir görevle ilgili olduğunu belirtir. Bu ayetteki kullanımı, müşriklerin inananlar üzerinde herhangi bir 'elçilik' veya 'gözetmenlik' göreviyle gönderilmediklerini, dolayısıyla bu konuda bir yetkilerinin olmadığını mecazi bir dille ifade eder."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Izutsu, 'risâlet' ve 'irsâl' kavramlarının Kur'an'da genellikle ilahi bir görevlendirme ve mesaj iletimi bağlamında kullanıldığını vurgular. Ayetteki olumsuz kullanım ('gönderilmediler'), müşriklerin inananlar üzerinde ilahi bir yetkiye sahip olmadıklarını, dolayısıyla onların imanlarını yargılama veya denetleme hakkına sahip olmadıklarını semantik olarak güçlendirir."}]},{"word":"عَلَيْهِمْ","root":"ع ل و","rootLatin":"a-l-w","meaning":"Üzerine, onlara karşı veya onların aleyhine anlamında bir edattır.","sources":[{"author":"Semîn el-Halebî","work":"Umdetü'l-Huffâz","detail":"Semîn el-Halebî, 'alâ' harf-i cerrinin 'istîlâ' (üstün gelme, hakim olma) ve 'istikrâr' (yerleşme, sabit olma) anlamları taşıdığını belirtir. Ayetteki 'aleyhim' ifadesi, müşriklerin inananlar üzerinde bir üstünlük, otorite veya denetim kurma yetkisine sahip olmadıklarını, bu tür bir konumun onlara verilmediğini vurgular."},{"author":"Ebu'l-Bekâ el-Kefevî","work":"el-Külliyyât","detail":"el-Kefevî, 'alâ' edatının bazen 'lehine' bazen de 'aleyhine' anlamında kullanıldığını açıklar. Bu ayetteki 'aleyhim' (onların üzerine/aleyhine) ifadesi, müşriklerin inananlar üzerinde bir 'gözcü' veya 'koruyucu' olarak gönderilmediklerini, yani inananların aleyhine bir yetkiyle donatılmadıklarını belirtir."}]},{"word":"حَـٰفِظِينَ","root":"ح ف ظ","rootLatin":"h-f-z","meaning":"Koruyanlar, gözetenler, denetleyenler anlamında bir isimdir.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'hıfz' kelimesinin 'bir şeyi zayi olmaktan korumak, gözetmek' anlamına geldiğini belirtir. 'Hâfizîn' ise bu işi yapan kişilerdir. Ayetteki kullanımı, müşriklerin inananların imanlarını, amellerini veya genel durumlarını koruma, gözetme veya denetleme gibi bir görevle gönderilmediklerini ifade eder. Bu, onların inananlar üzerindeki yargılayıcı tutumlarının geçersizliğini vurgular."},{"author":"İbn Kuteybe","work":"Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân","detail":"İbn Kuteybe, 'hâfiz' kelimesini 'muhafız, koruyucu' olarak açıklar. Ayetteki 'hâfizîn' ifadesi, müşriklerin inananların davranışlarını, inançlarını veya genel hallerini denetlemek, kaydetmek veya onlardan sorumlu olmak gibi bir görevle görevlendirilmediklerini belirtir. Bu, onların inananlar üzerindeki yetkisizliğini pekiştirir."},{"author":"Mevlüt Güngör","work":"Kur'ân-ı Kerîm'de Kelime Anlam Bilgisi","detail":"Güngör, 'hıfz' kökünün Kur'an'da hem maddi hem de manevi koruma, gözetim ve ezberleme anlamlarında kullanıldığını belirtir. Ayetteki 'hâfizîn' kelimesi, müşriklerin inananların imanlarını veya amellerini 'koruma' veya 'denetleme' gibi bir yetkiye sahip olmadıklarını, dolayısıyla onların bu konudaki iddialarının temelsiz olduğunu semantik olarak ortaya koyar."}]}]}

## Bu Âyetin İşârî/Tasavvufî Olarak Ele Alındığı Eserler

- **Mutaffifîn Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *83/33*
- **Mutaffifîn Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *83/33*
- **Mutaffifîn Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *el-Mutaffifîn 83/29-36*
- **Mutaffifîn Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *el-Mutaffifîn 83/29-36*
- **Mutaffifîn Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *33. ÂYET*